FLASH
Shkruar nga Pamfleti
When Russia launched its invasion of Ukraine in February 2022, Ukrainians lined up to join the armed forces, in a burst of patriotism that inspired the Western world and defied Moscow's expectations.
Now, two years later, between the horrific warfare in the trenches, the lack of progress on the battlefield, and tens of thousands of soldiers dead or wounded, the urge to join the military is clearly fading.
The lack of new recruits poses a major risk to Ukraine's war efforts against Russia - which has three times its population and continues to draft men into the army, including those serving prison terms.
On Christmas Eve, the Ukrainian government introduced the long-awaited mobilization bill to Parliament, prompting scorn from some opposition lawmakers.
Solomia Bobrovska, a lawmaker from the Holos party, said in an interview with Radio Free Europe's Ukrainian Service on December 27 that the bill was submitted at a time that was intended so that "no one would notice," considering it a "Bolshevik" tactics. She also criticized elements of the bill.
The mobilization bill was submitted on behalf of Prime Minister Denys Shmyhal and Defense Minister Rustem Umerov, and not President Volodymyr Zelensky, who is the commander-in-chief. Some pundits took this as a sign that the president fears his highly rated popularity could take a hit.
Druzenko said that the Government may be tasked with presenting the draft law and facing some criticism, as confidence in it has fallen and may not fall again.
According to a poll by the International Sociological Institute of Kyiv (INSK), only 26 percent of Ukrainians have confidence in their government, compared to 52 percent in December 2022.
Zelensky's popularity rose significantly after Russia launched its invasion of Ukraine, when he refused to flee Kiev, even as Russian special forces reached the outskirts of the capital.
His popularity boosted significantly after Ukraine's success in late 2022 in pushing back Russian forces, with 84 percent of Ukrainians saying at the time that they trusted him, according to INSK. Now, Zelensky's popularity has fallen to 62 percent as the war drags on and its outcome is uncertain.
While still high, further declines in confidence in him could spell trouble for Zelensky if he seeks re-election. Presidential elections in Ukraine were scheduled to be held in the spring, but they will be postponed after the state of war imposed after the Russian invasion.
Në një konferencë për shtyp më 19 dhjetor, para dorëzimit të projektligjit për mobilizim, Zelensky raportoi se udhëheqja ushtarake e Ukrainës kishte paraqitur propozimin për shtimin e deri në 500.000 trupave shtesë, duke shtuar se donte shpjegim për një kërkesë kaq të madhe.
Disa ditë pas kësaj, shefi i Shtabit të Përgjithshëm, Valeriy Zaluzhniy, theksoi nevojën për më shumë rekrutime për të ndihmuar ata që kanë qëndruar në front për një kohë të gjatë dhe për të mbuluar humbjet e pritshme në vitin e ardhshëm.
Ai tha se Shtabi i Përgjithshëm ishte konsultuar me Ministrinë e Mbrojtjes për projektligjin, por versioni i përfundimtar ishte i Qeverisë, pasi ushtria nuk ka fuqi legjislative.
Druzenko parashikon se administrata presidenciale dhe ushtria do t’ia hedhin njëra-tjetrës përgjegjësinë për këtë projektligj sikur të ishte “një patate e nxehtë”.
Në një intervistë për Radion Evropa e Lirë, Iryna Friz, anëtare e opozitës nga blloku Solidariteti Evropian, tha se Zelensky po përpiqet t’i ikë përgjegjësisë për projektligjin për të ruajtur popullaritetin e tij.
Oleksandr Korniyenko, nënkryetar i parë i Parlamentit dhe ish-kreu i Shërbëtorit të Popullit, hodhi poshtë idenë se Zelensky po përpiqej të ikte nga përgjegjësia, duke shtuar se projektligji ishte një produkt i bashkëpunimit me ushtrinë.
Megjithatë, Zelensky hoqi dorë nga përgjegjësia për projektligjin e mobilizimit. Më 26 dhjetor ai tha se “është e drejtë” që deputetët dhe ushtria të vendosin për numrin e trupave dhe nevojat e tjera për vitin e ardhshëm në seanca të hapura të Parlamentit. Ai gjithashtu deklaroi se zyra e tij do ta “presë tekstin përfundimtar të ligjit”.
Projektligji i mobilizimit kërkon rënie të kufirit të moshës së rekrutëve nga 27 në 25 vjeçe, ndalimin e përjashtimit të qytetarëve me aftësi të kufizuara të vogla nga shërbimi ushtarak, legalizon njoftimet digjitale për ftesën për shërbimin ushtarak dhe ua kufizon mundësinë atyre që e shmangin shërbimin ushtarak të kryejnë transaksione si, blerja ose shitja të pronave. Projektligji i ngarkon me përgjegjësi më të madhe qeveritë lokale për mobilizimin e trupave.
Ekspertët thanë se udhëheqësit lokalë mund të zvarrisin zbatimin ligjit nga frika se popullariteti i tyre mund të pësojë goditje. Ndërkohë, ministri i Transformimit Digjital, Mykhaylo Fedorov, nxitoi të deklarojë se superaplikacioni qeveritar, Diia, i lansuar nën udhëheqjen e tij dhe i shkarkuar nga miliona ukrainas, nuk do të përdoret për dërgimin e njoftimeve për thirrje në ushtri.
Deputetët e opozitës kanë shprehur kritika për disa aspekte të projektligjit, siç është kufizimi në transaksionet financiare dhe shumë prej tyre presin që versioni përfundimtar i ligjit të përmbajë ndryshime të tjera.
Projektligji pritet të kalojë në lexim të parë para datës 14 janar. Disa ekspertë parashikojnë që ligji të miratohet në fund të muajit.
Ukraina ua ndaloi shumicës së burrave të moshës 18 deri në 60 vjeçe të largohen nga vendi, por disa vazhdojnë ta bëjnë këtë, duke paguar rojet kufitare ose zyrtarë të tjerë.
Disa e shmangin thirrjen e detyrueshme për shërbim ushtarak me raporte mjekësore që mund të blihen, ndërsa të tjerë e injorojnë thirrjen. Vështirësitë për të rekrutuar burra ukrainas e kanë nxitur policinë t’i rrëmbejë rrugëve ata të cilët kanë shmangur thirrjet, duke krijuar skena që – kur ato bëhen virale në rrjete sociale – ngjallin reagime kundër autoriteteve.
Ndonëse një e treta e ukrainasve thanë se janë të gatshëm t’i kapin armët në dorë për të mbrojtur vendin e tyre, sipas një sondazhi, Yevhen Holovakha, drejtor i Institutit të Sociologjisë të Akademisë së Shkencave të Ukrainës, i tha Radios Evropa e Lirë se njerëzit mund të veprojnë ndryshe nëse marrin vërtet ftesën për shërbim të derytueshëm ushtarak.
Sipas tij pesimizmi është rritur mes ukrainasve në muajt e fundit, pas rezultateve të pakta të kundërofensive së verës së kaluar. Holovakha tha se zyrtarët dhe media kishin krijuar pritshmëri publike joreale për sukses.
Në të njëjtën kohë, numri i njerëzve të gatshëm për të shërbyer do të ishte më i madh nëse procesi i rekrutimit do të ishte i drejtë dhe i qartë, tha ai. Njerëzit duan të dinë se përse po rekrutohen, sa kohë do t’u kërkohet të shërbejnë, sa do të fitojnë, sa do të marrin familjet e tyre dhe çfarë do të ndodhë kur të kthehen, tha ai.
“Njerëzit sëmuren nga pasiguria,” tha Holovakha. “Dhe ky stres dhe këto sëmundje, si fizike ashtu edhe psikologjike, më së shpeshti lindin nga fakti se ata jetojnë në pasiguri.”
Dhjetëra gra dhe nëna luftëtarësh dolën në rrugë në fillim të këtij viti në dy raste në protesta të rralla të kohës së luftës për të kërkuar demobilizimin e të dashurve të tyre dhe rekrutimin e burrave të rinj. Sipas ligjit ushtarak të vendosur pas pushtimit të nisur nga Rusia, protestat publike janë të ndaluara.
Presidenti Zelensky është përpjekur të përballet me shqetësimet e publikut rreth procesit të mobilizimit. Ai në fillim të këtij viti shkarkoi drejtuesit e zyrave rajonale të rekrutimit pas akuzave për korrupsion. Gjithashtu, ai ka shprehur dëshirën për të parë planin e Shtabit të Përgjithshëm për mobilizimin.
Holovakha tha se Zelensky po vepron me kujdes, duke pasur parasysh situatën shumë të vështirë në të cilën ndodhet.
Debati mbi projektligjin dhe se kush merr përgjegjësinë për të mund t’i përkeqësojë marrëdhëniet e tensionuara mes Zelenskyt dhe Zaluzhnyt.
Udhëheqësi ushtarak në nëntor i tha magazinës The Economist se lufta ishte futur në një ngërç, një vlerësim i zymtë që minoi pikëpamjen më optimiste të administratës presidenciale për përparimin e Ukrainës dhe përpjekjet e ndërlikuara për të siguruar ndihmën ushtarake nga Shtetet e Bashkuara.
Zelensky menjëherë e hodhi poshtë deklaratën se lufta ishte në një ngërç, ndërsa anëtarët e administratës së tij paralajmëruan ushtrinë që të mos bënte komente të tilla publike.
Last month, Maryana Bezuhla, deputy chairwoman of the Parliamentary Defense Committee and a member of Zelensky's party, publicly criticized Zaluzhny for allegedly failing to present a 2024 war plan while calling for greater mobilization. She raised the possibility of his impeachment, which some took as a message from the presidential administration.
Oleksiy Haran, director of research at the Ilko Kucheriv Foundation for Democratic Initiatives, told Radio Free Europe that Zaluzhny's dismissal would backfire on the administration, as the military leader enjoys a higher popularity rating than the president.
Holovakha said Ukrainians attribute their nation's victories in the war to Zaluzhny, and it would be difficult for Zelensky to convince the public otherwise.
Haran said that the dismissal of Zaluzhny would be "a failure, first of all, for Zelensky"./REL
Lini një Përgjigje