Bota 3 Shkurt 2023, 08:32

Samiti BE-Ukrainë, liderët evropianë takohen sot me Zelenskyn në Kiev

Shkruar nga Pamfleti
Samiti BE-Ukrainë, liderët evropianë takohen sot me Zelenskyn

Komisioni Evropian njoftoi të enjten nisjen e një qendre për të ndjekur penalisht Rusinë për “krimin e agresionit”, përpjekja më e fundit ndërkombëtare e krijuar për t’i mbajtur udhëheqësit rusë përgjegjës për pushtimin e Ukrainës.

Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen e bëri njoftimin në një konferencë të përbashkët shtypi me presidentin ukrainas Volodymyr Zelenskyy në Hagë.

Qendra e re Ndërkombëtare për Ndjekjen e Krimit të Agresionit në Ukrainë do të koordinojë mbledhjen e provave, tha von der Leyen.

Qendra do të përfshihet në një ekip të përbashkët hetimor të krijuar vitin e kaluar nga Lituania, Polonia dhe Ukraina, dhe i mbështetur nga Agjencia e Bashkimit Evropian për Bashkëpunimin në Drejtësinë Penale, ose Eurojust, tha ajo.

“Ne do të jemi gati të nisim punën shumë shpejt me Eurojust-in, me Ukrainën, me partnerët e ekipit tonë të përbashkët hetimor, si dhe me Holandën”, tha von der Leyen. “Autori duhet të mbajë përgjegjësi”.

Njoftimi vjen pasi komuniteti ndërkombëtar po përballet me krijimin e një gjykate të posaçme ndërkombëtare për qëllimin specifik të ndjekjes penale të zyrtarëve të lartë rusë për krimin e agresionit.

Krimi i agresionit shpesh quhet “nëna e të gjitha krimeve” sepse është një shkelje nga e cila rrjedhin krime të tjera të luftës.

Statuti i Romës, i cili themeloi Gjykatën Penale Ndërkombëtare, e përkufizon atë si “planifikimin, përgatitjen, fillimin ose ekzekutimin” nga një udhëheqës ushtarak ose politik i një akti agresioni – siç është një pushtim – i një shteti kundër një shteti tjetër.

Ndërsa prokurorët ukrainas dhe evropianë kanë hetuar akuzat për krime ruse të luftës dhe krime kundër njerëzimit, përpjekjet ndërkombëtare për të mbajtur përgjegjës zyrtarët rusë që dyshohet se janë përfshirë në orkestrimin e pushtimit kanë rezultuar të mungojnë.

Duart e prokurorëve ukrainas janë të lidhura sepse krerët e qeverive, krerët e shteteve dhe ministrat e jashtëm gëzojnë imunitet nga ndjekja penale sipas ligjit ndërkombëtar.

Gjykata Ndërkombëtare Penale ka hetuar krimet ruse të luftës në Ukrainë, por ajo nuk mund të ndjekë penalisht liderët rusë, sepse as Rusia dhe as Ukraina nuk e kanë ratifikuar Statutin e Romës.

Për të siguruar llogaridhënien nga Rusia, Ukraina ka nxitur krijimin e një tribunali të posaçëm ad hoc të ngjashëm me gjykatat e krijuara për krimet e luftës në Ruandë dhe ish-Jugosllavi.

Duke i bërë jehonë përshkrimit të luftës agresive gjatë gjyqit të Nurembergut të kriminelëve nazistë të luftës, prokurori i përgjithshëm ukrainas Andriy Kostin rinovoi thirrjen e vendit të tij këtë javë për të mbajtur Rusinë përgjegjëse për “krimin suprem ndërkombëtar”.

“Historia na mësoi mirë – është bërja e luftës agresive që çon në krime lufte dhe mizori të tjera masive,” tha Kostin të mërkurën në një ngjarje në Universitetin Georgetown. “Prandaj, është thelbësore jo vetëm t’i jepet fund aktit të agresionit, por edhe të mbahen plotësisht përgjegjës [organizatorët] e krimit suprem ndërkombëtar.”

Rebecca Hamilton, një profesoreshë juridike në Universitetin Amerikan dhe një ish-avokat për Gjykatën Penale Ndërkombëtare, tha se ndërsa qendra e re nuk mund të zëvendësojë nevojën për një gjykatë speciale, ajo mund të ndihmojë në ndërtimin e vrullit drejt këtij qëllimi.

“Ngritja e kësaj qendre është një hap kuptimplotë në drejtimin e duhur për ukrainasit që kërkojnë përgjegjësi të plotë”, tha Hamilton përmes emailit.

Bota Kiev Ukrain Von Der Leyen