FLASH
Shkruar nga Clea Caulcutt
Macron po e lë vendin në një gjendje shumë më të keqe se kur mori frenat e pushtetit...
Kishte një kohë kur Alain Minc i këndonte lavde Presidentit francez Emmanuel Macron, duke e krahasuar atë me gjeneralët e Napoleonit: një qenie e jashtëzakonshme e bekuar me talent dhe fat.
Tetë vjet më vonë, Minc, ish-mentori i Macronit tani thotë se ai është presidenti “më i keq” që nga themelimi i Republikës së Pestë të Francës në vitin 1958. Minc thotë se narcizmi i presidentit e ka shtyrë atë të marrë vendime të pamatura që “rrezikuan institucionet franceze” dhe nxitën të djathtën ekstreme përpara zgjedhjeve presidenciale të vitit 2027.
“Macron po e lë vendin në një gjendje shumë më të keqe se kur mori frenat e pushtetit. Ai do të lërë një peizazh politik që ndoshta është përgjithmonë i paqëndrueshëm në Francë. Është e pafalshme”, tha Minc në një intervistë me POLITICO.
Minc, një biznesmen me ndikim që ka këshilluar shumë presidentë francezë që nga François Mitterrand në vitet 1980, ishte një nga mbështetësit e parë të Macron. 76-vjeçari e këshilloi Macron para fitores së tij në vitin 2017 dhe gjatë mandatit të tij të parë, të cilin Minc tha se nuk ishte shumë i keq.
Por marrëdhënia e tyre u përkeqësua ngadalë, ndërsa Macron bëri atë që Minc, beson se ishte një seri hapash të gabuar dhe e rrethoi veten me "një ekip tepër mediokër".
Të dy ndaluan së foluri menjëherë pasi presidenti bëri thirrje për zgjedhje të parakohshme të pakëshilluara mirë vitin e kaluar. Sot, Minc është ndoshta më i ashpri nga numri në rritje i ish-aleatëve të Macronit që janë shndërruar në kritikë.
Kritikat e Minc janë shumë më personale sesa ato të, Gabriel Attal dhe Edouard Philippe, dy ish-kryeministrave që folën kundër Macron muajin e kaluar në kulmin e krizës së fundit politike të Francës. Minc thotë se gabimet spirale të Macron që nga rizgjedhja e tij në vitin 2022 janë të rrënjosura në narcizëm, pasi presidenti beson se ai është mjaftueshëm i zgjuar dhe dinak për të zgjidhur çdo problem që i del përpara.
“Macron po e mohon realitetin… Ai është i shtypur nga psikologjia e tij”, tha Minc.
Të tjerë që e njohin Macronin e kanë krahasuar atë me një bixhozxhi të zjarrtë, i cili është gjithmonë i bindur se është vetëm një fitore larg rrëzimit të shtëpisë, pavarësisht se sa humbje kanë ndodhur më parë.
“Ai mendon si zakonisht se është i vetmi që do të shpikë një truk magjik për të gjetur një rrugëdalje nga vështirësitë”, tha Minc.
Sipas Minc, Macron nuk e pranon se është ai “problemi” dhe se për të zgjidhur trazirat politike në Francë, ai duhet të tërhiqet nga politika e brendshme dhe të përqendrohet te çështjet ndërkombëtare.
Në fakt, Macron është përqendruar më shumë në çështjet e jashtme pasi humbi shumicën parlamentare vitin e kaluar. Por refuzimi i tij për të hequr dorë nga kontrolli mbi politikën e brendshme u vu në pah plotësisht muajin e kaluar kur ai riemëroi kryeministrin Sébastien Lecornu për të udhëhequr qeverinë vetëm disa ditë pasi kryeministri kishte dhënë dorëheqjen.
Trashëgimia e Macronit
Votuesit francezë duken po aq të pakënaqur sa Minc me mandatin e dytë të Macron, edhe nëse nuk ndajnë të njëjtën diagnozë me të. Një sondazh i javës së kaluar zbuloi se Macron ishte barazuar me paraardhësin e tij François Hollande për kurorën e presidentit më pak të popullarizuar në 50 vitet e fundit, pas krizës politike të shkaktuar nga dorëheqja e Lecornu-së.
Por mund të ketë më shumë rrathë ferri për të zbuluar për një president dikur kaq të fuqishëm sa shtypi ndërkombëtar e krahasoi atë me Luigjin XIV, Mbretin Diell.
Shpërthimi i Macronit në skenë me një lëvizje të re centriste që shkatërroi sistemin e vjetër dypartiak të Francës e ndryshoi rrënjësisht politikën franceze. Por Minc argumenton se pas shpërbërjes së vitit 2024 që përfundoi me një parlament të varur, presidenti francez po përkeqëson një copëtim të peizazhit politik.
Minc thotë se Macron po e neglizhon familjen e tij centriste dhe, pavarësisht thirrjeve për më shumë ndërtim koalicionesh, po refuzon të bëjë lëshime për të ndërtuar llojin e aleancave me partitë e tjera kryesore të opozitës.
Sipas pikëpamjes së Minc, e vetmja parti që ka një shans legjitim për të fituar zgjedhjet presidenciale të vitit 2027 dhe më pas për të dalë me një shumicë parlamentare në garën legjislative që pason është Tubimi Kombëtar i ekstremit të djathtë i Marine Le Pen.
“Kjo do të ishte një perspektivë e tmerrshme dhe çnderuese për Macronin”, shtoi Minc.
Një sondazh i kohëve të fundit i Elabe i vendosi udhëheqësit e Tubimit Kombëtar shumë përpara udhëheqësve më të moderuar, me Le Pen që mori 34 përqind të votave, krahasuar me 15.5 përqind për Philippe, kryeministrin e parë të Macron, dhe 12.5 përqind për Attal, ish-kryeministrin që tani udhëheq partinë politike të Macron.
Minc shqetësohet se francezët nuk e kanë kuptuar plotësisht se çfarë “ndryshimi themelor” është kalimi nga një demokraci liberale në një demokraci joliberale.
Por rikthimi i Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, në Shtëpinë e Bardhë dhe përpjekjet e Kryeministrit Donald Tusk për të rivendosur sundimin e ligjit në Poloni, tregojnë rreziqet e flirtimit me joliberalizmin./Përshtati “Pamfleti” nga “Politico”
Lini një Përgjigje