FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Vizita synon të forcojë marrëdhëniet dypalëshe, ndërsa mesazhet e tij prekin demokracinë, NATO-n dhe sfidat globale…
Vizita e Mbretit Charles III në Shtetet e Bashkuara ishte menduar si një festë, për 250-vjetorin e Amerikës, për lidhjet e qëndrueshme anglo-amerikane dhe për të ashtuquajturën “marrëdhënie speciale”. Megjithatë, ajo është konsideruar edhe si një mision për të përmirësuar marrëdhëniet.
Gjendja aktuale e marrëdhënieve SHBA–Britani është e tensionuar, si pasojë e hezitimit të Londrës për të mbështetur plotësisht luftën e përbashkët SHBA-Izrael kundër Iranit. Në këtë kontekst, qëllimi i Mbretit ishte të zbusë këto tensione përmes një qasjeje diplomatike, veçanërisht përmes fjalimit të tij para të dy dhomave të Kongresit të martën pasdite.
Ka arsye për optimizëm. Presidenti Donald Trump njihet për një personalitet të paparashikueshëm: marrëdhëniet e ngrohta mund të përkeqësohen shpejt, por edhe e kundërta është e mundur, kundërshtarët mund të rikthehen në favorin e tij.
Një tension nuk përbën domosdoshmërisht një prishje të marrëdhënieve. Në fund të fjalimit, Mbreti theksoi “pajtimin dhe ripërtëritjen”, që sipas tij kanë karakterizuar ndërveprimet mes dy vendeve ndër shekuj.
Nëse këto mesazhe, si në publik ashtu edhe në takime private, do të jenë të mjaftueshme për të forcuar aleancën anglo-amerikane, mbetet e paqartë. Megjithatë, pas një takimi në Shtëpinë e Bardhë, presidenti Trump u shpreh pozitivisht: ai e quajti Mbretin “një person fantastik” dhe vizitën “një nder të madh”.
Megjithatë, disa pjesë të fjalimit, i pari i një monarku në Kongres që nga fjalimi i Mbretëreshës Elizabeth II në vitin 1991, u interpretuan si mesazhe që mund të kenë rezonuar më shumë me demokratët dhe të kenë ngritur pikëpyetje në Shtëpinë e Bardhë.
1) Pranimi i pasigurisë
Mbreti e nisi fjalimin duke pranuar se SHBA-ja dhe Britania përballen me “kohë pasigurie të madhe”. Ai përmendi konfliktet në Lindjen e Mesme dhe Evropë – që kanë qenë burim mosmarrëveshjesh – si dhe kërcënimet ndaj demokracisë nga dhuna politike.
Ai theksoi se dy vendet nuk kanë qenë gjithmonë në një mendje: “Me frymën e vitit 1776 në mendje, mund të biem dakord se nuk jemi gjithmonë dakord.”
Kjo i parapriu përfundimit të tij se, kur janë në një linjë, të dy vendet mund të arrijnë rezultate të mëdha jo vetëm për popujt e tyre, por për gjithë botën.
2) Mesazh që u prit mirë nga demokratët
Kur Mbreti përmendi se pushteti ekzekutiv duhet të jetë “nën kontroll dhe balancë”, një parim që buron nga Magna Carta dhe që është përfshirë në Kushtetutën amerikane, ai mori duartrokitje të forta.
Ato nisën nga ana e demokratëve dhe më pas u përhapën në të gjithë sallën. Kritikët e Trump shpesh e akuzojnë atë për tejkalim kompetencash, dhe ideja e kontrollit institucional ka qenë një nga motivet e protestave “no kings”.
Në fund të fjalimit, ai shtoi: “fjalët e Amerikës kanë peshë dhe kuptim… veprimet e këtij kombi kanë edhe më shumë rëndësi.”
3) Theksi mbi NATO-n dhe aleancën transatlantike
Duke cituar ish-sekretarin e Shtetit Henry Kissinger, Mbreti foli për partneritetin Atlantik dhe kujtoi se NATO është aktivizuar vetëm një herë për mbrojtje kolektive, pas sulmeve të 11 shtatorit.
Ai përmendi shërbimin e tij në Marinën Mbretërore dhe e përdori këtë për të theksuar rëndësinë e bashkëpunimit në fushën e sigurisë dhe inteligjencës mes SHBA-së, Britanisë dhe Evropës.
Ai përfshiu edhe çështjen e ndryshimeve klimatike, duke theksuar rolin e forcave të armatosura dhe aleatëve në mbrojtjen e sigurisë nga sfidat globale.
4) Mungesë referencash për rastin Epstein
Një nga çështjet më të diskutuara para vizitës ishte nëse Mbreti do të përmendte Jeffrey Epstein apo viktimat e tij. Ai nuk e bëri këtë drejtpërdrejt.
Referenca më e afërt ishte një deklaratë e përgjithshme për nevojën për të mbështetur viktimat e problemeve që ekzistojnë në të dy shoqëritë.
Rasti Epstein vazhdon të ketë pasoja, veçanërisht në Mbretërinë e Bashkuar, ku lidhjet e tij me figura të rëndësishme kanë qenë objekt debatesh.
5) Përdorimi i humorit
Pavarësisht seriozitetit të vizitës, fjalimi përfshiu elemente humori. Mbreti citoi Oscar Wilde për dallimet gjuhësore mes SHBA-së dhe Anglisë dhe bëri shaka për traditat parlamentare britanike.
Ai gjithashtu ironizoi idenë e rikthimit të sundimit britanik mbi SHBA-në, duke e paraqitur atë si një ide historike pa bazë reale.
Në tërësi, megjithëse tensionet mbeten, fjalimi i Mbretit Charles III duket se kontribuoi në zbutjen e atmosferës dhe në forcimin e komunikimit mes dy aleatëve. /Përshtatur nga BBC/
Amerika monarki presideciale apo gjyshma presideciale le te pranoje monarki ne amerike