FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Marrëveshja do të shohë SHBA-në të zhvillojë dhe të përfitojë nga pasuria minerale e Ukrainës, e cila përfshin elementë jetikë për prodhimin e teknologjive moderne.
Ligjvënësit ukrainas votuan të enjten për të ratifikuar një partneritet ekonomik të diskutueshëm me SHBA-në, i cili i jep Amerikës akses në fitime nga burimet e mëdha minerale të vendit të Evropës Lindore.
Pas një debati të tensionuar që përfshiu kritika nga opozita, 338 deputetë nga 400 votuan zyrtarisht për të krijuar Fondin Amerikano-Ukrainas të Investimeve për Rindërtim, i cili do të mbushet në mënyrë të barabartë nga të dyja palët nëpërmjet një sërë mjetesh të errëta, por duke përfshirë fitimet nga minierat dhe energjia.
Përfaqësuesit e Presidentit ukrainas Volodymyr Zelenskyy dhe Presidentit të SHBA-së Donald Trump nënshkruan marrëveshjen për mineralet javën e kaluar, pas muajsh negociatash të tensionuara që përfshinin një përplasje spektakolare në Zyrën Ovale midis dy udhëheqësve.
Marrëveshja do të shohë SHBA-në të zhvillojë dhe të përfitojë nga pasuria minerale e Ukrainës, e cila përfshin elementë jetikë për prodhimin e teknologjive moderne, ndërsa kontribuon në një fond rindërtimi për të ndihmuar vendin pas tre vitesh pushtimi në shkallë të plotë nga Presidenti rus Vladimir Putin.
Marrëdhëniet midis Ukrainës dhe SHBA-së, të cilat kanë mbështetur përpjekjet mbrojtëse të Kievit kundër agresionit të Kremlinit me miliarda dollarë ndihmë ushtarake, kanë qenë të tensionuara që kur Trump u kthye në Shtëpinë e Bardhë në janar.
Përveç debatit publik me Zelenskyy-n, ai ndërpreu përkohësisht ndihmën amerikane për Ukrainën dhe - së bashku me aleatët e tij kryesorë si këshilltari miliarder Elon Musk dhe zëvendëspresidenti JD Vance - ka promovuar narrativa ruse rreth konfliktit.
Ukraina shpreson që ratifikimi i marrëveshjes për mineralet dhe investimet do të sjellë një epokë të re të marrëdhënieve harmonike Trump-Kiev.
Përveç marrëveshjes kryesore, palët duhet të nënshkruajnë ende dy marrëveshje teknike mbi një partneritet të kufizuar, duke përcaktuar menaxherët e përgjithshëm të fondit dhe kush do të vendosë për çfarë do të përdorë të ardhurat nga paratë e gatshme — dhe kur.
Por deputetët në Kiev u ankuan se qeveria ukrainase refuzoi të zbulonte dy marrëveshjet teknike, të cilat përmenden shpesh në marrëveshjen kryesore.
Zëdhënësi i zëvendëskryeministres së Ukrainës, Yulia Svyrydenko, tha se sekreti ishte për shkak se "marrëveshjet nuk janë ende gati". Në një konferencë për shtyp në Kiev të enjten, Svyrydenko shpjegoi gjithashtu se këto dy marrëveshje do të jenë vetëm pakte tregtare që do të duhet të nënshkruhen nga Korporata Financiare Ndërkombëtare e Zhvillimit të SHBA-së dhe Agjencia e Partneritetit Publik-Privat e Ukrainës.
Përpara ratifikimit, opozita parlamentare e Ukrainës këmbënguli për ndryshime në marrëveshje. Deputetët shtuan një paragraf, duke sqaruar se marrëveshja do të mbulonte të gjithë territorin ukrainas, përfshirë pjesët e pushtuara aktualisht nga forcat ruse.
Ligjvënësit opozitarë shtuan një paragraf tjetër duke vënë në dukje se ratifikimi i marrëveshjes kryesore ekonomike nuk do të thotë që ligjvënësit do të miratojnë automatikisht dy marrëveshje të tjera teknike anësore që ende nuk u janë treguar.
Për dy ditë para ratifikimit, deputetët ukrainas e studiuan marrëveshjen në komitetet e marrëdhënieve me jashtë, integrimit në BE dhe sigurisë ekonomike, me të ngarkuarën me punë të SHBA-së, Julie S. Davis, e pranishme në takime për herë të parë. Ajo theksoi se Trump e parashikoi partneritetin që tregonte angazhimin e të dyja palëve për paqe dhe prosperitet të qëndrueshëm në Ukrainë.
Fillimisht, Ukraina donte që Uashingtoni të ofronte garanci sigurie dhe ndihmë të re në këmbim të mineraleve kritike. Por SHBA-të nuk e ofruan këtë dhe në vend të kësaj kërkuan që Kievi të paguante të gjitha paratë që ishin rënë dakord si ndihmë, duke marrë njëkohësisht akses preferencial dhe në thelb kontroll mbi shumicën e burimeve natyrore të Ukrainës.
Pas një debati të tensionuar, të dyja palët ranë dakord për mungesën e borxhit për Kievin, premtimin e një partneriteti të barabartë dhe madje edhe shitjen e armëve të reja për Kievin - por ende nuk ka garanci të qarta sigurie nga Shtetet e Bashkuara, edhe pse lufta e Putinit vazhdon.
“Trump besonte se [marrëveshja] do të krijonte më shumë ndikim për të te udhëheqja ruse kur të vinte koha për t’u drejtuar atyre. Ideja ishte të fillonte me Ukrainën, të nënshkruhej marrëveshja që tregonte se SHBA-të janë ende atje. Do të ishte një simbol për publikun amerikan, skeptik ndaj më shumë angazhimeve financiare, se ishte e mundur të kishte një prosperitet të përbashkët me Ukrainën. Në thelb, do të ishte një garanci e heshtur sigurie si një partneritet ekonomik”, tha Scott Bessent, sekretari i thesarit të SHBA-së, në Konferencën Globale të Institutit Milken të hënën./Përshtati "Pamfleti" nga "Politico"
Lini një Përgjigje