Bota31 Mars 2024, 14:45

Zgjedhjet Turqi/ Stambolli bast për Erdoganin; çfarë tregojnë sondazhet deri tani

Shkruar nga Pamfleti
Zgjedhjet Turqi/ Stambolli bast për Erdoganin; çfarë
Erdogan

Pas fitores së tij dërrmuese në zgjedhje vitin e kaluar, Rexhep Tajip Erdogan e bëri të qartë se Stambolli , fuqia ekonomike dhe politike e Turqisë , ishte "basti" i tij i radhës. Zgjedhjet e kësaj të diele, të cilat zhvillohen në të njëjtën ditë me zgjedhjet rajonale dhe komunale në të gjithë vendin, shihen si vendimtare.

Vota është gjithashtu një barometër i popullaritetit të presidentit turk Rexhep Tajip Erdogan , teksa ai kërkon të rimarrë kontrollin e zonave kryesore urbane që humbi ndaj opozitës pesë vjet më parë.

"Fushat e betejës" kryesore janë qendra ekonomike e vendit Stambolli dhe kryeqyteti Ankaraja, të cilat Erdogan i humbi në vitin 2019, duke shkatërruar atmosferën e tij të pathyeshmërisë.

Presidenti turk 70-vjeçar i ka vendosur synimet për të “rimarrë” Stambollin, një qytet me 16 milionë banorë ku ai lindi dhe u rrit dhe ku filloi karrierën e tij politike si kryetar bashkie në vitin 1994.

Një fitore e fortë për Partinë për Drejtësi dhe Zhvillim (AKP) në pushtet të Erdoganit ka të ngjarë të ngurtësojë vendosmërinë e tij për të futur një kushtetutë të re – një kushtetutë që do të pasqyronte vlerat e tij konservatore dhe do ta lejonte atë të sundojë përtej vitit 2028, kur mandati aktual përfundon mandatin e tij, thonë analistët e  thuaj.

Për opozitën e ndarë dhe të demoralizuar pas humbjes së zgjedhjeve presidenciale dhe parlamentare të vitit të kaluar – mbajtja e Stambollit dhe Ankarasë do të ishte një nxitje e madhe dhe do të ndihmonte në rimobilizimin e mbështetësve.

Rreth 61 milionë njerëz, përfshirë më shumë se një milion votues për herë të parë, kanë të drejtë të votojnë për të gjitha bashkitë metropolitane, kryetarët e bashkive të qyteteve dhe rretheve dhe qeveritë e lagjeve.

Pjesëmarrja është tradicionalisht e lartë në Turqi, por këtë herë votimi po mbahet në sfondin e krizës së kostos së jetesës . Rreth 594,000 personel sigurie do të jenë në detyrë në të gjithë vendin për të siguruar që votimi të shkojë pa probleme, tha Ministri i Brendshëm Ali Gerlikaya.

Çfarë tregojnë sondazhet?

Sondazhet tregojnë një garë të ngushtë midis kryetarit aktual të Stambollit, Ekrem Imamoglu, i opozitës kryesore, Partisë Popullore Republikane pro-laike ose CHP, dhe kandidatit të AKP-së Murat Kurum , një ish-ministër urbanizimi dhe mjedisi dhe i zgjedhuri i Erdoganit.

Megjithatë, këtë herë, Imamoglu - një figurë popullore e shpallur si një sfidues i mundshëm i ardhshëm i Erdoganit - po kandidon pa mbështetjen e disa prej partive që e ndihmuan atë të fitonte në 2019.

Si Partia pro-kurde për Barazinë e Popullit dhe Demokracinë ashtu edhe Partia nacionaliste IYI po konkurrojnë me kandidatët e tyre në garë, gjë që mund t'i marrë votat Imamoglu.

Hamish Kinnear, analist i lartë i Lindjes së Mesme dhe Afrikës së Veriut në firmën e inteligjencës së rrezikut Verisk Maplecroft, i tha AP se nëse Imamoglu mbetet në Stamboll, "ai do të jetë në një pozicion të mirë për të bashkuar opozitën e ndarë dhe për të nisur një ofertë për presidencën në 2028".

Megjithatë, sipas tij, humbja e Stambollit do t'i shkaktonte një goditje të rëndë si Imamoglut ashtu edhe opozitës.

Në Ankara, kryebashkiaku aktual Mansur Yavas - i parë gjithashtu si një sfidues i mundshëm i ardhshëm i Erdoganit - pritet të ruajë vendin e tij, sipas sondazheve të opinionit.

Kundërshtari i tij - Turgut Altinok, kandidat i AKP-së dhe kryebashkiak i distriktit Kecioren të Ankarasë - nuk arriti të emociononte mbështetësit e tij.

Në juglindjen e Turqisë me mbizotërim kurd , Partia DEM pritet të fitojë shumë nga komunat, por është e paqartë nëse do të lejohet t'i mbajë ato. Në vitet e mëparshme, qeveria e Erdoganit hoqi kryebashkiakët e zgjedhur pro-kurdë nga detyra për lidhje të dyshuara me militantët kurdë dhe i zëvendësoi ata me përfaqësues të caktuar nga shteti.

Incidentet në votime

Zgjedhjet locale tuke kanë nisur duke u përgjakur, pasi incidente të dhunshme janë regjistruar në Dijarbakır, një nga qytetet kryesore kurde në Turqinë juglindore.

Sipas Ministrisë turke të Shëndetësisë të paktën një person u vra dhe dhjetëra të tjerë kanë mbetur të plagosur.

“Përleshjet shpërthyen mes dy grupeve gjatë zgjedhjeve të sotme, duke rezultuar në një të vdekur dhe 12 të plagosur”, tha një zyrtar për AFP, duke sqaruar se incidentet ndodhën në një fshat që ndodhet 30 kilometra larg Dijarbakirit.

erdogan zgjedhjet në truqi stamboll