FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Ndërsa administrata Trump vazhdon deklaratat e saj provokuese, besimi evropian tek qeveria amerikane po bie. Mes kërcënimeve për kufizime tarifore dhe premtimeve për të pushtuar Groenlandën, qytetarët dhe politikanët në Evropë janë të shqetësuar, duke vënë në pikëpyetje një aleancë të gjatë.
Marie-Agnes Strack-Zimmermann (FDP), kryetare e Komitetit të Mbrojtjes në Parlamentin Europian, pretendon se ka një përgjigje që “ia vlen sa floriri”, një shprehje më shumë e drejtpërdrejtë sesa figurative, në këtë rast.
Rreth 1236 ton ar gjerman, me vlerë më shumë se 100 miliardë euro, ndodhen në kasaforta në SHBA. Zimmermann ka njoftuar tani se në dritën e manovrave të fundit politike të Trump, nuk është më e justifikuar ta lësh arin në mëshirë të fatit.
Kjo ka rindezur një debat të nxehtë: ta rimarrim apo jo?
Kërkesa për kthimin e arit në Gjermani ka ekzistuar prej kohësh, me disa sondazhe që sugjerojnë se shumë qytetarë e mbështesin këtë veprim. Diskutime të ngjashme po zhvillohen në Itali, e cila ka rezervat e treta më të mëdha të arit në botë pas Shteteve të Bashkuara dhe Gjermanisë.
Pse Gjermania zotëron ar në SHBA?
Rezervat e arit të Gjermanisë arrijnë në rreth 3,350 ton. Rreth 36.6% e kësaj sasie është në SHBA, një trashëgimi e sistemit të Bretton Woods me kurse këmbimi fikse pas Luftës së Dytë Botërore.
“Në atë kohë, të gjitha kurset e këmbimit ishin të lidhura me dollarin dhe dollari ishte i lidhur me arin”, tha për Euronews Dr. Demari, ekonomist i lartë për Politikën Monetare dhe Tregjet Financiare në Institutin Ekonomik Gjerman (IW).
“Gjermania kishte teprica të mëdha eksporti me SHBA-në, kështu që ne grumbulluam shumë dollarë. Për të mbajtur kursin e këmbimit të qëndrueshëm, ne i shkëmbyem ato dollarë me ar. Kështu u krijuan këto rezerva.”
Gjatë Luftës së Ftohtë, ishte gjithashtu praktike të ruhej ari jashtë vendit, pasi Shtetet e Bashkuara konsideroheshin një strehë e sigurt në rast të një konflikti me Bashkimin Sovjetik. Me kalimin e viteve, një pjesë e arit është riatdhesuar. Deri në vitin 2017, 300 ton ishin kthyer nga Nju Jorku, 380 ton nga Parisi dhe 900 ton nga Londra.
Kjo ishte pjesë e një plani të Bundesbank, të zbuluar në vitin 2013, për të ruajtur gjysmën e rezervave të saj gjermane në Gjermani nga viti 2020 e tutje.
Riatdhesimi i arit: Cilat janë rreziqet?
Strack-Zimmermann dhe politikanë e ekonomistë të tjerë përmendin politikën e paparashikueshme tregtare dhe të jashtme të Trump si arsyen kryesore për zhvendosjen e arit nga SHBA-ja. "Sigurisht, gjithmonë ekziston njëfarë rreziku kur mban asete jashtë vendit", tha Demari. Për shembull, ekziston rreziku i ruajtjes në rast të një vjedhjeje. Por ky rrezik ekziston pavarësisht nëse ari ruhet jashtë vendit apo në Gjermani.
“Një skenar tjetër i mundshëm është që qeveria amerikane, për shkak të rezervave të kufizuara të këmbimit valutor, mund të bllokojë transferimin e arit ”, shpjegoi ai. Për të siguruar sigurinë e rezervave të arit, zyrtarët e Bundesbank kanë pasur nevojë të bëjnë udhëtime të shpeshta në Nju Jork në të kaluarën për të bërë inventarin.
“Ka kuptim ta lëmë këtë ar në SHBA në rast se kemi një krizë bankare këtu dhe na duhet të marrim dollarë”, tha Demari.
Marrja e arit jo vetëm që mund të jetë e komplikuar nga ana logjistike, por edhe e rrezikshme.
"Ari do të duhej të transportohej me automjete të blinduara në një anije, e cila gjithashtu do të duhej të ruhej, dhe pastaj të kthehej në Frankfurt nën siguri", shtoi Demari, duke shtuar "mund të ketë grabitje, anija mund të fundoset ose ngarkesa mund të sekuestrohet".
A është kërkesa e Zimmermann-it populizëm?
A është kërkesa e Strack-Zimmermann thjesht politike? "Mendoj se po", thotë ekonomisti. "Ndoshta ishte një veprim simbolik në përgjigje të kërcënimeve me tarifa, një deklaratë si 'Po e riatdhesojmë arin tonë tani'".
Sipas ekonomistit, është gjithashtu e mundur që Strack-Zimmermann e ka vlerësuar madhësinë e kësaj vlere të arit si disi më të madhe nga sa është në të vërtetë. Sidoqoftë, ari është aktualisht i sigurt në Nju Jork, edhe nëse Trump do të donte ta përdorte atë për të ushtruar presion mbi Gjermaninë.
"Rezerva Federale e SHBA-së është në fakt e pavarur në politikën e saj monetare. Qeveria e SHBA-së nuk mund të ndërhyjë thjesht. Do të duhej të ndryshonte më parë ligjet", shpjegoi Dr. Demari.
Edhe në skenarin më të keq, nëse SHBA-të refuzojnë të dorëzojnë arin, do të ketë ende mundësinë për të shkuar në gjykatë dhe për të detyruar kthimin e tij ose për të marrë kompensim në dollarë, tha ai. “Duhet të peshoni të mirat dhe të këqijat dhe do të thoja se avantazhet e lënies së arit në SHBA i tejkalojnë disavantazhet”, tha ai për Euronews.
Lini një Përgjigje