FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Wolodymyr Selenskyj äußerte sich ironisch, der Kreml befürchte, dass „Drohnen über dem Roten Platz kreisen könnten“, während Moskau die Sicherheitsvorkehrungen im Vorfeld der Parade am 9. Mai verschärfte. Ein sofortiger Rücktritt Putins könnte jedoch mehr Probleme als Lösungen für Russland und den Westen schaffen.
Der russische Präsident Wladimir Putin hat allen Grund, sich ständig umzusehen. Einem durchgesickerten Dokument europäischer Geheimdienste zufolge, über das die britische Financial Times und das russische Nachrichtenportal Important Stories berichteten, verbringt Putin immer mehr Zeit isoliert in Bunkern, aus Angst vor einem Attentat oder einem Putsch.
Dem Bericht zufolge wurden die Sicherheitsvorkehrungen um Putin deutlich verschärft: mehr Kontrollen, weniger Berater, eingeschränkte Bewegungsfreiheit und reduzierte Kommunikation. Viele Menschen im Westen, insbesondere in der Ukraine, dürften diese Nachricht begrüßen und von einer durch Drohnenangriffe herbeigeführten „Gerechtigkeit“ des russischen Präsidenten träumen.
Doch eine solche Fantasie würde an der bitteren Realität scheitern. Ein Machthaber, der zunehmend auf Räume, Telefone und Vertraute vertraut, gewährleistet keine reibungslose Nachfolgeregelung. Und genau darin liegt das Hauptproblem. Russlands ungewöhnliches Machtsystem ist auf einen Mann ausgerichtet: Putin. Der gefährlichste Moment wäre sein plötzliches Verschwinden.
Der Staat, den Putin aufgebaut hat
Seit einem Vierteljahrhundert hat sich Putin zum Schiedsrichter, Gönner und obersten Machthaber des russischen Systems entwickelt und Eliten gegeneinander ausgespielt, um seine Gunst zu erlangen – den Schlüssel zu Reichtum und Erfolg im modernen Russland. Kaum etwas politisch Wichtiges geschieht ohne seine direkte oder stillschweigende Zustimmung.
Er erlangte diese persönliche Macht, indem er die Institutionen und Persönlichkeiten, die ihm ein Gegengewicht hätten bieten können, erheblich schwächte. Heute ist Putin das Zentrum der russischen Politik, und sein Sturz würde ein Vakuum schaffen, das alles andere verschlingen könnte.
Die Ukraine stellt zweifellos eine ernsthafte Bedrohung für Putin dar und hat gezeigt, dass sie Ziele tief im Inneren Russlands, einschließlich Moskau, angreifen kann, sei es mit Drohnen oder durch Spezialoperationen zur Platzierung von Autobomben.
Die größte Bedrohung für Putin könnte jedoch aus dem eigenen Staat kommen, den er selbst geschaffen hat: ein opportunistischer und ehrgeiziger Rivale, der in der desolaten wirtschaftlichen Lage und dem mangelhaften Management des Krieges in der Ukraine eine Chance sieht.
Die Anzeichen sind da. Im Juni 2023 eroberten Wagner-Kämpfer unter der Führung von Jewgeni Prigoschin das Militärhauptquartier in Rostow am Don und marschierten auf Moskau zu, bevor sie sich plötzlich zurückzogen. Diese Episode zeigte, dass die Loyalität gegenüber Putins System schnell in bewaffnete Auseinandersetzungen mit ihm umschlagen kann.
Prigoschin starb später bei einem verdächtigen Flugzeugabsturz. Putin ging in dieser Runde als Sieger hervor.
Die neuen Gesichter des "Putinismus"
Sipas raportit të inteligjencës, tensionet mes shërbimeve ruse të sigurisë janë rritur ndjeshëm. Konfliktet përfshijnë FSB-në, udhëheqjen ushtarake, Rosgvardiyan dhe Shërbimin Federal të Mbrojtjes lidhur me mbrojtjen e zyrtarëve të lartë nga atentatet.
Raporti lidh gjithashtu shqetësimet për rrjetin e Sergei Shoigut dhe rrezikun e një grushti shteti kundër Putinit me arrestimin, në mars 2026, të ish-zëvendësministrit të Mbrojtjes Ruslan Tsalikov.
Shoigu, i cili u zhvendos nga posti i ministrit të Mbrojtjes në sekretar të Këshillit të Sigurisë së Rusisë në vitin 2024, kishte qenë një nga figurat më të dukshme të elitës së kohës së luftës para se të largohej nga posti mes vështirësive në frontin ukrainas.
Rusia nuk vuan për emra që mund të synojnë zëvendësimin e Putinit kur të vijë momenti, qoftë natyrshëm apo përmes komplotit. Mes tyre përmendet Aleksey Dyumin, ish-truproja dhe ndihmës presidencial i Putinit. Po ashtu Sergei Kiriyenko, zyrtari i Kremlinit që mbikëqyr politikën e brendshme, propagandën dhe zgjedhjet e kontrolluara.
Përmendet edhe Dmitry Patrushev, zëvendëskryeministër dhe djali i aleatit të ngushtë të Putinit, Nikolai Patrushev, i cili përfaqëson një vazhdimësi më të re të elitës së “silovikëve” të shërbimeve të sigurisë.
Figura më të vjetra dhe më të ashpra si Nikolai Patrushev apo drejtori aktual i FSB-së, Alexander Bortnikov, mund të kenë më shumë rol si bllokues të kandidatëve të caktuar sesa si pasardhës vetë.
Por asnjë nga këta emra nuk zgjidh problemin qendror të sistemit: rolin e pazëvendësueshëm të Putinit. Ai është figura që mban të bashkuara fraksionet përmes patronazhit dhe frikës, duke ruajtur konsensusin se vetëm ai është sundimtari legjitim. Vështirë të imagjinohet kush mund ta kopjojë ose reformojë këtë rol.
Sipas Kushtetutës ruse, kryeministri aktual Mikhail Mishustin do të bëhej president i përkohshëm në rast vdekjeje të Putinit. Por pas Mishustinit, aty ku ndodhet pushteti real, do të niste një përplasje brutale mes klaneve elitare për kontrollin e shtetit rus, një fuqi bërthamore e militarizuar dhe agresive.
Instinkti “kushdo përveç Putinit” është joshës, por tepër i thjeshtëzuar. Rusia nuk është një sistem parlamentar ku opozita mund të hyjë nga dera kryesore dhe të paraqesë një alternativë demokratike para zgjedhësve të lirë.
Rusia është një autokraci në kohë lufte, me shefa inteligjence, komandantë ushtarakë, roje presidenciale, oligarkë dhe aktorë rajonalë, interesat e të cilëve varen nga afërsia me pushtetin dhe shpesh përplasen mes tyre.
Pranimi i një presidenti të përkohshëm nga elitat mund të jetë i pasigurt, sepse institucionet ruse janë të dobëta dhe pushteti presidencial është jashtëzakonisht i përqendruar. Kandidati me më shumë gjasa për të mbijetuar do të ishte ai që arrin të frikësojë rivalët e tjerë.
Ekziston edhe një argument tjetër: largimi i menjëhershëm i Putinit mund të krijonte hapësirë për një pasardhës që kërkon lehtësim sanksionesh, pushim në fushëbetejë ose marrëdhënie më pak shkatërruese me Perëndimin. Mundësi të tilla ekzistojnë.
Por kjo do të vinte vetëm pasi dikush të mbijetonte përplasjen fillestare për pushtet. Edhe atëherë, do të kërkohej një ndryshim rrënjësor mendësie në një sistem që Putini e ka ndërtuar për më shumë se 25 vjet sipas imazhit të tij.
Dhe shumica e pasardhësve potencialë duket se ndajnë të njëjtën strategji gjeopolitike të ekspansionizmit imperial, antagonizmit ndaj Perëndimit dhe besimit te forca e ashpër.
Sfida e parë për pasardhësin e Putinit nuk do të ishte moderimi apo reflektimi. Do të ishte marrja nën kontroll e institucioneve të dhunës shtetërore, parave të elitës, komandës ushtarake dhe narrativës ultranacionaliste mbi “madhështinë ruse”.
Me pak fjalë: “putinizëm” me një fytyrë tjetër, ndoshta edhe më të zemëruar.
Fitili i paqëndrueshmërisë ruse
Dobësitë strukturore të Rusisë nuk do ta zbusnin një luftë për pasardhësin. Përkundrazi, ato mund ta kthenin krizën në një shpërthim edhe më të madh.
Projekti Russia Matters i Harvard Kennedy School thotë se vlerësimet për humbjet ruse ndryshojnë shumë, por një analizë perëndimore e fundit të shkurtit 2026 i vlerësonte rreth 1 milion të vrarë ose plagosur. Kjo do të thotë se shumë familje ruse janë prekur drejtpërdrejt nga lufta.
Zemërimi mund të drejtohet kundër Kremlinit. Por nëse shumica e rusëve fajësojnë NATO-n për luftën, atëherë mund të forcohet edhe më shumë armiqësia ndaj Perëndimit dhe një qasje edhe më agresive nga Moska.
Më pas vjen dhimbja ekonomike. Normat e interesit dhe inflacioni janë shumë të larta. Rezervat ruse janë dobësuar. Burimet shtetërore po shpenzohen për vazhdimin e luftës në Ukrainë. Sanksionet kanë goditur fort dhe rritja ekonomike mbetet e dobët. Historia tregon se shoqëritë autoritare me prirje nacionaliste dhe ekonomi në krizë shpesh përfundojnë në dhunë.
Demobilizimi do të sillte një tjetër faktor destabilizues. Instituti për Studimin e Luftës (ISW) argumenton se Kremlini i sheh veteranët e zhgënjyer si kërcënim për stabilitetin e regjimit.
Një raport tjetër i organizatës Global Initiative thotë se veteranët e kthyer nga lufta në Ukrainë, përfshirë ish-të dënuar penalë, po ushqejnë tashmë dhunën, krimin e organizuar dhe presionin mbi policinë dhe shërbimet sociale në Rusi.
Një Rusi e pasluftës nuk do të sillte thjesht ushtarët në shtëpi; ajo do të importonte në jetën civile qindra mijëra burra të trajnuar, të traumatizuar dhe të plagosur nga një luftë brutale, të cilët më pas mund të ndiheshin të tradhtuar nga një paqe e varfër dhe mosmirënjohëse.
Ein Staat unter militärischem Druck, Misstrauen der Eliten, Kriminalität und einer Wirtschaftskrise mag unberechenbarer werden, aber nicht unbedingt weniger aggressiv. Selbst Putin hätte es schwer, diese Kräfte zu kontrollieren. Stellen Sie sich nun einen Machtkampf oder einen Fraktionskampf an der Staatsspitze vor. Das wäre ein Rezept für Chaos mit Auswirkungen, die in ganz Europa spürbar wären.
Eine Lösung, 12 Probleme
Der Westen kennt Putins Methoden bereits sehr gut, auch wenn er auf die von ihm ausgehende Bedrohung oft nur zögerlich reagiert hat. Seit Anfang der 2000er-Jahre wissen die westlichen Verbündeten, dass Putin nur Stärke respektiert, denn so glaubt er, funktioniert die Welt – nicht mit Schwäche oder Nachgiebigkeit.
Die europäischen NATO-Verbündeten haben zwar spät reagiert, bemühen sich aber um eine Stärkung der Verteidigung und Abschreckung. Russische Sabotage und Spionage werden für Moskau zunehmend kostspielig.
Wäre das Verhältnis zwischen Russland und der NATO ohne Putin weniger konfrontativ? Wäre ein Friedensabkommen für die Ukraine leichter zu erreichen? Sicher. Aber der Westen kennt diesen „alten Teufel“. Und das wäre womöglich besser zu handhaben als eine neue, unerfahrene Figur, die aus einem gewaltsamen Machtkampf hervorgeht und sich als neuer Herrscher beweisen will.
Nichts davon rechtfertigt Nachsicht gegenüber Putin. Das Argument ist weitaus beunruhigender: Der Westen sollte die Genugtuung über seinen Sturz nicht mit langfristiger Strategie verwechseln. Ausländische Mächte haben zwar wenig direkten Einfluss auf die Nachfolge in Russland, sollten sich aber auf ein solches Szenario vorbereiten.
Diese Vorbereitung sollte die Koordinierung der nuklearen Signale durch die Verbündeten, die Aufrechterhaltung der Sanktionen, das Risiko einer militärischen Eskalation und die Politik der diplomatischen Anerkennung umfassen, falls Fraktionen in Moskau um die Vertretung des Staates konkurrieren.
Putins plötzlicher Tod würde die Herrschaft eines Einzelnen beenden, nicht aber das von ihm geschaffene System. Die Amerikaner können Gerechtigkeit für die Ukraine fordern und gleichzeitig verstehen, dass ein unkontrollierter Zusammenbruch der russischen Staatsspitze keine Gerechtigkeit wäre. Es wäre eine Krise mit Atomwaffen, bewaffneten Gruppierungen und einem bereits im Gange befindlichen Krieg.
Vorsicht, was du dir wünschst. Putins Tod mag ein Problem lösen, aber er könnte ein Dutzend neue schaffen. /Adaptiert von Newsweek /
Ne qoftes vdes putini mere pushteti djal i tij jadhte martese me kokobina e karwtes e tij