FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Former prosecutor Tom Dedaj is seeking the annulment of Bamir Topi's decree, the suspension of Dada, the removal of the magistrate's status, and the investigation of Ina Rama's role. The court must determine whether a notary without a Magistrate's School could have been appointed a prosecutor in 2008...
A 16-page lawsuit opens a new legal front against SPAK prosecutor Ols Dado. Tom Dedaj claims that Dado did not meet the legal criteria when Ina Rama proposed his appointment and President Bamir Topi signed the decree. If the court accepts this argument, the case does not only affect the career of a prosecutor. It calls into question his status, procedural actions and the responsibility of the institutions that introduced and maintained him in the system.
A lawsuit filed at the Tirana Administrative Court of First Instance attacks the act that launched the career of SPAK prosecutor Ols Dado.
Former prosecutor Tom Dedaj requests that the court establish the absolute invalidity of decree no. 5936, dated November 17, 2008, by which then-President Bamir Topi appointed Dado as prosecutor.
Dedaj is not only demanding the annulment of a decree issued nearly 18 years ago. He is demanding the immediate suspension of Dado, the removal of his magistrate status, his deregistration from the system, the return of his salaries to the budget, and the declaration of invalidity of the procedural acts that the prosecutor has carried out while in office.
The court has not yet ruled on these findings. At present, they constitute allegations by a plaintiff and not legally accepted facts. But the question raised by the lawsuit requires a documentary answer: Did Ols Dado meet the legal criteria to be appointed prosecutor on November 17, 2008?
Law No. 8737/2001 established the criteria for appointment to the prosecutor's office. According to Dedaj's argument, the law required completion of the Magistrate's School or fulfillment of one of the exceptions expressly set out in Article 18.
The plaintiff claims that Dado had not completed the Magistrate's School. He also claims that Dado had practiced the profession of notary before his appointment, but notary was not among the categories that the law exempted from the obligation to complete the Magistrate's School.
If the official documentation confirms these two circumstances, the court must determine on which legal provision Ina Rama proposed Dado and Bamir Topi appointed that prosecutor.
This constitutes the strongest point of the lawsuit. The law either allowed the appointment or it did not. The candidate's documents and the appointment practice should provide the answer.
Për këtë arsye, Dedaj kërkon që Presidenca, Prokuroria e Përgjithshme dhe institucionet e tjera të dorëzojnë dosjen e plotë të vitit 2008. Dosja duhet të tregojë diplomat, përvojën profesionale, verifikimin e kritereve dhe relacionet mbi të cilat institucionet mbështetën vendimin.
Vetëm dosja mund të sqarojë nëse institucionet zbatuan ligjin apo krijuan një përjashtim që ligji nuk e njihte.
Padia vendos nën përgjegjësi të drejtpërdrejtë dy ish-drejtues të lartë të shtetit. Ina Rama propozoi emërimin. Bamir Topi firmosi dekretin. Të dy institucionet kishin detyrimin të kontrollonin kriteret e kandidatit përpara se t’i jepnin pushtetin e prokurorit.
Firma e Presidentit nuk mund ta zëvendësonte kriterin ligjor. Propozimi i Prokurorit të Përgjithshëm nuk mund ta kthente një kandidat të pakualifikueshëm në kandidat të ligjshëm, nëse gjykata provon se ai nuk i plotësonte kushtet.
Dedaj kërkon që gjykata të thërrasë si dëshmitarë Ina Ramën dhe Bamir Topin. Lista përfshin edhe Olsian Çelën, Kasem Berberin, Besnik Canin, Dritan Pekën, Shkëlqim Hajdarin, Përparim Kullurin dhe Sokol Stojanin. Sipas paditësit, këta persona kanë pasur funksione ose dijeni për procedurat e emërimeve dhe shkarkimeve në prokurori.
Dokumenti e lidh emërimin e Dados edhe me largimin e Dedajt nga detyra. Gjykata e Lartë, me vendimin nr. 495, datë 3 nëntor 2011, e shpalli të paligjshëm largimin e Dedajt dhe urdhëroi kthimin e tij në detyrë.
Kjo pjesë e historisë ka bazë në një vendim gjyqësor. Megjithatë, pretendimi se institucionet larguan Dedajn posaçërisht për t’i hapur vendin Dados kërkon prova të tjera. Datat krijojnë gjithashtu një problem që gjykata duhet ta sqarojë. Bamir Topi e emëroi Dadon në nëntor 2008, ndërsa dekreti për largimin e Dedajt mban datën 2 shtator 2009. Këto akte nuk ndodhën në të njëjtën kohë.
Padia përmban edhe akuza për favorizim, lidhje personale, pagesa dhe konflikt interesi. Dedaj nuk paraqet në tekst prova të drejtpërdrejta për disa prej tyre. Gjykata mund t’i shqyrtojë vetëm pasi paditësi të paraqesë dokumente, dëshmi ose të dhëna të verifikueshme. Asnjë media nuk duhet t’i paraqesë këto pretendime si fakte të provuara.
Çështja nuk mund të reduktohet te konflikti i Erion Veliajt me prokurorin që ka hetuar dosjen e tij. Vetë kërkesëpadia e Dedajt evidenton se në Gjykatën Administrative po zhvillohet edhe një proces tjetër, ku Veliaj kundërshton ligjshmërinë e emërimit të Dados.
Dy padi po ngrenë të njëjtën pyetje mbi dekretin e vitit 2008. Ky fakt e detyron KLP-në, Presidencën dhe SPAK-un të japin një përgjigje të plotë, të mbështetur në dosjen origjinale dhe jo në deklarata publike.
Procesi i vetingut nuk e mbyll automatikisht debatin. Vetingu kontrolloi pasurinë, figurën dhe aftësitë profesionale të magjistratëve. Gjykata duhet të vendosë nëse ai proces mund të korrigjonte një mungesë të pretenduar në aktin fillestar të emërimit.
Dedaj requests the suspension of Dada until the end of the process. He argues that continuing to exercise the duty may produce other acts that the parties may object to later. The court must assess whether there is a risk of irreparable damage and whether the suspension respects proportionality.
The most radical part of the lawsuit seeks the invalidity of all procedural acts carried out by Dado and the return of salaries received throughout his career. These requests can have far-reaching legal consequences, but their acceptance does not come automatically even if the court finds a problem with the decree. The court must separately analyze legal certainty, the protection of third parties and the effects of the acts of an official whom the state has treated as a prosecutor for years.
The KLP cannot treat this lawsuit as a personal conflict. The Council administers the status of magistrates and must present the documents on which it bases the legality of Dada's status.
SPAK must demand full transparency. The institution does not protect its integrity by remaining silent about a legal doubt about a prosecutor's status. It defends it by presenting the facts and the legal basis.
The Presidency should also open the practice of decree no. 5936. The public should know who proposed the appointment, what documents the institution checked, and which provision Bamir Topi implemented when signing the decree.
The court is faced with a case with consequences beyond the name of Ols Dado. It must determine whether the institutions respected the law in 2008 and whether the justice system can rely solely on the passage of time when someone challenges the legal basis of an appointment.
The answer is in the appointment file. The KLP, SPAK and the Presidency should release it in full. If the documents prove the criteria, they refute the claim. If the documents show that the criteria were missing, the institutions should explain how Ols Dado entered the system and why he continued to exercise the function of prosecutor./ Pamphlet
Kallzimtari sipas meje, do të krijojë një preçedent për të delegjitimuar dhe rrëzuar gjithë Sistemin e Drejtësisë e në veçanti SPAK. Nëse Olsi Dado nuk do kontrollonte hetimet rreth Erion Veliaj, me siguri askush nuk do bëzante. Olsi Dado nuk ka pranuar 'çantën e zezë'. Në mos gaboi, Gjykatta administrative sapo ka hedhur poshtë kërkesën e Erion Veliaj.
Gjykata administrative me vendimin e saj vertetoi se emrimi Dados ështe i paligjshem në të kundert gjykata se kishte problem tę vertetonte ligjshmerine e emrimit … por sistemi i drejtsisë eshte si nje koorporatë vëllazerie e sëmurë.