FLASH
Shkruar nga Abdelhak El Idrissi & Spencer Woodman
Anti-money laundering specialist Pamela Clegg sees this unexpected promotion as evidence that the platform is "linked to a criminal group that needs to get rid of cash."
Originally a utopian project founded on the ideals of decentralization and transparency, cryptocurrencies now appear to openly threaten the fight against money laundering and crime. This is the conclusion reached by “The Coin Laundry,” an investigation by the International Consortium of Investigative Journalists (ICIJ), which brings together 37 media outlets, including Le Monde.
The main cause lies in the problems posed by exchanges, the physical and digital gateways that connect the cryptocurrency world to the traditional financial system, allowing digital assets to be exchanged for cash and vice versa.
The problem of cryptocurrencies is based on a paradox: on the one hand, there is no more transparent system than it, because all transactions are publicly recorded on the blockchain (a mechanism that tracks every change in ownership of cryptocurrencies); on the other hand, it is extremely opaque, because the owners of wallets (the equivalent of a bank account number) can remain anonymous, as long as the funds remain within this system.
User identification relies exclusively on exchanges, which are supposed to act as gatekeepers when money comes in or goes out. But while in the traditional financial system banks are required to verify the identity of customers and monitor suspicious financial flows, many exchanges offer their services to customers without even the slightest verification, taking advantage of loopholes in the law in certain countries or openly violating the rules in others.
A clear example of this situation are the “crypto ATMs” - automatic machines that exchange cryptocurrencies for cash (and vice versa) within seconds and without requiring any explanation - now widespread throughout the world.
In France, some such machines were installed a few years ago in grocery stores in Paris and Lille. But these installations are illegal because they were made by unidentified individuals, and were not authorized by the French authorities.
The French police and gendarmerie seized two such devices in 2024, when a judicial investigation uncovered drug traffickers and victims of romance scams among the users, who wanted to give money to a virtual lover.
"These devices can be used to make instant and anonymous payments to anyone, even terrorist organizations," warns an expert in this field.
Por edhe pse fenomeni mbetet ende periferik në Francë, shumë vende të tjera autorizojnë ose tolerojnë sisteme që bien haptazi ndesh me vetë themelet e sistemit kundër pastrimit të parave të ndërtuar gjatë dekadave të fundit.
Në Ukrainë, gazetarët e ICIJ vizituan disa bankomate ku është e lehtë të tërheqësh mijëra dollarë në para të gatshme, duke u identifikuar vetëm me një pseudonim në aplikacionin e mesazheve Telegram. Ky shërbim është veçanërisht popullor tek hakerat në rajon, duke u lejuar atyre të konvertojnë në para të gatshme shpërblimet e paguara në kriptomonedha nga grabitja e viktimave të hakerimit në të gjithë botën.
Në Shtetet e Bashkuara, platforma si “60Sek”, u ofrojnë mbajtësve të kriptomonedhave një shërbim dorëzimi parash me korrier në qytetet kryesore të vendit. Në Dubai, shumë dyqane ofrojnë shkëmbime të fshehta të kriptomonedhave për shufra ari.
Në emirate, ju mund të paguani për mallra dhe shërbime direkt në kriptomonedha, nga qiraja e jahteve deri tek blerjet e vilave luksoze. Ndërsa fshehtësia financiare, ishte dikur karakteristikë e sistemeve komplekse dhe të shtrenjta të bazuara në parajsa fiskale, këto shërbime janë sot të arritshme me një telefon dhe për një tarifë modeste.
Ky mekanizëm, krijon hapësirë për organizatat kriminale dhe mashtruesit e të gjitha llojeve që të pastrojnë të gjitha fondet e tyre të fshehura. “Sasia e parave që rrjedhin nëpër këto ATM është absolutisht e pabesueshme. Ne nuk i dimë kush i përdor ato ose pse”- shprehet i shqetësuar Nik Smart, kreu i sigurisë në “Crystal”, një kompani holandeze e specializuar në analizën e transaksioneve të kriptomonedhave.
“Chainalysis”, një kompani tjetër në këtë sektor, vlerëson se në vitet 2024-2025 “të paktën 28 miliardë dollarë të lidhura me aktivitete të paligjshme”, do të kenë kaluar nëpër bursa. Në fund të tetorit të këtij viti, një bursë online e quajtur “001k” u bëri klientëve një “ofertë speciale”: 10.001 dollarë në para të gatshme për ekuivalentin e 9.757 dollarëve në kriptovaluta.
Specialistja kundër pastrimit të parave, Pamela Kleg, e sheh këtë promovim të papritur si një provë se platforma është ”e lidhur me një grup kriminal, që duhet të heqë qafe paratë e gatshme”. Për rrjetet e trafikimit të drogës, kriptovalutat janë vërtet një mënyrë e mirë për të zhdukur paratë e gatshme që fitojnë nga trafikimi i tyre, që janë më të vështira për t’u transportuar se sa asetet dixhitale.
Më pas, ata mund të konvertojnë shuma të mëdha në vendin e zgjedhur prej tyre, siç është Dubai, dhe t’i investojnë ato sipas dëshirës. Edhe bursat e mëdha online nuk janë imune ndaj këtyre problemeve. Në Francë, Binance është në qendër të një hetimi gjyqësor për dështim, sipas prokurorisë së Parisit, për të “përmbushur detyrimet e saj mbikëqyrëse në luftën kundër pastrimit të parave dhe financimit të terrorizmit”.
Dyshohet se ajo lehtëson pastrimin e “shumave të nxjerra nga krime të ndryshme, veçanërisht trafikimi i drogës dhe mashtrimi tatimor”, për shkak të mangësive të saj në identifikimin e klientit, i ashtuquajturi sistemi “Njih Klientin Tënd” (KYC).
Për autoritetet franceze, kjo është një çështje shumë e rëndësishme: kur bëhet fjalë për mbikëqyrjen dhe bashkëpunimin me autoritetet, platformat duhet të përmbushin të njëjtat standarde si aktivitetet tradicionale financiare.
“Ne duhet të eliminojmë rrjetet më pak të sigurta, dhe të mbajmë vetëm ato më të besueshmet, në mënyrë që të kemi një sektor të fuqishëm kriptomonedhash në vend të një Perëndimi të Egër” - thotë një prokuror.
Megjithatë, ky qëllim mbetet ende i largët, veçanërisht duke pasur parasysh zhvillimet e fundit në Binance, e cila deri më tani ishte një nga të paktat bursa që bashkëpunonte në mënyrë aktive me ligjin.
Sipas informacionit të marrë nga “Le Monde” dhe gazeta të tjera të përfshira në hetim nga burime gjyqësore në Francë, Gjermani, Belgjikë dhe Zvicër, platforma nuk ofron më të gjitha të dhënat që ka në dispozicion, por thjesht u përgjigjet kërkesave nga autoritetet gjyqësore në lidhje me banorët ose qytetarët e vendit që i kërkojnë ato.
Kjo e ndërlikon më tej punën e hetuesve, të cilët janë “plotësisht të varur nga këto platforma që supozohet të jenë ofrues të besuar”, siç pranoi njëri prej tyre.
As konteksti ndërkombëtar nuk duket i favorshëm për rregullimin e bursës. Në Shtetet e Bashkuara, të cilat deri më tani kanë qenë në ballë të hetimeve kundër platformave të mëdha, presidenti Donald Trump i ka lehtësuar kontrollet duke e bërë rregullimin më pak detyrues, teksa ka falur ish-drejtorin ekzekutiv të Binance, Changpeng Zhao, i dënuar në vitin 2023 për një rast masiv të pastrimit të parave.
Por, ndërsa sinjalet e dërguara nga amerikanët po e ndërlikojnë më tej luftën kundër pastrimit të parave, hetuesit duhet të përballen tashmë edhe me kërcënime të reja. E para është Monero, një kriptomonedhë shumë popullore në mesin e kriminelëve.
Duke u reklamuar si “e sigurt, private, e pakontrollueshme dhe e aftë të ruajë konfidencialitetin e parave tuaja”, ajo premton të fshehë identitetin e përdoruesve dhe origjinën e fondeve të tyre. Këto karakteristika, kanë çuar në ndalimin e saj në platformat kryesore, përfshirë Binance, në shtator 2024.
Armiku i dytë i hetuesve është përdorimi i “përzierësve”, pra i qendrave të kleringut, ku një përdorues mund të shkëmbejë një kriptomonedhë me një tjetër me të njëjtën vlerë, duke “e prishur kështu gjurmueshmërinë”, që teorikisht ofrohet nga zinxhiri i blockchain-it.
Është gati e pamundur të dihet se kush i drejton këta “përzierës”, të cilët nuk shërbejnë për asnjë qëllim tjetër përveç anonimizimit të transaksioneve. Në qershor të këtij viti, parlamenti francez iu referua këtyre mjeteve në lidhje me “ligjin për trafikimin e drogës”, duke e zgjeruar përkufizimin penal të pastrimit të parave në transaksionet e kryera me ndihmën e mjeteve të anonimizimit.
Given the impossibility of identifying users of these platforms, the justice system will still be able to quickly seize funds held in Monero or passed through these mechanisms.
This is a small consolation, at a time when the justice system prioritizes the strategy of "hitting criminals where they belong." / Prepared by Pamphlet from "Le Monde"
Kriptomonedhat piramidat e shekullit te ri. Pra nje marri e ligjshme e veshur me pushtet, pa kufi e me c’do forme e cmim qe ushqen vec djallin.