FLASH
Shkruar nga Edvin Kulluri
Both Rama and Berisha have taken the courage to openly behave like satraps from the results of the May 11 elections. The day when, with each other's help and the voluntary submission of their armies of militants and patronageists, they forcibly mortgaged the monopoly of governance, one and the other that of the opposition.
Since the consensual constitutional changes of 2008, accompanied by the change in the electoral system, the debate on whether Albania has become a better or worse country is not ending. Although most of the rebel political voices or those of the free media and civil society insist on the deterioration of the political and economic environment, the major traditional parties, the Socialist Party and the Democratic Party, continue to insist on the opposite.
The premise of the changes at that time, which were voted for by the two major parties for greater political stability and a more elite parliament than that of the majoritarian system, in fact produced two completely different results. Stability degraded year after year into a semi-autocracy, while the parliament and consequently the government into progressive criminalization and corruption. And it could not have happened otherwise when the changes were the reason for more control of the party leaders over the political system, while constitutional democracy pushes, on the contrary, towards the control of the institutions over the leaders.
Secondly, the closed lists did not produce “elites”, but “serviles par excellence”, who could also be individuals with criminal pasts. As an illustration, we may be the only country in Europe that has adopted a special law decriminalizing politics and constitutional institutions and public administration.
But this history is not worth history in itself, but rather to explain the current situation of Albania "made in 2008". And to be as truthful as possible, it must be said that, again for illustration, we are the only country where the problem is not only the government, but the entire political establishment. Because the behavior of the leaders of the government and the opposition is the same. A semi-autocracy that over time has transformed into the despotism of two people, who are precisely the authors, implementers and beneficiaries of the changes of 2008.
Konkretisht, dy debatet më të mëdha që po dominojnë hapësirën publike prej të paktën një viti janë çështja Balluku në PS dhe çështja Berisha në PD. Çështja Balluku, si sjellje e Edi Ramës ndaj akuzave të drejtësisë, ka sjellë një standard të ri gënjeshtar politik tashmë të hapur dhe pa doreza. “Ligji jam unë”, “shteti jam unë”, “e vërteta jam unë”. Autori: Edi Rama! Nëse për Ahmetajn, Beqajn apo Veliajn Rama i nënshtrohej kërkesave dhe masave të kërkuara nga SPAK për heqje imuniteti apo shkarkim nga pozicionet shtetërore, në rastin e Ballukut ka rëndësi vetëm vetoja bllokuese e Kryeministrit. SPAK, GJKKO, Gjykata Kushtetuese apo dhe doktrina parlamentare 500-vjeçare perëndimore nuk kanë më asnjë vlerë. Rëndësi ka çfarë ka vendosur despoti. E kush kërkon të kundërtën brenda PS duhet të heshtë pasi “fluturon” rrugëve të papunësisë politike, i shkatërrohet karriera e kështu me radhë. Sa për përgjigjen ndaj ndërkombëtarëve, qëndrimi është më i paqartë, por gjithsesi me të njëjtin rezultat. Veto! Ose më keq akoma ndërkombëtarët shndërrohen në “sabotatorë” nën pretekst sovranist, ose u relativizohen qëndrimet përmes frazash që as vetë Rama nuk i kupton pasi i shqipton. Shembulli më elokuent është podcasti kryeministror i së dielës që duket se ia ka vjedhur Shvejkut në titullin “ku di gjë unë se ç’them unë”!
Po në PD çfarë ndodh? E njëjta gjë “mot a mot”! “Neni Basha” që detyronte vetë Berishën e këdo tjetër pas tij të dorëhiqej në rast humbjeje të zgjedhjeve të përgjithshme apo dy palë zgjedhjesh rresht lokale e të përgjithshme, tashmë është harruar dhe interpretohet sipas qejfit të Berishës. Të tjerët brenda PD heshtin ose duartrokasin. Kjo gjendje e ka shndërruar “foltoren” e 2021 në një kujtim qesharak, ndërsa sjelljen e opozitës në një butafori të ngjashme me çmimet ndërkombëtare të ushqimit që Ramiz Alia trumbetonte në kohët e tallonave në fillim të viteve ’80.
Si Rama ashtu edhe Berisha e kanë marrë kurajon të sillen hapur si satrapë prej rezultatit të zgjedhjeve të 11 majit. Ditën kur me ndihmën e njëri-tjetrit dhe nënshtrimin vullnetar të ushtrive të tyre të militantëve e patronazhistëve, hipotekuan përdhunshëm njëri monopolin e qeverisjes e tjetri atë të opozitës. E megjithëse në zgjedhjet e pjesshme të 9 nëntorit morën një mesazh të qartë bojkotues, ku bie në sy pjesëmarrja me 11% në Vlorë, duket se të dy vazhdojnë të njëjtën sjellje pasi deri në zgjedhjet e ardhshme lokale të 2027 mendojnë se do rishpikin veten për të ruajtur të njëjtat pozita. Dhe me shumë gjasë kanë të drejtë! Pasi me të njëjtin popull, të njëjtat parti të vogla të dështuara dhe të njëjtët ndërkombëtarë të armatosur me retorikë të presionit diplomatik si të vetmen armë, nuk ka se si të ndryshojë situata.
Since political determinations have been exhausted, the situation we find ourselves in is best explained by a joke from a few years ago. A young resident of a building entrance without an elevator had bought an apartment on the fifth floor. The day he was moving furniture into the apartment with a friend, somewhere in the middle of the strenuous climbs due to the weight, he asked a neighbor who was smoking a cigarette on the landing of the second floor for help several times, but to no avail. Since he no longer had the strength to move the household appliances, the young resident also asked the neighbor why he was not helping him. The neighbor, with murderous calm, replied that “I can’t help you because I suffer from a serious sexually transmitted disease. I don’t want to…!”
And this is how Rama's refusal to lift Balluku's parliamentary immunity is explained, despite the fact that immunity is not a shield from independent justice. And the same goes for Berisha's failure to resign after two lost elections, despite the fact that he wrote it with his own hand in the statute approved on December 11, 2021. Ultimately, this is autocracy or despotism. Leaders who ask neither for tradition, nor for the constitution, nor for the law, but simply satisfy their personal greed for unlimited power.
Thus, the parliamentary republic of 1998 has been transformed into the republic of Rama and Berisha of the "I don't like it" type. As the neighbor who didn't move from his seat with a cigarette in his mouth replied, "Fix!"
Keta fatkeq do mbyten ne helmin e vet e s'do kuptojne kurre se s'ua ka fajin as Rama e as Berisha pse vet ishin bajga te ftohta e u shkelen me kembe, sic e meritonin.