FLASH
Shkruar nga PamfletiGLOB 3X, Baugenehmigungen in Tirana und die merkwürdige Verbindung zu den Projekten der Olympischen Spiele 2014 in Russland, die Human Rights Watch als extremes Beispiel für Korruption und Ausbeutung von Arbeitern bezeichnete...
Die Broschüre hat den Fall von Glob 3X und der Familie Dedja bereits mehrfach thematisiert , doch die Angelegenheit ist damit noch nicht abgeschlossen. Je mehr Ebenen ihrer wirtschaftlichen Aktivitäten aufgedeckt werden, desto deutlicher wird eine Struktur, die weder der Realität des albanischen Baumarktes noch den Gesetzen entspricht, die Transparenz hinsichtlich der Herkunft von Investitionsfinanzierungen vorschreiben. Während keine der Institutionen reagiert, erhalten Skënder und Visjan Dedja weiterhin Baugenehmigungen in einem Tempo, das in keinem Verhältnis zu ihrer angegebenen Finanzkraft steht. Die Geschichte ihres Unternehmens und der Familienfirmen bildet ein Netzwerk, das eine eingehende Untersuchung und nicht bloßes Schweigen der Behörden verdient.
Glob 3X hat die Genehmigung für zwei Wolkenkratzer in der Kavaja-Straße erhalten. Das Unternehmen selbst gibt an, dass die Investition einen Wert von 210 Millionen Euro hat und vom Nationalen Territorialrat unter der Führung von Edi Rama genehmigt wurde.
Neben diesem gigantischen Projekt erhielten die Dedjat auch weitere Baugenehmigungen in Tirana. Dies geschah bereits vor 2013, als ihre finanzielle Lage schwach war und offizielle Bilanzen gänzlich fehlten. Nach 2013 erhöhte sich ihr Kapital um drei Millionen Euro – ein Anstieg, der nicht mit den angegebenen Daten übereinstimmt und Fragen nach der tatsächlichen Herkunft dieser Mittel aufwirft.
Parallel dazu besitzt Skënders Bruder, Qemal Dedja, zwei Bauunternehmen, Materia Cons 01 und Materia Cons.AL , die ebenfalls im Baugewerbe tätig sind. Qemals Sohn, Artur Dedja, ist der Bauherr des Projekts „Vlora Beach Tower“ , was dieselben Fragen nach der Kapitalherkunft und der tatsächlichen Finanzkraft der Familie aufwirft. Die Familie Dedja verfügt somit über eine weitverzweigte Unternehmensstruktur, die sich in verschiedenen Bauprojekten manifestiert. Allerdings kann keines dieser Unternehmen den für den Bau der von der KKT und den Gemeinden genehmigten Hochhäuser erforderlichen Umsatz bilanziell rechtfertigen.
Das System wird noch undurchsichtiger, wenn Dedjas Tochtergesellschaften ins Spiel kommen, die keine Bauzwecke haben, aber ideale Mechanismen bieten, um Geld außerhalb des Bankensystems zu transferieren.
V.B.F Albania Transport International shfaqet si kompani e përdorur për transport vlerash, malli dhe personash, ndërsa ''Agjencia Turistike Riviera'' është skeduar për trafik droge dhe trafikim klandestinësh nga strukturat e antikrimit. Agjencia e Punësimit “Miqësia e Popujve” ka funksionuar për vite me radhë si kanal i lëvizjes së personave drejt vendeve të BE-së me kontrata punësimi të dyshimta. Këto kompani nuk janë rastësore por plotësojnë boshllëkun e madh që krijohet nga deklarimi i një kapitali minimal në Glob 3X, nga mungesa e kredive bankare dhe nga pamundësia e shpjegimit se si ndërtohen 210 milionë euro me një kompani që deklaron një kapital të ngjashëm me atë të një sipërmarrjeje të mesme.
Në mes të kësaj strukture që nuk qëndron financiarisht, Glob 3X ka futur një detaj që ndoshta e mendon si referencë prestigji, por i cili në fakt e tundon edhe më tepër flamurin e kuq. Në faqen e tyre zyrtare, ata deklarojnë se kanë dërguar 820 punëtorë shqiptarë në kantieret e Lojërave Olimpike të Dimrit në Sochi, Rusi. Nëse dikush e lexon sipërfaqësisht, mund të duket sikur bëhet fjalë për një kompani që ka pasur kontrata ndërkombëtare të mëdha. Nëse një kompani shqiptare që sot kontrollon leje 210 milion euro në Tiranë ka operuar më parë si ndërmjetëse për punëtorë në një nga projektet më të kritikuara të epokës moderne ruse, atëherë Shqipëria nuk duhet të shqyrtojë vetëm lejet e ndërtimit, por edhe historikun e rrjedhës së parasë dhe lëvizjes së fuqisë punëtore që lidhen me këtë kompani.
Human Rights Watch publikoi dy raporte të detajuara mbi Lojrat Olimpike Sochi 2014. Në këto raporte, organizata vërtetoi se punëtorët u morën përmes agjencive të punësimit që funksiononin pa kontroll, shumë prej të cilave sillnin punëtorë nga vende të varfra duke i vendosur në kantierë pa kontrata, pa paga të rregullta dhe pa kushte jetese minimale. Raporti evidenton se qindra punëtorë të huaj u mbajtën me dokumente të sekuestruara, u dëbuan sapo kërkuan pagesat ose u përdorën si fuqi punëtore e heshtur në projekte të mbrojtura nga aparati shtetëror rus. Ajo që bie në sy është fakti se raporti liston kombësinë e punëtorëve nga shumë vende të CIS-it, por nuk përmend asnjë punëtor shqiptar, ndonëse GLOB 3X pretendon se ka çuar 820 prej tyre. Kjo mospërputhje e bën edhe më shqetësues faktin se punëtorët e dërguar nga Dedja mund të kenë qenë pjesë e kanalizimeve të ndërmjetme, jo të kontraktuara drejtpërdrejt, me status punësimi të pakontrolluar, siç e dokumenton HRW për shumë grupe punëtorësh që mbërritën në Sochi përmes agjencive të vogla e të panjohura.
Në Sochi, oligarkët e Putinit dhe nënkontraktorët e tyre përdorën rrjete të vogla agjencish punësimi për të sjellë punëtorë pa dokumente dhe pa asnjë procedurë transparente. Pikërisht ky model është dokumentuar nga Human Rights Watch. Punëtorë migrantë silleshin nëpërmjet “agjencive të padukshme”, që shpesh nuk linin gjurmë financiare, nuk regjistroheshin në zyrat tatimore dhe nuk jepnin dokumente punësimi. Ky ishte një mekanizëm i kontrolluar nga Kremlini, i cili i dha mundësi oligarkëve të Putinit si Rotenberg, Timchenko dhe Yakunin të ndërtonin një projekt që nga 12 miliardë dollarë u rrit në mbi 50 miliardë, me rreth 30 miliardë të vjedhura sipas raporteve të opozitës ruse.
Ky model përputhet pikë më pikë me mënyrën se si funksionojnë sot agjencitë e Dedjave në Shqipëri. Nëse ata kanë dërguar punëtorë në Soçi, atëherë nuk kanë qenë nënkontraktorë ndërtimi por ndërmjetës të fuqisë punëtore, të njëjtit ndërmjetës që sot shfaqen nën emrat Riviera, Miqësia e Popujve dhe VBF Albania. Aty qëndron nyja që lidh Soçin me Tiranën. Dhe ky fakt nuk mund të konsiderohet më thjesht një detaj historik, sepse është provë e një modeli që është përdorur në projektin më të korruptuar infrastrukturor të Rusisë, i cili sot përdoret në Shqipëri për të justifikuar ndërtimin e kullave që tejkalojnë çdo logjikë financiare.
Pikërisht këtu lind pyetja e madhe: nëse një kompani shqiptare ka operuar brenda një sistemi nënkontraktimi që ishte pjesë e zinxhirit të oligarkëve të Kremlinit, nëse ka përdorur modele të ngjashme për lëvizje të personave dhe të parave dhe nëse sot merr leje ndërtimi me vlerë 210 milionë euro pa asnjë provë të burimit të kapitalit, a ekziston rreziku që interesat ruse të jenë infiltruar në tregun e lejeve të ndërtimit në Shqipëri?
Wenn die Institutionen funktionieren würden, hätten SPAK, die Finanzermittlungsbehörde und die Wirtschaftskommission diese Frage geklärt. Doch in Albanien reichen die Unterschrift des Handelsregisters und eine leere Akte aus, um als Wolkenkratzerinvestor zu gelten. In einem Land, in dem gegen Unternehmen ermittelt wird, die keine Druckerrechnungen vorlegen, ist es undenkbar, dass ein Unternehmen mit diesem Profil die Genehmigung für zwei Wolkenkratzer ohne jegliche Kapitalfragen erhält.
Solange SPAK schweigt, die Regierung wegsieht und die Dedjat weiterhin als „erfolgreiche Unternehmer“ gelten, bleibt die Frage, mit der dieser Artikel endet, offen: Wer baut wirklich die beiden 210 Millionen Euro teuren Türme in Tirana? / Broschüre
Lerini njerezit te punojne, na cmendet duke zhyer me balte keta qe perpiqen. Mos kujtoni se vijne leket ne Shqiperi nga qielli. Respekte per kete familje.