FLASH
Shkruar nga Pamfleti
SHBA këmbëngul që programi bërthamor të jetë pjesë e negociatave që në fillim, ndërsa Teherani propozon ta shtyjë këtë çështje
Presidenti Donald Trump nuk është i kënaqur me propozimin më të fundit të Iranit për zgjidhjen e luftës dy mujore, tha një zyrtar amerikan, duke zbehur shpresat për një zgjidhje të konfliktit që ka ndërprerë furnizimet me energji, ka nxitur inflacionin dhe ka shkaktuar mijëra viktima.
Propozimi i fundit i Iranit parashikon që diskutimi për programin e tij bërthamor të lihet mënjanë deri në përfundimin e luftës dhe zgjidhjen e mosmarrëveshjeve për transportin detar në Gjirin Persik.
Kjo qasje nuk ka gjasa të kënaqë SHBA-në, e cila kërkon që çështjet bërthamore të trajtohen që në fillim. Një zyrtar amerikan, i informuar mbi takimin e presidentit me këshilltarët e tij të hënën, tha në kushte anonimiteti se Trump ishte i pakënaqur me këtë propozim pikërisht për këtë arsye.
Zëdhënësja e Shtëpisë së Bardhë, Olivia Wales, deklaroi se SHBA-ja “nuk do të negociojë përmes medias” dhe se “i ka bërë të qarta vijat e kuqe”, ndërsa administrata Trump kërkon t’i japë fund luftës kundër Iranit, të nisur në shkurt së bashku me Izraelin.
Një marrëveshje e mëparshme në vitin 2015 mes Iranit dhe disa vendeve, përfshirë SHBA-në, kufizoi ndjeshëm programin bërthamor të Iranit, të cilin Teherani e ka mbrojtur si program me qëllime paqësore civile. Por kjo marrëveshje u shpërbë pasi Trump u tërhoq në mënyrë të njëanshme gjatë mandatit të tij të parë.
Shpresat për ringjalljen e përpjekjeve për paqe janë zbehur pasi Presidenti amerikan anuloi një vizitë të planifikuar për fundjavën e kaluar nga i dërguari i posaçëm Steve Witkoff dhe dhëndri i tij Jared Kushner në Islamabad, kryeqytetin e Pakistanit. Atje, ministri i Jashtëm iranian Abbas Araqchi udhëtoi dy herë gjatë fundjavës.
Araqchi vizitoi gjithashtu Omanin dhe të hënën udhëtoi drejt Rusisë, ku u takua me presidentin Vladimir Putin dhe mori mbështetje nga një aleat i hershëm.
Çmimet e naftës rriten sërish
Ndërsa palët në konflikt mbeten larg një marrëveshjeje, çmimet e naftës rifilluan rritjen, duke zgjeruar fitimet në tregtinë e hershme aziatike të së martës, shkruan Reuters.
“Për tregtarët e naftës, nuk ka më rëndësi retorika, por rrjedha fizike reale e naftës së papërpunuar përmes Ngushticës së Hormuzit, dhe aktualisht kjo rrjedhë mbetet e kufizuar,” tha Fawad Razaqzada, analist tregu në City Index dhe FOREX.com.
Të dhënat e gjurmimit të anijeve tregojnë se të paktën gjashtë cisterna të ngarkuara me naftë iraniane janë detyruar të kthehen në Iran ditët e fundit për shkak të bllokadës amerikane, duke theksuar ndikimin e luftës në trafikun detar.
Ministria e Jashtme e Iranit dënoi sekuestrimet amerikane të cisternave të lidhura me Iranin, duke i cilësuar në rrjetet sociale si “legalizim të hapur të piraterisë dhe grabitjes së armatosur në det të hapur”.
Para luftës, midis 125 dhe 140 anije kalonin çdo ditë në Ngushticën e Hormuzit. Sipas të dhënave të Kpler dhe analizave satelitore nga SynMax, gjatë 24 orëve të fundit kanë kaluar vetëm shtatë anije dhe asnjëra nuk transportonte naftë për tregun global.
Me rënien e mbështetjes në sondazhe, Trump përballet me presion të brendshëm për t’i dhënë fund luftës, për të cilën i ka dhënë publikut amerikan arsye të ndryshme në kohë.
Araqchi u tha gazetarëve në Rusi se Trump kishte kërkuar negociata sepse SHBA-ja nuk kishte arritur asnjë nga objektivat e saj.
Zyrtarë të lartë iranianë, duke folur për Reuters në kushte anonimiteti, thanë se propozimi i paraqitur nga Araqchi në Islamabad gjatë fundjavës parashikon negociata në faza, duke lënë çështjen bërthamore për më vonë.
Hapi i parë do të ishte përfundimi i luftës SHBA-Izrael kundër Iranit dhe sigurimi i garancive që SHBA-ja nuk mund ta rifillojë atë. Më pas, negociatorët do të trajtonin bllokadën e Marinës amerikane ndaj tregtisë detare të Iranit dhe statusin e Ngushticës së Hormuzit, të cilën Irani synon ta rihapë nën kontrollin e tij.
Vetëm pas këtyre hapave do të trajtoheshin çështje të tjera, përfshirë mosmarrëveshjen e kahershme mbi programin bërthamor të Iranit, ndërsa Teherani vazhdon të kërkojë një formë njohjeje nga SHBA-ja për të drejtën e tij për pasurimin e uraniumit. /Pamfleti/
Lini një Përgjigje