FLASH
Shkruar nga Alessandro Cappelli
Monetizimi i të dhënave përmes basteve është realiteti i ri për FIFA-n...
FIFA ka lidhje gjithnjë e më të ngushta tregtare me botën e basteve sportive. Javën e kaluar, federata botërore e futbollit nënshkroi një marrëveshje katërvjeçare me Stats Perform, grupin që kontrollon edhe Opta-n, një kompani kryesore e statistikave të futbollit. Marrëveshja i jep Stats Perform të drejtat ekskluzive për të ofruar të dhëna zyrtare dhe transmetim të drejtpërdrejtë për bastet në të gjitha garat kryesore të FIFA-s, duke përfshirë Kupën e Botës për Burra 2026 dhe Kupën e Botës për Gra 2027. Të dhënat do të prodhohen nga ekipi i Opta-s dhe do të shpërndahen te operatorët e licencuar të basteve.
Tetë ditë pasi u njoftua partneriteti, faqja e internetit Football Reference (shpesh e shkurtuar si FBref) njoftoi se nuk do të kishte më qasje në statistikat e Stats Perform. FBref është një portal statistikash futbolli me burim të hapur dhe falas: pa bazën e të dhënave të Opta-s, faqja mbetet online, por e zhveshur nga funksionaliteti i saj kryesor - vetëm të dhënat bazë janë të disponueshme, të gjitha të dhënat e avancuara të statistikave janë zhdukur.
Vendimi ia hoqi FBref arkivin historik, duke i privuar skautët, klubet më të vogla dhe krijuesit e përmbajtjes nga të gjitha llojet e një sasie të madhe të dhënash që kishin nxitur analizat dhe debatet e futbollit për vite me radhë. Me mbylljen efektive të faqes, një dekadë statistikash u shua.
Dy lajmet, marrëveshja FIFA-Stats Perform dhe mbyllja e FBref, janë të lidhura ngushtë. Vendimi për të hequr të dhënat e faqes u interpretua nga shumë analistë si pjesë e një strategjie centralizimi: transformimi i statistikave që kishin qenë të arritshme për vite me radhë në një aset ekskluziv, të projektuar kryesisht për tregun e basteve.
Është një qëndrim në përputhje me FIFA-n e Gianni Infantinos, e cila po përqendrohet gjithnjë e më shumë në monetizimin e të dhënave dhe përmbajtjes, në vend që t'i konsiderojë ato si një aset të përbashkët të komunitetit të futbollit. Në fund të fundit, presidenti i FIFA-s është i njëjti që, pak më shumë se një muaj më parë, organizoi një cirk të madh botëror për t'i dhënë Donald Trump një Çmimin e Paqes: të dy njohin vetëm gjuhën transaksionale dhe e kuptojnë njëri-tjetrin në mënyrë të përsosur.
FBref nuk ishte thjesht një faqe statistikash. Ishte një infrastrukturë njohurish, një mjet analize i arritshëm për këdo. Të lejonte të punoje mbi hartat e gjuajtjeve, golat e pritur, pasimet kyçe dhe krahasimet historike midis ligave të ndryshme. Ishte Bibla për ata që studionin futbollin për punë ose për kënaqësi. Studiuesit universitarë, analistët e pavarur dhe klubet me buxhete të kufizuara ishin të privuar nga një mjet thelbësor për analiza, vëzhgim dhe studime krahasuese midis garave të ndryshme.
Ekzistojnë platforma të tjera statistikore falas ose me kosto të ulët në internet, të tilla si WhoScored, SofaScore ose Understat. Ato ofrojnë të dhëna të dobishme, por bazohen në rindërtime, vlerësime ose agregime, jo në qasje të drejtpërdrejtë në bazat e të dhënave origjinale të Opta-s. Prandaj, ato nuk janë një alternativë e vërtetë për kërkime të avancuara specifike për klubet ose për tregun e basteve.
Pastaj janë ofruesit premium (Opta, StatsBomb, Wyscout, Second Spectrum) që mbledhin të dhëna specifike dhe metrika të avancuara. Këto depo kanë licenca të rrepta dhe kosto jashtëzakonisht të larta, dhe për këtë arsye kanë edhe klientë shumë të zgjedhur: në shumicën e rasteve, ato janë klube profesionale të nivelit të lartë, federata dhe organizatorë bastesh.
FBref ndodhej në gjysmë të rrugës midis dy kategorive. Falë bazës së të dhënave Opta, kushdo mund të verifikonte, krahasonte, analizonte dhe ndërtonte narrativa të reja taktike. Ata që humbasin më shumë janë analistët e pavarur që përpilojnë raporte, vëzhgojnë dhe përmbajnë përmbajtje për media më të vogla ose agjenci sportive; gjysmë-profesionistët që do të kenë informacion të kufizuar; klubet në ligat më të ulëta dhe federatat shumë të vogla me buxhete të kufizuara. Në mënyrë të pashmangshme, kjo është gjithashtu një humbje për gazetarinë sportive të bazuar në të dhëna, e cila tani varet nga burime të shtrenjta ose të paplota.
Së fundmi, të gjithë entuziastët dhe tifozët që duan të thellojnë njohuritë e tyre për lojën kanë humbur shumë. Midis këtyre, disa e kanë përdorur FBref për të studiuar, kryer kërkime dhe analiza, për të prodhuar përmbajtje dhe për t'u vënë re.
Më shumë se çdo gjë tjetër, Football Reference ishte një mjet për shpërndarjen e njohurive mbi futbollin. Ai i lejonte kujtdo të studionte lojën në detaje, duke çuar në një kërcim cilësor në të kuptuarit e një sporti që mund të analizohet në nivele të ndryshme.
Javën e kaluar, Departamenti i Kulturës, Medias dhe Sportit i Mbretërisë së Bashkuar nisi një hetim mbi partneritetin e FIFA-s me Stats Perform, duke vlerësuar shkeljet e mundshme të mbrojtjeve të transmetimit dhe detyrimeve etike. Për aq sa dimë tani, partneriteti komercial i FIFA-s me industrinë e lojërave të fatit nuk është domosdoshmërisht i paligjshëm; ka të ngjarë të jetë diku në një zonë gri ligjore. Por sigurisht që bie ndesh me kodin e etikës së federatës, i cili zyrtarisht i ndalon lojtarët, zyrtarët dhe agjentët të marrin pjesë "drejtpërdrejt ose tërthorazi në baste, lojëra fati, lotari ose ngjarje ose transaksione të ngjashme që lidhen me ndeshje ose gara futbolli".
Monetizimi i të dhënave përmes basteve është realiteti i ri për FIFA-n, e cila tani synon të shtrydhë pasuri nga gjithçka. I njëjti model u pa në ndarjen me EA Sports, për shkak të kërkesave miliarda dollarëshe nga kompania e videolojërave për të drejtat e emërtimit të videolojës më të popullarizuar të futbollit në botë. Dhe pastaj, përsëri, në migrimin progresiv të të dhënave të ndjekjes së lojtarëve në aplikacionin privat FIFA Player dhe modelin freemium të FIFA+. Të dhënat që dikur ishin të arritshme dhe të përhapura gjerësisht tani janë të mbyllura pas mureve të pagave dhe licencave të shtrenjta, shpesh të paarritshme për ata jashtë industrisë profesionale ose botës së basteve.
FIFA e Infantinos nuk sillet si një organizatë që e sjell futbollin kudo, që përhap njohuritë dhe kulturën e lojës. Ajo sillet si një kompani fitimprurëse, e aftë të fitojë para nga çdo statistikë, çdo e dhënë, çdo qasje në kulturën e futbollit, edhe kur kjo do të thotë përjashtimin e komunitetit global të tifozëve, studiuesve dhe klubeve të vogla./Përshtati “Pamfleti” nga “Linkiesta”
Qe me President Zhoa Havelanzh FIFA e ka humbur autoritetin e saj serioz, te respektuar, te pavarur, e jo korruptiv. Ish Presidenti Blater apo edhe Infatino nuk e mbajten kete organizate ne nivelin e Havelanzh. Keta te fundit here shikoheshin me sheike e here me diktatore e delirante. Presidenti i FIFA-s duhet te jete serioz dhe i prere, tu tregojn vendin ketyre tipave dhe te fokusohet per rritjen e nivelin te kombetareve dhe kompeticioneve.