FLASH
Shkruar nga Pamfleti
From Biden to Trump, behind the scenes of a long US-China war over Artificial Intelligence!
Alan Estevez was sitting at his dining room table wearing a T-shirt when Commerce Secretary Gina Raimondo called him on Zoom to ask if he wanted to be the Biden administration’s top export control official. “ You’re going to have to convince me on this one ,” Estevez remembers telling her.
It was 2021, and he thought he had finally left public service behind. After more than three decades at the Pentagon, he had left and started a consulting job. He wasn't sure if he was ready to return.
Could he be tempted by the opportunity to help oversee the tens of billions of dollars in semiconductor funding that the administration was seeking from Congress? “ I came from the Department of Defense ,” he recalls saying. “ $50 billion is a lot of money, but it’s not a lot .” Then Raimondo appealed to his sense of service. Estevez gave in and took the job.
By the time Estevez was sworn in as undersecretary of commerce for industry and security in the spring of 2022, he had a lot of work ahead of him. The role he had accepted would prove to be at the center of America’s first serious effort to confront the geopolitical dangers of artificial intelligence. Within a few years, the project would reshape the relationship between the world’s two greatest powers and change the course of what could be one of the most important technologies in generations.
Soon after joining the Commerce Department, Estevez says, he began hearing ideas from officials at the White House. One morning, during breakfast, Tarun Chhabra and Jason Matheny, two key figures working on technology and national security, told Estevez that they were planning something big and that they would need his help.
Over the next six months, the U.S. government revolutionized its strategy to compete with China, now widely considered the country’s most important technological rival. For years, U.S. officials had tried to keep China a generation or two behind in semiconductors, the building blocks of modern technology that power everything from smartphones to artificial intelligence. But now, as National Security Advisor Jake Sullivan declared that September, “we need to maintain as much of a lead as possible.”
On October 7, 2022, the Biden administration announced a set of sweeping export controls designed to cut off China from the most advanced chips used to train powerful artificial intelligence models, as well as the specialized tools China would need to improve its lagging chip-making industry. Officially, the controls were intended to slow China’s military modernization and stop human rights abuses fueled by surveillance technology. But as observers pored over dozens of pages of technical specifications and legal language, it became clear that the implications of the new policy were much broader.
War or not, the Biden administration was taking a high-stakes gamble that the United States could use its influence to hold China back, and that the losses in terms of lost U.S. exports to China and collateral damage to bilateral ties would be worth it. On the one hand, it was a gamble that relied on ideas established in Washington decades ago. American policymakers had used technological restrictions to thwart China’s military modernization and punish the country for human rights abuses since the Cold War. Recent advances in missiles and surveillance technology reinforced that logic. But some people who served in the Biden administration say a newer concern was also behind the big gamble.
Leading officials believed that artificial intelligence was approaching a tipping point that could give a nation major military and economic advantages. Some believed that a self-improving system or so-called artificial general intelligence might be just a little further on the technical horizon. The risk that China could reach these thresholds first was too great to ignore.
Huawei's blow
When the Biden administration introduced its transformative policy, it didn’t start from scratch. During his first term, President Donald Trump had also targeted Chinese technology, including semiconductor firms, as part of a broader effort to curb the country’s technological growth and global influence.
In 2019, the Commerce Department added Chinese IT giant Huawei to its Entity List, effectively barring it from U.S. supply chains, including chips, unless it obtained a special license. Officials justified the move by accusing Huawei of violating U.S. sanctions on Iran. But experts believed they were also trying to undermine the company more broadly, fearing that Huawei’s exports of 5G wireless infrastructure around the world could give Chinese spies and saboteurs an advantage.
Pastaj administrata Trump dyfishoi përpjekjet, këtë herë duke iu drejtuar një dispozite ligjore të errët të quajtur "rregulli i produktit të prodhuar direkt nga jashtë". FDPR fillimisht u hartua për t'u siguruar që mallrat e prodhuara përmes inovacionit dhe teknologjisë amerikane, si raketat ose pjesët e aeroplanëve, nuk do të shkonin në sistemet e armëve të shitura kundërshtarëve, edhe nëse këto sisteme do të ndërtoheshin jashtë vendit. Në vitin 2020, administrata Trump e ktheu këtë mjet të gjatë kundër Huawei, duke synuar në mënyrë të qartë "përpjekjet e kompanisë për të marrë gjysmëpërçues të përparuar të zhvilluar ose të prodhuar nga softueri dhe teknologjia amerikane", siç tha në atë kohë Sekretari i Tregtisë Wilbur Ross.
Ndërsa FDPR ishte përdorur më parë për të zbatuar kontrolle shumëpalëshe të armëve, masa kundër Huawei synonte “artikuj të prodhuar me teknologji amerikane që nuk ishin të ndjeshme, që nuk ishin në listën e kontrollit, që nuk kishin të bënin fare me ndonjë inteligjencë artificiale”, thotë Kevin Wolf, një ish-zyrtar i kontrollit të eksporteve të administratës Obama.
“Të gjithë mendonin se ky do të ishte fundi i këtij kontrolli ekstraterritorial shumë të ri”, shtoi Wolf. Në vend të kësaj, qeveria amerikane e gjeti FDPR-në të papërmbajtshëm. Më vonë do ta kthente atë kundër Rusisë pas pushtimit të Ukrainës në vitin 2022 dhe përfundimisht do ta përdorte atë për të kufizuar informatikën me fuqi të lartë në Kinë. “Natyrisht, ne filluam ta përdornim si karamele”, thotë Estevez.
Në administratën e parë Trump, SHBA-të shtuan në Listën e Entiteteve Korporatën Ndërkombëtare të Prodhimit Semiconductor (SMIC), një prodhues kryesor kinez i çipave, dhe ngritën akuza penale kundër një kompanie tjetër kineze të gjysmëpërçuesve, Fujian Jinhua (një gjyqtar më vonë e shpalli të pafajshme). Ajo gjithashtu punoi me Holandën, vendin e gjigantit të mjeteve të prodhimit të çipave ASML, për të kufizuar eksportet e pajisjeve gjysmëpërçuese veçanërisht të teknologjisë së fundit. Të gjitha këto lëvizje ishin, në një farë mënyre, pjesë e biznesit normal mes përkeqësimit të marrëdhënieve midis SHBA-së dhe Kinës. Ato nuk kërkonin vizione të inteligjencës artificiale të përparuar për të pasur kuptim në Uashington, ku shqetësimet tradicionale në lidhje me modernizimin ushtarak, shkeljet e të drejtave dhe tregjet e ndershme ishin më se të mjaftueshme për të justifikuar përpjekjet e synuara kundër teknologjisë kineze.
Teknologji revolucionare
Kur Biden mori detyrën në vitin 2021, disa anëtarë të ekipit të tij politik sollën me vete një ankth të ri: Sistemet e inteligjencës artificiale mund të bëhen aq të afta sa të mbingarkojnë fuqinë kombëtare, duke i lënë ushtritë dhe ekonomitë rivale në një disavantazh të madh.
Në fillim të vitit 2019, kur duhej të ishe paksa i apasionuar pas teknologjisë për të dëgjuar për modelet e hershme GPT të OpenAI , Matheny - një nga partnerët e hershëm të Estevez në mëngjes nga Shtëpia e Bardhë - ishte drejtor themelues i Qendrës për Siguri dhe Teknologji në Zhvillim. Në thelb një grup mendimtarësh i vendosur brenda Universitetit Georgetown, CSET u lançua me një grant prej 55 milionë dollarësh nga Open Philanthropy, një grup i lidhur me lëvizjen e altruizmit efektiv që financon punën që adreson çështje që variojnë nga "rreziqet e mundshme nga inteligjenca artificiale e përparuar" deri te shëndeti global. "IA dhe teknologjitë e tjera në zhvillim do të sjellin përfitime të thella për shoqërinë, por ato gjithashtu do të sjellin rreziqe të reja", tha Matheny në lançimin e qendrës.
Nuk kaloi shumë kohë para se studiuesit e CSET-it ta identifikonin forcën në rritje të Kinës në zhvillimin e inteligjencës artificiale si një rrezik për sigurinë kombëtare të SHBA-së. Këta studiues përfshinin Tarun Chhabra, partnerin tjetër të Shtëpisë së Bardhë në mëngjes, si dhe zyrtarët e ardhshëm të administratës Biden, Saif Khan dhe Ben Buchanan, të cilët studiuan teknologji dhe siguri kombëtare në CSET.
Chhabra ishte bashkautor i një raporti të botuar në shkurt 2020 që rekomandonte që Shtetet e Bashkuara dhe aleatët kryesorë “të koordinoheshin mbi kushtet sipas të cilave do të eksportonin çipa të inteligjencës artificiale të përparuara në Kinë” dhe “të krijonin një mënyrë demokratike të inteligjencës artificiale”. Atë prill, Khan ishte bashkautor i një dokumenti të veçantë që argumentonte për vendosjen e kontrolleve mbi pajisjet e prodhimit të çipave për të siguruar që Kina të mbetej “e varur nga demokracitë për çipat e teknologjisë së fundit”. Në gusht, vetëm disa muaj para se Biden të zgjidhej president, Buchanan identifikoi fuqinë kompjuterike si një input kyç që u lejon vendeve të zhvillojnë inteligjencën artificiale dhe paralajmëroi se SHBA-së ka të ngjarë t’i mbaronte koha para se të mos mund ta kufizonte më aksesin e Kinës në të. Komisioni i Sigurisë Kombëtare për Inteligjencën Artificiale, një panel kërkimor i krijuar nga Kongresi që përfshinte Matheny, bëri gjithashtu thirrje për “zbatimin e kontrolleve të koordinuara të eksportit mbi pajisjet e përparuara të prodhimit të gjysmëpërçuesve me aleatët”.
Chhabra, Matheny, Khan dhe Buchanan, katër ekspertë me prejardhje të ndryshme që u takuan në CSET, do të vazhdonin të punonin në politikën e IA-së në Shtëpinë e Bardhë të Biden. Pasi mbërritën atje, ata dhe të tjerë, përfshirë Chris McGuire, një zyrtar i Departamentit të Shtetit i cili kishte punuar në raportin përfundimtar të Komisionit të IA-së, filluan punën për të vënë në funksion idetë e tyre. Një ish-zyrtar kujtoi se puna e tyre për të mbajtur pajisjet e përparuara të prodhimit të çipave larg duarve kineze filloi që në fillim të tranzicionit. Teoria ishte se kontrolli i mjeteve do të siguronte që të mos kishte një version kinez të Nvidia dhe do të parandalonte kompanitë kineze si SMIC të ndërtonin fabrika të teknologjisë së fundit. Kjo, siç kishte mbrojtur Khan, do t'i mbante zhvilluesit kinezë të IA-së të varur nga furnizuesit amerikanë.
Megjithatë, ndërsa ekipi i Biden u mblodh në vitin 2021, ambiciet e tij ishin më të gjera. Kufizimi i aftësive të Kinës në prodhimin e çipave do ta pengonte atë të ndërtonte në mënyrë të pavarur fuqinë kompjuterike, por zhvilluesit kinezë mund të blinin thjesht çipat më të mirë nga kompanitë amerikane. Ndërsa vëzhguesit e afërt të inteligjencës artificiale po debatonin mbi potencialin e modeleve të mëdha gjuhësore, askush nuk e dinte me siguri se çfarë mund të ishte e mundur në të ardhmen me sasi të mëdha të atyre që atëherë ishin çipat më të fuqishëm. Disa zyrtarë besonin se mbajtja e Kinës e varur nga furnizimet amerikane nuk do të ishte më e mjaftueshme. Ata gjykuan se ishte koha të ndërtohej mbështetje në të gjithë administratën për ndërprerjen e vetë çipave.
Ish-zyrtarët kujtojnë se janë motivuar nga një kombinim rreziqesh të ndryshme. Disa thonë se ideja e inteligjencës së përgjithshme artificiale ishte në mendjen e tyre në mënyrë të qartë. (Ndërsa nuk ka një përkufizim të pranuar universalisht të IAG-së, termi në përgjithësi i referohet një sistemi të IA-së superior ndaj njerëzve në të gjitha fushat intelektuale.) Të tjerë thonë se ishin më të shqetësuar për aftësitë specifike të IA-së, qofshin gjëra që ishin parashikuar tashmë, propagandë e mbingarkuar, hakim kibernetik i automatizuar, armë biologjike sintetike, apo ato që ende nuk janë parashikuar. Të tjerë thonë se shqetësimet e tyre nuk lidheshin drejtpërdrejt me IA-në, duke treguar raportimin se një kompani kineze mund të ketë përdorur softuer amerikan për të zhvilluar çipa që nga ana tjetër fuqizuan një superkompjuter të përdorur për të zhvilluar raketa hipersonike për Ushtrinë Çlirimtare Popullore.
Rreziqet ishin veçanërisht të larta, besonin disa, sepse një sistem i fuqishëm i IA-së mund të përdoret për të zhvilluar sisteme IA-je edhe më të afta, duke shtuar epërsinë e një vendi dhe duke i lënë konkurrentët jo vetëm gradualisht prapa, por duke u zhytur në një paradigmë të kaluar. Nëse disa nga këto frikëra tingëllojnë të paqarta ose të largëta, kjo është sepse janë. Megjithatë, politikëbërësit janë të detyruar të ndërmarrin veprime përballë pasigurisë, dhe këtu, vetë pasiguria ishte shkak për alarm.
Receta që zyrtarët dolën për t'u përballur me këtë sfidë - një përpjekje e gjerë për të kufizuar aksesin e pavarur të Kinës në fuqinë kompjuterike - do të kërkonte miratimin nga e gjithë qeveria federale, duke përfshirë disa sekretarë të kabinetit dhe vetë presidentin.
Ekzekutimi
Jo të gjithë ishin dakord në fillim. Ekipi i Shtëpisë së Bardhë kishte identifikuar rreziqet që kërkonin veprim, por do të kishte edhe kosto. Nvidia, një nga xhevahiret e kurorës së teknologjisë amerikane, do të ndalohej të shiste disa nga produktet e saj më fitimprurëse në një treg të madh në rritje. Prodhuesit e pajisjeve të prodhimit të çipave, të tilla si Applied Materials dhe Lam Research, do të humbisnin aftësinë për të shitur produktet e tyre të përparuara në fabrikat kineze. Ekspertët besonin se Kina mund të arrinte përfundimisht të zhvillonte ekosistemin e saj të pavarur të gjysmëpërçuesve, dhe ndërprerja e lidhjeve me vendin mund të motivonte aktorët në të gjithë botën të ndërtonin një zinxhir furnizimi pa Amerikën për të shmangur ndërprerjet në të ardhmen.
Ish-zyrtarë të Shtëpisë së Bardhë thonë se kanë punuar intensivisht për të kuptuar reagimin e mundshëm negativ. Reagimi i qeverisë kineze ndaj këtij veprimi do të ishte qartësisht negativ, por askush nuk mund ta dijë se çfarë forme do të merrte. A do t'i synonte Pekini firmat ikonike amerikane si Apple? A do të ndërpriste furnizimet me minerale kritike ? Nëse Kina do të hakmerrej ashpër, çfarë opsionesh do të kishte Uashingtoni?
Pastaj ishin edhe specifikat. Si do ta bënte politika dallimin midis pajisjeve që me të vërtetë përbënin rrezik dhe produkteve që kompanitë duhet të jenë ende në gjendje të shesin? Estevez thotë se kujton se Shtëpia e Bardhë nxiti kufizime për një numër më të madh artikujsh, ndërsa Departamenti i Tregtisë, i cili është përgjegjës për nxitjen e rritjes ekonomike, kërkoi një qasje më të përshtatur. "Përpjekja për ta mbajtur Kinën prapa është një punë e kotë", tha Raimondo, sekretari i tregtisë, për The Wall Street Journal drejt fundit të mandatit të Biden, duke i përshkruar kontrollet e eksportit si thjesht "pengesa shpejtësie" për Kinën.
Megjithatë, administrata vazhdoi të ecë përpara. Disa ish-zyrtarë përmendën në mënyrë specifike aftësitë dhe vendosmërinë burokratike të Chhabra-s si thelbësore për realizimin e strategjisë së çipave. “Teknologjia amerikane nuk duhet t'u mundësojë kundërshtarëve të ndërtojnë aftësi të inteligjencës artificiale që do të kthehen kundër trupave amerikane, aseteve strategjike dhe infrastrukturës kritike”, thotë Chhabra, i cili tani është jashtë qeverisë dhe drejton politikën e sigurisë kombëtare në Anthropic. “Kontrollet e forta të eksportit janë thelbësore për sigurinë kombëtare të Amerikës dhe dominimin e inteligjencës artificiale.”
Nuk është e pazakontë që një grup studiuesish me një vizion të ri të guximshëm për politikat t'i bashkohen qeverisë, por është shumë më pak e zakonshme që idetë e tyre të vihen në zbatim shpejt. "Shikoni, unë dhe Taruni debatonim gjatë gjithë kohës", thotë Estevez.
Pas raundit të parë të kontrolleve në tetor 2022, administrata Biden vendosi se duhej të shtrëngonte më tej kufizimet. Zyrtarët e kishin ndaluar tashmë Nvidia-n të shiste çipin e saj më të mirë të trajnimit për inteligjencën artificiale në Kinë, por kompania më pas zhvilloi një çip të ri, specifik për Kinën, me aftësi që i çonin deri në kufijtë e rregullave ekzistuese. Në tetor 2023 dhe dhjetor 2024, administrata Biden shtrëngoi kontrollet si mbi çipat ashtu edhe mbi pajisjet e prodhimit të çipave për të mbyllur ato që perceptoheshin si boshllëqe të paqëllimshme.
Megjithatë, për ta bërë këtë, administrata Biden së pari kishte nevojë për ndihmë nga Japonia dhe Holanda. Mbajtja e çipave të përparuar larg tregut kinez ishte një detyrë relativisht diskrete, duke synuar vetëm disa produkte. Nga ana tjetër, minimi i përpjekjeve kineze për të ndërtuar çipa të teknologjisë së fundit ishte një sipërmarrje shumëkombëshe. Kjo për shkak se prodhimi i gjysmëpërçuesve mbështetet në makineri dhe softuerë precizë nga e gjithë bota, me kontribute veçanërisht të rëndësishme që vijnë nga kompania holandeze ASML dhe kompanitë japoneze si Tokyo Electron. Nëse Shtetet e Bashkuara do t'i ndalonin furnizuesit e pajisjeve të tyre të shisnin në Kinë, por Japonia dhe Holanda do të vazhdonin të shisnin, bizneset amerikane do të humbisnin të ardhura dhe Kina do të ishte ende në gjendje të përmirësonte prodhimin e saj vendas.
Administrata Biden kishte kërkuar bashkëpunim midis Japonisë dhe Holandës në fillim, por nuk pati një marrëveshje të shpejtë. Kështu që Shtëpia e Bardhë vendosi të vepronte vetë dhe njoftoi kontrollet e vitit 2022 përpara se aleatët të nënshkruanin, duke e ditur shumë mirë se ky veprim do të dëmtonte kompanitë amerikane. Administrata Biden më pas duhej të bindte Tokion dhe Amsterdamin se bashkimi me këtë përpjekje ia vlente të humbiste disa eksporte dhe të rrezikonte hakmarrjen kineze. Pas dekadash në Departamentin e Mbrojtjes, Estevez ishte shumë i vetëdijshëm se Inteligjenca Artificiale përfaqësonte të ardhmen e luftës, thotë ai. Pavarësisht nëse po vinte apo jo një pikë kthese e Inteligjencës Artificiale, ai e dinte se planifikuesit ushtarakë do të preferonin ende të përballeshin me një kundërshtar kinez që po mbetej prapa teknologjikisht. Kjo ide dukej se kishte peshë edhe tek zyrtarët aleatë. "Pretendimi për holandezët dhe japonezët ishte: Inteligjenca artificiale është e ardhmja", thotë Estevez. "Dhe ata e blenë atë."
Në një mënyrë ose në një tjetër, bindja funksionoi. Në janar 2023, zyrtarët japonezë dhe holandezë të sigurisë kombëtare iu bashkuan Sullivan në Blair House, ambientet tradicionale të mysafirëve për personalitetet që vizitonin përballë Shtëpisë së Bardhë, për të nënshkruar një marrëveshje për të vendosur kontrolle paralele të eksportit mbi pajisjet e prodhimit të çipave të shitura në Kinë.
Pasojat
Sot, Chhabra punon në Anthropic, një nga startup-et më të financuara të inteligjencës artificiale në SHBA. Buchanan është profesor në Universitetin Johns Hopkins. Khan është bashkëpunëtor në Institutin për Progres, një grup mendimtarësh i fokusuar në inovacion. Matheny u largua nga administrata në vitin 2022 për t'u bërë president dhe drejtor ekzekutiv i RAND, një organizatë kërkimore e famshme që shpesh u shërben klientëve të qeverisë. Secili prej tyre, në mënyra të ndryshme, ende punon në inteligjencën artificiale, informatikën dhe sigurinë kombëtare. Dhe po shikojnë se si administrata Trump po e çon vendin në drejtime në dukje kontradiktore.
Nga njëra anë, shumica e kontrolleve të gjysmëpërçuesve që miratoi ekipi i Bidenit kanë mbetur në fuqi. Më herët këtë vit, Trump madje vendosi kufizime për një çip tjetër Nvidia të quajtur H20, i cili ka rezultuar i dobishëm për lloje të caktuara të detyrave të zhvillimit të inteligjencës artificiale. Disa zyrtarë të Bidenit thanë se do të kishin ndërmarrë gjithashtu hapa për ta shkëputur Kinën nga H20s nëse do të kishin pasur më shumë kohë në detyrë.
Por, pasi CEO i Nvidia-s, Jensen Huang, thuhet se filloi të lobonte te Trump, Shtëpia e Bardhë ndryshoi papritur kursin. Në një veprim ligjërisht të dyshimtë, Trump tha se do të autorizonte licenca për Nvidia-n për të shitur H20 në Kinë në këmbim të një pjese të të ardhurave.
Buchanan says the move undermined what Republicans and Democrats had agreed was a key national security priority. “Reversing the effective bipartisan course on controls on China’s artificial intelligence chips, when these chips matter more than ever, is a one-sided surrender,” he says.
However, Trump has described the situation very differently. “H20 is outdated. You know, it’s one of those things, but there’s still a market for it,” he said at a press conference on Monday. “So we negotiated a little deal.” /Adapted from “Pamphlet” by “Wired”
Lini një Përgjigje