FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Die Blockade der Straße von Hormus hat die Exporte von Flüssigerdgas lahmgelegt und gefährdet damit das Wirtschaftsmodell, das Katar zu einem der reichsten Länder der Welt gemacht hat...
Iranische Angriffe und die Unterbrechung des Schiffsverkehrs haben Katars lebenswichtige Gasexporte lahmgelegt und damit einen wirtschaftlichen Wandel, der das Wachstum des Landes ankurbeln sollte, zum Stillstand gebracht. In Katar, einer Wüstenhalbinsel im Persischen Golf, verwandelte Erdgas das Land von einer auf der Perlenfischerei basierenden Wirtschaft in eine der reichsten Nationen der Welt.
Drei Jahrzehnte lang baute Katar Versorgungsleitungen auf und transportierte jedes Jahr Flüssigerdgas im Wert von mehreren zehn Milliarden Dollar durch die Straße von Hormuz zu Häfen in Asien und Europa.
Der Staat, der über 60 Prozent seiner Einnahmen aus Gas- und Energieexporten generiert, hat die Gewinne genutzt, um die Halbinsel in eine moderne Metropole zu verwandeln. Die unbefestigten Wüstenstraßen wurden durch hoch aufragende Wolkenkratzer ersetzt, an deren Fuß Bewässerungssysteme Grünflächen und farbenprächtige Blumen am Leben erhalten.
Die Einnahmen aus dem Erdgasvorkommen finanzierten den Bau einer Metro, die die Hauptstadt Doha mit Lusail verbindet, einer Stadt im Norden, die ein Einkaufszentrum im Pariser Stil und einen Vergnügungspark mit Kunstschnee beherbergt. Mit den Einnahmen wurden außerdem die teuerste Fußball-Weltmeisterschaft der Geschichte und die Gründung eines 600 Milliarden Dollar schweren Staatsfonds finanziert, dessen Investitionen vom Londoner Flughafen Heathrow bis zum Empire State Building in New York reichen.
Doch dann, im Februar, schloss sich Katars Tor zur Welt plötzlich.
Die Schließung der Straße von Hormus hat dazu geführt, dass seit über zwei Monaten fast kein Gas mehr Katar verlässt. Das Land ist zudem von den Seewegen abgeschnitten, über die es Waren aller Art, von Fahrzeugen bis hin zu Lebensmitteln, importiert. Die Angst vor regionaler Instabilität hat dem Tourismus geschadet und das Geschäftsklima verschlechtert.
Ras Laffan, Katars wichtigstes Zentrum für die Industriegasproduktion, ist stillgelegt, und Straßen sind blockiert. Im riesigen Hamad-Hafen südlich von Doha stehen die Ladekräne still. In der gesamten Hauptstadt sind Luxushotels und Geschäfte auffällig leer. Katars Wirtschaftswachstumsprognosen wurden aufgrund der Unterbrechung des LNG-Handels deutlich nach unten korrigiert.
„Für Katar sind Gaslieferungen absolut von grundlegender Bedeutung“, sagte Ahmed Helal, Geschäftsführer der strategischen Beratungsfirma Asia Group, in einem Interview in Doha.
„Nichts von dem, was Sie hier sehen, wäre ohne den Reichtum aus der Energiewirtschaft möglich “, sagte er und fügte hinzu: „Deshalb steht Katar sehr schnell vor einer äußerst schwierigen fiskalischen Situation.“
Transformimi ekonomik i Katarit nisi në vitet 1990. Vendi bëri një bast të madh duke superftohur gazin nga North Field, rezervuari më i madh i gazit natyror në botë, në verilindje të Katarit, deri në minus 162 gradë Celsius. Kjo e shndërroi gazin në lëng, duke i lejuar Katarit të shmangte tubacionet rajonale dhe ta eksportonte energjinë në çdo cep të globit.
Kështu lindi një superfuqi energjetike. Pas dërgesës së parë prej 60 mijë tonësh drejt Japonisë në vitin 1996, kapaciteti prodhues i Katarit arriti në 77 milionë tonë deri në vitin 2010. Për pjesën më të madhe të dekadës që pasoi, Katari ishte shteti më i pasur në botë për frymë.
Banorët e kujtojnë atë periudhë si një kohë transformimi të shpejtë. Në veri të Dohas, qyteti industrial Ras Laffan, i ndërtuar në mes të shkretëtirës, shtrihet në më shumë se 100 milje katrore me impiante për përpunimin dhe lëngëzimin e gazit.
Në jug të kryeqytetit, kilometra të tërë objektesh industriale përgjatë bregdetit prodhojnë amoniak dhe plehra kimike nga gazi që transportohet nga Ras Laffan. Flakët gjigante të gazit ndriçojnë qiellin me ngjyrë portokalli, duke dominuar një peizazh të mbuluar nga rëra dhe smogu.
Nga vitet 1990 deri në vitet 2010, ekonomia u zgjerua me një normë mesatare vjetore prej rreth 13 për qind. Për të mbështetur këtë zhvillim, Katari u mbështet te një fluks i madh punëtorësh të huaj. Sot, rreth 90 për qind e 3.2 milionë banorëve të vendit nuk janë shtetas katarianë.
Në përpjekje për të vazhduar këtë rritje, Katari njoftoi në vitin 2019 se do ta rriste kapacitetin e prodhimit të LNG-së nga North Field në 126 milionë tonë në vit deri në vitin 2027. Para luftës, kapaciteti ishte rreth 77 milionë tonë. Ky zgjerim konsiderohej një nga projektet më të mëdha energjetike të planifikuara ndonjëherë.
Por në fund të shkurtit, një pjesë e madhe e këtij aktiviteti u ndal.
Ndryshe nga Arabia Saudite dhe Emiratet e Bashkuara Arabe, të cilat kanë tubacione që shmangin Ngushticën e Hormuzit, Katari është i bllokuar gjeografikisht pas kësaj rruge ujore.
Brenda 24 orëve nga bllokada iraniane, kompania shtetërore QatarEnergy njoftoi se nuk mund të përmbushte kontratat e saj. Dy javë më vonë, raketa dhe dronë iranianë goditën impiantin Ras Laffan, duke dëmtuar pajisje kritike dhe duke shkaktuar një ulje prej 17 për qind të kapacitetit prodhues të Katarit.
Dëmet nënkuptojnë se edhe nëse ngushtica do të hapej nesër, rikthimi në nivelet e prodhimit para luftës do të kërkonte vite. Analistët vlerësojnë se QatarEnergy ka humbur tashmë miliarda dollarë që nga fillimi i luftës dhe se çdo ditë që ngushtica mbetet e mbyllur i kushton vendit qindra milionë dollarë në shitje të humbura dhe tarifa transporti.
Fondi Monetar Ndërkombëtar pret që ekonomia e Katarit të tkurret me 8.6 për qind këtë vit përpara se të rikuperohet në vitin 2027.
Lufta ka zbuluar edhe një tjetër dobësi. Si pjesë e përpjekjeve afatgjata për të diversifikuar ekonominë përtej lëndëve djegëse fosile, Katari ishte përpjekur të shndërrohej në një destinacion turistik dhe qendër ndërkombëtare biznesi e financash.
Në vitin 2019, Katari hoqi kërkesën që kompanitë e huaja të kishin partnerë vendas dhe nisi subvencionimin e qëndrimeve luksoze në hotele për pasagjerët tranzit. Nga Formula 1 deri te turnetë e skermës, pothuajse çdo muaj organizohej një aktivitet i madh sportiv ndërkombëtar.
Por që nga fillimi i luftës, numri i vizitorëve ndërkombëtarë ka rënë ndjeshëm për shkak të paralajmërimeve të udhëtimit nga Shtetet e Bashkuara dhe qeveri të tjera. Shumë kompani shumëkombëshe, nga frika e destabilitetit rajonal, kanë larguar stafin nga vendi.
Në mars, Këshilli Botëror i Udhëtimit dhe Turizmit vlerësoi se Lindja e Mesme po humbte 600 milionë dollarë në ditë nga të ardhurat turistike.
Në Katar, ndryshimi i atmosferës është i dukshëm. Në Souq Waqif, tregun tradicional të Dohas, tregtarët raportojnë shumë më pak turistë në fundin e sezonit që zakonisht është periudha kulmore e vizitave. Në qytetin Lusail, një shfaqje e koreografuar e shatërvanëve në qendrën tregtare Place Vendome tërhoqi vetëm një spektator në një pasdite të zakonshme.
Për Katarin, ashtu si për shumë fqinjë të tij, strategjia e diversifikimit ekonomik mbështetet te kapitali i huaj, fuqia punëtore ndërkombëtare dhe mbi të gjitha perceptimi i stabilitetit, sipas një raporti të Frédéric Schneider nga Middle East Council on Global Affairs.
Pamjet e aeroportit të Katarit nën alarmet ajrore dhe të Ras Laffan-it nën sulme raketore, të transmetuara në mbarë botën, “janë të papajtueshme me këtë perceptim në mënyra që kërkojnë kohë për t’u korrigjuar”, shkroi Schneider.
Në këtë kuptim, sipas tij, “lufta ka dëmtuar njëkohësisht themelet hidrokarbure dhe post-hidrokarbure të ekonomisë së Katarit”.
Qeveria e Katarit po përpiqet të ruajë stabilitetin dhe të mbrojë popullsinë nga pasojat e menjëhershme të krizës.
Për shkak se Katari importon rreth 90 për qind të ushqimeve, bllokada detare ka detyruar ndryshimin e zinxhirëve të furnizimit. Produktet e freskëta nga Evropa dhe drithërat nga Amerika, që më parë vinin me anije, tani transportohen me avionë të kushtueshëm ose me kamionë përmes Arabisë Saudite.
Një ndryshim i tillë zakonisht do të shkaktonte inflacion të lartë, por çmimet e mallrave të importuara, si avokadot e transportuara me avion nga Tanzania, janë rritur vetëm 5 deri në 10 për qind, sipas punonjësve të supermarketeve, falë subvencioneve agresive të qeverisë.
Banorët thonë se përgjithësisht ndihen të sigurt, megjithëse sulmi ndaj Ras Laffan mbetet një burim ankthi. Disa banorë në Doha treguan se kishin parë një kolonë të madhe zjarri në horizont natën e sulmit, me flakë aq të fuqishme sa dukeshin nga kryeqyteti dhe me erë tymi të rëndë në ajër.
Ökonomen prognostizieren, dass Katar dank seiner hohen Finanzreserven auch dann noch Gehälter zahlen und grundlegende Dienstleistungen erbringen kann, wenn die LNG-Einnahmen jahrelang ausbleiben. S&P Global Ratings bestätigte diesen Monat Katars Bonitätseinstufung mit „stabil“ und verwies dabei auf die „umfangreichen angesammelten fiskalischen und finanziellen Vermögenswerte“.
Gleichzeitig üben die Behörden Druck auf internationale Unternehmen aus, zurückzukehren, um die Abwanderung ausländischen Kapitals und ausländischer Fachkräfte zu verhindern.
„Wenn eine Abwanderungswelle einsetzt, dann wird die Situation wirklich besorgniserregend“, sagte Ahmed Helal.
Seinen Angaben zufolge haben die katarischen Behörden „gute Arbeit geleistet, indem sie Ruhe bewahrten und die Folgen bewältigten“.
„Entsteht dadurch eine riesige Finanzlücke? Natürlich“, sagte er und fügte hinzu: „Es hängt alles davon ab, wie lange die Meerenge gesperrt bleibt.“ /Adaptiert von der NYT/
Te ardhurat per fryme të Monacos, Liechtenstein jane dy here me telarta se Katari.