FLASH
Shkruar nga Pamfleti
The October plenum of the Central Committee of the Communist Party of the Soviet Union in 1964 led to the resignation of the first secretary of the Central Committee of the CPSU and the Chairman of the Council of Ministers of the USSR, Nikita Sergeevich Khrushchev, and the end of the period of " ice melting", (ottepel), 1956-1964. A long period of socio-political stabilization had arrived, known as "amullia", (zastoj), 1964-1985. At the beginning of the 60s, the Soviet Union faced increasing difficulties, and the decisions of the First Secretary of the Central Committee of the CPSU (since 1953) and the Chairman of the Council of Ministers of the USSR (since 1958), Nikita S. Khrushchev, caused dissatisfaction both in the various layers of Soviet society, as well as in the highest levels of power. The food supply situation also worsened.
In 1962, there were riots in Novocherkassk. Khrushchev's harsh attacks on cultural personalities provoked discontent in intellectual circles. The armament reduction program aroused the displeasure of the military, especially in the context of the worsening conflict with China, for which the party leaders also blamed Khrushchev. The unpredictable character and "voluntarism" of his politics (especially quarrels with communist leaders and administrative reorganizations) aroused dissatisfaction in the party-state denomination. Under these circumstances, Khrushchev's closest circle decided to remove him from power.
Khrushchev liked, above all, to make decisions with his own head, often without consulting his inner circle. However, not all of these decisions were well thought out and successful. An impetuous and impulsive man, Khrushchev did not tend to accept objections, even when they were cautious and timid. This political style was called "voluntarism". The strengthening of "voluntarism" in Khrushchev's policy, the rudeness of the first secretary in communication, led to his isolation, undermined Khrushchev's authority, both in the people and in the party leadership.
Plans for the removal of Khrushchev were discussed since the spring of 1964, in two groups of apparatchiks. The first – the circle of the secretary of the Central Committee and a little while ago – of the Chairman of the Presidium of the Supreme Council, Leonid Brezhnev. The second circle - "Komsomolas", younger - Chairman of the Party-State Control Committee, Aleksandr Shelepin and Chairman of the State Security Committee (KGB) V. Semichastnij (in the past, both led the Union Communist Youth of the Soviet Union – "Komsomol"). The idea expressed, in private conversations, for the overthrow of Khrushchev, was supported by the first deputy chairman of the Council of Ministers Andrei Kosigin, the member of the Presidium, N. Podgornij and other members of the Presidium of the Central Committee.
Khrushchev's opponents had to make an agreement with the Minister of Defense, Marshal R. Malinovskij and the chief ideologist of the party, M. Suslov. A. Shelepini played a leading role in the organization of Khrushchev's departure. It is also the place to mention the role of Brezhnev, on whom the main responsibility fell, both in case of success and in case of failure. Each of these people was angry about something with Khrushchev, or they were afraid of the unpredictable character of his politics. Some conservative figures could not forgive Khrushchev for unmasking Stalin, who for them, as before, remained a great leader and whose policy they considered right. Using the possibilities of the party-state Control Committee, Shelepin put pressure on the wavering members of the Central Committee of the Communist Party of the Soviet Union.
Until the last moment, the position of the last of the old Bolsheviks who remained in the Presidium of the Central Committee - Andrei Mikoyan - remained unclear. He enjoyed the respect of Khrushchev and the entire party, for his political experience. Mikoyan was an opponent of Stalinism, but Khrushchev's "voluntarism" also caused him dissatisfaction. Khrushchev was warned, for the preparation of his departure from power. In particular, through Khrushchev's son, Sergey, he was informed by Golukov, the former head of the escort group of the Chairman of the Supreme Soviet of the Russian Soviet Socialist Federative Republic (RSSFR) N. Ignatov. By Khrushchev's decision, Golukovi also met with Mikoyan, but this conversation had no consequences.
Kur Hrushovi dhe Mikojani, shkuan me pushime në Picunda, (Abhazi), Presidiumi i Komitetit Qendror, u mblodh më 12 tetor dhe vendosi të zhvillojë plenumin e tij, në lidhje me faktin se propozimet e Hrushovit, për plenumin e nëntorit të Komitetit Qendror, të planifikuar më parë “shkaktojnë shumë probleme”. Ky ishte shkak formal, për të thirrur Hrushovin në Moskë. Hrushovi ishte izoluar në Picunda. Pasi kuptoi se pushteti i tij po rrezikohej, Hrushovi mund të shkonte me avion, në një nga kryeqytetet e republikave sovjetike dhe të përpiqej të siguronte atje mbështetjen e aparatçikëve dhe ushtarakëve besnikë, ndaj tij. Por rreziku i përçarjes së partisë, me pasoja katastrofike për Bashkimin Sovjetik, e ndaloi.
Ai iu nënshtrua vendimit të Presidiumit të Komitetit Qendror të PKBS-së. Më datat 13-14 tetor 1964, Presidiumi i Komitetit Qendror zhvilloi mbledhjen, në të cilën thirrën Hrushovin. Kolegët e Hrushovit në presidium, e dërmuan atë me kritika. Fillimisht Brezhnjevi, e kritikoi Hrushovin, për çështje të dorës së dytë, por pastaj sekretarin e parë, nisën të akuzonin për të gjitha pikat e politikës së tij. Të gjitha këto pretendime përmblidheshin, në faktin se Hrushovi kishte shkelur karakterin kolegjial të udhëheqjes, merrte vendimet më të rëndësishme, dhe jo gjithmonë të suksesshme, pa u konsultuar me shokët e udhëheqjes së partisë. Analizën më të detajuar të politikës së Hrushovit, e bëri Shelepini, që parashtroi pretendimet, jo vetëm në plan personal, por politik, duke argumentuar se kursi i Hrushovit, drejtohej kundër interesave të popullit sovjetik.
Ai deklaroi se; Hrushovi në shumë aspekte, trashëgoi autoritarizmin e Stalinit, ndoqi politikë aventureske, përfshirë krizën e raketave kubane dhe ndryshimet e pamotivuara e të shpeshta në bujqësi. Brezhnjevi, i cili vetë kishte shkruar tezat e fjalimit (ka gjasa, duke mos ua besuar një gjë të tillë kaq të rëndësishme, madje ndihmësve të ngusht), tha: “Nëse Ju, Nikita Sergejeviç, nuk do të vuanit nga vese të tilla, si etja për pushtet, vetëmashtrim nga personaliteti juaj, besimi në pagabueshmërinë tuaj, nëse Ju, do të kishit të paktën pak modesti, Ju atëherë, nuk do të lejonit krijimin e kultit të individit tuaj, kurse Ju, në të kundërtën, bëtë gjithçka që të forconit këtë kult”. Në dekadën pasardhëse, “kulti i individit” i Brezhnjevit, do të tejkalonte atë që Hrushovi, ia lejoi vetes.
Më 14 tetor 1964, zëvendëskryeministri D. Poljanskij, shtroi hapur çështjen për shkarkimin e Hrushovit, nga të gjitha postet. Ky vendim u miratua. Vetëm Mikojani, u shpreh pro lënies së Hrushovit në pushtet, por me kompetenca të kufizuara. Hrushovi u mbrojt me kujdes. Duke ngulur këmbë për korrektësinë e vendimeve të tij, në të njëjtën kohë, ai njohu si të ligjshme dhe të drejtë, një pjese të kritikës dhe shprehu gatishmërinë, për ta pranuar dhe marrë parasysh. Por tashmë, kjo nuk mund të ndryshonte vendimin përfundimtar të “problemit të kuadrit”. Për të shmangur telashe edhe më të mëdha, Hrushovi u detyrua të deklaronte dorëheqjen. Deklarimi u bë në plenumin e 14 tetorit, të Komitetit Qendror të Partisë Komuniste të Bashkimit Sovjetik.
Ndryshe nga viti 1957, kur Hrushovi arriti t’i kundërvihej shumicës së Presidiumit, shumica e Komitetit Qendror, (këtë herë anëtarët e tij) ishin “përgatitur” nga kundërshtarët e Hrushovit. Ashtu si në vitin 1957, raportin e mbajti M. A. Susllovi, i cili këtë herë denoncoi Hrushovin. Pa u bërë diskutim, u vendos shkarkimi i tij nga të gjitha postet dhe zgjedhja e Leonid I. Brezhnjevit, në funksionin e sekretarit të parë të Komitetit Qendror të Partisë Komuniste të Bashkimit Sovjetik dhe A.N. Kosiginit – Kryetar i Këshillit të Ministrave të BRSS-së. Pas kësaj, Hrushovi u dërgua në pension. Vendimi i plenumit, duke iu referuar “parimeve leniniste të udhëheqjes kolektive”, pohonte se; Hrushovi krijoi “situatë jonormale”, e cila e bën të vështirë, kryerjen e detyrave të tyre, nga anëtarët e tjerë të Presidiumit.
Duke cituar pothuajse qortimin që i beri Lenini – Stalinit, kundërshtarët e Hrushovit vërejtën, se ai; “përqendroi në duart e tij, pushtet të madh”. Pas plenumit të tetorit, Hrushovi tha i brengosur se; Stalini, do t’i kishte pushkatuar, kurse ai vetë, i lejoi ta hiqnin nga posti. Por Hrushovi, i cili humbi në betejën për pushtet, nuk u vra, por vetëm u nxor në pension. Ndoshta ndryshimi i stilit politik, mospranimi i luftës për pushtet për asgjësimin e kundërshtarit, ishte një nga rezultatet më të rëndësishme të “shkrirjes së akujve”.
Me dorëheqjen e Hrushovit, përfundoi periudha e “shkrirjes së akujve”. Në pushtet u konfirmuan qarqet konservatore të emërtesës. Megjithatë, “shkrirja e akujve”, nuk kaloi pa gjurmë. Gjatë periudhës së “amullisë”, vazhduan të zhvilloheshin dhe mendimi ndryshe, si dhe lëvizjet jozyrtare, kontradiktat në elitën politike, etj. Shoqëria nuk u kthye në karakterin monolit stalinian, por u zhvendos drejt Perestrojkës. Pjesën tjetër të jetës, deri sa vdiq, më 11 shtator 1971, Hrushovi e kaloi nën arrest faktik shtëpiak, në një vilë qeveritare. Falë ndihmës së të afërmve të tij, Hrushovi mundi të diktonte dhe të çonte në Perëndim, kujtimet e tij.
Dokumenti arkivor për shkarkimin e Hrushovit nga funksionet e tij
Proletarë të të gjitha vendeve, bashkohuni!
Partia Komuniste e Bashkimit Sovjetik
KOMITETI QENDROR
Tepër sekret
Nr. P164 / I
Ekstrakt nga protokolli i 164, i mbledhjes të Presidiumit së Komitetit Qendror të Partisë Komuniste të Bashkimit Sovjetik, më 13-14 tetor 1964
Problemet, që lindën në Presidiumin e Komitetit Qendror, dhe mbi masat për rivendosjen e parimeve leniniste të udhëheqjes kolektive në veprimtaritë e Komitetit Qendror të PKBS-së. Të pranojë se si rezultat i gabimeve dhe veprimeve të gabuara të sh. Hrushov, që shkelnin parimet leniniste të udhëheqjes kolektive, në Presidiumin e Komitetit Qendror, kohët e fundit u krijua një situatë krejtësisht jonormale, e cila e bën të vështirë kryerjen e detyrave për udhëheqjen e partisë dhe vendit nga anëtarët e tjerë të Presidiumit të Komitetit Qendror.
Sh. Hrushov, duke mbajtur postet e Sekretarit të Parë të Komitetit Qendror të PKBS-së dhe Kryetarit të Këshillit të Ministrave të BRSS-së, pasi përqendroi në duart e tij pushtet të madh, në një sërë rastesh, filloi të dalë nga kontrolli i Komitetit Qendror të PKBS-së, nuk merrte më në konsideratë mendimin e anëtarëve të Presidiumit të Komitetit Qendror dhe anëtarëve të Partisë Komuniste të Bashkimit Sovjetik, duke zgjidhur çështjet më të rëndësishme, pa diskutimin e nevojshëm kolektiv.
Duke shfaqur mungesë durimi dhe vrazhdësi ndaj shokëve të Presidiumit dhe Komitetit Qendror, duke shpërfillur mendimin e tyre, sh. Hrushov, lejoi një sërë gabimesh të mëdha në zbatimin praktik të vijës së përcaktuar nga vendimet e kongreseve XX-të, XXI dhe XXII, të PKBS-së. Presidiumi i K.Q. të PKBS-së, konsideron se me cilësitë e krijuara negative personale, si punonjës, me moshën e thyer dhe përkeqësimin e shëndetit sh. Hrushov, nuk është në gjendje të korrigjojë gabimet e lejuara prej tij, dhe metodat jopartiake në punë. Duke marrë parasysh gjithashtu se sh. Hrushov, paraqiti një kërkesë, Presidiumi i Komitetit Qendror të PKBS-së vendosi:
Të përmbushë kërkesën e sh. Hrushov, për lirimin e tij nga detyrat e sekretarit të parë, anëtarit të Presidiumit të KQ të PKBS-së dhe Kryetarit të Këshillit të Ministrave të BRSS-së që lidhet me moshën e thyer dhe me përkeqësimin e gjendjes shëndetësore.
Të konsiderojë të papërshtatshëm, bashkimin e mëtejshëm në një person, të detyrave të sekretarit të parë të Komitetit Qendror të PKBS-së dhe Kryetarit të Këshillit të Ministrave të BRSS-së.
Ta konsiderojë të nevojshme thirrjen më 14 tetor 1964, të Plenumit të Komitetit Qendror të PKBS-së.
Ngarkon me hapjen e Plenumit sh. Leonid I. Brezhnjev.
Ngarkon për të mbajtur fjalimin, në emër të Presidiumit dhe Sekretariatit, të Komitetit Qendror, shokun M. A. Susllov.
PRESIDIUMI I Komitetit Qendror të PKBS-së
Arkivi shtetëror rus i historisë më të re (Rossiyskiy gosudarstvennyy arkhiv noveyshey istorii – RGANI). F.2. Op.1. D.749. fletët 3-4.
DITARI POLITIK I ENVER HOXHËS
“Ky është një puç pallati”!
E PREMTE, 16 TETOR 1964
Prita shokët që më uruan për datëlindjen. Vitet po ikin njëri pas tjetrit e, bashkë me to edhe mosha; flokët po na zbardhen, por zemrën e kemi çelik. Sihariq dhe gëzim i madh për ne dhe për të gjithë marksistët e botës. Mbrëmë vonë (më 15 tetor 1964) Moska dha lajmin se; Nikita Hrushovi u përjashtua nga Presidiumi i të Komitetit Qendror të Partisë Komuniste të Bashkimit Sovjetik dhe u shkarkua nga funksionet e sekretarit të parë të Komitetit Qendror dhe të kryetarit të Këshillit të Ministrave të BRSS-së.
Por të tjerët, shokët e tij, kanë mbetur në fuqi. Ata e rrëzuan, prandaj ky është një puç, po e po, por mund të jetë fjala edhe për ndonjë manovër. Megjithatë, kjo është një fitore e madhe për ne. Ndërkaq, lufta jonë kundër revizionizmit modern, vazhdon. Të gjithë tradhtarëve të marksizëm-leninizmit, herët a vonë, do t’u vijë fundi.
E SHTUNË, 17 TETOR 1964
Dita e djeshme ishte me të vërtetë një ditë gëzimi të madh për të gjithë marksistë-leninistët e botës dhe veçanërisht për Partinë e Punës të Shqipërisë dhe popullin shqiptar. Partia jonë heroike, ka të drejtën legjitime të gëzohet dhe të ndiejë një kënaqësi të madhe, pse ajo luftoi me heroizëm, me pjekuri të madhe marksiste-leniniste, kundër revizionizmit modern në përgjithësi dhe kundër hrushovizmit dhe titizmit në veçanti.
Kundër Partisë së Punës të Shqipërisë, u hap zjarri i parë hrushovian, ky zjarr u bë i përgjithshëm nga gjithë revizionizmi modern, mori një gjerësi dhe një thellësi të paparë asnjëherë, u shndërrua në një kryqëzatë të tërbuar ideologjike, politike, ekonomike, diplomatike, ushtarake kundër Partisë së Punës të Shqipërisë, popullit shqiptar dhe Republikës Popullore të Shqipërisë.
Partia jonë iu përgjigj zjarrit që i hapën, i qëndroi këtij zjarri, si trimëreshë e pjekur marksiste-leniniste dhe jo vetëm që nuk u gjunjëzua, por luftoi kryelartë në radhën e parë dhe u bë shembull e flamur. Me këtë ajo fitoi besimin, admirimin, respektin dhe përkrahjen e të gjitha partive marksiste-leniniste, që qëndronin në pozita të drejta dhe të të gjithë marksistë-leninistëve e revolucionarëve të botës.
Lufta jonë heroike e drejtë, e papërkulur vazhdoi vite me radhë dhe çdo vit, është mbushur me fitore për Partinë tone. Këto fitore, zbukurojnë gjoksin e saj të çeliktë, si medalje të ndritshme që kurrë s’do të errësohen. Këmba-këmbës ndoqëm, demaskuam, luftuam pa mëshirë, revizionizmin modern, grupin tradhtar të Hrushovit, grupin tradhtar të Titos dhe të gjitha grupimet e tjera revizioniste. Kontribuam fuqimisht në demaskimin në tradhtisë së tyre, të gjithanshme. Ne kishim besim të patundur, se tradhtari do të pësonte disfatë dhe mënyra si u bë i tij, nuk është për t’u çuditur, por shkarkimi i tradhtarit nga postet e tij kaq shpejt, dhe sidomos nga shokët e tij, ishte i papritur për ne.
This is a palace coup. Just as Nikita Khrushchev organized his coup, when he eliminated Molotov, Kaganovich, Malenkov from the leadership, just as he tried and executed Beria, just as he eliminated Zhukov, so his comrades eliminated Khrushchev himself. The organization of the coup, as it appears from the first data, was done in a conspiratorial manner and the traitor and his closest loyalists did not know anything, or were put in such a situation that they did not have time to warn or to take measures. Later, in time, the facts will clarify everything. Memory.al
Lini një Përgjigje