President Donald Trump's harsh and antagonistic speech to business tycoons and government officials in the Swiss Alps on Wednesday did little to assuage concerns that the Western Alliance is at its breaking point.
Davos, Switzerland - Donald Trump has complained incessantly about the United States being exploited by Europe and wondered incredulously why his attempt to take control of Greenland was being met with resistance. He has sharply criticized European leaders for making their continent unrecognizable through what he called uncontrolled migration and radical economic policies.
And he speculated loudly about NATO's willingness to come to the defense of the United States, without mentioning that the only time the alliance invoked its collective defense treaty was at the request of the Americans after the September 11, 2001 attacks.
Yet for European officials who were listening intently for a roadmap for how the rift might play out, there was a spark of reconciliation when Trump said he would not use force to take Greenland. And that, at a moment of crisis for transatlantic ties, was something special.
Hours after his speech, there was potentially better news for Europe. Trump announced that he had reached a "framework for a future agreement" on Greenland after a meeting with the NATO secretary general and that tariffs he had threatened to impose next month had been canceled.
"This solution, if achieved, will be a great solution for the United States of America and all NATO countries ," Trump wrote on Truth Social, without providing any details about the agreement.
Asked as he left the summit whether the deal fulfilled his desire to own Greenland, Trump paused for a moment to think before saying: "It's a long-term deal."
However, his speech in Davos, filled with complaints and insults towards his European counterparts, left its mark.
Here are five lessons from his speech:
Not taking Greenland by force
For European leaders listening anxiously to the president's comments on Greenland, there were four words in an otherwise fiery rhetorical speech that mattered: "I will not use force."
It was the clearest statement yet from Trump that he would not attempt to invade Greenland using military force. Until Wednesday, the president had refused to rule out the possibility, and the White House had said military options remained in play.
Heqja e kësaj çështjeje nga tavolina do të jetë një lehtësim për zyrtarët që ishin përgatitur për përballje të tensionuara diplomatike me Trumpin, në përpjekje për të shmangur një luftë të mundshme. Tregjet reaguan pozitivisht gjithashtu, duke u kthyer në rritje pas një dite me humbje të martën.
Kjo nuk do të thotë se gjithçka do të jetë e lehtë në të ardhmen. Trump mbeti këmbëngulës se nuk do të pranonte asgjë më pak se pronësinë e plotë të Groenlandës - një territor gjysmëautonom i Danimarkës.
"Ky ishull i madh i pasiguruar është në fakt pjesë e Amerikës së Veriut," tha Trump. "Ky është territori ynë."
Sulmi ndaj Danimarkës
Duke përsëritur kërkesën e tij për kontrollin e Groenlandës të cilën gabimisht e quajti Islandë katër herë Trump argumentoi në Davos se “asnjë komb ose grup kombesh nuk është në ndonjë pozicion për të qenë në gjendje të sigurojë Groenlandën, përveç Shteteve të Bashkuara”.
“Çdo aleat i NATO-s ka detyrimin të jetë në gjendje të mbrojë territorin e vet”, tha ai. “Ne jemi një fuqi e madhe, shumë më e madhe sesa njerëzit e kuptojnë.”
Trump vazhdoi të kritikonte Danimarkën si “mosmirënjohëse” për refuzimin e heqjes dorë nga kontrolli i Groenlandës, duke pretenduar se kombi i detyrohej SHBA-së për mbrojtjen e saj gjatë Luftës së Dytë Botërore.
“Danimarka ra në duart e Gjermanisë pas vetëm gjashtë orësh luftimesh dhe ishte plotësisht e paaftë të mbronte as veten as Groenlandën. Kështu që Shtetet e Bashkuara u detyruan dhe e bënë”, tha ai, duke u ankuar për vendimin e SHBA-së në atë kohë për të lejuar Danimarkën të mbante Groenlandën si territor.
“Sa budallenj ishim që e bëmë këtë?” tha ai. “Por e bëmë, por ia kthyem mbrapsht. Por sa mosmirënjohës janë tani?”
Një shpërthim i gjerë ankesash
Trump gjithashtu shënjestroi një sërë objektivash të tjerë, si të vjetër ashtu edhe të rinj, duke e nënvlerësuar në një moment edhe vendin pritës Zvicrën si “të mirë vetëm për shkak të nesh”. Ai tregoi një shkëmbim të kaluar me një udhëheqëse zvicerane mbi tarifat, duke u mburrur se vendosi të rriste taksën e tij ndaj vendit pasi ajo “e ngacmoi në mënyrë të gabuar”.
«Kemi shumë vende të tilla ku ata po bëjnë pasuri falë Shteteve të Bashkuara», tha Trump para turmës kryesisht evropiane, e cila rrinte në heshtje të tronditur. «Pa Shtetet e Bashkuara, ata nuk do të bënin asgjë».
Zvicra nuk ishte aspak i vetmi vend i huaj që u kritikua nga Trump. Presidenti tallte "syzet e diellit të bukura" të Emmanuel Macron pasi presidenti francez mbante aviatorë brenda për shkak të një problemi të lehtë me sytë, duke pyetur turmën: "Çfarë dreqin ndodhi?"
Sa i përket kryeministrit kanadez Mark Carney, Trump zgjodhi të lëshonte një kërcënim të kobshëm.
“Kanadaja merr shumë gjëra falas nga ne, meqë ra fjala. Ata duhet të jenë mirënjohës, por nuk janë”, tha Trump, duke u vënë në dyshim me vërejtjet e mëparshme të Carney-t në konferencë. “Kanadaja jeton për shkak të Shteteve të Bashkuara. Mbaje mend këtë, Mark, herën tjetër që bën deklaratat e tua.”
Trump e përdori fjalimin e tij për të ripërtërirë edhe një palë mëri të brendshme të vjetra, duke sulmuar Kryetarin e Rezervës Federale Jerome Powell dhe Përfaqësuesen Demokrate Ilhan Omar.
Një Trump i nënshtruar dhe një turmë e shtangur
Për një kohë gjatë fjalimit të Trump, turma në këmbë i priti me qetësi kritikat personale dhe komentet jashtë teme të presidentit. Presidenti, i cili u duk më i nënshtruar pas një fluturimi të gjatë për në Zvicër, shkaktoi të qeshura duke thirrur “kaq shumë miq, disa armiq” në audiencë dhe duke pretenduar se pas vitit të tij të parë në detyrë, “njerëzit po shkojnë shumë mirë. Ata janë shumë të lumtur me mua”.
Megjithatë, të pranishmit që hynë me vrap në sallë për të parë Trumpin duke u përplasur me njëri-tjetrin për të hyrë në derë dhe duke mposhtur pothuajse stafin e sigurisë u bënë më të shqetësuar dhe të pakëndshëm ndërsa fjalimi vazhdonte, duke ndenjur kryesisht në heshtje dhe duke ofruar vetëm duartrokitje të vakëta në fund të vërejtjeve maratonë.
Argumenti i zgjatur i Trump për pronësinë e Groenlandës alarmoi veçanërisht disa në audiencë, të cilët tundën kokat dhe qeshën me mosbesim ndërsa ai e përshkroi territorin si një blerje të domosdoshme dhe e kritikoi Danimarkën si "mosmirënjohëse".
Një tjetër shmangie nga tema dhe një tiradë e zgjatur kundër mullinjve me erë e tronditi sallën në të qeshura nervoze ndërsa ai lavdëroi në mënyrë të pasaktë Kinën për mungesën e parqeve me erë dhe i quajti kombet që mbështeten në energjinë e erës "njerëz budallenj".
Ndërsa fjalimi i Trump arriti në orën e fundit dhe kaloi në një seksion mbi vendosjen e Gardës Kombëtare në Uashington, DC dhe qytete të tjera të SHBA-së, disa nga turma ndërkombëtare kishin humbur qartë interesin - me disa që madje u ngritën për t'u larguar herët.
Vetë Trump madje dukej se ndjeu urgjencë për ta përfunduar në fund, duke i përfunduar vërejtjet e tij në një notë të rastësishme: "Do të shihemi përreth".
Një Evropë që ai nuk e njeh
Nëse kishte një bazë në fjalimin njëorësh të Trump dhe ai u përshkua në shumë drejtime - ishte një bindje e qëndrueshme se Evropa dhe udhëheqësit e saj kishin devijuar në mënyrë drastike nga kursi.
Ndërsa Trump pretendonte se i donte kombet e kontinentit duke e deklaruar veten "100%" skocezë dhe gjermanë ai kishte vetëm përbuzje për mënyrën se si zyrtarët kishin menaxhuar imigracionin, sigurinë dhe ekonominë gjatë dekadave të fundit.
"Some countries in Europe are not even recognized, frankly, anymore. They are not recognized. And we can debate that, but there is no debate," Trump said a few minutes into his speech.
Recalling wars over the past century that required American intervention, Trump seemed determined to humiliate the Europeans into giving him what he really wanted from them: Greenland.
"Without us now, you would all be speaking German and a little Japanese," he said.
And he insisted that the world was dependent on the United States and ungrateful in return.
"Without us, most countries don't even function," he complained./ Adapted from CNN
Lini një Përgjigje