TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota16 Gusht 2025, 19:31

Rruga e gjatë dhe e vështirë për t'i dhënë fund luftës në Ukrainë!

Shkruar nga Pamfleti

Rruga e gjatë dhe e vështirë për t'i dhënë

Pas takimit në Anchorage, duhet ende shumë për arritjen e paqes...

Takimi midis Donald Trump dhe Vladimir Putin në Anchorage të Alaskës ishte një spektakël politik që nxori në pah tre fakte të rëndësishme:

-Së pari, rikthimin e diplomacisë së nivelit të lartë midis Rusisë dhe Shteteve të Bashkuara, katër vjet pas takimit në Gjenevë midis Putin dhe Joe Biden;

-Së dyti, gjerësia e oqeanit që ndan dy vendet pas viteve të ngrirjes së konsiderueshme diplomatike;

-Dhe së fundmi, ndërgjegjësimi se një marrëveshje për t'i dhënë fund luftës në Ukrainë nuk do të jetë e lehtë për t'u arritur dhe, siç e kishim parashikuar, të dy udhëheqësit nuk do ta kishin bërë kurrë këtë me një shtrëngim duarsh.

Trump-Putin: Progresi dhe lëvizjet e mëtejshme

Rihapja e dialogut dhe vendimi i kundërshtarëve historikë për t'u ulur në të njëjtën tryezë janë padyshim pozitive. Por kushdo që e mendoi Anchorage si një pikë mbërritjeje u zhgënjye. Në fund të fundit, Alaska shënoi fillimin e një udhëtimi të gjatë, një udhëtimi që mbetet i pjerrët dhe i vështirë.

Pas samitit, Trump, duke folur për Sean Hannity të Fox News, tha se rruga është e hapur për një dialog të zgjatur me Presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky, pa specifikuar nëse është krijuar një bazë negociuese. The Economist përmend idenë e një armëpushimi fillestar në ajër, por kjo ende nuk ka marrë miratimin formal të një propozimi zyrtar.

Trump dhe Putin folën gjatë, por konferenca për shtyp dukej se doli si një takim "paralel" dhe jashtëzakonisht asimetrik. Si mund të ishte ndryshe kur u takuan dy udhëheqës kaq të ndryshëm?

Trump veproi, si zakonisht, si një zhvillues pronash dhe një lojtar pokeri: duke luajtur bixhoz, duke treguar forcë dhe duke shfaqur muskuj, siç ishte fluturimi i një bombarduesi B-2 Spirit i shoqëruar nga luftëtarë F-22 mbi Bazën Ajrore Elmendorf-Richardson pas mbërritjes së Putinit. Putin ishte një lojtar shahu dhe xhudo, në traditën më të mirë ruse dhe personale, dhe duke pasur parasysh faktet, është e drejtë të pyesim se çfarë baze duhet të bazohet një takim i mundshëm diplomatik në të ardhmen midis dy vendeve, një samit i ri Putin-Trump, apo edhe një takim trekëndor i zgjeruar në Ukrainë.

Konkretësia dhe paqartësia

Pas patinës së takimit dhe përzemërsisë së habitshme, mbetet një fakt: paqartësia themelore që rrethon fillimin e samitit nuk është zgjidhur. Dhe vazhdon të sillet rreth një sërë faktesh të padiskutueshme. Së pari, Trump është i gatshëm t'i japë Putinit një rezultat teorikisht pozitiv të luftës në Ukrainë dhe madje t'i hapë rrugën cedimit të territoreve, de facto nëse jo de jure, pa arritur, megjithatë, objektivat strategjikë të dëshiruar nga udhëheqësi i Kremlinit.

SHBA-të po nxitojnë t’i japin fund luftës për t’u përqendruar në Lindjen e Largët dhe Kinën. Rusia nuk është kaq e shqetësuar, por e di se oferta që po ofron Uashingtoni duket se është shumë më poshtë asaj që Moska shpreson të arrijë (territoriale dhe strategjike) dhe, mbi të gjitha, nuk justifikon përpjekjen e tre viteve e gjysmë lufte, me vdekjet, dëmet në tregti dhe ekonomi, si dhe mobilizimin e brendshëm që ka sjellë.

Së dyti, Uashingtoni dhe Moska po sillen sikur po lundrojnë në një vit të përjetshëm 1945, ose të paktën në një Luftë të Ftohtë të pafundme, ku takimi midis dy perandorëve, banorit të Shtëpisë së Bardhë dhe banorit të Kremlinit, mund të çojë vërtet në vendime të menjëhershme dhe në thelb të zbatueshme për botën. Deri më sot, as aksionari kryesor i rendit global, Shtetet e Bashkuara, apo fuqia kryesore bërthamore në botë, Rusia, nuk mund ta pretendojnë këtë të drejtë, dhe madje edhe marrëdhënia e tyre dypalëshe mbetet e paaftë për të krijuar dinamika tektonike të këtij lloji. Bota ka ndryshuar; është më komplekse dhe më konkurruese, madje edhe për Moskën dhe Uashingtonin.

Rendi global i parashikuar nga Trump dhe Putin

Së fundmi, është e rëndësishme të kuptohet në perspektivë se çfarë lloj rendi botëror kanë në mendje Trump dhe Putin përtej "refleksit perandorak" që duket se nxjerr në pah qasja e tyre.

Sugjerimi i një "Jalte të Re" është interesant dhe joshës, por a është vërtet i realizueshëm? A është i gatshëm Trump të sfidojë hapësirën hegjemonike të SHBA-së, kontrollin e Uashingtonit mbi Evropën, në emër të paqësimit me Rusinë? Dhe a dëshiron vërtet Putini të inkurajojë, me një rezultat të shpejtë të luftës në Ukrainë, ripozicionimin e mundshëm të Shteteve të Bashkuara kundër partnerit të saj kryesor, Kinës? Si po i interpreton Pekini këto dinamika, që burojnë nga përtej Paqësorit dhe nga Anchorage, i cili në vitin 2021 priti bisedime të thella, por që ndoshta vulosën përfundimisht transformimin e marrëdhënieve Uashington-Pekin në rivalitet dypalësh? Të gjitha këtyre pyetjeve duhet t'u jepet përgjigje e duhur.

Mesi i gushtit ishte rasti për fjalët e para, vendimtare. E ardhmja duhet të paraqesë fakte. Vendimtare për Ukrainën, Rusinë, Shtetet e Bashkuara dhe një pjesë të madhe të të gjithë rendit global. Megjithatë, një fakt i pashmangshëm mbetet: diçka ka filluar të ndryshojë. Varet nga Trump, Putin dhe udhëheqësit e tjerë botërorë të kuptojnë dhe të vendosin se ku do të çojnë këto ndryshime. /Përshtati “Pamfleti” nga “Inside Over”

Lini një Përgjigje