
Some archival documents marked "secret" are published, taken from the Central State Archive in Tirana from 1972 and are part of a file containing a long correspondence between the Ministry of Foreign Affairs in Tirana, the Albanian embassy in Beijing and the sector of Foreign Relations at the apparatus of the Central Committee of PPSh, regarding the work and problems that had arisen at the Albanian diplomatic representation in Beijing.
The full report-information of the head of the Department of Foreign Relations of the Central Committee of PPSh, Piro Bita and the Albanian ambassador in Beijing, Xhorxhi Robo, regarding the conflict between two employees of that diplomatic representation, the economic advisor Kleo Bezhani and the secretary of to the basic organization of the party, Neço Konomi, where, among other things, it is said: "Kleo made remarks to Neço and told him to complete them. In the conversation held in Kleo's office, Neçua objected to making these remarks and told him that these are bureaucratic and I should not make them. Here, the irritation begins. Cleo told him you have to. Kleo claims that he told him, that the way you made these materials, they are a mess, while Neço claims that he told him: haughty and conceited.
The document with the report-information drawn up by the Albanian ambassador in Beijing, Xorxhi Robo, sent to the head of the Foreign Relations sector at the PPSh Central Committee apparatus, Piro Bita, regarding the conflict between two officials of that diplomatic representation, Kleo Bezhani and Necho Konomi.
Comrade Piro Bita; Tirana
We are informing you about a fight that happened between friends, Kleo Bezhani, Economic Advisor and sh. Neço Konomi, secretary of the organization. The fight happened while I was on an excursion, upon returning, I began to investigate.
How did the event happen? You will be the meeting of the trade representation to analyze the tasks of the first quarter. Cleo, as responsible, asked for information from all the friends of the facilities, including Neço. The other friends gave him as he asked, while Neçua in general. Cleo also warned Neço and told him to complete them. In the conversation held in Kleo's office, Neçua objected to making these remarks and told him that these are bureaucratic and I should not make them. Here, the irritation begins. Cleo told him you have to.
Kleo claims that he told him that, the way you made these materials, they are a mess, while Neço claims that he told him: haughty and conceited. Neçua, not restraining himself, in a harsh and angry manner, told him: haughty, mascara, lazy, etc. Cleo told him to go out and he left and went to his office where Gëzim Lika and Reiz Xhelili are. In Cleo's office, there was also a discussion about some work data that Neçua had not given to Gëzim Lika. Neçua, upon returning to the office, asks Gezimi about these and Gezimi tells him that you didn't give them to me. At this time, Cleo also arrives. And so the biggest fight happens.
Neçua, furious, loudly, without restraining himself, says bad words to him again, adding the words provocateur, edepsez and palaço. Even, it was a risk to be beaten. Cleo, keep your cool and just tell him: you are arrogant and conceited. Sh. Spiro Rrusha, who has the office downstairs, goes upstairs, intervenes and stops the fight. This is the whole event.
I, upon returning, began to investigate. I talked to Spiro, Gezimi, Reizi, Kleo and Neço, separately. From the investigation, what has been said above emerges. Comrades Gëzim and Reiz say that we don't know what was done in Cleo's office, I only heard the words in very high tones, and for the occupation that was done in their presence, they say that it is ugly.
They say that Neçua was restrained and said those insulting words that were said above and there was a risk of being beaten. Spiro says that: even when he went up to the room to stop the fight, Neço was intemperate. I also made Cleo's confrontation with Neço, where Spirua was also. In general, it is what I described above.
He moved on, made some self-criticism, and apologized to Cleo, but he still hasn't shown himself properly. I asked them if they have collected and old things, Kleo says that on some occasions that Neço may have been affected, that he criticized him, demanded accountability, etc. Neço says that the fight is accidental. We think that this may not be the case, that such a large explosion is not understood.
Këtë çështje nuk e kemi përfunduar akoma, do ta shtrojmë në Byro dhe në organizatën bazë. Kur të vij unë në Tiranë, do t’ju njoftoj për mbledhjen e Byrosë dhe të organizatës bazë dhe do të bisedojmë.
Kemi marrë masa që, puna në sektorin e tyre të vazhdojë normalisht dhe ashtu vazhdon, por prap, do të kemi kujdes.
Ju njoftoj se të dy janë të sëmurë. Neço qëndroi për afro dy muaj në spital dhe Kleo, dje u shtrua në spital.
Po njoftoj dhe shokët Nesti Nase dhe Kiço Ngjela, për këtë.
Përshëndetje
Xhorxhi Robo
Dokumenti me raport-informacionin e hartuar nga sektori i Marrëdhënieve me Jashtë pranë aparatit të Komitetit Qendror të PPSh-së, lidhur me ngjarjen e ndodhur në ambasadën shqiptare në Pekin dhe problemet e vazhdueshme që ekzistonin në organizatën bazë të partisë të asaj përfaqësie diplomatike
INFORMACION
MBI DISA PROBLEME QË DALIN NË ORGANIZATËN E PARTISË PEKIN
Nga studimi i pesë protokolleve të mbledhjeve të Organizatës së Partisë, i informacionit përmbledhës të sekretarit të organizatës, dhe i letrës së dërguar nga shoku Xhoxhi Robo, rezulton se: në përgjithësi organizata bazë është përpjekur dhe ka punuar mirë, duke trajtuar ato probleme që e kanë shqetësuar atë dhe përfaqësinë, por ne vëmë re që dalin dhe disa çështje që meritojnë vëmendje.
1 – Siç theksohet dhe në materialet e dërguara aty këtu, ka pasur hezitime në njohjen e rolit udhëheqës të organizatës në të gjithë veprimtarinë e punës në ambasadë. Kjo është arsyetuar me atë që në ambasadë, ka një punë specifike dhe se organizata duhet të merret vetëm me çështjen e edukimit. Dhe llogaria për punën e kryer, nuk mund t’i jepet tjetër, veçse dikasterit nga ku varet çdo punonjës.
Këto mendime janë shfaqur nga disa shokë, madje me përgjegjësi në sektorin politik dhe ushtarak, si: Jovan Andoni e Avni Hakani. Organizata i ka kritikuar këto koncepte, dhe sipas tyre, kohët e fundit ka përmirësime por, mendojmë se s’duhet mjaftuar me kaq. Më mirë se deri tani organizata bazë, duhet të bëjë një punë bindëse për të krijuar koncepte të reja për rolin e saj në tërë veprimtarinë e përditshme të secilit komunist.
2 – Aty këtu, vihen re fërkime e grindje midis disa komunistëve. Në mbledhjen e muajit Dhjetor të vitit 1971, siç del dhe nga protokolli, midis disa diskutueseve ka pasur fërkime për marrjen nga secili për vete të përkthyesit për nevojat e tyre (jo pse e merr ti, dhe unë mos ta marr kur më duhet, etj.).
Shoku Xhoxhi, në letrën që na ka dërguar, njofton për një grindje që ka ndodhur kohët e fundit midis shokëve Kleo Bezhani, këshilltar ekonomik dhe Neço Konomi, sekretar i organizatës. Do të bëhej mbledhja e përfaqësisë tregtare për, të analizuar detyrat e tremujorit të pare, Kleo, si përgjegjës, i’u kërkoi të dhëna të gjithëve midis tyre dhe Neços.
Shokët e tjerë, ja dhanë siç e kërkonte, kurse Neço i dha disa gjëra të përgjithshme. Kleo, i bëri vërejtje dhe i tha që ta plotësonte. Neço, kundërshtoi duke thënë se, këto janë punë burokratike prandaj vërejtjet, nuk do t’i realizoj. Këtu filloi dhe acarimi.
Gjatë saj, duke mos e përmbajtur veten, Neço, i ka thënë Kleos “fodull, maskara, dembel”, etj. Grindja vazhdoi në zyrën e Neços, në prani dhe të dy punonjësve të tjerë, ku përsëri me zë të lartë, Neço i flet ashpër Kleos, duke i thënë dhe provokator.
Sipas shokëve që ishin aty, kishte rrezik që ata të konfrontoheshin fizikisht. Kleo, mban gjakftohtësinë, duke i thënë Neços, vetëm fodull dhe grindavec. Zënka, pushoi vetëm me ndërhyrjen e shokut Spiro Rusha. Shoku Xhoxhi, në prezencë të Spiros, bën ballafaqimin e Kleos me Neçon.
Në përgjithësi, dalin po ato që përmendëm më lart. Neço, bëri një farë autokritike dhe i kërkoi ndjesë Kleos, por sipas shokut Xhoxhi ai, nuk është thelluar si duhet. Kleo thotë se Neço, mund të jetë prekur pasi, e ka kritikuar disa herë dhe i ka kërkuar llogari.
Neço, thotë që grindja është e rastit. Shoku Xhoxhi, thotë se kjo grindje nuk është e rastit pasi, nuk mund të shpjegohet ky shpërthim i menjëhershëm. Sikurse njoftohemi me radiogram, është bërë mbledhja e organizatës dhe është shqyrtuar grindja.
Në mbledhje, dolën po ato gjëra që thuheshin në letër. Organizata, ngarkoi me faj të rëndë shokun Neço Konomi, si dhe e shkarkoi nga funksioni i sekretarit të byrosë së organizatës. Ne mendojmë se vendimi i organizatës, është i drejtë.
3 – Nga protokollet del dhe çështja e përvetësimit të gjuhëve të huaja. Në analizën që bën organizata bazë, realizimi i detyrave në sektorin e Tregtisë, është pozitive se ato ndalen në analizimin e të metave dhe reflektimet e detyrave në të ardhmen.
Theksohet, mundësia e pamjaftueshme e punonjësve të ambasadës sonë në Pekin, për t’ju përgjigjur në kohë kërkesave të ndryshme. Ka raste që për porositë që bëhen e kontraktohen, më vonë kërkohet anulimi i tyre.
Kjo, ju krijon vështirësi shokëve kinezë. Prandaj, ka mendime që përpara se të dërgohen planet, të shikohen me kujdes që të hiqen me kohë ato gjëra që nuk duhen.
Ka edhe vërejtje të tjera për bashkëpunimin tekniko-shkencor, për bërjen e kërkesave suplementare, për dërgimin e shumë specialistë të sëmurë, dhe të tjera defekte për organet e Tregtisë e të institucioneve të tjera, për të cilat kemi folur në informacionin e kaluar.
Në mbledhjen e organizatës, midis të tjerash, është diskutuar edhe çështja e gjuhës së huaj, sidomos asaj kineze. Por sikundër është folur me disa shokë, rezultate në këtë çështje, nuk ka. Pra del që ky problem shtrohet vetëm formalisht.
Natyrisht përveç shokëve të moshuar e të sëmurë, që nuk mund ta mësojnë dot gjuhën kineze, ka të tjerë të rinj me perspektivë që mund ta mësojnë atë nëpërmjet kurseve e përpjekjeve individuale.
Prandaj për të luftuar formalizmin mendojmë që Ministria e Jashtme, të përcaktojë për çdo punonjës që duhet të mësojë gjuhën e huaj, në një kohë të caktuar. Dhe mbi këtë bazë organizata dhe titullari, duhet të japin llogari.
4 – Nga sa njohim gjendjen e të dhënat që kemi, na rezulton se në këtë përfaqësi, ka disa shokë të moshuar që janë dhe të sëmurë. Po ashtu nga studimi i materialeve të dërguara aty këtu përciptazi, del se tek disa prej tyre që, para se të shkonin në ambasadë, kanë qenë në vende pune me përgjegjësi, vihen re tendenca fudullëku, secili përpiqet të japi orientime, të komandojë, etj.
This transience is manifested in the discussions developed and in the issues discussed above, in the abnormal relations with each other, etc. Based on these, we think that the personnel of the embassy should be reviewed, and in the first place, those who work in the economic sector.
For these problems, as well as some other remarks that we have from the first information, we think of writing a letter to draw the attention of the organization and all communists to take appropriate measures to improve the work in the future.
/Memorie.al
Lini një Përgjigje