TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota21 Prill 2026, 09:18

Rusia sfidon NATO-n: skenar për pushtim të befasishëm në Baltik

Shkruar nga Pamfleti
Rusia sfidon NATO-n: skenar për pushtim të befasishëm në
Ilustrim

Komandanti i lartë suedez paralajmëron se Moska mund të pushtojë një ishull për të testuar reagimin e aleancës…

Nëse Moska do të dëshironte të testonte NATO-n, kjo ka shumë gjasa të ndodhte nga këndvështrimi i ushtarakëve në rajonin e Detit Baltik. Për këtë arsye, shqetësimi për një përshkallëzim është i madh. Deri tani vëmendja ka qenë te vendet baltike, por tani në fokus po vijnë mijëra ishujt e Baltikut.

Kremlini mund të ndërmarrë që nesër një sulm të vogël detar për të zbuluar përçarjet brenda aleancës, ndërsa presidenti amerikan Donald Trump kërcënon të lërë në baltë partnerët europianë, deklaroi së fundmi komandanti i përgjithshëm i forcave të armatosura suedeze, Michael Claesson, për gazetën londineze “The Times”. Suedia po përgatitet për mundësinë që Rusia të testojë NATO-n në çdo moment përmes pushtimit të një ishulli në Detin Baltik.

Me anëtarësimin e Finlandës dhe Suedisë, Deti Baltik nuk është bërë aspak një “det i NATO-s”. Edhe pse aleanca dominon gjeografikisht, Rusia mbron me forcë pretendimin e saj për akses të lirë. Kohët e fundit ajo ka vendosur më shumë personel ushtarak në të ashtuquajturat “tankerë në hije” për t’i mbrojtur nga ndërhyrjet e shteteve perëndimore bregdetare. Prej kohësh mendohet se Rusia mund të riformojë trupat e saj pas përfundimit të konfliktit në Ukrainë dhe të forcojë pozicionet në verilindje të Europës, ndoshta me qëllim testimin e NATO-s, shkruan media gjermane FAZ.

Deri tani është supozuar se një skenar i tillë mund të ndodhte në vendet baltike, të cilat nuk kanë thellësi të mjaftueshme strategjike për t’u mbrojtur në mënyrë efektive. Në rast aktivizimi të nenit 5 të traktatit të NATO-s, aleatët do të dërgonin trupa dhe pajisje përmes Suedisë dhe Detit Baltik. Për këtë arsye, qasja e lirë në këtë zonë do të ishte vendimtare. Për ta penguar këtë, Rusia mund të përpiqet të vendosë trupa në pika kyçe, për shembull duke pushtuar ishuj të mëdhenj si Gotland ose Bornholm. Skenarë të mundshëm përfshijnë një operacion amfib ose ajror gjatë natës, apo edhe përdorimin e “burrave të gjelbër” që mbërrijnë me jahte, një traget që paraqitet si i dëmtuar, dhe forma të tjera të ngjashme.

Gjatë Luftës së Ftohtë, Gotland dhe Bornholm kishin prani të konsiderueshme ushtarake, por kjo u reduktua ndjeshëm në vitet ’90. Që nga viti 2022, situata ka ndryshuar dhe në këto ishuj janë vendosur sërish trupa dhe janë forcuar pozicionet mbrojtëse. Një pushtim i shpejtë brenda natës tani konsiderohet i vështirë. Claesson e zhvendos vëmendjen te mijëra ishujt e tjerë, shpesh të vështirë për t’u arritur nga toka. Sipas tij, Rusia mund ta arrijë qëllimin për të sfiduar NATO-n duke u vendosur pothuajse në çdo ishull. Një sulm nuk duhet të jetë i madh; ai mund të synojë thjesht të japë një sinjal dhe të presë reagimin politik. Në Detin Baltik ka rreth 400 mijë ishuj, ndaj zgjedhja për Rusinë është vetëm çështje përzgjedhjeje.

Eksperti estonez Erkki Koort, drejtues i Institutit për Sigurinë e Brendshme në Akademinë Estoneze të Shkencave të Sigurisë, paralajmëroi madje një skenar ku Rusia mund të pushtojë ishullin gjerman Rügen, për shembull me rreth njëqind “burra të gjelbër”. Megjithatë, profesori Kjell Engelbrekt nga Universiteti Suedez i Mbrojtjes e konsideron këtë skenar pak të mundshëm. Sipas tij, një veprim i tillë do të sillte reagim të shpejtë sipas nenit 5 dhe do të ishte i rrezikshëm për Rusinë, ndërsa Rügen ndodhet shumë pranë territorit kontinental dhe është i lehtë për t’u mbrojtur.

Engelbrekt e sheh më të besueshëm skenarin e Claesson: pushtimin e njërit prej mijëra ishujve të vegjël në Baltik nga trupa që fillimisht mund të mos identifikohen qartë si ruse, për të parë reagimin e NATO-s. Suedia pritet të reagojë fuqishëm në planin politik, ndërsa përgjigjja ushtarake do të përcaktohet në koordinim me aleatët.

Suedia ka rritur ndjeshëm investimet në mbrojtje. Vetëm për mbrojtjen ajrore janë investuar rreth 50 miliardë korona që nga nëntori, një shumë e barabartë me gjithë buxhetin e mbrojtjes në vitin 2018. Që nga viti 2020, shpenzimet janë dyfishuar dhe arrijnë në rreth 2.8 për qind të Prodhimit të Brendshëm Bruto. Megjithatë, ushtria mbetet relativisht e vogël dhe vendi mbështetet në ndihmën e aleatëve, çka e shtyu Suedinë të anëtarësohej në NATO në vitin 2024.

Në Stokholm ekzistojnë gjithashtu dyshime për mbështetjen e SHBA-ve. Së bashku me vendet e tjera nordike, Suedia po ndërton plane emergjente për të ruajtur strukturat e NATO-s në rast se SHBA-të tërhiqen nga aleanca. Një nga shtysat për këto përgatitje konsiderohet kriza rreth Grenlandës.

Nëse NATO nuk reagon shpejt në një situatë konflikti, Engelbrekt sugjeron se Joint Expeditionary Force (JEF) mund të shërbejë si mekanizëm alternativ. Ky është një bashkëpunim ushtarak i udhëhequr nga Britania e Madhe, me pjesëmarrjen e vendeve nordike, baltike dhe Holandës, i cili ka fituar rëndësi në rritje për shkak të zhvillimeve të fundit politike. Sipas tij, aleatët europianë do të vepronin në solidaritet me Suedinë, pavarësisht nëse aktivizohet apo jo neni 5. /Përshtati Pamfleti/

 

rusia nato baltik

1 Komente

  1. T
    Ton

    Lerini keto budalleqe....Rusia nuk ka ushtare as per te mbajtur frontin ne Ukraine...boll i tmerruat njerezit...me kovid, luftera e Hormuz...

    Lini një Përgjigje