FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Dentro le alleanze mafiose: dalla 'Ndrangheta ai gruppi criminali albanesi, nigeriani e latinoamericani
Le mafie italiane hanno già stretto alleanze durature con organizzazioni criminali straniere, soprattutto nel traffico illecito internazionale.
In Liguria, la Direzione Investigativa Antimafia (DIA) ha segnalato che la "mafia albanese" agisce come subappaltatrice della 'Ndrangheta nel traffico di droga.
Un'indagine congiunta della Polizia italiana e dell'FBI ("Operazione New Bridge") ha portato allo smantellamento di una rete internazionale di traffico di cocaina e armi tra i clan calabresi degli Ursino e della Simonetta e la famiglia mafiosa Gambino di New York.
Analogamente, l'operazione URA (2025), coordinata da Eurojust, ha portato all'arresto di 52 persone indagate in Albania e in Italia, confermando l'esistenza di un asse criminale Durazzo-Bari per il traffico di eroina, proveniente dalla Turchia, e di cocaina, proveniente dall'America Latina.
Fonti istituzionali, come i rapporti della DIA, della Direzione Nazionale Antimafia e Antiterrorismo (DNAA), di Europol, del GAFI e dell'UNODC, nonché media specializzati come Primocanale, RaiNews, IrpiMedia e La Repubblica, documentano l'esistenza di queste reti criminali. Tuttavia, molti dei loro meccanismi rimangono ancora poco chiari e richiedono l'accesso a specifiche sentenze giudiziarie e dati riservati.
Nel complesso, le prove ufficiali confermano che "gran parte della criminalità è attribuibile a organizzazioni mafiose italiane e transnazionali".
Contesto storico
Negli ultimi decenni, le mafie italiane si sono internazionalizzate sempre più. A partire dagli anni '80 e '90, la 'Ndrangheta si è consolidata come una delle principali organizzazioni internazionali di narcotraffico, collaborando con intermediari come Roberto Pannunzi in America Latina.
I legami tradizionali tra Cosa Nostra e la mafia americana sono stati gradualmente sostituiti da nuove alleanze. L'operazione "New Bridge", condotta nel 2014, ha dimostrato che i clan calabresi degli Ursino e della Simonetta, insieme alla famiglia mafiosa Gambino negli Stati Uniti, avevano creato un "ponte" per il traffico di cocaina e armi.
I rapporti della DIA e della DNAA confermano che tutte le organizzazioni mafiose italiane operano da tempo al di fuori dell'Italia, instaurando rapporti di varia natura con gruppi criminali stranieri. Secondo fonti ufficiali, la mafia albanese avrebbe "subappaltato" parte del traffico di droga controllato dalla 'Ndrangheta, soprattutto in Liguria, mentre studi internazionali considerano la 'Ndrangheta "il principale alleato europeo dei narcotrafficanti latinoamericani".
Nga pikëpamja ligjore, Italia dhe komuniteti ndërkombëtar janë përpjekur t'i përgjigjen këtij fenomeni përmes traktateve dhe legjislacionit, si Konventa e Palermos e vitit 2000 dhe direktivat e Bashkimit Evropian kundër pastrimit të parave. Megjithatë, efektiviteti i këtyre instrumenteve mbetet shpesh i kufizuar për shkak të natyrës së fshehtë të aktiviteteve mafioze dhe mungesës së transparencës.
Në përfundim, shtrirja ndërkombëtare e mafieve italiane nuk është një fenomen i ri, por zhvillimet globale, veçanërisht trafiku i drogës, armëve dhe flukset migratore, kanë rritur ndjeshëm përmasat dhe ndikimin e tyre.
Mekanizmat e veprimit
Aleancat kriminale ndërtohen kryesisht rreth trafiqeve të përbashkëta të paligjshme. Në trafikun e drogës, për shembull, kartelet e Amerikës Latine kanë qenë historikisht furnizuesit kryesorë të kokainës për tregun evropian. Falë portit të Gioia Tauro-s, 'Ndrangheta kontrollon një nga portat më të rëndësishme të hyrjes së kokainës në Evropë. Nëpërmjet ndërmjetësve ndërkombëtarë të shpërndarë në Kolumbi, Meksikë, Brazil dhe Shtetet e Bashkuara, klanet kalabreze importojnë sasi të mëdha lëndësh narkotike.
Po ashtu, përgjimet dhe operacionet policore kanë konfirmuar ekzistencën e korridoreve evropiane të trafikut të kokainës, që ndjekin itinerarin Amerikë Latine–Evropë Veriore–Itali, me një ndarje të qartë të roleve. Grupet mafioze shqiptare merren me shpërndarjen dhe organizimin e korrierëve në Ballkan dhe Evropën Veriore, ndërsa klanet puljeze dhe kalabreze kujdesen për përzierjen, paketimin dhe shpërndarjen e drogës në territorin italian. Hetimet e fundit kanë rindërtuar, për shembull, një dërgesë prej 500 kilogramësh kokainë që mbërriti nga Ekuadori, pasi ishte parapaguar me 500 mijë dollarë nga Shqipëria, me destinacion përfundimtar Barin.
Edhe në trafikun e armëve, organizatat mafioze të huaja, veçanërisht ato nga Ballkani dhe Turqia, luajnë shpesh rolin e furnizuesit. Operacioni New Bridge zbuloi se rrjeti kriminal kalabrez jo vetëm importonte drogë nga Amerika Latine, por edhe armë, duke shfrytëzuar lidhjet me trafikantët ndërkombëtarë. Hetimet italiane përmendin gjithashtu armë të lehta që mbërrijnë nga Evropa Lindore përmes korridoreve ballkanike dhe, në disa raste, përmes Turqisë dhe rajonit të Levantit.
Një tjetër fushë ku bashkëpunojnë organizatat kriminale është trafiku i qenieve njerëzore. Kriminaliteti nigerian, i cili është forcuar në tregun evropian, organizon rrjete prostitucioni dhe shfrytëzimi të punës, duke përfshirë emigrantë afrikanë. Sipas analizave kriminologjike, grupet nigeriane kanë "krijuar aleanca me të gjitha mafiet lokale", përfshirë 'Ndranghetën, Camorrën, Cosa Nostra-n dhe grupet kriminale puljeze.
Në praktikë, klanet nigeriane përdorin refugjatë shqiptarë ose shtetas të Bashkimit Evropian për të transportuar viktimat, ndërsa të ashtuquajturat "maman", gratë që kontrollojnë rrjetet e prostitucionit, veprojnë në nivele më të ulëta të organizimit. Në shumë raste, grupet kriminale korruptojnë edhe korrierë të lidhur me mafiet lokale. Një intervistë e publikuar nga RaiNews në vitin 2022 thekson se aleancat mes grupeve nigeriane dhe Camorrës, si edhe ato me triadat kineze, janë në qendër të vëmendjes së autoriteteve hetimore.
Së fundi, pastrimi i parave mbetet mekanizmi kryesor për legalizimin e fitimeve të paligjshme. Organizatat kriminale të huaja, në bashkëpunim me mafiet italiane, investojnë kapitalet e përfituara nga aktivitetet kriminale në ekonominë formale, duke përfshirë kontratat publike, projektet e financuara nga Plani Kombëtar i Rimëkëmbjes dhe Rezistencës (PNRR), kompanitë e pasurive të paluajtshme dhe sektorin e restoranteve.
Drejtori i DIA-s, Maurizio Vallone, ka theksuar se klanet mafioze synojnë të depërtojnë në prokurimet publike dhe në ekonominë legale për të pastruar fitimet e mëdha të përfituara nga trafiku i drogës. Edhe Task Forca për Veprim Financiar (FATF) vëren se në Itali "infiltrimi kriminal në biznes është një praktikë e përhapur", duke nënvizuar mangësitë në transparencën e pronësisë përfituese të kompanive.
Në përmbledhje, fitimet e paligjshme qarkullojnë përmes zinxhirëve financiarë globalë – nga paratë në dorë te kriptovalutat dhe sistemet ndërkombëtare financiare – për t'u "pastruar" nëpërmjet kompanive, kooperativave dhe tregjeve të ligjshme, duke e shtrirë ndikimin ekonomik të krimit të organizuar në shkallë botërore.
Raste gjyqësore emblematike
Ndër hetimet më të rëndësishme spikat Operacioni "New Bridge" (2014), gjatë të cilit policia italiane dhe FBI-ja ekzekutuan 24 masa ndalimi, shtatë prej tyre në Nju Jork, kundër bosëve të mafias kalabreze dhe asaj italo-amerikane. Hetimi zbuloi një rrjet ndërkombëtar të trafikut të kokainës dhe armëve mes 'Ndranghetës, përmes klaneve Ursino dhe Simonetta, dhe familjes mafioze Gambino në Nju Jork.
Sipas një artikulli të La Repubblica, klanet kalabreze kishin "tërhequr vëmendjen e mafias amerikane deri në atë pikë sa të zbeheshte hegjemonia e Cosa Nostra-s siciliane", duke shfrytëzuar portin e Gioia Tauro-s si pikë strategjike hyrëse për kokainën.
Nga ana e tij, prokurori Nicola Gratteri e ka cilësuar New Bridge si vazhdimësi të Operacionit "Old Bridge" të vitit 2008, i cili kishte çuar në ndërprerjen e lidhjeve mes Cosa Nostra-s së Palermos dhe familjes Gambino.
Më së fundi, Operacioni "URA" (2025) përfshiu prokurorët e Barit dhe Tiranës, në bashkëpunim me Eurojust, duke goditur një rrjet kriminal Shqipëri-Itali të përfshirë në trafikun e drogës dhe pastrimin e parave.
Masat e sigurisë prekën 52 persona nën hetim, shqiptarë dhe italianë, ndërsa u sekuestruan pasuri të paluajtshme dhe llogari bankare me vlerë miliona euro në të dy vendet.
Gjykatësit vlerësuan se grupet kriminale shqiptare kanë bërë "një kapërcim cilësor" në trafikun e drogës, duke qenë në gjendje të menaxhojnë "holdingje kriminale" me shtrirje ndërkombëtare.
Hetimi u mbështet gjithashtu në përgjime të komunikimeve të koduara përmes platformës SKY ECC dhe në dëshmitë e bashkëpunëtorëve të drejtësisë, duke dokumentuar furnizime të vazhdueshme me heroinë të pastër dhe kokainë nga Turqia, Amerika Latine dhe Evropa Veriore drejt rajonit të Pulias.
Këto procese gjyqësore, të mbështetura në masa konkrete sigurie dhe sekuestrime pasurish, dëshmojnë bashkëpunimin hetimor ndërmjet Italisë dhe partnerëve ndërkombëtarë. Të gjitha informacionet mbështeten në burime zyrtare të organeve gjyqësore dhe të policisë.
Roli i organizatave kriminale të huaja
Grupet shqiptare
Grupet kriminale shqiptare, shpesh të lidhura me familje nga Durrësi dhe Tirana, luajnë një rol të rëndësishëm logjistik dhe në shpërndarjen e lëndëve narkotike.
Përveç aktiviteteve në territorin italian, si trafiku i drogës dhe fajdet, ato bashkëpunojnë me organizatat mafioze italiane përmes sipërmarrjeve të përbashkëta kriminale.
Në Liguria është dokumentuar se organizata shqiptare menaxhojnë lidhjet logjistike me 'Ndranghetën. Në Operacionin URA, grupet shqiptare me bazë në Durrës u identifikuan si furnizues me shumicë të drogës, duke bashkëpunuar ngushtë me klanet puljeze për përpunimin dhe shpërndarjen në Itali.
Ndër personat e arrestuar në Shqipëri kishte edhe përfaqësues të forcave të rendit, çka, sipas hetimit, dëshmon lidhjet e gjera të rrjetit kriminal.
Grupet nigeriane
Vëllazëritë kriminale nigeriane, si Black Axe dhe Vikings, kontrollojnë tashmë segmente të trafikut të qenieve njerëzore, drogës dhe lypjes së organizuar në Evropë.
Një investigim i RaiNews thekson se grupet kriminale nigeriane kanë "krijuar aleanca me të gjitha mafiet lokale", përfshirë 'Ndranghetën, Camorrën, Cosa Nostra-n dhe mafiet puljeze.
Këto aleanca materializohen në forma të ndryshme bashkëpunimi. Në Napoli, autoritetet kanë arrestuar gra nigeriane të shfrytëzuara në prostitucion nga klane lokale, ndërsa në Torino janë identifikuar rrjete të lidhura me brezin e dytë të emigrantëve afrikanë dhe mafian nigeriane.
Rrjetet kriminale nigeriane karakterizohen gjithashtu nga përdorimi i ritualeve vodoo për të garantuar besnikërinë e anëtarëve, ndërsa shumë bashkëpunëtorë të drejtësisë kanë deklaruar se struktura e tyre organizative ngjan me atë të mafieve tradicionale italiane.
Grupet kineze
Të ashtuquajturat Triada kineze, si organizatat 14K dhe Wo Shing Wo, veprojnë në Evropë përmes komuniteteve emigrante, kryesisht në sektorin e tekstileve, mallrave të falsifikuara dhe restoranteve.
Në Itali, prania e tyre evidentohet në trafikun e produkteve të falsifikuara, lojërat e paligjshme të fatit dhe aktivitete të tjera ekonomike ilegale.
Megjithëse provat publike janë më të kufizuara krahasuar me organizatat e tjera kriminale, ekspertët raportojnë bashkëpunime mes grupeve kineze dhe Camorrës për shpërndarjen e mallrave të paligjshme.
Disa hetime ndërkombëtare, si edhe paralajmërimet e Interpolit, kanë evidentuar rrënjosjen e mafieve kineze në qendra të rëndësishme ekonomike evropiane, ku ato kërkojnë të krijojnë aleanca me organizatat mafioze kalabreze ose kampane për të shfrytëzuar rrjetet globale të eksportit.
Autori thekson se nuk janë lehtësisht të disponueshme burime publike që dokumentojnë vendime konkrete gjyqësore në Itali ndaj këtyre organizatave.
Grupet turke
Grupet kriminale turke, të lidhura me rrjetet e trafikantëve në Lindjen e Mesme, furnizojnë kryesisht armë dhe, në disa raste, lëndë narkotike.
Në Operacionin URA, hetuesit rindërtuan rrugën e heroinës që mbërrinte në Pulia nga Turqia.
Sipas materialit, Turqia shërben si një nyje logjistike ndërkontinentale për ngarkesa të destinuara drejt Ballkanit dhe Evropës Perëndimore.
Megjithëse lidhjet mes kriminalitetit turk dhe mafieve italiane janë dokumentuar më pak në publikimet e fundit, hetuesit italianë pranojnë se zinxhiri "prodhues-furnizues-'Ndrangheta" përfshin shpesh ndërmjetës turq dhe nigerianë.
Organizatat kriminale të Amerikës Latine
Kartelët meksikanë dhe latino-amerikanë mbeten furnizuesit kryesorë të kokainës për organizatat mafioze italiane.
Sipas IRPI Media, prej dekadash 'Ndrangheta konsiderohet "aleati më i rëndësishëm evropian i trafikantëve të drogës nga Amerika Latine".
Në praktikë, ndërmjetës italianë të vendosur në kontinentin amerikan organizojnë dërgesa prej disa tonësh kokainë drejt Evropës, ndërsa grupet kalabreze garantojnë hyrjen dhe shpërndarjen e sigurt të saj, kryesisht përmes portit të Gioia Tauro-s.
Një rast simbolik është ai i trafikantëve nga Kili dhe Kolumbia, të cilët, sipas hetimeve ndërkombëtare, organizojnë dërgesa të mëdha detare drejt Italisë.
Materiali përmend gjithashtu se kartelët meksikanë, si Sinaloa dhe Jalisco, kanë zgjeruar praninë e tyre në Evropë. Sipas hetimeve të Operacionit New Bridge, falë lidhjeve mes mafias italiane dhe asaj italo-amerikane, në Itali mbërrinin jo vetëm ngarkesa me kokainë, por edhe armë të trafikuara nga Amerika Latine.
Ndikimi ekonomik dhe shoqëror
Aleancat transnacionale mes organizatave mafioze kanë një ndikim të madh ekonomik, si për shkak të përmasave të aktivitetit kriminal, ashtu edhe për shkak të depërtimit të tyre në ekonominë e ligjshme.
Secondo la Direzione Investigativa Antimafia (DIA), il valore dei beni sequestrati e confiscati alle organizzazioni mafiose raggiunge decine di milioni di euro ogni sei mesi. Solo nel secondo semestre del 2022 sono stati sequestrati beni per un valore di 31 milioni di euro, mentre quelli confiscati ammontano a 181,4 milioni di euro, cifre considerate tra le più alte nella storia italiana. Una parte significativa di questi beni è riconducibile al traffico internazionale di cocaina e armi, organizzato in collaborazione con gruppi criminali stranieri.
Le conseguenze si ripercuotono anche sull'economia legale. Le indagini hanno rivelato che le organizzazioni mafiose utilizzano il settore edile, il mercato immobiliare e l'industria del turismo per riciclare capitali provenienti da attività criminali internazionali.
Il Gruppo d'azione finanziaria internazionale (GAFI) conferma che "l'infiltrazione criminale nelle imprese è una delle forme più comuni di riciclaggio di denaro" in Italia, evidenziando al contempo le carenze nella trasparenza della titolarità effettiva delle società commerciali.
A livello locale, ciò si traduce in una maggiore pressione corruttiva sulla pubblica amministrazione. Secondo la DIA, anche gli appalti pubblici, compresi i progetti finanziati dall'Unione Europea e dal Piano Nazionale di Ripresa e Resilienza (PNRR), sono stati oggetto di tentativi di infiltrazione da parte di gruppi mafiosi.
Anche le conseguenze sociali sono considerevoli. Il materiale evidenzia come queste reti criminali influenzino l'aumento della violenza, la diffusione della tossicodipendenza e l'aggravarsi di forme di sfruttamento economico.
Le vittime più colpite sono spesso gli immigrati, come le donne nigeriane sfruttate nella prostituzione o i lavoratori albanesi impiegati illegalmente, che, secondo l'analisi, subiscono abusi all'interno di reti criminali internazionali difficili da identificare e smantellare.
Il documento rileva inoltre che alcune organizzazioni criminali straniere adottano modelli organizzativi basati sulla violenza, inclusi rituali tradizionali o conflitti tribali, aumentando il livello complessivo di minaccia.
In conclusione, l'analisi conclude che la collaborazione tra mafie italiane e organizzazioni criminali straniere nel traffico illecito genera profitti molto elevati per la criminalità organizzata e al contempo estende le conseguenze negative sull'economia e sulla società, sia in Italia che nei paesi di origine di queste reti, una valutazione che, secondo l'autore, è supportata da diverse fonti istituzionali. / Adattato da "Pamphlet" da " Gli Stati Generali "
Lini një Përgjigje