
Teksa amerikanët po përpiqen ta joshin me të gjitha karotat që mund të mendojnë, Beogradi vitet e fundit ka zgjedhur përfundimisht të lëvizë drejt Moskës dhe Pekinit. Nuk ka asnjë tregues për ndonjë gjë tjetër përveç interesit retorik për anëtarësimin në BE.
Seanca e djeshme e Derek Chollet, këshilltar Special i Departamentit Amerikan të Shtetit dhe Gabriel Escobar, Zëvendës Ndihmës Sekretar i ngarkuar për Ballkanin në Komisionin e Punëve të Jashtme të Senatit tregoi se senatorët e pranishëm dinë vërtetë diçka për Ballkanin.
Pyetjet ishin të rëndësishme dhe ndonjëherë të mprehta, ndërsa përgjigjet ishin të shkurtra.
Sigurisht që këshilltari i Departamentit të Shtetit dhe Zëvendës Ndihmës Sekretari me përgjegjësi për Ballkanin dinë çfarë të thonë. Ato janë për anëtarësimin në BE, demokracinë, sovranitetin dhe integritetin territorial. Ata janë kundër keqpërdorimeve ruse, financimit kinez, korrupsionit dhe etnonacionalizmit.
Por, ajo që ata nuk thonë është vërtetë e rëndësishme, duke u nisur nga premisa, “Evropa e plotë dhe e lirë”. Ky slogan i politikës së jashtme amerikane nga vitet 1990 është i pazbatueshëm sot dhe për të ardhmen e parashikueshme.
Evropa nuk do të jetë e plotë dhe e lirë së shpejti. Ne do të duhet të vendosim vijën diku. Kjo është ajo që ka të bëjë me luftën në Ukrainë: a do të jetë Kievi në anën perëndimore të vijës, apo e gjithë ose një pjesë e Ukrainës do të detyrohet t’i nënshtrohet Rusisë?
Ndërsa amerikanët po përpiqen ta joshin me të gjitha karotat që mund të mendojnë, Beogradi vitet e fundit ka zgjedhur përfundimisht të lëvizë drejt Moskës dhe Pekinit. Nuk ka asnjë tregues për ndonjë gjë tjetër përveç interesit retorik për anëtarësimin në BE. Progresi në procesin e pranimit në BE ka ngecur. Sistemi politik në Serbi u kthye drejt autokracisë.
Presidenti Vuççq dhe besnikët e tij, që përfshin pothuajse të gjithë peizazhin mediatik në Serbi, flasin për ambicie për të rimarrë Kosovën (ose një pjesë të saj) dhe përdorin fyerjet më të këqija të mundshme etnike ndaj shqiptarëve. Asgjë e tillë nuk ndodh realisht në Kosovë.
Në lidhje me dialogun Beograd-Prishtinë, Escobar pretendoi se marrëveshjet për normalizim të arritura në shkurt dhe mars janë juridikisht të detyrueshme dhe po zbatohen, por kur u përball me shembuj të refuzimit të presidentit Vuçiç për të zbatuar dispozita specifike, ai dhe Chollet u tërhoqën në një qasje ekuivalente. Kjo ishte përgjigja e tyre ndaj korrupsionit në Beograd: “Atë e gjejmë kudo në Ballkan”.
Kohët e fundit nuk mund të përmend asnjë zyrtar amerikan që ka vënë në dukje në mënyrë eksplicite manifestimet e shumta dhe të rënda të krimit të organizuar dhe korrupsionit në Serbi.
Cholet dhe Escobar ishin entuziastë për Asociacionin e Komunave me shumicë Serbe, duke argumentuar se kjo do t’i lejonte serbët të integroheshin më shumë në Kosovë dhe se do të duhej të ishte në përputhje me kushtetutën e Kosovës.
Ata e injoruan propozimin serb për Asociacionin, e cila synon qartë të krijojë një entitet autonom serb me fuqi ekzekutive brenda Kosovës, si ‘Republika Srpska’ e Bosnjës-Hercegovinës.
Ata ishin gjithashtu entuziastë për nismën e Serbisë për Ballkanin e Hapur, me kusht që ajo t’i trajtojë të gjitha vendet pjesëmarrëse në mënyrë të barabartë. Ata harruan të përmendin se Kosova nuk ishte ftuar as në Ballkanin e Hapur, sepse Beogradi nuk dëshiron që ftesa t’i bëhet si shtet.
Unë besoj se maqedonasit nuk do të jenë shumë të kënaqur të dëgjojnë nga Escobar se për t'u bashkuar me BE-në, ata do të duhet të ndryshojnë kushtetutën e tyre për të përmendur pakicën e tyre bullgare, të cilën ai nuk arriti të thotë se numëron disa mijëra (sigurisht më pak se 1% e popullatë). As shqiptarët në Serbi nuk do të jenë të kënaqur të dëgjojnë se numri i tyre – pothuajse me siguri i barabartë ose më i madh se numri i serbëve në veri të Kosovës (dhe shumë më tepër se bullgarët në Maqedoni) – nuk meriton të përmendet një Asociacion i shumicës shqiptare. Komunat brenda Serbisë. Mos e shqetësoni ulëset e shqiptarëve në parlamentin serb, për t'u krahasuar me vendet e garantuara të serbëve në parlamentin e Kosovës.
Escobar do të shkojë në Podgoricë për inaugurimin presidencial malazez të shtunën. Askush nuk mundi të përmendte se ndryshimin e vjetër dhe deri tani të padhunshëm të pushtetit atje ia detyrojmë Presidentit aktual, Milo Gjukanoviç, të cilin diplomatët amerikanë dhe evropianë e kanë vajtuar për korrupsion të pretenduar (por ende të paprovuar). Presidenti i ri, Jakov Milatović, pranon një qëndrim pro-evropian, por ka marrëdhënie më shumë se të ngrohta me presidentin Vuçiç në Beograd. Shumëçka do të varet nga zgjedhjet parlamentare të 11 qershorit. Shpresoj që ato të kryhen po aq lirshëm dhe me drejtësi si ato gjatë Gjukanoviç-it. /peacefare.net
Lini një Përgjigje