TAGS-AT E JAVËS

Kosova22 Dhjetor 2025, 11:56

Analiza e Reuters/ Fitorja e Kurtit rrezikon përsëritjen e krizës 1-vjeçare në Kosovë

Shkruar nga Pamfleti
Analiza e Reuters/ Fitorja e Kurtit rrezikon përsëritjen e krizës
Një nga banderolat e Kryeministrit në detyrë Albin Kurti

Sondazhet nuk bëhen publike në Kosovë, kështu që ka pak shenja se si do të shkojnë zgjedhjet...

Kosova do të mbajë zgjedhje më 28 dhjetor pas një ngërçi politik 1-vjeçar që çoi në shpërbërjen e Parlamentit dhe la një boshllëk prej 1 miliard eurosh në financat e dobëta të vendit të vogël ballkanik.

Partia Vetëvendosje e kryeministrit Albin Kurti fitoi zgjedhjet e fundit në shkurt, por nuk arriti të sigurojë shumicën ose të gjejë një parti koalicioni të gatshme pas një fushate të ashpër.

Shumë veta kanë frikë se një përsëritje e këtij rezultati mund ta çojë shtetin më të ri të Evropës në një krizë të mëtejshme, vetëm 4 muaj para se parlamenti të votojë për një president të ri dhe ndërsa afatet për ratifikimin e kredive ndërkombëtare po afrohen.

“Këto zgjedhje do të jenë më të rëndësishmet në historinë e kohëve të fundit të Kosovës, sepse po vijnë pas një viti bllokimi, por edhe 4 muaj para se të zgjidhet një president i ri”, tha analisti politik, Artan Muhaxhiri.

"Nëse Kurti fiton përsëri me rreth 42%, i gjithë ky bllokim do të përsëritet, sepse hendeku midis Kurtit dhe partive të tjera është i madh, i pakapërcyeshëm", shtoi ai.

Sondazhet nuk bëhen publike në Kosovë, kështu që ka pak shenja se si do të shkojnë zgjedhjet.

Por duket e pamundur që ndonjë nga partitë kryesore të opozitës të jetë e gatshme të formojë një qeveri me Kurtin, i cili sipas tyre ka nxitur tensione me pakicën serbe etnike të Kosovës në veri, ka bërë pak për të përmirësuar standardet e jetesës dhe ka dëmtuar reputacionin e Kosovës jashtë vendit.

Kurti, i cili erdhi në pushtet në vitin 2021, fajëson opozitën për ngërçin dhe mbetet publikisht optimist për mbështetjen e 500,000 "zemrave" të nevojshme për të fituar një shumicë të plotë.

Në një tubim këtë javë, ai premtoi të rrisë pagat, të shpenzojë një miliard euro në vit për investime kapitale dhe të krijojë një njësi të re prokurorie për të luftuar krimin e organizuar.

“Tani besoj se nuk ka qenë kurrë më realiste sesa tani të kemi Kurtin 3”, i tha ai Kanal 10, stacionit televiziv lokal, duke përdorur mandatin e tij për një mandat të tretë.

Viti i paralizës politike

Kosova fitoi pavarësinë nga Serbia në vitin 2008 me mbështetjen e SHBA-së, e cila përfshinte një fushatë bombardimi të NATO-s në vitin 1999 kundër forcave serbe, të cilat zhvilluan një fushatë brutale për të shtypur një kryengritje nga shumica 90% etnike shqiptare.

Pavarësisht mbështetjes ndërkombëtare që atëherë, vendi me 1.6 milion banorë ka luftuar me varfërinë, paqëndrueshmërinë politike dhe krimin e organizuar. Mandati i parë i Kurtit ishte i vetmi mandat që një qeveri e Prishtinës ka përfunduar një mandat të plotë.

Kjo paqëndrueshmëri u shfaq plotësisht këtë vit, kur ligjvënësve iu deshën 73 vota gjatë gjashtë muajve për të zgjedhur një kryetar parlamenti, një pozicion që duhej të mbushej përpara se një parti fituese të mund të përpiqej të formonte një qeveri.

Edhe atëherë, Kurti nuk mundi të siguronte shumicën dhe u tërhoq për t’i lejuar aleatit të tij Glauk Konjufca të mandatohej. Kur Konjufca dështoi, Presidentja Vjosa Osmani shpërndau parlamentin dhe shpalli zgjedhjet e dhjetorit.

"Për momentin, shteti nuk është efektiv. Çdo gjë këtu duhet të ndryshojë sepse asgjë nuk funksionon", tha banori 79-vjeçar i Prishtinas, Shaip Gashi.

Financat e tendosura të Kosovës

Rezultati ka qenë i tmerrshëm për financat e Kosovës, të cilat janë tashmë të tendosura nga sanksionet e Bashkimit Evropian të vendosura për atë që BE-ja e quajti rol të Kurtit në nxitjen e konfliktit me serbët në veri të Kosovës, ku ata përbëjnë shumicën.

BE-ja është e vendosur t’i heqë këto masa pasi kryetarët e bashkive serbe u emëruan pas zgjedhjeve lokale të mbajtura në tetor.

Megjithatë, rreth 880 milionë euro (1.03 miliardë dollarë) nga fondet e BE-së për buxhetin e Kosovës janë vonuar, si dhe 127 milionë euro mbështetje financiare nga Banka Botërore, duke përfshirë disa që synojnë forcimin e sistemeve shëndetësore dhe arsimore.

Këto fonde nevojiten urgjentisht në një nga vendet më të varfra të Evropës, i cili nuk i arrin dot fqinjët e tij ballkanikë në të dy sektorët.

Banka Botërore i tha Reuters se 90 milionë euro nga kjo mbështetje do të ndërpriten nëse nuk ratifikohen nga Parlamenti i Kosovës deri më 13 shkurt. Afatet për pjesën tjetër janë në prill dhe maj.

Disa nga paratë e BE-së mund të jenë gjithashtu në rrezik, kanë thënë politikanët.

"Njerëzit mezi presin që gjërat të ecin përpara. Ata po përpiqen të paguajnë për ilaçet dhe energjinë elektrike", tha Vlora Çitaku nga Partia Demokratike e Kosovës në opozitë, e cila ka bërë fushatë për rritjen e cilësisë së jetës përmes kujdesit shëndetësor dhe arsimit, si dhe rritjes së pagave. /Përshtatur nga Reuters/

 

Lini një Përgjigje