FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Internationally unknown, it is taking on a strategic role in a region strained by conflict and global rivalries.
When Iran-backed Houthi fighters entered the Middle East conflict last weekend, launching their first missile at Israel, they issued a statement warning that “closing the Bab al-Mandeb Strait is among our options.”
While global attention has focused on the Strait of Hormuz, this narrow waterway connecting the Gulf of Aden to the Suez Canal has largely remained out of focus. Known as the “Gate of Tears,” it lies within range of Houthi missiles and offers Iran a second means of influencing world trade.
At the southern entrance to this strait is a country that does not officially exist: Somaliland. Although the territory of about six million people functions as a state, with its own currency, army and elections, it is officially considered part of Somalia and has no representation at the UN.
After 35 years of diplomatic isolation, Somaliland’s position in one of the world’s most contested geopolitical zones has brought its quest for recognition into the spotlight. In December, Israel became the first UN member state to recognize Somaliland. Eight days later, the United States authorized a feasibility study for a military presence in the port of Berbera, treating it as a sovereign security partner, a step toward recognition.
The port of Berbera, located in these strategic waters, has long been a key asset for Somaliland. However, as speculation grows about a possible Israeli and American presence and the Houthis enter the conflict, some port workers express concern that the hard-won peace could be instrumentalized in a foreign war.
During a naval patrol last month, the quiet coast of Somaliland faded into the horizon as the industrial cranes of the port managed by the Emirati company DP World appeared ahead.
To the west is a military airport built by the Soviets and expanded by the Americans and Emiratis, another indicator of the strategic value of this coast to foreign powers.
Access to this port could offer the US an alternative to the base in Djibouti, near a Chinese base, as well as give Israel the ability to monitor Houthi-controlled Yemen.
Berbera's strategic position has been appreciated even before. For half a century, it was the capital of British Somaliland and was known as the "slaughterhouse of Aden", as it supplied cattle to the British garrisons guarding the route to India.
Nga viti 1884 deri në 1960, Somalilandi ishte protektorat britanik, i vendosur midis Somalilandit francez (sot Xhibuti) dhe Somalisë italiane. Prania britanike siguronte kontrollin e ngushticës Bab al-Mandeb dhe rrugës detare mes Oqeanit Indian dhe Kanalit të Suezit.
Somalilandi shpalli pavarësinë në vitin 1960 dhe u njoh nga 35 shtete, përfshirë Izraelin. Pesë ditë më pas u bashkua me Somalinë, pa një traktat formal, ndërsa menjëherë lindën mosmarrëveshje për ndarjen e pushtetit.
Bashkimi u shemb kur diktatori Siad Barre shtypi lëvizjet nacionaliste, duke shkatërruar Hargeisën në vitin 1988 dhe duke vrarë dhjetëra mijëra civilë. Anëtarë të klanit Isaaq u torturuan dhe u ekzekutuan.
Në vitin 1991, Somalilandi shpalli sërish pavarësinë dhe nisi një përpjekje të vazhdueshme për njohje ndërkombëtare, e cila kundërshtohet nga Somalia. Në dhjetor, pas njohjes nga Izraeli, Hargeisa reagoi me festime. Flamuri izraelit u projektua mbi muzeun e qytetit dhe u shfaq në rrugë.
Izraeli deklaroi se synon të zhvillojë bashkëpunim në bujqësi, shëndetësi dhe teknologji, ndërsa u përfol edhe për një partneritet në siguri, duke shfrytëzuar pozicionin e Berberës për të monitoruar aktivitetet e Houthi-ve.
Khadar Hussein Abdi, ministër në presidencë, deklaroi se Somalilandi synon të kalojë nga një vend i panjohur në një shtet me njohje të plotë ndërkombëtare.
Somalia e dënoi njohjen nga Izraeli si të paligjshme. Egjipti reagoi gjithashtu, Arabia Saudite nënshkroi marrëveshje sigurie me Somalinë dhe Turqia rriti praninë ushtarake në mbështetje të saj.
Raportimet për një bazë të mundshme izraelite në Berbera, të mohuara nga zyrtarët, kanë nxitur kërcënime nga Houthi-t.
Autoritetet e Somalilandit theksojnë se nuk janë pjesë e konfliktit dhe nuk ka marrëveshje të formalizuar për prani ushtarake, megjithëse diskutimet janë të hapura.
Pavarësisht tensioneve, Somalilandi nuk ka marrë garanci sigurie dhe nuk disponon sisteme mbrojtjeje raketore. Figura publike si Nimco Ali theksojnë se vendi nuk synon të bëhet bazë ushtarake për interesa të huaja, por të ruajë identitetin dhe autonominë.
Njohja ndërkombëtare do të kishte ndikim të madh ekonomik. Somalilandi ka burime minerare dhe porti i Berberës mund të zhvillohet në një qendër ekonomike rajonale.
Një marrëveshje e mundshme me Etiopinë për akses në det mund të hapë tregje me rreth 100 milionë konsumatorë.
Megjithatë, Somalia paralajmëron se prania izraelite mund të sjellë konflikt, duke e konsideruar Somalilandin pjesë të territorit të saj.
Përveç dimensionit gjeopolitik, vendi përballet me sfida të mëdha ekonomike dhe sociale. Rreth 60% e PBB-së varet nga blegtoria dhe ekonomia mbështetet në remitancat e diasporës.
Mungesa e njohjes ndërkombëtare e pengon aksesin në financime dhe investime.
Në sektorin shëndetësor, rreth 60% e popullsisë nuk ka akses në shërbime bazë. Kjo situatë detyron qytetarët të kërkojnë trajtim jashtë vendit.
However, Somaliland has managed to maintain stability and institutional functioning without significant international assistance.
One of the key figures is Edna Adan Ismail, who founded the first maternity hospital in the country and contributed to the development of the health system.
According to authorities, cooperation with Israel has already begun in several areas, including the training of specialists in resource management.
As regional tensions rise, Somaliland aims to use the moment to advance international recognition and economic development. /Adapted from The Times /
Lini një Përgjigje