FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Pas vdekjes së “El Mencho”-s dhe arrestimit të “El Mayo” Zambada-s, përçarjet brenda kartelit Sinaloa përshkallëzojnë dhunën në Culiacán
Presidentja e Meksikës ka vlerësuar forcat speciale për “rrëzimin” e personit më të kërkuar në vend, baronit të drogës Nemesio Oseguera Cervantes. Oseguera, i njohur më mirë si “El Mencho”, vdiq në paraburgim të dielën, pak pasi u kap gjatë një përplasjeje të përgjakshme me armë zjarri në Jalisco.
Por, siç konstatoi korrespondenti i BBC-së Quentin Sommerville në një tjetër vatër të nxehtë të karteleve meksikane, Culiacán, në veri të shtetit Sinaloa, boshllëku i lënë nga largimi i një lideri të fuqishëm të kartelit mund të shkaktojë rritje të dhunës, ndërsa fraksionet rivale luftojnë për kontroll.
“Frika është kudo dhe është e vazhdueshme”, tha mjeku i urgjencës Héctor Torres, 53 vjeç, nga sedilja e përparme e ambulancës në Culiacán.
Sapo kishim ardhur nga vendi i një sulmi me armë brenda një garazhi në qendër të qytetit.
Pronari qëndronte i vdekur në zyrën e tij, ndërsa gjaku përhapej mbi dyshemenë e bardhë me pllaka. Kur Héctor dhe mjeku tjetër i urgjencës, Julio César Vega, 28 vjeç, hynë në ambient, një grua vrapoi brenda duke bërtitur.
Ajo ishte bashkëshortja e tij, por nuk kishte më asgjë për t’u bërë. Héctor kontrolloi shenjat jetësore dhe më pas vendosi një batanije letre mbi trup.
Prej një viti e gjysmë, karteli Sinaloa, një nga organizatat më të mëdha dhe më të frikshme të trafikut të drogës në botë, është në luftë me veten, pasi djali i njërit prej drejtuesve tradhtoi një tjetër.
Largimi i atij lideri të kartelit, Ismael “El Mayo” Zambada, i cili tani ndodhet në burg në SHBA, ka sjellë kaos në gjithë Sinaloa-n dhe shërben si paralajmërim për rreziqet me të cilat përballet vendi.
Héctor tha se dhuna në Culiacán nuk kishte qenë kurrë kaq e rëndë dhe as kaq e zgjatur. Vitin e kaluar, numri i thirrjeve të tyre u rrit me mbi 70%.
Gjatë javës që kalova me Héctor dhe Julio, pothuajse çdo rast ku ata ndërhynë përfundonte njësoj: me një trup të pajetë në një ndërtesë ose anës rrugës dhe me familjarë të pikëlluar që kërkonin përgjigje.
Pak viktima të kartelit mbijetojnë dhe askund nuk ka siguri; janë sulmuar shkolla, spitale dhe madje edhe funerale.
“Karteli Sinaloa ishte si një familje. Të gjithë ishin të bashkuar në një kartel të vetëm. Ishin miq, hanin në të njëjtën tryezë”, shpjegoi Héctor. “Ishin si vëllezër, prindër, xhaxhallarë, motra dhe papritur nisën të luftonin… dhe u mbyllën në një armiqësi vdekjeprurëse.”
Ai biznes familjar u kthye në një ndërmarrje shumë miliardë dollarëshe që prodhon drogën vdekjeprurëse fentanil dhe përmbyt rrugët amerikane me opioidë që kanë marrë dhjetëra mijëra jetë.
Presidenti amerikan Donald Trump e shpalli kartelin, si edhe të tjerë, organizatë terroriste dhe e cilësoi fentanilin si armë të shkatërrimit në masë. Ai ka kërcënuar Meksikën me veprim të drejtpërdrejtë ushtarak nëse nuk e vë nën kontroll drogën dhe trafikantët.
Si Héctor ashtu edhe Julio mbanin jelekë antiplumb, 14 kilogramë Kevlar dhe pllaka mbrojtëse.
Julio tha se kjo ishte thelbësore: “Nuk e dimë nëse personat përgjegjës për sulmet janë ende në vendngjarje apo nëse e kanë përfunduar objektivin dhe janë zhdukur. Rrezikojmë të kapemi në zjarrin e kryqëzuar dhe të plagosemi.”
Dielli po perëndonte ndërsa ktheheshim në bazën e urgjencës dhe një qytet që dikur gjallërohej natën, shpejt do të boshatisej. Trafiku lëvizte ngadalë.
Qeveria meksikane ka dërguar mijëra trupa në Sinaloa dhe ka ngritur pika kontrolli në shumicën e rrugëve.
Doli se, kur u vra pronari i garazhit, tre burra u rrëmbyen njëkohësisht nga ambienti. Ushtarët dhe marinsat e armatosur rëndë kontrollonin makinat për çdo shenjë të tyre.
Paralajmërim: Paragrafët në vijim përmbajnë përshkrime dhune dhe torture që mund të shqetësojnë lexuesit.
Rrëmbimi në Culiacán mund të jetë një fat më i keq se vdekja.
Më herët gjatë javës, një trup u gjet i hedhur në trotuar jashtë një prej qendrave kryesore tregtare.
Nga gjendja e kufomës ishte e qartë se viktima ishte torturuar. Trupi ishte i paprekur, por kafka ishte zhveshur nga lëkura dhe sytë i ishin hequr.
Pranë trupit ishte lënë një tabelë me shkronja të mëdha, një mesazh nga një fraksion i kartelit për tjetrin. Ajo e akuzonte të ndjerin si tradhtar dhe përmbante paralajmërimin: “Po vijmë për pjesën tjetër prej jush.”
Culiacán është një qytet i pasur, me qendra tregtare, parqe të rregulluara dhe koncesionare makinash luksoze. Jashtë qendrës tregtare, një burrë me veshje çiklisti u ndal në trafikun e orës së pikut për të parë ndërsa policia vendoste mbetjet e viktimës në një qese mortore.
Të nesërmen, trupi i një viktime tjetër, i gjymtuar në të njëjtën mënyrë, u la pranë rrugës kryesore që të çon në veri të qytetit. Kur ekipi mjeko-ligjor ngriti tabelën shoqëruese, ishte e vështirë të lexohej, pasi gjaku kishte rrjedhur mbi sipërfaqen e saj.
Në çdo vendkrim takoja Ernesto Martínez, i cili raporton për dhunën prej 27 vitesh. Një djalë 16-vjeçar ishte qëlluar për vdekje në lagjen San Rafael; këmbët e Emmanuel Alexander ishin ende të ngatërruara në biçikletë ndërsa policia shënonte më shumë se një duzinë gëzhojash rreth trupit të tij.
Ai ishte vrarë nga afër me pistoletë.
Martínez tha se dikur kishte më shumë polici, më shumë ushtarë dhe më shumë siguri, por vrasjet vazhdonin me mesatarisht pesë ose gjashtë në ditë. “Dhe e njëjta prirje vazhdon,” shtoi ai.
Çfarë mund ta ndalë dhunën? BBC takoi një fraksion të Sinaloa-s për ta pyetur. Ata kërkuan që gazetarët të mos sillnin telefona apo pajisje gjurmimi.
Ata propozuan që qeveria të tërhiqej dhe t’i linte fraksionet të luftonin mes tyre derisa të mbetej vetëm një.
Njëri prej tyre, “Marco”, pranoi se ndjen faj për viktimat e pafajshme. “Po, është e vërtetë, sepse shpesh vdesin njerëz të pafajshëm. Fëmijë vdesin.”
Ndërsa “Miguel” u shpreh: “Shumë njerëz do të vazhdojnë të vdesin sepse karteli ende po lufton. Lufta do të vazhdojë. Asgjë nuk do të qetësohet derisa të mbetet vetëm një fraksion.”
Dhuna ka rritur jo vetëm numrin e trupave të gjetur, por edhe të personave të raportuar të zhdukur.
Reynalda Pulido kërkon djalin e saj, Javier Ernesto, të zhdukur që nga dhjetori 2020, dhe drejton grupin “Nënat që kundërpërgjigjen”.
Së bashku me gra të tjera, ato kërkojnë mbetje njerëzore në fusha, duke përdorur shufra metalike, kazma dhe lopata, ndërsa nuhasin dheun për të dalluar erën karakteristike të trupave të varrosur.
“Një nënë do ta kërkojë gjithmonë fëmijën e saj, deri në fund të botës,” tha ajo.
Në një bodrum të kontrolluar nga karteli, një prodhues i fentanilit, “Román”, tregoi pako me pluhur të bardhë të destinuar për SHBA. Çdo kilogram vlen rreth 20 mijë dollarë dhe mund të arrijë deri në 29 mijë dollarë në qytete si Nju Jorku.
Ai tha se prodhimi vazhdon, pavarësisht operacioneve të autoriteteve. “Sa kohë që ka konsumatorë, ne do të vazhdojmë,” deklaroi ai.
Qeveria meksikane thotë se ka ulur me 50% furnizimin me fentanil drejt SHBA-së dhe se po përpiqet të mbrojë civilët.
Në një konferencë për shtyp, para vrasjes së “El Mencho”-s, presidentja Claudia Sheinbaum fajësoi luftën e brendshme të kartelit për rritjen e dhunës në Sinaloa dhe tha se qeveria po përpiqet të shmangë dëmtimin e civilëve.
Në një nga ndërhyrjet e fundit të urgjencës, dy burra u plagosën nga të shtënat në qendër të qytetit. Ata rezultuan kalimtarë të rastit të kapur në zjarrin e kryqëzuar. Të dy mbijetuan.
“Këto janë viktimat e para që i gjejmë gjallë që nga nëntori,” tha Héctor. /Përshtatur nga BBC/
Lini një Përgjigje