FLASH
Shkruar nga Fabian Hoffmann
Konflikti i ri në Lindjen e Mesme mund të rrisë presionin mbi mbrojtjen ajrore të Kievit, por gjithashtu krijon mundësi për eksportin e teknologjive ukrainase kundër dronëve...
Ukraina është sot një pikë reference për luftën moderne. Kundërshtarët dhe aleatët nuk mund ta injorojnë përvojën e saj, edhe nëse do të dëshironin ta bënin këtë.
Lufta e SHBA-së dhe Izraelit kundër Iranit, e nisur në orët e para të 28 shkurtit, tashmë po prodhon pasoja në të gjithë botën, përfshirë edhe Ukrainën në luftën e saj të vazhdueshme për mbijetesë kundër Rusisë.
Disa nga këto pasoja janë negative dhe mund ta bëjnë vendin më të vështirë për t’u mbrojtur. Megjithatë, konflikti i ri krijon edhe mundësi për Ukrainën. Vendi tashmë disponon disa nga sistemet e mbrojtjes ajrore më të testuara në luftë në botë, veçanërisht kur bëhet fjalë për mbrojtjen kundër dronëve me rreze të gjatë veprimi.
Kjo shpjegon pse Shtetet e Bashkuara dhe të paktën një shtet i Gjirit Persik i janë drejtuar Kievit me kërkesa për ndihmë. Presidenti Volodymyr Zelensky deklaroi më 5 mars se kishte pranuar një kërkesë nga Uashingtoni për asistencë, përfshirë edhe personel, për të luftuar dronët Shahed dhe variantet e tyre.
“Ukraina ndihmon partnerët që ndihmojnë në garantimin e sigurisë sonë dhe mbrojtjen e jetës së qytetarëve tanë,” tha ai.
Sulmet ajrore ruse ndaj Ukrainës vazhdojnë pa ndërprerje dhe ndalimi i tyre është një objektiv kyç i qeverisë. Shkalla e bombardimeve është e konsiderueshme. Vetëm natën e 5 marsit u lëshuan 181 dronë dhe katër raketa, shifra që tashmë janë bërë të zakonshme. Të paktën 170 nga dronët u rrëzuan nga mbrojtja ajrore ukrainase.
Implikimet kryesore për Ukrainën nga konflikti në Lindjen e Mesme janë dy.
Së pari, kërkesa për raketa interceptuese Patriot do të rritet, pasi vendet e Gjirit Persik kërkojnë të rimbushin arsenalet e tyre. Sipas Zelenskyt, mbi 800 nga këto raketa janë përdorur vetëm në tre ditë luftime, më shumë sesa ka marrë Ukraina në total nga furnizuesit perëndimorë gjatë katër viteve të luftës.
Kontratat ekzistuese të Kievit për furnizime me këto raketa ka të ngjarë të vazhdojnë, përveç nëse vendimmarrësit amerikanë ndërhyjnë drejtpërdrejt për të rishpërndarë kapacitetet e prodhimit. Megjithatë, konkurrenca për vendet e kufizuara të prodhimit për interceptuesit Patriot PAC-3 MSE dhe PAC-2 GEM-T do të jetë shumë e fortë.
Kompanitë Lockheed Martin dhe Raytheon po zgjerojnë linjat e tyre të prodhimit. Lockheed Martin, në veçanti, po përpiqet të rrisë ndjeshëm kapacitetin, me plane për të shtuar prodhimin e raketave PAC-3 MSE nga rreth 600 në vit në 2,000 deri në vitin 2030. Ndërkohë, Raytheon po zgjeron prodhimin e raketave PAC-2 GEM-T nga rreth 300 njësi në vit në rreth 420 deri në vitin 2027, i mbështetur nga një objekt i ri prodhimi me licencë në Schrobenhausen, i operuar nga MBDA Germany.
Megjithatë, nëse rritja e furnizimit nuk tejkalon rritjen e kërkesës, sigurimi i këtyre raketave do të bëhet më i vështirë, përfshirë edhe për Ukrainën. Me disa klientë evropianë, aziatikë dhe të Lindjes së Mesme, si dhe vetë Shtetet e Bashkuara, që konkurrojnë për kapacitetet e kufizuara të prodhimit, është pak e mundshme që koha e pritjes për këto interceptues të ulet në të ardhmen e afërt. Aktualisht ajo vlerësohet nga 1.5 deri në 2.5 vjet.
Kjo përbën një problem të madh për Kievin. Ndërsa mbrojtja e tij kundër dronëve, që përfshin dronë interceptues, linja armësh, rrjete zbulimi dhe sisteme komanduese e kontrolli, konsiderohet ndër më të avancuarat në botë, mbrojtja kundër raketave balistike dhe atyre të lundrimit varet më shumë nga furnizuesit e jashtëm. Pa sistemet Patriot dhe sistemin evropian IRIS-T, Ukraina do ta ketë të vështirë të mbrojë objektivat kyçe nga sulmet.
Megjithatë, ekziston edhe një mundësi për Ukrainën. Lufta në Lindjen e Mesme po zbulon një boshllëk në arsenalet e vendeve të Gjirit Persik në fushën e mbrojtjes kundër dronëve me rreze të gjatë. Raportimet tregojnë se këto vende kishin nisur të përpiqeshin ta adresonin këtë problem edhe në vitet para luftës, duke nxjerrë mësime nga përvoja e Ukrainës kundër Rusisë dhe duke vërejtur arsenalin e larmishëm të dronëve iranianë me rreze të gjatë. Megjithatë, ciklet e prokurimit rezultuan shumë të ngadalta për ta mbyllur këtë boshllëk në kohë.
Vendet e Gjirit, të cilat kanë burime të mëdha financiare dhe shqetësime të forta për sigurinë, do të kërkojnë ta zgjidhin këtë çështje shpejt. Kompanitë ukrainase janë në pozicion të favorshëm për të ofruar teknologji të provuara në luftë për neutralizimin e dronëve.
Zelensky duket se e ka parë këtë mundësi. Më 3 mars, ai sugjeroi një shkëmbim të interceptuesve PAC-3 dhe interceptuesve të dronëve mes vendeve arabe dhe Ukrainës. Ukraina ka treguar se këto sisteme funksionojnë mirë. Sipas ushtrisë ukrainase, interceptorët e dronëve kanë qenë përgjegjës për 70% të dronëve të shkatërruar mbi dhe rreth Kievit gjatë muajit shkurt.
Presidenti ukrainas po vepron në mënyrë proaktive në favor të kompanive të vendit të tij. Ndërkohë, edhe kompani të reja evropiane në fushën e mbrojtjes raketore, si dhe kompani të mëdha amerikane dhe evropiane, pritet të përpiqen të ofrojnë sistemet e tyre të mbrojtjes kundër dronëve për blerësit e pasur dhe të shqetësuar në Lindjen e Mesme. /Përshtati Pamfleti/
Fabian Hoffmann, Doctoral Research Fellow në Oslo Nuclear Project dhe bashkëpunëtor i programit Transatlantic Defense and Security në CEPA.
Lini një Përgjigje