La campagna di sabotaggio del Cremlino contro gli alleati europei dell'Ucraina si sta intensificando e, secondo i funzionari della sicurezza occidentali, fa affidamento su persone come Aleksei Kolosovsky, 42 anni.
La campagna di sabotaggio del Cremlino contro gli alleati europei dell'Ucraina si è intensificata. Ci vogliono persone come Aleksei Kolosovsky, 42 anni, per metterla in atto.
I piani, affermano i funzionari della sicurezza occidentale, fanno parte di una guerra oscura condotta dai servizi segreti russi. Un incendio doloso che ha distrutto più di 1.000 attività commerciali vicino a Varsavia. Un altro che ha incendiato un negozio IKEA in Lituania. Un piano per piazzare ordigni incendiari su aerei cargo in Gran Bretagna, Germania e Polonia.
Ma una figura chiave in questi piani, affermano i funzionari, non è un agente dei servizi segreti. Si tratta di un ex tassista, dall'aspetto irregolare, che vive nelle regioni agricole della Russia.
Aleksei Vladimirovich Kolosovsky, 42 anni, legato a gruppi criminali coinvolti in hacking, vendita di documenti falsi e furto di automobili, è diventato un elemento chiave in questa nuova forma di conflitto non convenzionale. Con l'aiuto di agenti dell'intelligence russa, ha supervisionato la pianificazione e l'attuazione di recenti complotti in Polonia, Lituania, Gran Bretagna, Germania e forse altrove, secondo documenti giudiziari e interviste con oltre una dozzina di funzionari della sicurezza di cinque paesi europei.
Il ruolo di Kolosovsky è insolito, affermano i funzionari della sicurezza. Non è né un ufficiale addestrato né un agente sotto copertura per un governo straniero. Agisce piuttosto come fornitore di servizi, lavorando a stretto contatto con agenti dell'intelligence, principalmente del GRU, il servizio segreto militare russo, che ha la responsabilità principale delle operazioni di sabotaggio.
Individui come Kolosovsky sono diventati più comuni nella campagna di sabotaggio del Cremlino, in continua evoluzione e sempre più violenta, che spazia da piccoli atti vandalici ad attentati, incendi dolosi e omicidi. L'obiettivo, affermano i funzionari della sicurezza, è minare l'unità occidentale.
Kolosovsky porta con sé una vasta rete di criminali che sanno come spostare merci e persone senza attirare l'attenzione delle autorità. Soprattutto, questi contatti vivono e possono viaggiare in Europa, cosa diventata sempre più difficile per i funzionari dell'intelligence russa da quando il presidente Vladimir V. Putin ha lanciato un'invasione su vasta scala dell'Ucraina.
"Ora operiamo in uno spazio tra la pace e la guerra", ha affermato in un discorso Blaise Metreweli, capo del servizio di intelligence britannico MI6, aggiungendo: "La Russia ci sta mettendo alla prova nella zona grigia con tattiche che si collocano appena al di sotto della soglia di guerra".
Nuove reclute
Me trup të fuqishëm dhe shpesh i parruar, Kolosovsky tërhoqi vëmendjen e shërbimeve perëndimore pas dy sulmeve me zjarrvënie në maj 2024, sipas dy zyrtarëve të sigurisë.
Duke përdorur një llogari në aplikacionin Telegram, nën variante të emrit “Warrior”, ai rekrutoi një rrjet agjentësh, përfshirë një adoleshent ukrainas, për të vendosur pajisje ndezëse në një dyqan IKEA në Vilnius dhe në një qendër të madhe tregtare pranë Varshavës, sipas zyrtarëve dhe dokumenteve gjyqësore.

Nga baza e tij në Krasnodar, qytet në jug të Rusisë, Kolosovsky organizoi dërgimin e detonatorëve dhe pajisjeve për prodhimin e bombave në dollapë në stacione trenash, ku rekrutë shpesh të pavetëdijshëm i merrnin ato, sipas zyrtarëve nga dy vende perëndimore dhe dokumenteve gjyqësore.
Më 8 maj 2024, adoleshenti ukrainas Daniil Bardadim vendosi një pajisje ndezëse me kohëmatës të telekomanduar në seksionin e dyshekëve të një dyqani IKEA. Pajisja u ndez në orët e para të 9 majit, datë e zgjedhur qëllimisht, sipas prokurorëve, pasi atë ditë Moska feston fitoren e Bashkimit Sovjetik ndaj Gjermanisë naziste.
Bardadim u arrestua disa ditë më vonë. Autoritetet e ndaluan në një autobus në Lituani, ndërsa po udhëtonte drejt Rigës, kryeqytetit të Letonisë. Ai kishte me vete një çantë me sende për prodhimin e një bombe, përfshirë një makinë lodër me telekomandë, dy vibratorë dhe gjashtë telefona celularë, sipas dokumenteve gjyqësore. Ai planifikonte të shpërthente një pajisje të ngjashme në Riga. Para arrestimit, kishte marrë si shpërblim një BMW të modelit të vjetër për sulmin në Vilnius.
Rreth të njëjtës kohë, një grup tjetër bashkëpunëtorësh të lidhur me Kolosovskyn shkaktoi zjarr pranë Varshavës, duke shkatërruar më shumë se 1.000 biznese të vogla. Kryeministri polak Donald Tusk deklaroi më pas se autoritetet e dinin “me siguri” se shërbimet ruse të inteligjencës ishin përgjegjëse. Në përgjigje të planeve të sabotimit, Polonia mbylli të gjitha konsullatat e Kremlinit në vend, duke penguar veprimtarinë e spiunëve të tij.
“Veprimet u koordinuan nga një person që qëndron në Rusi”, tha Tusk.
Kolosovsky nuk iu përgjigj disa kërkesave për koment. Kremlini ka mohuar vazhdimisht përfshirjen në sabotime.
Shërbimet që ofron Kolosovsky dhe të tjerë si ai janë bërë të domosdoshme për Rusinë. Që nga pushtimi i Ukrainës, më shumë se 750 diplomatë rusë janë dëbuar nga Evropa, “shumica dërrmuese prej tyre spiunë”, tha Ken McCallum, drejtori i shërbimit britanik të sigurisë së brendshme MI5, në një fjalim në vitin 2024.

“I dërguam pothuajse të gjithë rusët në shtëpi,” tha Michal Koudelka, drejtor i Shërbimit Informativ të Sigurisë së Çekisë. “Aftësia e rusëve për të operuar në territorin çek nën mbulim tradicional është shumë e kufizuar.”
Dëbimet e lanë Kremlinin pjesërisht të verbër dhe të paaftë për të reaguar ndërsa vendet perëndimore nisën të furnizonin Ukrainën me armë dhe materiale ushtarake. Në përgjigje, Putini iu drejtua G.R.U.-së, e cila prej kohësh ka qenë agjencia kryesore për veprime të fshehta jashtë vendit.
Para pushtimit të vitit 2022, operativë të G.R.U.-së nga një njësi e specializuar e njohur si Njësia 29155 kryen atentate, komplotuan grusht-shtete dhe shpërthyen depo armësh në Evropë.
Pas pushtimit, G.R.U. e zgjeroi këtë përpjekje dhe e emëroi komandantin e Njësisë 29155, gjeneralin Andrei Averyanov, zëvendësshef të të gjithë agjencisë. Zyrtarët perëndimorë e panë ngritjen e tij si shenjë të rëndësisë që sabotimi ka për konfliktin e Putinit me Perëndimin.
Averyanov tani mbikëqyr një degë të G.R.U.-së të quajtur Shërbimi i Aktiviteteve Speciale, i njohur në qarqet perëndimore me akronimin rus S.S.D. Ai përfshin disa nënnjësi me specializime të ndryshme, përfshirë luftën kibernetike, eksplozivët dhe atentatet, sipas zyrtarëve nga katër vende evropiane. Disa prej tyre thonë se Njësia 29155 tani drejtohet nga gjenerali Vyacheslav Stafeyev, specialist në luftën kibernetike.
Një listë personash të lidhur me operacionet ruse të sabotimit, e shqyrtuar nga “The New York Times” dhe e konfirmuar nga disa agjenci perëndimore, përmban më shumë se 300 emra, kryesisht oficerë rusë. Lista përfshin fotografi, numra pasaportash dhe emra të mbulimit.
“Shtetas të kësaj njësie janë të përfshirë në organizimin, planifikimin dhe zbatimin e drejtpërdrejtë të akteve terroriste dhe operacioneve të sabotimit në territorin e Ukrainës, Bashkimit Evropian dhe vendeve të tjera jashtë Rusisë,” thuhet në një shënim që shoqëron listën.

Sabotimi nuk është i ri për G.R.U.-në. Manuale trajnimi që datojnë nga vitet 1930 përshkruajnë konceptin e “betejës së thellë”, që përfshin operacione sabotimi thellë pas vijave të armikut.
Por ato operacione parashikoheshin të kryheshin nga oficerë profesionistë në kohë lufte. Tani Rusia po mbështetet në një përzierje kriminalësh, refugjatësh ukrainas dhe personash në nevojë për para.
“Gjatë Luftës së Ftohtë kishte të paktën një nivel përgjegjshmërie dhe profesionalizmi,” tha Sean Wiswesser, ish-oficer i CIA-s, duke shtuar “tani gjithçka duket e mundur. Nuk kemi parë kurrë këtë nivel pakujdesie.”
Një rrjet spiunazhi
Profili publik i Kolosovskyt nuk sugjeron një jetë të lidhur me operacione të fshehta. Ai duket se jeton modestisht dhe shpesh ka borxhe, sipas një shërbimi evropian. Në rrjetet sociale publikon shpesh fotografi makinash, por jo luksoze.
Megjithatë, hetuesit perëndimorë kanë gjetur prova të një jete tjetër. Ai dyshohet se ka pasur lidhje me një hajdut profesionist makinash, Daniil Oleynik, i njohur online si “Wasp Killer”. Zyrtarët i kanë lidhur të dy me një kanal në Telegram që përdorej për të nxjerrë pagesa shpërblimi nga persona të cilëve u ishin vjedhur automjetet. Oleynik u arrestua në Itali dhe u ekstradua në Ukrainë në gusht 2024.
Non è chiaro se Kolosovsky fosse lui stesso un ladro d'auto. Ma i suoi numeri di telefono sono stati collegati a canali Telegram coinvolti in attività di contrabbando, pubblicazione di dati personali e vendita di documenti falsi.
È anche considerato un abile operatore informatico ed è stato collegato al collettivo di hacker KillNet. Nel 2024, il gruppo ha affermato di aver attaccato una società di gestione patrimoniale francese.
Nel 2021, le autorità russe lo hanno temporaneamente trattenuto per un motivo non reso noto. I funzionari della sicurezza ritengono che all'epoca fosse stato reclutato dai servizi segreti russi.
La reazione crescente
Il 20 luglio 2024, un container caricato su un aereo cargo DHL a Lipsia ha preso fuoco. Nel giro di 24 ore, un pacco ha preso fuoco su un camion in Polonia. Il giorno dopo, un altro è esploso in un hub DHL a Birmingham.
Secondo i procuratori lituani, l'indagine, che ha coinvolto nove paesi, ha concluso che dietro i piani c'era il GRU e che la rete in Europa aveva operato con un elevato livello di disciplina cospirativa.
Funzionari di due paesi europei affermano che Kolosovsky era al centro del coordinamento di questi attacchi. Gli ordigni utilizzavano termite, un materiale incendiario di livello militare, nascosto in cuscini massaggianti dotati di timer elettronici.
Gli attacchi hanno segnato una significativa escalation della guerra ombra russa. Se l'aereo a Lipsia non fosse stato ritardato, l'ordigno avrebbe potuto esplodere in volo, hanno affermato i funzionari. La risposta degli Stati Uniti è stata immediata: il consigliere per la sicurezza nazionale del presidente Joe Biden e il direttore della CIA hanno contattato le loro controparti russe per chiedere la sospensione delle operazioni.
Nel frattempo, i procuratori lituani hanno incriminato più di una dozzina di persone. Tra queste c'è Yaroslav Mikhailov, cittadino russo e amico di Kolosovsky. Attualmente è detenuto in Azerbaigian ed è ricercato dalla Polonia tramite un avviso di rinvio dell'Interpol, mentre la Russia ha presentato una domanda riconvenzionale.
Dopo l'operazione DHL, Kolosovsky è stato convocato presso l'ufficio locale dell'FSB a Krasnodar e la sua attrezzatura è stata perquisita, secondo quanto riportato dai funzionari. Alcuni ipotizzano che la pubblicità delle operazioni possa aver esercitato pressioni su di lui.
Secondo funzionari di due paesi europei, di recente ha cercato su Internet immobili a Londra, il che potrebbe indicare che sta valutando opzioni per il suo futuro al di fuori della Russia. /Adattato dal New York Times /
Lini një Përgjigje