FLASH
Shkruar nga Rana Foroohar
Është e qartë se jemi në një periudhë tjetër ndryshimesh të mëdha politike...
Një pjesë e koalicionit të Donald Trump, lëvizja "Bëjeni Amerikën të Shëndetshme Përsëri", po ndahet. Aktivistët e Maha-s, të cilët kanë frikë nga kimikatet dhe janë dashamirës të ushqimit organik, mbërritën në Uashington kohët e fundit për të protestuar kundër mbështetjes së administratës Trump për glifosatin, herbicidin e paketuar si Roundup i Monsanto-s. Produkti është subjekt i një padie të madhe për përgjegjësi.
Bayer, kompania mëmë e Monsanto-s, mohon që Roundup shkakton kancer. Por “nënat Maha” janë skeptike, siç dëshmohet nga thirrjet e tyre “njerëz kundër helmit” jashtë Gjykatës së Lartë javën e kaluar. Protesta tregon gjithashtu mënyrën se si baza e Trump po largohet prej tij, si pjesë e një riorganizimi më të madh që mund të riformësojë politikën partiake në Amerikë.
Trump hyri në mandatin e tij të dytë duke premtuar një Amerikë më të pasur, një Amerikë më të shëndetshme, një Amerikë më të devotshme, çmime më të lira dhe asnjë luftë të huaj. Deri tani, shumë gjëra kanë shkuar keq. Jo vetëm që vendet e punës në prodhim po bien dhe inflacioni po rritet, për shkak të luftës së zgjedhur të Trump në Iran, por presidenti ka arritur të ofendojë besimtarët duke u përplasur me Papën dhe duke postuar fotografi që e paraqesin atë si Jezus.
Sondazhet para zgjedhjeve të mesit të mandatit tregojnë rënie të mbështetjes midis votuesve besimtarë dhe punëtorëve, duke treguar se shumë në bazën e Maga-s tani e shohin Trumpin për atë që është: një sharlatan i pasur, i cili është i afërt me kompanitë që zhvendosin vendet e punës jashtë vendit ose ndotin ujin, dhe duket se është gati t’i dërgojë ata të luftojnë në luftëra që nuk janë të tyret. Ky është fakt, jo trillim. Maga Inc, grupi politik i mbledhjes së fondeve, ose Super PAC, që mbështet Trumpin, merr pjesën më të madhe të parave nga kompanitë e mëdha të teknologjisë, financave, mbrojtjes dhe energjisë. Kjo është anatemë për krahun populist të Partisë Republikane.
Por nuk është vetëm baza që ndihet e alienuar. Ka një numër çështjesh ku votuesit konservatorë ndryshojnë nga presidenti. Ndërsa konservatorët e vërtetë mbështesin të drejtat e shteteve, kjo administratë është përpjekur t’i pengojë shtetet të miratojnë rregullat e tyre për rregullimin e inteligjencës artificiale. Trump gjithashtu ka ndryshuar qëndrim në lidhje me privatësinë, një çështje për të cilën republikanët libertarianë interesohen shumë, duke shtyrë përtëritjen e Aktit të Mbikëqyrjes së Inteligjencës së Huaj (FISA), i cili u lejon agjencive të inteligjencës amerikane të marrin në pyetje informacionin dixhital për amerikanët pa një urdhër gjykate. Më parë, ai kishte qenë kundër tij.
Është domethënëse që lufta për riautorizimin e FISA-s, e cila po zhvillohet tani, përfshin një koalicion të djathtë dhe të majtë që është formuar që nga ngritja e Trump dhe senatorit veteran të majtë Bernie Sanders. Të dy u bënë thirrje votuesve që hodhën poshtë mençurinë konvencionale të qendrës mbi pushtetin e përqendruar ekonomik, interesat e ngushta, tregtinë e lirë, korrupsionin qeveritar dhe globalizimin.
Anëtarët e Kaukusit të Lirisë në Dhomën e Përfaqësuesve, krahu më konservator i Partisë Republikane, duan të mbyllin boshllëkun ligjor të “seksionit 702” që lejon “kërkime të fshehta” të komunikimeve të qytetarëve amerikanë, ashtu si populistët ekonomikë dhe skeptikët e teknologjisë, përfshirë senatorin republikan Josh Hawley.
Kjo ide mbështetet gjithashtu nga progresistë si Ron Wyden, Elizabeth Warren dhe, sigurisht, Sanders. Ndërkohë, shumë centristë në të dyja anët mbështesin një riautorizim “të pastër” të projektligjit në formën e tij aktuale, duke përmendur çështje të zakonshme si parandalimi i terrorizmit dhe siguria kombëtare.
Në këtë rast, ashtu si me një numër në rritje çështjesh, skajet e partive po mbivendosen me njëra-tjetrën. Shikoni politikanët konservatorë të Indianës që vlerësojnë të drejtat e shteteve duke kundërshtuar manipulimin e zgjedhjeve nga Shtëpia e Bardhë. Apo progresistët si senatori demokrat Chris Murphy që flasin për çështje shpirtërore.
Pastaj është Graham Platner, veteran dhe kandidat demokrat për Senatin, i cili mbështet një politikë të jashtme më pak ndërhyrëse sesa ajo që liberalët kanë mbështetur në të kaluarën. Këto janë të gjitha fusha ku çështjet po marrin përparësi ndaj besnikërisë partiake.
Ky lloj riorganizimi nuk është i pashembullt. Në vitet 1850, populizmi anti-establishment çoi në rënien e Partisë Whig, e cila u nda për shkak të skllavërisë, dhe në ngritjen e Partisë Republikane. Por transformimi përtej vijave partiake mund të ndodhë edhe pa prishur të gjithë strukturën e partive. Në vitet 1930, Franklin D. Roosevelt përdori një narrativë të pushtetit kundrejt njerëzve për të bashkuar demokratët, republikanët dhe aktivistët e punës në koalicionin e New Deal.
Nuk po vë bast ende për rënien e asnjërës parti. Por është e qartë se jemi në një periudhë tjetër ndryshimesh të mëdha politike. Dyshoj se populistët në të dyja anët e spektrit do të tërheqin më shumë mbështetje në zgjedhjet e mesit të mandatit dhe, me shumë gjasë, edhe në zgjedhjet presidenciale të vitit 2028. Linjat partiake do të vazhdojnë të përzihen dhe të ndryshojnë, me një rezultat përfundimtar që mund të sjellë një kandidat të qendrës pro-biznesit nga njëra anë dhe një populist ekonomik nga ana tjetër. Pyetja e madhe është se cilën parti do të përfaqësojnë ata./Përshtati "Pamfleti" nga "Financial Times"
Lini një Përgjigje