FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Irani po kërkon urgjentisht mënyra të reja për ruajtjen e naftës së tij, duke u përpjekur të shmangë një ndërprerje serioze të procesit të prodhimit, pasi bllokada detare e vendosur nga SHBA ndaj porteve të tij ka bllokuar eksportet dhe negociatat për përfundimin e luftës mbeten në ngërç.
Me rezervat që po grumbullohen brenda vendit, Teherani po rikthen në funksion objekte të vjetra dhe të braktisura magazinimi, të njohura si “junk storage”, përdor mjete të improvizuara dhe madje shqyrton edhe transportin e naftës bruto me hekurudhë drejt Kinës. Këto lëvizje synojnë të shmangin një krizë infrastrukturore dhe të ulin presionin që ushtron Uashingtoni përmes kontrollit në Ngushticën e Hormuzit.
Përplasja mes SHBA dhe Iranit është shndërruar në një provë qëndrueshmërie: nëse do të dorëzohet më parë industria iraniane e naftës apo konsumatorët globalë të energjisë. Çdo fuçi që nuk mund të eksportohet duhet të ruhet, në depozita, në anije, në struktura të përkohshme ose të mbetet nën tokë.
Analistja e Chatham House, Sanam Vakil, paralajmëron, duke folur për Wall Street Journal, se Irani përpiqet të shmangë mundësinë e një ndërprerjeje të plotë të prodhimit, e cila do të përkeqësonte humbjet e të ardhurave. “Një zhvillim i tillë do të rriste presionin dhe mund të përshpejtonte negociatat”, thekson ajo.
Bisedimet mes dy palëve u ndërprenë javën e kaluar, ndërsa Irani ka propozuar, përmes ndërmjetësve rajonalë, të ndalojë sulmet në Ngushticën e Hormuzit në këmbim të përfundimit të plotë të luftës dhe heqjes së bllokadës ndaj porteve të tij, duke lënë për më vonë çështjen e programit bërthamor.
Donald Trump e ka diskutuar këtë propozim me ekipin e sigurisë kombëtare, ndërsa zëdhënësja e Shtëpisë së Bardhë, Karoline Leavitt, theksoi se “vijat e kuqe” të Uashingtonit mbeten të pandryshuara.
Eksportet ditore të naftës së Iranit kanë rënë në një të katërtën
Kriza u përkeqësua kur Irani kufizoi lundrimin në Hormuz në fillim të luftës, ndërsa SHBA vendosën bllokadë të plotë ndaj porteve iraniane më 13 prill. Sipas kompanisë analitike Kpler, eksportet e naftës së Iranit ranë ndjeshëm nga rreth 2.1 milionë fuçi në ditë në fillim të prillit, në vetëm 567 mijë fuçi pas vendosjes së bllokadës.
Prodhimi iranian pritet të bjerë edhe më tej, ndoshta nën gjysmën e niveleve aktuale deri në mes të majit, nëse bllokada vazhdon.
Në të njëjtën kohë, kriza ka sjellë rritje të çmimeve ndërkombëtare të energjisë, me naftën Brent që ka kaluar mbi 108 dollarë për fuçi, duke shtuar presionin mbi konsumatorët dhe bizneset në mbarë botën.
Rezervat e naftës së Iranit janë rritur tashmë me 4.6 milionë fuçi, duke arritur rreth 49 milionë, ndërsa kapaciteti total i magazinimit vlerësohet deri në 95 milionë fuçi, megjithëse një pjesë e konsiderueshme nuk është e përdorshme.
Për të përballuar situatën, Teherani po përdor edhe cisterna detare si depo lundruese dhe po rikthen në përdorim depo të vjetra në qendra energjetike si Ahvaz dhe Asaluyeh, pavarësisht problemeve të amortizimit.
Transporti i naftës me tren drejt Kinës konsiderohet një alternativë, por me kosto të lartë, pasi nuk konkurron ekonomikisht me transportin detar.
Analistët paralajmërojnë se nëse Irani detyrohet të ndalojë papritur prodhimin, ekziston rreziku i dëmtimeve të përhershme në disa fusha të vjetra nafte, veçanërisht në ato me presion të ulët, që përbëjnë rreth gjysmën e rezervave të vendit.
Lini një Përgjigje