Bota me sytë nga Alaska, çfarë do të sjellë takimi Trump-Putin?

Oficeri i Forcave të Armatosura të Ukrainës, Serhiy Tsehotskyi

Ndërsa Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, dhe Presidenti rus, Vladimir Putin, po udhëtojnë drejt Alaskës, komandantët ukrainas në vijën e frontit të luftës na thanë se kanë pritshmëri të ulëta për takimin e udhëheqësve.

“Nuk pres ndonjë rezultat nga ky takim. Ata do të flasin, do të bien dakord për diçka, por nuk ka kuptim. Rusëve nuk mund t’u besohet. Ata premtojnë një gjë dhe bëjnë një tjetër”, tha oficeri i Forcave të Armatosura të Ukrainës, Serhiy Tsehotskyi, i cili po shërben në Ukrainën lindore.

Tsehotskyi shprehu gjithashtu zhgënjim që SHBA-të po bëjnë çmos për Putinin në Alaska, gjë që sipas tij tregon se Trump e sheh udhëheqësin rus si legjitim dhe jo si një kriminel lufte apo vrasës.

“Nuk ka kuptim të negociosh me Putinin. Ne kemi negociuar me të për Donbasin për tetë vjet dhe nuk kemi arritur askund. Nuk shoh ndonjë dëshirë nga ana e tyre për t’i dhënë fund luftës, duke pasur parasysh atë që po ndodh në vijën e frontit. Tani për tani, ata po i hedhin njerëzit e tyre në mulli mishi vetëm për të arritur edhe rezultatin më të vogël. Po na mbushin me kufoma për të treguar se kanë sukses në vijën e frontit përpara negociatave”, tha ai.

Komandanti i batalionit të sulmit Oleksandr Nastenko na tha se beson që Putini nuk është gati për një kompromis.

“Ai nuk interesohet për situatën ekonomike në vendin e tij apo për humbjet. Dhe do të refuzojë çdo kompromis. Mendoj se ky takim nuk do të përfundojë në asgjë. Derisa njëri prej nesh të ndihet vërtet si pala humbëse, askush nuk do të bjerë dakord për asgjë”, tha ai.

Putini krenohet me një rekord personal vërtet shqetësues: ai ka mashtruar, manipuluar dhe tallur katër presidentë amerikanë.

Precedentët historikë nuk janë shenjë e mirë, pak orë para samitit në Alaska.

Pavarësisht të gjitha veçorive të këtij takimi dhe të dy figurave kryesore, një gjë mbetet e pandryshuar: në këtë lloj samitesh, zakonisht janë rusët ata që dalin fitues.

Vladimir Putin ka një rekord personal shqetësues: ka mashtruar, manipuluar dhe vënë në lojë katër presidentë amerikanë. Shanset që Trump të ndërpresë këtë seri suksesesh ruse sot në mbrëmje janë realisht, shumë të vogla, madje edhe duke lënë mënjanë kufizimet e tij personale.

Pak ditë më parë kujtova disa nga samitet më të dështuar në histori: në Jaltë, në vitin 1945, një Franklin Roosevelt i sëmurë nuk e kuptoi lojën e Josef Stalinit, e cila shpejt do të vendoste regjime shtypëse në gjysmën e Europës. Në vitin 1960, një takim Eisenhower–Hrushov u prish nga rrëzimi i një avioni spiun amerikan mbi BRSS. Në 1961, i njëjti Hrushov e vuri në pozitë të vështirë John Kennedyn, që u duk si një i papërvojë.

Ka shumë shembuj, por dy më të afërt kanë protagonist vetë Putinin.

Më 16 qershor 2001, pas takimit me të, George W. Bush tha: “E pashë në sy, mu duk i drejtpërdrejtë dhe i sinqertë. E ndjeva shpirtin e tij”. Po i njëjti Bush reagoi dobët në 2008, kur Rusia nisi luftën në Gjeorgji, një sinjal për Putinin se Amerika nuk do ta pengonte të sulmonte fqinjët.

Presidenti tjetër që u vendos në pozitë të vështirë ishte Barack Obama. Më 26 mars 2012, në një samit në Korenë e Jugut, ai iu afrua Dmitri Medvedevit, “zëvendësit” të Putinit, dhe i tha, duke menduar se mikrofoni ishte i fikur: “Pas zgjedhjeve do të kem më shumë fleksibilitet për të negociuar me ty”. Obama u mashtrua nga imazhi i rremë i Medvedevit si pro–perëndimor. Pak më vonë, Putin u rikthye president, pushtoi dhe aneksoi Krimenë. Sërish, reagimet e Obamës ishin sanksione të buta, që Moska i lexoi si leje për agresione të tjera.

Në samitin e G-20 në Shën Petersburg (2013), Obama e trajtoi Rusinë si një “fuqi rajonale”, duke e fyer Putinin pa i dëmtuar fuqinë reale. Më pas, ai nuk zbatoi “vijën e kuqe” për armët kimike të Assadit në Siri, gjë që Putin e shfrytëzoi.

Takimet e fundit po ashtu ishin të pafrytshme: në Helsinki 2017, Trump u la që Putini t’i “shpjegonte” politikën e jashtme amerikane; në Gjenevë 2021, Biden, i perceptuar si i paqartë, u përball me një Putin të sigurt në vetvete. Administrata Biden tregoi vonesa, hezitime e kontradikta në menaxhimin e luftës në Ukrainë, nga oferta që Zelensky të largohej në fillim të pushtimit, te furnizimi i pamjaftueshëm me armë dhe sanksionet joefektive.

Historikisht, pra, gjasat për një rezultat pozitiv nga Anchorage janë të pakta.

Kjo sepse, përveç aftësive të Putinit, në SHBA presidenti shpesh ka shumë prioritete të tjera dhe politika e jashtme nuk është kryesorja, ndërsa një diktator si ai mund të fokusohet totalisht te përballja. Për më tepër, përçarjet politike në demokraci shpesh i japin avantazh kundërshtarit të jashtëm, gjysma e Amerikës mund të dëshirojë hapur që presidenti i saj të dështojë në takim, gjë e paimagjinueshme në Rusi.

Megjithatë, në garën afatgjatë mes dy superfuqive, që nga 1945, avantazhi ekonomik dhe i mirëqenies ka qenë gjithmonë në anën e SHBA-së. Por kjo epërsi sistemike shpesh krijon vetëkënaqësi, e njëjta vetëkënaqësi që ka ndihmuar Putinin të shënojë një seri fitoresh diplomatike kundër Bush, Obama, Trump dhe Biden. /Përshtati “Pamfleti” nga “Corriere Della Sera”

Donald Trump do t’i duhen rreth shtatë orë për të arritur në bazën Elmendorf-Richardson në Alaska, ku do të takohet me Putinin.  

Instalacioni ushtarak amerikan në Anchorage kombinon bazën Elmendorf të Forcave Ajrore dhe Fort Richardson të Ushtrisë Amerikane. Është baza ushtarake më e madhe e Alaskës dhe është shtëpia e më shumë se 32,000 njerëzve, rreth 10% e popullsisë së Anchorage.

Zona është gjithashtu e rëndësishme për Rusinë : SHBA-të blenë Alaskën nga Perandoria Ruse 158 vjet më parë.

Në fakt, Ishulli i Vogël Diomede i Alaskës është më pak se tre milje nga Ishulli i Madh Diomede i Rusisë në Ngushticën e Beringut, duke treguar se sa afër gjeografikisht janë të dy vendet.

Këshilltari i Vladimir Putinit për çështjet e jashtme, Yuri Ushakov, tha: "Duket plotësisht logjike që delegacioni ynë thjesht të fluturojë përtej Ngushticës së Beringut dhe që një samit kaq i rëndësishëm dhe i shumëpritur i udhëheqësve të të dy vendeve të mbahet në Alaska".

Mbajtja e bisedimeve atje përqendron bisedën aty ku energjia globale dhe rreziqet territoriale janë të larta, dhe presidenti amerikan lulëzon në spektakël. Kufiri i thyer i Alaskës luan në të njëjtën linjë me talentin e tij për shfaqje teatrale.

Por administrata Trump ka qenë gjithashtu duke menaxhuar pritjet për një marrëveshje paqeje. Të martën, sekretarja e shtypit e Shtëpisë së Bardhë, Karoline Leavitt, e përshkroi takimin si një "ushtrim dëgjimi" për të kërkuar një "kuptim më të mirë" të situatës.

Gjatë Luftës së Ftohtë, baza konsiderohej si "veçanërisht e rëndësishme" në mbrojtjen e SHBA-së kundër Bashkimit Sovjetik të atëhershëm, sipas Bibliotekës së Kongresit.

Pavarësisht kësaj afërsie, Putin do të jetë presidenti i parë rus që do të vizitojë Anchorage.

Disa e kanë kritikuar vendimin e presidentit amerikan për të zhvilluar bisedime mbi konfliktin Rusi-Ukrainë në Alaska.

Takimi i Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, me Presidentin e Rusisë, Vladimir Putin, vjen në një kohë kur shumë poste diplomatike amerikane janë pa zyrtarë të konfirmuar dhe disa ekspertë janë larguar ose janë dëbuar nga rolet kyçe.

Nuk ka asnjë ambasador të konfirmuar të SHBA-së në Moskë, pasi ambasadorja e karrierës, Lynne Tracy u largua në fillim të kësaj vere.

Kievi është gjithashtu pa një kandidat zyrtar pasi ambasadorja e karrierës, Bridget Brink la rolin dhe u tërhoq nga qeveria amerikane, duke kritikuar administratën Trump për "paqësim" rus.

Nuk ka asnjë ndihmës sekretar shteti të konfirmuar për çështjet evropiane, as nuk ka ndonjë kandidat. Zyrtari i lartë i shërbimit të jashtëm që shërbeu si zyrtari më i lartë për Evropën në agjenci, Louis Bono, u zëvendësua nga një ish-punonjës i Senatit që punoi me Sekretarin e Shtetit Marco Rubio. Përveç kësaj, dhjetëra diplomatë dhe ekspertë me përvojë janë shkarkuar ose janë zgjedhur të largohen nga Departamenti i Shtetit nën këtë administratë.

Një ish-diplomat amerikan karriere vuri në dukje se të kesh ekspertë në diplomaci që njohin gjuhën ruse dhe çështje të tjera është shumë e vlefshme.

“Është një mundësi e humbur nëse nuk i përdorni ata ekspertë dhe njohuritë e tyre”, thanë ata.

Senatorja demokrate, Jeanne Shaheen e New Hampshire, anëtarja më e lartë në Komitetin e Senatit për Marrëdhënie me Jashtë, tha se ka frikë se humbja e ekspertizës do të ketë ndikim në takim.

“Diplomacia nuk është shpesh e suksesshme kur bëhet shpejt e shpejt, dhe kjo është ajo që po e shohim shumë shpesh këtu me këtë administratë. Na duhet të kemi një strategji më të kujdesshme dhe të planifikuar për atë që duam të arrijmë në një takim si ky (i sotmi) dhe për mënyrën se si do ta bëjmë këtë, dhe të sigurohemi që po angazhojmë njerëz që kanë njohuritë, ekspertizën dhe përvojën diplomatike për të ndihmuar në këtë”, tha ajo për CNN.

Para takimit të sotëm mes Donald Trump dhe Vladimir Putin në Alaska, Papa dhe disa liderë europianë kanë dalë me deklarata, ndërsa Ukraina dhe aleatët e saj në Europë po përpiqen të sigurohen që të mos lihen jashtë bisedimeve.

Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky u takua të mërkurën në Berlin me liderë europianë dhe zhvilloi një video–telefonatë me Trump, por mbetet e paqartë nëse ia doli ta bindë kreun amerikan për qëndrimet e tij.

Diplomacia europiane

Presidenti francez Emmanuel Macron foli sot me Zelensky-n dhe u ra dakord që të takohen pas përfundimit të samitit në Alaska, sipas një njoftimi të Elysee.

Salvini: Nobel nuk mjafton nëse Trump sjell paqen

Zëvendëskryeministri italian Matteo Salvini u shpreh se “lutet dhe shpreson” që takimi të prodhojë rikthimin e paqes. Sipas tij, nëse Trump arrin t’i japë fund luftës, “as çmimi Nobel për Paqen nuk do të mjaftojë” për ta shpërblyer.

Papa: Mos dorëzohemi para logjikës së armëve

Papa Leo tha sot se bota nuk duhet të pranojë logjikën e përhershme të konfliktit dhe armëve, duke cituar fjalët e Pius XII gjatë Luftës së Dytë Botërore: “Kurrë më të mos shpërdorohet jeta njerëzore!”

Ai pranoi se sot njerëzit ndihen të pafuqishëm përballë dhunës globale, por theksoi se “nuk duhet të humbim shpresën-Zoti është më i madh se mëkati i botës”.

Putini mbërriti në qytetin lindor të Rusisë, Magadan, gjatë rrugës për në samitin e tij me Trump, duke u ndalur për atë që dukej të ishte një seri takimesh të parëndësishme me zyrtarët lokalë.

Media shtetërore tha se ai diskutoi planifikimin urban të qytetit dhe inspektoi një fabrikë për përpunimin dhe rafinimin e vajit të peshkut.

Ndalesa të tilla qëllimisht të profilit të ulët janë një prelud i njohur për udhëheqësin rus para ngjarjeve të mëdha, një shfaqje e inskenuar, thonë vëzhguesit, që synon të projektojë besim dhe kontroll përpara takimit me presidentin e SHBA-së.

Por pati edhe një gjest të theksuar që synonte qartësisht të sharmonte Trumpin, ndërsa Putin vendosi lule në një memorial që përkujton bashkëpunimin SHBA-BRSS në Luftën e Dytë Botërore.

Trump në të kaluarën ka lavdëruar rekordin ushtarak të Rusisë, dhe Moska ka thënë se udhëheqësi amerikan ishte “thellësisht i impresionuar” nga humbjet e Bashkimit Sovjetik gjatë luftës.

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, gjatë udhëtimit të tij për në Alaska, njoftoi se kishte zhvilluar një bisedë telefonike me një nga aleatët më të rëndësishëm të Vladimir Putinit, presidentin e Bjellorusisë, Aleksandër Lukashenko.

Lajmi u bë i ditur nga vetë Trump me anë të një postimi në rrjetin social, ‘Truth Social’. Ai deklaroi se pati një bisedë të mirë dhe gjithëpërfshirëse me Lukashenkon, teksa shtoi se mezi pret që ta takojë atë në të ardhmen.

“Pata një bisedë të mrekullueshme me Presidentin shumë të respektuar të Bjellorusisë, Aleksandr Lukashenko. Diskutuam shumë tema, përfshirë vizitën e Presidentit Putin në Alaska. Pres me padurim të takohem me Presidentin Lukashenko në të ardhmen. Faleminderit për vëmendjen tuaj ndaj kësaj çështjeje!”, shkroi Trump, duke thënë se qëllimi i telefonatës ishte ta falënderonte për lirimin e të burgosurve.

Lukashenko është një aleat i ngushtë i Putinit dhe ata janë afruar më shumë gjatë luftës në Ukrainë. Pushtimi në shkallë të plotë i Ukrainës në vitin 2022 u nis pjesërisht nga territori bjellorus dhe Putini ka vendosur armë bërthamore taktike në Bjellorusi.

E gjithë bota i ka sytë nga Alaska, ku Presidenti i SHBA-së, Donald Trump do të takohet me presidentin rus Vladimir Putin për të rregulluar marrëdhëniet SHBA-Rusi dhe për të diskutuar një marrëveshje të mundshme për armëpushim në Ukrainë.

Meqenëse nuk pritet të nënshkruhen marrëveshje të mëdha në Anchorage, skenari më realist më i mirë që mund të presim sot është një armëpushim i ndjekur nga më shumë bisedime, ndoshta duke përfshirë Volodymyr Zelenskyn.

Rasti më i keq: Donald Trump i ofron territor ukrainas Vladimir Putinit, Volodymyr Zelensky nuk është dakord dhe luftimet vazhdojnë.

Lajmi i mirë është se këto kanë qenë edhe 24 orë relativisht të qeta në Ukrainë, sikur rusët nuk duan ta zemërojnë Presidentin Trump përpara bisedimeve duke bombarduar civilët.

Në të kaluarën, kjo qetësi u prish nga sulme të tjera ruse menjëherë pas bisedimeve me amerikanët, duke e bërë Donald Trump të thoshte se dyshonte se Vladimir Putin thjesht po e "përqendronte". Ukrainasit shpresojnë se këtë herë do të jetë shumë ndryshe.

Lidhur me samitin midis presidentit amerikan dhe udhëheqësit të Kremlinit, "të gjitha opsionet mbeten në tryezë, përfshirë largimin e Donald Trump nga samiti nëse ai mendon se Vladimir Putin nuk është serioz për të arritur një marrëveshje", tha një zyrtar i lartë i administratës amerikane, i cituar nga CNN. Shtëpia e Bardhë, megjithatë, thotë se është "optimiste" për rezultatin e takimit.

Shtrëngimi i duarve dhe takimi midis Trump dhe Putin, i ndjekur nga një konferencë për shtyp, do të zhvillohen sot në një bazë ushtarake amerikane që luajti një rol strategjik në monitorimin dhe pengimin e Bashkimit Sovjetik gjatë Luftës së Ftohtë dhe ende shërben për t'iu kundërvënë kërcënimeve të mundshme ruse.

Kremlini njoftoi se të dy udhëheqësit do të takohen në bazën Elmendorf-Richardson në Anchorage, Alaska, në orën 11:30 të paradites (ora 21:30 sipas kohës shqiptare). Shtëpia e Bardhë, në mëngjesin e 15 gushtit, njoftoi një fillim pak më herët: ora 11:00 sipas kohës lokale, ora 21:00 sipas kohës shqiptare.

Cilat janë objektivat e samitit? Trump u tha udhëheqësve evropianë se shpreson që Putini të pranojë armëpushimin në Ukrainë, dhe dje nga Zyra Ovale deklaroi se një nga qëllimet e tij kryesore është të krijojë një takim trepalësh me Zelenskyn. Ai është i bindur se do ta dijë menjëherë nëse takimi ballë për ballë me Putinin do të jetë produktiv: "Nëse shkon keq, takimi do të përfundojë së shpejti." 

Si do të zhvillohet samiti? Të dy presidentët fillimisht do të takohen vetëm, me përkthyes të pranishëm, pastaj do të flasin së bashku me delegacionet e tyre përkatëse. Së fundmi, pas drekës, është planifikuar një konferencë e përbashkët për shtyp, sipas zëdhënëses së Kremlinit dhe Shtëpisë së Bardhë, Karoline Leavitt. Megjithatë, Trump tha se nuk e di nëse do të jetë e përbashkët: "Nëse takimi shkon keq, do të mbaj një konferencë për shtyp për të thënë se lufta do të vazhdojë dhe këta njerëz do të vazhdojnë të qëllojnë dhe të vrasin njëri-tjetrin në një mënyrë të tmerrshme, dhe mendoj se kjo është një turp".

Deklarata e Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, se nuk ishte në Alaska për të “negociuar për Ukrainën”, ngre pyetjen themelore se pse ai po takohet me Presidentin rus, Vladimir Putin, tha për CNN ish-ambasadori i SHBA-së në NATO, Ivo Daalder.

“Kjo ngre pyetjen se çfarë po përpiqet të bëjë ai këtu. Pse po takohet ai me Vladimir Putinin nëse nuk po përpiqet të negociojë një fund? Kjo është pasiguria”, tha ai.

Më tej ish-ambasadori shtoi se në thelb duket se Trump po përdor luftën në Ukrainë për t’u futur në biznes me Rusinë.

“Toni që sapo dëgjuat në këtë takim për shtyp, në këtë turmë, sugjeron që ai po kërkon një mënyrë për të thënë se po bëjmë përparim në luftë, në mënyrë që të mund të fillojmë të bëjmë biznes dhe të normalizojmë marrëdhëniet tona politike dhe ekonomike me Rusinë”, shtoi ai.

Sipas Daalder, Putini do të përpiqet ta ndihmojë Trumpin të arrijë në atë pikë ku ai bën mjaftueshëm për të thënë se po përpiqemi të ecim përpara në zgjidhjen e luftës, në mënyrë që ta orientojmë bisedën drejt së ardhmes së marrëdhënies, SHBA-Rusi.

Kujtojmë se Trump, duke folur pak kohë më parë me gazetarët në Air Force One gjatë rrugës për në Alaska, tha se nuk po udhëtonte atje për të ndërmjetësuar një marrëveshje në emër të Ukrainës, por tha se qëllimi i tij ishte ta bindte Putinin të ulej në tryezën e bisedimeve.

Këto janë çështjet kryesore që udhëheqësit e SHBA-së dhe Rusisë do të duhet të zgjidhin për të arritur një fund të luftës në Ukrainë.

Pak veta besojnë se samiti Trump-Putin i së premtes në Alaska do të hapë rrugën për paqe. Rusia dhe Ukraina mbeten larg negociatave, me Kremlinin që kërkon të dominojë fqinjin e saj më të vogël, ndërsa Kievi dëshiron të lëvizë me vendosmëri në sferën perëndimore.

Ja disa nga çështjet kryesore që do të duhet të adresohen për të arritur një zgjidhje kuptimplote paqeje.

1. Territori

Rusia pushtoi rreth një të pestën e Ukrainës pas më shumë se tre vitesh luftimesh, por vazhdon të kërkojë tokë. Më herët këtë javë, presidenti ukrainas, Volodymyr Zelenskyy, tha se Rusia donte pjesën tjetër të rajonit të Donetskut, 9,000 kilometra katrorë territor, në këmbim të një armëpushimi. Zelenskyy tha se Ukraina nuk mund të binte dakord, veçanërisht për kaq pak në këmbim. Publiku i Ukrainës gjithashtu nuk do të pranonte t'i dorëzonte më shumë tokë pushtuesit.

Kievi është i gatshëm të pranojë një armëpushim në vijat aktuale të frontit, i cili do të pasohet nga diskutime rreth statusit të ardhshëm të territorit të pushtuar. Është një çështje veçanërisht e ndjeshme. Rusia ka kërkuar njohje formale të të paktën një pjese të territorit që ka pushtuar, më së shumti Krimesë, por në rastin më të mirë Ukraina ka të ngjarë të pranojë vetëm një pushtim de facto. Një alternativë është që statusi i territoreve të pushtuara të lihet për negociata të ardhshme - "pas 25 vjetësh", sugjeroi John Foreman, një ish-atashe britanik i mbrojtjes në Moskë.

2. Garancitë e sigurisë

Rusia thotë se dëshiron që Ukraina të jetë neutrale, megjithëse në praktikë kjo do të thotë një fqinj i dobët pa lidhje me perëndimin. Në negociatat e mëparshme, të cilave Kremlini ende i referohet, ajo ka kërkuar që ushtria e Kievit të reduktohet në një shifër simbolike prej 50,000 trupash. Ajo gjithashtu bën thirrje që vendi të “denazifikohet”, duke u interpretuar si një thirrje për zëvendësimin e Zelenskyy-t.

Ukraina do të donte të bashkohej me NATO-n, megjithëse kjo është refuzuar nga SHBA-të, duke e lënë atë në kërkim të garancive dypalëshe ose shumëpalëshe të sigurisë nga aleatët e saj perëndimorë. Britania dhe Franca kanë premtuar të udhëheqin një "forcë sigurie" kryesisht evropiane që do të hyjë në Ukrainë në rast të një armëpushimi të qëndrueshëm, megjithëse Rusia është kundër kësaj.

Të mërkurën, presidenti i Francës, Emmanuel Macron, tha se Trump kishte thënë se SHBA-të ishin gjithashtu të përgatitura të ishin pjesë e garancive të sigurisë për të parandaluar shpërthimin e përsëritjes së luftës. Megjithatë, është e paqartë se çfarë është i përgatitur të ofrojë Trump, dhe një garanci dypalëshe në stilin e Japonisë ose Koresë së Jugut duket e pamundur. Ndërkohë, nëse Rusia nuk është e përgatitur të pranojë që Ukraina mund të përcaktojë vetë marrëveshjet e saj të sigurisë, përparimi i dakorduar duket i pamundur.

3. Sanksionet dhe tregtia

Rusia dëshiron që sanksionet ekonomike që i janë vendosur Moskës të hiqen. Megjithatë, Trump mund të flasë vetëm në emër të SHBA-së, me Mbretërinë e Bashkuar dhe BE-në që ka të ngjarë të jenë më armiqësore, përveç nëse Ukraina ka nënshkruar një marrëveshje të përgjithshme paqeje. Kremlini gjithashtu dëshiron të shkojë më tej, dhe sot këshilltari i Putinit, Yuri Ushakov, tha se udhëheqësit do të diskutojnë bashkëpunim më të gjerë, "përfshirë sferën tregtare dhe ekonomike", si pjesë e një marrëveshjeje të propozuar midis dy vendeve. Pa përparim të prekshëm në tema të tjera, një lehtësim i njëanshëm i sanksioneve nga SHBA-ja do të ishte i habitshëm.

4. Krimet e luftës, dëmshpërblimet dhe rindërtimi

Krimet e luftës dhe kërkesat për dëmshpërblime nuk mund të lihen mënjanë si pjesë e një marrëveshjeje paqeje. Gjykata Ndërkombëtare Penale (GJNP) ka një urdhër arresti kundër Putinit për transferimin me forcë të rreth 20,000 fëmijëve nga Ukraina në Rusi. Zelenskyy ka kërkuar që të rinjtë të kthehen në fazën e parë të çdo diskutimi për paqen, por kërkesa e GJNP-së nuk do të zhduket. Ukraina "mbetet nën detyrimin për të hetuar krimet e luftës dhe krimet kundër njerëzimit kundër qytetarëve të saj", thotë avokati i të drejtave të njeriut Wayne Jordash nga Global Rights Compliance.

Banka Botërore vlerësoi se kostoja totale e rindërtimit dhe rimëkëmbjes në Ukrainë, ku është zhvilluar pjesa më e madhe e luftës, arrin në 506 miliardë euro (435 miliardë paund). Pas një rezolute të asamblesë së përgjithshme të OKB-së, Këshilli i Evropës ka krijuar një regjistër për kërkesat për dëmshpërblim për të regjistruar kërkesat e pranueshme për kompensim. Megjithatë, Rusia deri më tani ka refuzuar të ndihmojë në financimin e rindërtimit, duke e lënë Ukrainën të gjejë mënyra alternative për të financuar rindërtimin e saj pas luftës. Një mundësi është sekuestrimi i aseteve ruse të mbajtura jashtë vendit, që arrijnë në rreth 280 miliardë dollarë (207 miliardë paund), por arritja e konsensusit ndërkombëtar rreth sekuestrimit ka qenë e vështirë.

5. Çështje të tjera

Ka shumë shqetësime të tjera praktike. Ukraina po bën thirrje për lirimin e të gjithë të burgosurve të luftës së bashku me një armëpushim fillestar. Rusia mban më shumë se 8,000 të burgosur lufte ukrainas dhe Ukraina një numër më të vogël, duke e bërë shkëmbimin një për një të ndërlikuar. Por ka pasur dhjetëra shkëmbime që nga fillimi i luftës, dhe kjo mund të jetë një nga çështjet më të thjeshta për t'u rënë dakord.

Në fillim të luftës, Rusia pushtoi termocentralin bërthamor Zaporizhzhia, më të madhin në Evropë. Menjëherë pas kësaj, ai u mbyll, por vendi mbetet në territorin e mbajtur nga Rusia dhe ka shenja se Rusia dëshiron ta rifillojë atë dhe ta lidhë atë me rrjetin energjetik të vendit, një transferim i detyruar që Ukraina nuk do ta njohë, por mund të jetë e pafuqishme ta parandalojë. /Guardian

Vladimir Putin ka një urdhër arresti ndërkombëtar që nga marsi 2023. Që prej asaj kohe, lideri rus është detyruar të zgjedhë me kujdes vendet ku udhëton, nga frika se mos arrestohet dhe dërgohet në Hagë për t’u gjykuar nga Gjykata Penale Ndërkombëtare (ICC). Megjithatë, kur shkon në SHBA, ai nuk do të arrestohet.

Për çfarë akuzohet Putini

ICC thotë se Putini “dyshohet të jetë përgjegjës për krimin e luftës të deportimit të paligjshëm të popullsisë (fëmijëve) dhe transferimit të paligjshëm të popullsisë (fëmijëve) nga zonat e pushtuara të Ukrainës në Federatën Ruse”.

Sipas qeverisë britanike, Rusia ka kryer “deportimin e detyruar dhe indoktrinimin e fëmijëve ukrainas”.

Duke folur në vitin 2024, qeveria britanike shtoi: “Më shumë se 19,500 fëmijë ukrainas janë transferuar ose deportuar me forcë nga autoritetet ruse drejt Rusisë dhe territoreve të përkohshme të pushtuara të Ukrainës. Rreth 6,000 prej tyre janë vendosur në një rrjet kampesh ‘riedukimi’. Aty iu nënshtrohen përpjekjeve për indoktrinim, të cilat synojnë të shuajnë identitetin ukrainas dhe të mbjellin ndjenja pro-ruse, një strategji që daton që nga aneksimi i paligjshëm i Krimesë nga Rusia, mbi 10 vite më parë”.

Pse edhe vendet anëtare të ICC-së mund të mos e arrestojnë Putinin?

Të gjitha 123 shtetet anëtare të ICC-së, teknikisht, kanë detyrimin të arrestojnë presidentin rus.

Në vitin 2023, Putini refuzoi një ftesë për të shkuar në Afrikën e Jugut, por më pas udhëtoi në Mongoli – e cila është nënshkruese e Statutit të Romës.

Megjithatë, Mongolia argumentoi se sipas Nenit 98 të Statutit të Romës, një shtet nuk mund të “veprojë në kundërshtim me detyrimet e tij sipas ligjit ndërkombëtar përsa i përket (…) imunitetit diplomatik të një personi”. Sipas saj, Putini, si kreu i shtetit, gëzon këtë imunitet.

Në këtë çështje, politika dhe fuqia ushtarake nuk mund të ndahen nga llogaritjet e një qeverie. Rusia mbetet një fuqi ushtarake e madhe, pavarësisht humbjeve në Ukrainë. Së bashku me SHBA-në, ajo ka numrin më të madh të armëve bërthamore në botë.

Çdo qeveri që do të zgjidhte ta arrestonte Putinin, do të rrezikonte të provokonte Kremlinin.

SHBA nuk është pjesë e ICC-së

Ashtu si Rusia, Kina dhe India, edhe SHBA nuk është anëtare e ICC-së. Ajo nuk ka qenë kurrë nënshkruese, dhe më herët këtë vit, Trump madje sanksionoi gjykatën pasi ajo nxori urdhër arresti për kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu.

Lavrov nuk foli shumë lidhur me pritjet e tij për samitin e Alaskës, por bluza e tij dërgoi një mesazh të fortë.

Ministri i Jashtëm rus, Sergey Lavrov mbërriti në Anchorage i veshur me një kombinim të pazakontë të rastësishëm për një diplomat të lartë: xhinse blu të çelët, një xhaketë të zezë dhe një bluzë të bardhë me mbishkrimin “CCCP”, alfabeti cirilik për “BRSS”, Bashkimin Sovjetik, pjesë e të cilit dikur ishte Ukraina.

Lavrov nuk foli shumë lidhur me pritjet e tij për samitin e Alaskës, por bluza e tij dërgoi një mesazh të fortë.

Mesazhi të kujton “epokën e artë” të supozuar të humbur të Rusisë si një fuqi e madhe gjatë Luftës së Ftohtë, pak a shumë si versioni i Kremlinit i “Bëjeni Rusinë të Madhe Përsëri”.

Vetë presidenti rus, Vladimir Putin dikur tha se rënia e Bashkimit Sovjetik ishte katastrofa më e madhe gjeopolitike e shekullit të 20-të. Përpjekja për të ringjallur madhështinë e dikurshme perandorake të Rusisë është bërë një qëllim kryesor i presidencës së tij prej dekadash.

Simbolika e bluzës nuk u humb nga figurat e medias ruse, të cilat u kënaqën nga zgjedhja e veshjes së Lavrovit, duke e paraqitur atë si përgjigjen e tij ndaj protestuesve pro-ukrainas që u mblodhën në Anchorage për të kërkuar që Kievit t'i jepej një vend në tryezë.

Olga Skabeeva, një prezantuese e televizionit shtetëror, ndau një fotografi të pulovrës së Lavrovit duke thënë: “Lavrov përgjigjet. Pulovra! BRSS! Më e mira!!”

Bluza e Lavrovit tregon gjithashtu vetëbesimin e Rusisë përpara samitit, i cili po i lejon Moskës të projektojë një imazh të vetes që e ka dëshiruar prej kohësh: se Rusia është përsëri një fuqi e madhe, e pamundshme të injorohet në skenën ndërkombëtare./CNN

Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ka deklaruar sot se Kievi “i ka shpresat te Amerika” në momentin kur vëmendja është përqendruar te një takim i diskutueshëm në Alaska, ku pritet të jetë edhe Donald Trump.

Zelensky, i cili nuk është ftuar në këtë mbledhje, theksoi se sot do të marrë një raport të shërbimeve të inteligjencës mbi “qëllimet aktuale të palës ruse” dhe përgatitjet e Moskës për takimin. Sipas tij, “rreziku është i madh” dhe çdo diskutim duhet të hapë rrugën drejt një “paqje të drejtë” përmes një formati trepalësh: Ukrainë, SHBA dhe Rusia.

Duke iu përgjigjur kritikave të Trump se “Zelensky ka pasur vite takimesh pa fund dhe nuk ka arritur t’i japë fund luftës”, presidenti ukrainas tha: “Është koha ta mbyllim këtë luftë. Hapat e nevojshëm duhet t’i ndërmarrë Rusia. Ne jemi gati të punojmë sa më produktivisht.”

Në të njëjtën deklaratë, Zelensky paralajmëroi për situatën e rëndë në frontin e Pokrovsk, një qytet strategjik në lindje të Ukrainës, ku Kievi po përforcon mbrojtjen përballë presionit të trupave ruse.

“HIGH STAKES” nuk është thjesht një status në rrjete sociale, është përkufizimi i saktë i një gare nervash ku paqja dhe prestigji global varen në fije të perit...

Donald Trump /

Ky ishte sinjali i fundit publik i Donald Trump para nisjes drejt Anchorage, Alaska, ku pritet të takohet me Vladimir Putinin për të negociuar mbi luftën në Ukrainë. Por, prapa kulisave të këtij spektakli diplomatik, burimet e shërbimeve inteligjente amerikane dhe europiane raportojnë për një lojë shumë më të ndërlikuar, me manovra të heshtura që po zhvillohen në prapavijë.

Sipas burimeve të lidhura me komunitetin e inteligjencës në Washington, CIA dhe DIA kanë përgatitur raporte të hollësishme mbi strategjinë e mundshme të Kremlinit në këtë samit.

Analiza kryesore thekson se Putini synon të paraqitet si partner i arsyeshëm dhe i gatshëm për marrëveshje, por në thelb kërkon të sigurojë njohje faktike të kontrollit rus mbi Donbasin, Krimenë dhe zonat e tjera të pushtuara.

Një prej dokumenteve të deklasifikuara pjesërisht paralajmëron se “çdo marrëveshje pa pjesëmarrjen aktive të Kievit do të jetë një fitore strategjike për Moskën dhe një goditje e drejtpërdrejtë për unitetin e NATO-s”.

Në të njëjtën kohë, MI6 britanik dhe BND gjerman po monitorojnë ngushtësisht lëvizjet logjistike të delegacionit rus. Burime në Berlin flasin për një rritje të papritur të aktivitetit të avionëve qeveritarë rusë në rrugë për në Alaskë, me ndalesa të paqarta në vende neutrale, të cilat mund të përfshijnë takime të fshehta me ndërmjetës të tretë. Dyshimet janë se Kremlini po përpiqet të sigurojë mbështetje të heshtur nga vende të caktuara aziatike për të forcuar pozicionin e tij në tavolinën e bisedimeve.

Nga ana amerikane, FBI ka ngritur nivelin e sigurisë për zonën e Anchorage-s pas raporteve për tentativa infiltruese të agjentëve të huaj në rrjetin e komunikimit të delegacioneve.

Departamenti i Sigurisë Kombëtare ka vendosur protokolle shtesë për të shmangur përgjimet dhe sulmet kibernetike, duke pasur parasysh precedentët ku takime të tilla janë shënjestruar nga aktorë shtetërorë dhe grupe hakerësh të lidhura me inteligjencën ruse.

Në NATO, shqetësimi kryesor është se Trump mund të hyjë në bisedime pa një kornizë të qartë dhe të pranuar nga aleatët, duke e bërë më të lehtë për Putinin që të imponojë kushtet e tij.

Një burim diplomatik në Bruksel është shprehur për një media gjermane: “Ne nuk e dimë se çfarë do të diskutohet, dhe ky është një problem më i madh se vetë rezultati i takimit.”

Për momentin, ajo që shihet në publik është retorika optimiste e Trump dhe gjuha e butë e Putinit para kamerave. Por në sfond, shërbimet inteligjente të të dyja palëve po përplasen në një betejë të heshtur për avantazhin e parë, ku çdo informacion i fituar mund të bëjë diferencën mes një marrëveshjeje që ndryshon balancën e pushtetit në Evropë dhe një dështimi që ndez edhe më shumë konfliktin.

Në këtë lojë të madhe, “HIGH STAKES” nuk është thjesht një status në rrjete sociale, është përkufizimi i saktë i një gare nervash ku paqja dhe prestigji global varen në fije të perit./Pamfleti

Presidenti Donald Trump duke folur për gazetarët nga “Air Force One”, tha se diçka do të ndodhë nga takimi i tij me Vladimir Putinin në Alaska.

Trump shtoi, se pavarësisht se Putin mendon se sulmet e vazhdueshme kundër Ukrainës i japin forcë, në realitet është komplet e kundërta.

"Mendoj se po përpiqen të negociojnë, në mendjen e Putinit kjo e ndihmon atë të bëjë një marrëveshje më të mirë. Por në të vërtetë e dëmton... por do të flas me të për këtë më vonë", thotë Trump.

Sa i takon shkëmbimeve territoriale, Trump tha se mbeten një opsion për që në fund vendimi do të merret nga vetë Ukraina.

“Shkëmbimet territoriale do të diskutohen, por unë duhet ta lë Ukrainën ta marrë atë vendim. Mendoj se ata do të marrin një vendim të duhur", tha Trump më tej.

Udhëheqësi amerikan vazhdon duke thënë se garancitë e sigurisë për Ukrainën, diçka që shihet si jetike në Kiev dhe Evropë, ishin të mundshme, por jo me përfshirjen e NATO-s.

“Ndoshta, së bashku me Evropën dhe vendet e tjera. Jo në formën e NATO-s. Nuk do të bëjmë biznes derisa të zgjidhim luftën”, shtoi ai.

Lidhur me tregtinë e mundshme SHBA-Rusi, Trump pretendon se Putini dëshiron një pjesë të ekonomisë dhe biznesit amerikan.

“Vërej se ai po sjell shumë biznesmenë nga Rusia dhe kjo është mirë, më pëlqen kjo, sepse ata duan të bëjnë biznes, por ne nuk do të bëjmë biznes derisa të zgjidhet lufta”, tha ai.

Në fund Trump tha se po e bënë këtë takim për të shpëtuar jetën e mijëra njerëzve që vdesin dhe shtoi se do të ketë pasoja për Rusinë nëse Putini nuk pranon t'i japë fund luftës.

"Nuk po e bëj këtë për shëndetin tim. Në rregull, nuk kam nevojë për të. Do të doja të përqendrohesha te vendi ynë, por po e bëj këtë për të shpëtuar shumë jetë. Po, do të jetë shumë e rëndë", tha ai për masat e mundshme ekonomike ndaj Moskës.

Ndërsa e gjithë bota pret që Donald Trump të niset për bisedime me Vladimir Putinin, sytë drejtohen gjithashtu edhe te mungesa e Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, në këtë takim.

Trump ka sugjeruar që mund të organizohet një takim i mëtejshëm, përfshirë Zelenskyn, nëse takimi i sotëm shkon mirë.

Zelensky ende nuk ka reaguar sot, por ai është takuar me udhëheqës evropianë ditët e fundit, përfshirë një video-konferencë që përfshinte Trumpin të mërkurën.

Kur Trump konfirmoi për herë të parë detajet e takimit të tij me Putinin, Zelensky tha në një video-mesazh se vendimet e marra për Ukrainën pa Ukrainën janë "vendime të lindura të vdekura" dhe "të pazbatueshme".

“Presidenti Trump njoftoi përgatitjet për takimin e tij me Putinin në Alaska. Shumë larg kësaj lufte, e cila po zhvillohet në tokën tonë, kundër popullit tonë dhe që gjithsesi nuk mund të përfundojë pa ne, pa Ukrainën”, tha ai.

Pas një video-thirrjeje me udhëheqësit evropianë, në të cilën u bashkua edhe Trump, Zelensky përsëriti se rruga drejt paqes nuk mund të përcaktohet pa Ukrainën.

Megjithatë ai falënderoi Trumpin për mbështetjen e Ukrainës, duke shtuar se SHBA-të janë të gatshme ta vazhdojnë këtë mbështetje.

Vladimir Putin

Vladimir Putin mblodhi pothuajse të gjitha figurat kryesore të shtetit në Kremlin për t’i informuar dhe për t’i përfshirë në vendime që në fund do t’i marrë vetëm ai, shkruan media italiane.

Ndër të pranishmit ishin edhe anëtarët e delegacionit për në Alaskë, të bërë publik nga këshilltari i presidentit për politikën ndërkombëtare, Yuri Ushakov, që do të jetë pjesë e delegacionit.

Për herë të parë që nga fillimi i luftës, në një takim me temën “Ukrainë” mori pjesë edhe ministri i Jashtëm Sergey Lavrov, së bashku me ministrin e Mbrojtjes Andrey Belousov, sipas Corriere.

Grupi u plotësua nga ministri i Financave Anton Siluanov dhe shefi i Fondit të Investimeve të Drejtpërdrejta, Kirill Dmitriev, i njohur në Moskë si “Amerikani”, me studime në Harvard dhe figurë kyçe në negociatat me administratën amerikane.

Përveç tyre, në takim ishin praktikisht të gjithë: Vladimir Medinsky, ish-ministri i Kulturës dhe përfaqësues i delegacionit rus në bisedimet e dështuara të Stambollit, drejtuesit e Forcave të Armatosura, disa ministra, krerë të shërbimeve sekrete, drejtues të parlamentit dhe të stafit presidencial.

Asnjëherë më parë pushteti rus nuk ka qenë kaq i përqendruar jashtë Moskës – një tregues i natyrës së papritur të samitit në Alaskë. Përveç Putinit, jashtë vendit do të jenë edhe dy figurat e tjera kryesore të shtetit: kryeministri Mikhail Mishustin që do të vizitojë Kirgistanin dhe kryetari i Dumës, Viacheslav Volodin, që është mysafir nderi në Phenian.

Para mbylljes së dyerve, Putin mbajti një fjalim të shkurtër. Edhe heshtja e ditëve të mëparshme ishte pjesë e ritualit të zakonshëm me moton “gjithçka është nën kontroll”.

Ai deklaroi: “Administrata aktuale amerikane po bën përpjekje mjaft energjike dhe të sinqerta për të ndalur armiqësitë dhe për të arritur marrëveshje që përfaqësojnë interesin e përbashkët të të gjitha palëve të përfshira në konflikt, me qëllim krijimin e kushteve të qëndrueshme për paqe mes vendeve tona. Kjo jo vetëm në Europë, por edhe në nivel global, nëse do të arrihet më tej në marrëveshje mbi kontrollin e armëve strategjike ofensive.”

Presidenti Donald Trump është nisur për në Alaska, ku do të mbajë një takim me homologun rus Vladimir Putin. Axhenda zyrtare e pesidentit thoshte se Trump duhej të nisej në orën 06:45 me atë lokalen, por pati disa vonesa, gjë që bëri që avioni presidencial të bëhej gati për fluturim rreth 1 orë me vonesë. Presidenti u largua nga Shtëpia e Bardhë në orën 7:31 me atë lokalen.  

Para se të largohej nga Shtëpia e Bardhë, Trump bëri një postim në rrjetin social "Truth Social" ku shkruante: “HIGH STAKES!!!", (Risk i Madh), duke përshkruar rëndësinë dhe peshën e këtij takimi. 

Shtëpia e Bardhë, gjtihashtu publikoi emrat e zyrtarëve që do të udhëtojnë me Presidentin Trump në bordin e Air Force One për në Alaska.

Gjashtëmbëdhjetë persona janë të listuar, përfshirë Sekretarin e Shtetit Marco Rubio, Sekretarin e Thesarit Scott Bessent, Sekretarin e Tregtisë Howard Lutnick dhe të dërguarin special Steve Witkoff. Ashtu si edhe Sekretarja e Shtypit Karoline Leavitt, dhe Drejtori i CIA-s John Ratcliffe.

Vladimir Putin

Kremlini ka zbuluar këtë të premte se cilët zyrtarë do ta shoqërojnë presidentin Vladimir Putin në samitin e parë mes udhëheqësve të SHBA-ve dhe Rusisë që nga viti 2021.

Siç shkruan BBC, lista e pjesëmarrësve jep disa sinjale për agjendën e mundshme të takimit në Alaskë. Delegacioni prej pesë anëtarësh përfshin:

-Ndihmësin presidencial, Yuri Ushakov

-Ministrin e Jashtëm, Sergei Lavrov

-Ministrin e Mbrojtjes, Andrei Belousov

-Ministrin e Financave, Anton Siluanov

-Kreun e Fondit Rus të Investimeve Direkte, Kirill Dmitriev

Lavrov dhe Ushakov janë diplomatë me përvojë, të cilët luajnë rol qendror në formësimin e politikës së jashtme të Rusisë. Lavrov ka drejtuar ministrinë e jashtme për mbi 20 vjet, ndërsa Ushakov, këshilltar kyç presidencial për më shumë se një dekadë, më parë ka shërbyer si ambasador i Rusisë në SHBA.

Përfshirja në listë e dy zyrtarëve të tjerë, Belousov dhe Siluanov, tregon se agjenda do të përfshijë jo vetëm luftën në Ukrainë, por edhe çështje të tjera strategjike të sigurisë dhe kërkesën për lehtësimin e sanksioneve.

Ndërkohë Dmitriev njihet për lidhjet e tij me familjen Putin dhe për ndihmën që i ka dhënë Kremlinit në ndërtimin e marrëdhënieve me SHBA-në dhe biznesin ndërkombëtar.

Samiti i presidentit rus dhe atij amerikan Donald Trump do të mbahet sonte në Alaskë. Trump ka thënë se pret që Putin ta marrë seriozisht këtë takim dhe ka paralajmëruar për “pasoja shumë serioze” për Moskën nëse lideri rus refuzon të ndërmarrë hapa drejt përfundimit të luftës.

Rreziqet janë “shumë të larta” për udhëheqësit në Evropë përpara një samiti midis Presidentit të SHBA-së Donald Trump dhe homologut të tij rus. Ligjvënësit rajonalë do të ndjekin nga një distancë shumë e shqetësuar, kur Trump dhe Presidenti i Rusisë, Vladimir Putin, do të takohen në Alaska për një diskutim të profilit të lartë që mund të ndryshojë fatin e luftës së Moskës në Ukrainë.

“Për të gjithë kontinentin evropian, rreziqet janë shumë të larta dhe pasiguria e madhe”, tha të premten për Polo Sandoval të CNN-së Nigel Gould-Davies, një bashkëpunëtor i lartë për Rusinë dhe Euroazinë në Institutin Ndërkombëtar për Studime Strategjike.

Politikanët evropianë që janë përjashtuar plotësisht nga diskutimet, përfshirë Volodymyr Zelenskyn e Ukrainës, mbajtën një samit virtual me Trump të mërkurën, për të bashkërenduar qëndrimin e tyre dhe për të angazhuar Shtëpinë e Bardhë, tha Gould-Davies.

“Perspektiva që Trump dhe Putin, në izolim relativ, të arrijnë një marrëveshje që do të kërcënonte në thelb jo vetëm sigurinë ukrainase, por edhe atë evropiane, është një shqetësim i madh”, tha ai.

“Kjo nuk është në thelb një luftë në Ukrainë për territor. Ambicia më e gjerë e Rusisë është të nënshtrojë të gjithë Ukrainën (nën kontrollin rus) dhe pastaj në kohën e duhur ta përdorë këtë si një trampolinë për të kërcënuar sigurinë më të gjerë të kontinentit. Askush nuk e di me të vërtetë se ku do të përfundojë vetë Presidenti Trump. Është gjithçka çështje alkimie e marrëdhënies Trump-Putin… Ka të bëjë me atë që ndodh në mendjen e një njeriu të vetëm”, shtoi ai.

Ministri i Jashtëm rus, Sergey Lavrov

Ministri i Jashtëm rus Sergey Lavrov dhe ambasadori rus në SHBA, Alexander Darchiev, kanë mbërritur në Alaska përpara një samiti të planifikuar Trump-Putin, raportuan mediat shtetërore ruse më 15 gusht.

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, dhe presidenti rus Vladimir Putin do të takohen në Alaska më vonë gjatë ditës, ndërsa Uashingtoni intensifikon përpjekjet për të ndërmjetësuar një marrëveshje paqeje midis Ukrainës dhe Rusisë.

Lavrov, i veshur me një bluzë me mbishkrimin në gjuhën ruse "BRSS", mbërriti në një hotel në Anchorage, qytetin më të madh të Alaskës dhe vendin e bisedimeve të ardhshme midis udhëheqësve të SHBA-së dhe Rusisë.

Media shtetërore ruse njoftoi se Putin ka mbërritur në qytetin Magadan në Lindjen e Largët të Rusisë përpara samitit të planifikuar. Magadani ndodhet rreth 3,162 kilometra (1,965 milje) nga Anchorage.

Pritet që udhëheqësi rus të takohet me guvernatorin lokal dhe të vizitojë një strukturë industriale përpara se të niset për në Alaska, tha zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov.

Një aeroplan me gazetarë rusë ka mbërritur gjithashtu në Anchorage, raportoi media shtetërore.

Më 14 gusht, Trump tha se Putin do të vijë në samitin në Alaska i gatshëm për të bërë një marrëveshje për t'i dhënë fund luftës së Rusisë kundër Ukrainës.

"Unë besoj se tani ai është i bindur se do të bëjë një marrëveshje. Ai do të bëjë një marrëveshje. Mendoj se do ta bëjë," tha Trump për Fox Radio. "Dhe do ta zbulojmë, do ta di shumë shpejt."

Ndërkohë, Shtëpia e Bardhë ka thënë se Trump preferon diplomacinë, por është gati të rrisë presionin ekonomik mbi Rusinë nëse është e nevojshme.

"Sigurisht, ka sanksione dhe shumë masa të tjera që presidenti mund t'i përdorë nëse i duhet. Jo se ai dëshiron... diplomacia dhe negociatat kanë qenë gjithmonë rruga për këtë president," tha Sekretarja e Shtypit e Shtëpisë së Bardhë Karoline Leavitt më 14 gusht.

Trump ka thënë më parë se nëse takimi i 15 gushtit shkon mirë, ai do të kërkojë një takim trepalësh midis tij, Putinit dhe Presidentit Volodymyr Zelensky.

Rusia i ka bërë kërkesa maksimaliste Kievit në bisedimet e mëparshme të drejtpërdrejta për paqe, duke përfshirë edhe heqjen dorë nga aspiratat e saj për në NATO dhe çmilitarizimin.

Muaje më parë, përpjekjet e SHBA-së për të ndërmjetësuar një marrëveshje paqeje midis Ukrainës dhe Rusisë dështuan. Kievi dhe Moska më vonë zhvilluan tre raunde bisedimesh të drejtpërdrejta për paqe në Stamboll, të cilat ishin kryesisht të pafrytshme.

Ministri i Jashtëm rus, Sergey Lavrov dhe Putin

Moska është e gatshme të paraqesë një qëndrim të qartë dhe të mirëpërcaktuar në samitin e ardhshëm mes Presidentit rus Vladimir Putin dhe homologut të tij amerikan Donald Trump, i cili pritet të fokusohet kryesisht në konfliktin në Ukrainë. Kështu ka deklaruar ministri i Jashtëm rus, Sergey Lavrov.

Në një intervistë për “Russia 24”, Lavrov u shpreh se nuk dëshiron të parashikojë rezultatet e mundshme të samitit.

“Ne nuk bëjmë parashikime paraprake. E dimë se kemi argumente të qarta dhe një qëndrim të përcaktuar. Do t’i paraqesim ato,” tha ai.

Lavrov shtoi se Moska dhe Uashingtoni kanë realizuar tashmë përparime të rëndësishme përmes vizitave të të dërguarit amerikan, Steve Witkoff, në Rusi. Ky i fundit ka udhëtuar pesë herë në Rusi që nga inaugurimi i Trump, ndërsa bisedimet e fundit, që zgjatën tre orë dhe u përqendruan kryesisht në konfliktin në Ukrainë, janë zhvilluar javën e kaluar.

“Witkoff veproi në emër të Presidentit Trump. Shpresojmë që nesër ta vazhdojmë këtë dialog shumë të vlefshëm,” theksoi ministri i Jashtëm rus.

Sipas Moskës, një zgjidhje e qëndrueshme për konfliktin në Ukrainë mund të arrihet vetëm nëse Kievi pranon të mos anëtarësohet kurrë në NATO, të çmilitarizohet dhe të njohë realitetin e ri në terren.

Kjo përfshin njohjen e Krimesë, Donetskut, Luganskut, Hersonit dhe Zaporizhias si pjesë të Federatës Ruse, rajone që sipas autoriteteve ruse, votuan për bashkim me Rusinë në referendume publike në vitet 2014 dhe 2022.

Presidenti Trump më herët ka sugjeruar mundësinë e një marrëveshjeje për shkëmbim territoresh mes Rusisë dhe Ukrainës, por Moska ka refuzuar çdo ide për dorëzimin e territoreve të aneksuara përmes referendumeve.

Përpara se të nisej për në territorin amerikan, presidenti rus bëri një ndalesë në Magadan, një port rus në Detin e Okhotsk, që ndodhet rreth 5,900 kilometra larg Moskës.

Presidenti rus Vladimir Putin

Presidenti rus Vladimir Putin  ka nisur udhëtimin e tij në Shtetet e Bashkuara përpara një samiti vendimtar me Donald Trump që do të zhvillohet sot në orën 22:00 (ora e Greqisë) në Alaska.

Përpara se të nisej për në territorin amerikan, presidenti rus bëri një ndalesë në Magadan, një port rus në Detin e Okhotskut (Paqësori Veriperëndimor) që është rreth 5,900 kilometra larg Moskës. Atje, sipas agjencisë Tass, ai është planifikuar të vizitojë një fabrikë përpunimi të vajit të peshkut, qendrën sociale dhe kulturore Mayak dhe një monument në nder të pilotëve heroikë rusë në orët në vijim. Ai do të takohet gjithashtu me guvernatorin e rajonit, Sergei Nosov.

Ka shumë video në internet që qytetarët i kanë regjistruar të një kolonë mbresëlënës të automjeteve të blinduara, të shoqëruara nga makina patrullimi dhe një ambulancë, ndërsa kalonte rrugët e mbyllura të Lindjes së Largët Ruse drejt bregdetit të Paqësorit. Masat drakoniane të sigurisë pasqyrojnë rëndësinë e takimit të ardhshëm me presidentin amerikan.

Bisedimet në Alaskë, të parat ballë për ballë midis dy udhëheqësve që nga viti 2018, pritet të përqendrohen në gjetjen e një mënyre për një armëpushim në Ukrainë. Trump, i cili i bëri ftesë Putinit, më vonë u shfaq i kujdesshëm, duke paralajmëruar se takimi mund të ndërpritet brenda pak minutash nëse Moska nuk është e gatshme të bëjë kompromis.

Dy skenarët e paraqitur nga Trump për rezultatin e takimit

Donald Trump dhe Vladimir Putin do të takohen sot në Bazën Ajrore Elmendorf në Anchorage të Alaskës. Takimi vendimtar kokë më kokë është planifikuar të fillojë rreth orës 11:00 të paradites sipas orës lokale.

Presidenti amerikan do të largohet nga Shtëpia e Bardhë në orën 6:45 të mëngjesit sipas kohës lokale (12:45 ET) sot dhe do të largohet nga Anchorage po atë ditë, në orën 5:45 pasdite ET sot. Ai është planifikuar të kthehet në Shtëpinë e Bardhë të shtunën në mëngjes.

Në 24 orët e fundit, Trump është përpjekur të zbusë pritjet, pavarësisht pretendimit të tij se do t'i jepte fund luftës në Ukrainë në ditën e tij të parë në detyrë. Republikani 79-vjeçar, i cili thotë se dëshiron të "intervistojë" homologun e tij rus, parashikoi të mërkurën se ka dy rezultate të mundshme.

Nëse takimi shkon mirë, një samit trepalësh midis tij, Putinit dhe homologut të tyre ukrainas Volodymyr Zelensky do të pasojë, "pothuajse menjëherë", për t'i dhënë fund luftës që shpërtheu në shkurt 2022, me pushtimin e ushtrisë ruse.

Megjithatë, nëse takimi i parë ballë për ballë që ai do të ketë me kreun e Kremlinit që nga viti 2019 shkon keq, manjati thotë se "nuk do të ketë një të dytë".

Evropianët po përpiqeshin të mërkurën të ndikonin në humorin me të cilin Trump, i njohur për temperamentin e tij shumë të paqëndrueshëm, do të diskutojë me Putinin.

Samiti padyshim nuk është një konferencë paqeje. Dhe çështja kryesore për presidentin ukrainas dhe evropianët është që Anchorage të mos bëhet një lloj Jalte, samiti historik në të cilin fuqitë e mëdha përcaktuan territoret dhe zonat e ndikimit, si ai i shkurtit 1945 midis SHBA-së, Mbretërisë së Bashkuar dhe Bashkimit Sovjetik.

Presidenti amerikan shprehu gjithashtu dëshirën e tij për një samit trepalësh në të ardhmen, ndoshta në Alaska.

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump beson se homologu i tij rus, Vladimir Putin, nuk do të përpiqet të “luajë” me të gjatë takimit të tyre sot në orën 21:30 sipas orës shqiptare në Alaska.

Ai ka thënë se qëllimi i tij është që “së shpejti” ta përfshijë Presidentin ukrainas, Volodymyr Zelensky, në bisedimet e ardhshme të paqes për Ukrainën .

Disa orë para takimit të udhëheqësve rusë dhe amerikanë, Ukraina po përballet me presion ushtarak në rritje dhe të enjten autoritetet urdhëruan evakuime të reja të zonave në rajonin lindor të Donetskut, ku përparimi i trupave të Moskës ka vazhduar me shpejtësi ditët e fundit.

“Nëse nuk do të isha president, (Putini) do të donte të merrte kontrollin e të gjithë Ukrainës. Por unë jam president dhe ai nuk do të luajë me mua”, u tha Presidenti Trump gazetarëve në Shtëpinë e Bardhë në prag të një takimi vendimtar kokë më kokë me njeriun e fortë të Kremlinit.

Për Daniel Fried, një ish-ambasador i SHBA-së në Poloni dhe tani analist në Këshillin Atlantik, rreziku i së premtes mund të jetë që takimi të shndërrohet në një “mundësi të humbur” nëse Putini thjesht blen kohë.

“Do ta di në dy, tre, katër apo pesë minutat e para” nëse takimi do të jetë konstruktiv apo jo, pohoi Trump, i cili e konsideron veten favorit për Çmimin Nobel për Paqen.

“Ky takim do të hapë rrugën për një tjetër”, me pjesëmarrjen e presidentit ukrainas, tha ai më parë në një intervistë që dha për Fox News Radio.

Shqetësim në Kiev dhe BE

Kievi dhe evropianët kanë frikë se në mungesë të Zelensky-t, Trump dhe Putin mund të fillojnë të rivizatojnë hartën e Ukrainës.

"Nuk dua ta përdor termin 'ndarje', por, në një farë mënyre, nuk është një term i keq", tha presidenti amerikan, i cili ka thënë se do të kërkohen lëshime territoriale për të arritur një marrëveshje për t'i dhënë fund luftës në Ukrainë.

Presidenti amerikan shprehu gjithashtu dëshirën e tij për një samit trepalësh në të ardhmen, ndoshta në Alaska.

Nga ana e tij, Putin vlerësoi përpjekjet "praktike dhe të sinqerta" të SHBA-së për të "përfunduar armiqësitë, për të zgjidhur krizën dhe për të arritur marrëveshje që do të kënaqin të gjitha palët e përfshira".

Presidenti ukrainas nuk u ftua në këtë takim midis dy udhëheqësve, marrëdhënia e të cilëve është e paqëndrueshme dhe karakterizohet nga tensione dhe nganjëherë nga afrim spektakolar. Volodymyr Zelensky vizitoi Londrën të enjten, ku u prit nga kryeministri britanik Keir Starmer. Udhëheqësit evropianë janë mbledhur në anën e tij, duke u përpjekur të ndikojnë te presidenti amerikan.

Takimi kokë më kokë i Trump me Putinin do të zhvillohet në Bazën Ajrore Elmendorf-Richardson pranë Anchorage, me praninë vetëm të përkthyesve të tyre, dhe bisedimet do të përqendrohen në "zgjidhjen e krizës ukrainase", si dhe në çështjet dypalëshe, tha këshilltari i politikës së jashtme të Kremlinit, Yuri Ushakov. Do të pasojë një drekë pune me delegacionet nga të dy vendet.

Trump dhe Putin

Presidenti i SHBA-së Donald Trump dhe presidenti rus Vladimir Putin zhvillojnë sot takimin e tyre historik në Alaska, të lajmëruar disa javë më parë, me fokus përfundimin e luftës në Ukrainë.

Shtëpia e Bardhë ka konfirmuar oraret kryesore të Presidentit Trump ku sipas agjendës mësohet se:

Në orën 6:45 të mëngjesit EDT (11:45 të mëngjesit BST), presidenti do të largohet nga Shtëpia e Bardhë dhe do të shkojë në Anchorage, Alaskë.

Rreth nëntë orë më vonë, në orën 11:00 sipas kohës lokale , ai dhe Putini do të fillojnë diskutimet e tyre rreth konfliktit në Ukrainë.

Pas gati shtatë orësh bisedimesh, presidenti planifikon të largohet nga Anchorage në orën 17:45 sipas orës lokale (2:45 të mëngjesit BST).

Presidenti i SHBA-së Donald Trump la të kuptohej dje se udhëheqësit evropianë mund të ftohen në një takim të mundshëm të dytë me presidentin rus, Vladimir Putin, në të cilin ai tha se duhet të marrë pjesë edhe presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky.

“Do të kemi një takim me presidentin Putin, presidentin Zelensky, mua, dhe ndoshta do të sjellim disa nga udhëheqësit evropianë me vete. Ndoshta jo”, tha Trump në Shtëpinë e Bardhë.

Trump është planifikuar të takohet me Putinin të premten në një takim që presidenti i SHBA-së e ka minimizuar, duke thënë se është kryesisht për të vendosur bazën për një samit të dytë.

Fokusi i takimit të së premtes do të jetë lufta e Rusisë kundër Ukrainës, e cila ka vazhduar që nga shkurti i vitit 2022, kur Rusia nisi një sulm në shkallë të plotë kundër fqinjit të saj.

Gjatë fushatës së tij zgjedhore, Trump pretendoi se do ta përfundonte luftën shpejt.

Ai deklaroi se beson që Putini dhe Zelensky do të bënin paqe.

Kur u pyet nëse do të binte dakord për një reduktim të trupave të NATO-s në Evropë për t’iu përshtatur Rusisë, Trump tha se një propozim i tillë nuk i ishte paraqitur ende.

Presidenti rus Vladimir Putin dhe Presidenti i SHBA-së Donald Trump shihen para një takimi në Helsinki, më 16 korrik 2018./Getty Images

“Është si një lojë shahu”, tha Trump para takimit të tij të 15 gushtit me Putinin, në një intervistë për Brian Kilmeade, gazetar radiofonik i Fox News.

“Ky takim përgatit takimin e dytë, i cili do të jetë shumë i rëndësishëm sepse aty do të bëhet marrëveshja. Dhe nuk dua të përdor fjalën ‘ndarje e gjërave’, por në njëfarë kuptimi nuk është një term negativ: do të ketë një negociatë për kufijtë, për tokat, etj.”

24 orë para udhëtimit të tij në Alaska, presidenti amerikan shpjegoi se objektivi kryesor i takimit me Putinin është hapja e rrugës për një samit trepalësh me Zelenskyn, ku “ndoshta do të sjellim disa nga liderët evropianë, ose ndoshta jo”, siç shtoi ai duke folur me gazetarët në Zyrën Ovale. Ai imagjinon që në këtë takim trepalësh do të negociohet marrëveshja e paqes: “Do t’i lë ata të negociojnë, unë nuk do ta negocioj marrëveshjen”.

Ndërkohë, Trump shprehet i bindur se mund të kuptojë për 2-5 minuta nëse takimi ballë për ballë me Putinin do të shkojë mirë apo keq. Ai vlerëson se ka “25%” mundësi që të shkojë keq, por mbetet mjaft optimist: “Për shkak të njëfarë marrëdhënieje që ka me mua, besoj se tani është bindur të bëjë një marrëveshje. Do të bëjë një marrëveshje”, i tha ai Kilmeade, përpara se të shtonte megjithatë: “Do ta zbulojmë, do ta di shumë shpejt”. Trump sugjeroi gjithashtu që takimi i dytë, ai me Zelenskyn, mund të zhvillohet madje në Alaska gjatë fundjavës: “Nuk e di nëse do të arrijmë një armëpushim të menjëhershëm, por mendoj se do të ndodhë. Dëgjo, unë jam më i interesuar për një marrëveshje paqeje të menjëhershme, ta arrij sa më shpejt. Dhe, në varësi të asaj që do të ndodhë në takimin tim, do të telefonoj presidentin Zelensky… dhe ta bëjmë të vijë aty ku do të takohemi. Nuk e di ku do të zhvillohet takimi i dytë, por kemi në mendje tre vende të mundshme. Dhe gjëja më e thjeshtë do të ishte të qëndronim në Alaska”. “Wow”, iu përgjigj gazetari, duke e pyetur presidentin nëse i kishte thënë liderit ukrainas të ishte gati për t’u nisur. Por Trump u tërhoq: “Nuk dua të flas për takimin e dytë as me të, nuk dua as të tregoj që mund të ketë një të tillë”.

Trump beson se sanksionet dytësore kundër atyre që blejnë naftë ruse (tashmë të aplikuara ndaj Indisë dhe të kërcënuara për Kinën) kanë ndikuar në vendimin e Putinit për ta takuar. “Sigurisht, kur humbet klientin tënd të dytë më të madh dhe e di se ka shumë mundësi të humbasësh edhe të parin… mendoj se kjo ka peshë. Mendoj se tani e respekton vendin tonë, nuk e respektonte me Bidenin”.

Trump mendon gjithashtu se stimujt ekonomikë mund ta bindin Rusinë, edhe pse nuk konfirmoi dhe as mohoi lajmin e Telegraph se do t’i ofronte Putinit mundësinë për të shfrytëzuar minerale kritike në Alaska ose në Ukrainë në këmbim të armëpushimit (“Mineralet e rralla janë një çështje relativisht jo e rëndësishme, po përpiqemi të shpëtojmë jetë”).

Mbi të gjitha, Trump beson se ka një marrëdhënie të veçantë me Putinin. Presidenti amerikan kritikon mediat që thonë “oh, Trump punon për Putinin” dhe përsërit se “Putin e di që jam më i ashpri me të cilin është përballur ndonjëherë” (sepse ka bllokuar gazsjellësin Nord Stream 2 dhe i ka dhënë Kievit raketat Javelin). Por kohët e fundit, edhe vetë Donald është pyetur nëse marrëdhënia me Vladimirin është ashtu siç e mendonte, pasi pas disa telefonatave në dukje miqësore dhe konstruktive, Putini ka vazhduar të godasë Ukrainën. “I kam dhënë fund gjashtë luftërave për gjashtë muaj dhe jam krenar për këtë. Mendoja se kjo do të ishte më e lehta, por është më e vështira”, tha dje. Trump ka filluar të marrë në konsideratë mundësinë që Putini të dojë të vazhdojë pa u ndalur, por besimi në aftësitë e tij negociuese mbetet më i fortë. “Mendoj se po të mos isha president, ai do ta merrte gjithë Ukrainën, por unë jam president dhe nuk do të më mashtrojë”.

Trump e sheh veten si “një president paqeje” (dhe gjithmonë kërkon Nobelin), por deri tani paqja i ka shpëtuar në konfliktet më të mëdha, në Ukrainë dhe Gaza. Nëse del pa rezultat nga takimi me Putinin, do të jetë e vështirë të quhet fitues. Ekziston mundësia që rusët ta “shpërqendrojnë”, për shembull me një rinovim të traktatit për armët bërthamore që skadon në shkurt. Shpesh shkon në këto takime pa shumë përgatitje, i bindur në aftësinë e tij për ta përdorur forcën e personalitetit si armën fituese./ Corriere della sera