Presidenti deklaroi të martën se lufta do të përfundojë "shumë shpejt", por gjithashtu tha se mund të jetë e vërtetë ajo që ka thënë Pete Hegseth, se lufta është vetëm "në fillim"
Askush nuk mund të parashikojë me siguri se çfarë do të vendosë të bëjë Donald Trump në ditët në vijim në lidhje me konfliktin me Iranin. Ka sinjale që sugjerojnë se ai mund të jetë në kërkim të një mënyre për t’u tërhequr nga lufta, ndërsa në të njëjtën kohë jep deklarata që tregojnë një qëndrim të kundërt.
Presidenti amerikan deklaroi të martën se lufta mund të përfundojë “shumë shpejt”, por në të njëjtën kohë tha se mund të jetë e saktë edhe ajo që ka deklaruar Pete Hegseth, sipas të cilit konflikti është vetëm “në fillim”. Një mbrëmje më vonë, Trump u shpreh se lufta “po shkon shumë mirë” dhe se Shtetet e Bashkuara “po bëjnë shumë mirë”, duke paralajmëruar se “Irani do të paguajë një çmim shumë të lartë”. Megjithatë, edhe kostoja e konfliktit po rritet ndjeshëm.
Disa zyrtarë të Pentagonit deklaruan të martën në Senat se lufta ka kushtuar më shumë se 11.3 miliardë dollarë vetëm në gjashtë ditët e para. Senatori demokrat Chris Coons nga Delaware vlerëson se shuma reale mund të jetë edhe më e lartë, nëse përfshihen edhe kostot për zëvendësimin e armëve të përdorura, të cilat tashmë i kalojnë 10 miliardë dollarët.
Gjatë një vizite në shtetet Ohio dhe Kentucky të mërkurën, Trump u përpoq të siguronte publikun se ndikimi i luftës në ekonomi nuk do të jetë shumë i madh, pavarësisht shqetësimeve që ekzistonin edhe para fillimit të konfliktit. Sekretari i Energjisë, Chris Wright, deklaroi për CNN se në hemisferën perëndimore nuk ka mungesa të naftës apo treg të ngushtë energjie, duke theksuar se problemi kryesor ndodhet në Azi. Ai shtoi se administrata amerikane po përqendrohet në “zgjidhje pragmatike për të përballuar disa javë mungesë energjie”.
Ndërkohë, Sekretari i Thesarit, Scott Bessent, njoftoi se është autorizuar përkohësisht blerja e naftës ruse. Shtëpia e Bardhë po shqyrton gjithashtu mundësinë e një përjashtimi të përkohshëm nga ligji i transportit detar i njohur si “Jones Act”, për të lejuar që energjia dhe produktet bujqësore të transportohen më shpejt mes porteve amerikane.
Ky përjashtim do të lejonte që anijet e huaja të transportonin karburant midis porteve të SHBA-së, duke ulur kostot e transportit dhe duke përshpejtuar furnizimin.
Në një postim në rrjetin Truth Social, Trump deklaroi se Shtetet e Bashkuara janë prodhuesi më i madh i naftës në botë dhe përfitojnë kur çmimet rriten. Megjithatë, ai theksoi se prioriteti i tij si president është të pengojë Iranin të sigurojë armë bërthamore dhe të destabilizojë Lindjen e Mesme.
Ndërkohë, çmimi i naftës është rritur me rreth 8%, duke iu afruar 100 dollarëve për fuçi. Kur u pyet nëse çmimi mund të arrijë deri në 200 dollarë, sekretari Wright e cilësoi një skenar të tillë si “të pamundur”.
Megjithatë, ndikimi i konfliktit nuk lidhet vetëm me naftën. Vendet e Gjirit Persik kanë investuar në sektorë të rëndësishëm si qendrat e të dhënave dhe industria e aluminit, të cilat konsiderohen të ndjeshme ndaj sulmeve me raketa dhe dronë nga Irani.
Eksportet e heliumit, të domosdoshme për prodhimin e mikroçipave në Korenë e Jugut, janë bllokuar, ndërsa Gjiri Persik mbetet një qendër e rëndësishme për prodhimin e plehrave kimike, duke ngritur shqetësime mes fermerëve amerikanë për rritje të mundshme të çmimeve.
Sipas gazetës New York Times, është e mundur që Trump të tërhiqet nga konflikti, ashtu siç ka bërë në disa raste me politikat e tarifave, duke kërkuar një mënyrë për të dalë nga lufta pa një fitore të qartë.
Edhe disa zëra brenda kampit të tij kanë shprehur kritika. Podkasteri i njohur Joe Rogan, i cili e mbështeti Trump në zgjedhjet e vitit 2024, deklaroi në emisionin e tij se lufta me Iranin është “një çmenduri” dhe se shumë amerikanë ndihen “të tradhtuar”.
“Gjatë fushatës ai premtoi se nuk do të kishte luftëra dhe se do t’i jepte fund konflikteve të panevojshme. Tani jemi në një luftë dhe nuk është e qartë pse po e bëjmë atë”, tha Rogan.
Nëse Irani arrin të detyrojë Shtetet e Bashkuara të përfundojnë konfliktin para se të zgjidhet çështja e kontrollit të ngushticës së Hormuzit – një rrugë kyçe për tregtinë globale – kjo mund të konsiderohej një humbje për Trump dhe për prestigjin amerikan.
Nga ana tjetër, nëse presidenti amerikan arrin të nxisë krijimin e një qeverie më pragmatike në Teheran, kjo mund të interpretohej si një fitore politike.
Analisti Walter Russell Mead vlerëson se skenari më i mundshëm është një zgjidhje e ndërmjetme: Shtetet e Bashkuara do të sigurojnë lirinë e lëvizjes në Gjirin Persik, ndërsa regjimi aktual në Iran mund të mbijetojë. Në këtë rast, operacioni i quajtur “Furia Epike” mund të mbahet mend si një ndërhyrje që ruajti balancën e fuqisë në rajon, pa zgjidhur plotësisht problemet themelore.
Ndërkohë, sipas Washington Examiner, Trump u shpreh se nuk e di nëse lufta me Iranin mund ta ndihmojë të fitojë Çmimin Nobel për Paqen.
“Nuk e di dhe nuk më intereson. Nuk flas për Çmimin Nobel për Paqen”, deklaroi ai./Marrë nga Corriere della Sera
Lini një Përgjigje