FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Tërheqja e Partisë Social Demokrate e kthen qeverinë Bolojane në një marrëveshje të brishtë minoritare, me Nicusor Danin që vepron si një arbitër institucional dhe Aleancën për Bashkimin e Rumunëve që kërkon të përfitojë politikisht nga kriza...
Rumania po hyn në një fazë të re të paqëndrueshmërisë politike pas dorëheqjes së ministrave të Partisë Social Demokrate nga qeveria, një zhvillim që dobëson ndjeshëm bazën parlamentare të kryeministrit Ilie Bolojan dhe hap një raund të ri bisedimesh mbi qëndrueshmërinë e koalicionit qeverisës.
Presidenti Nicusor Dan njoftoi se kishte nënshkruar dorëheqjet e ministrave socialdemokratë dhe miratoi emërimin e zëvendësuesve të përkohshëm, siç propozoi qeveria. Ky veprim synon të sigurojë vazhdimësinë e funksioneve shtetërore në një kohë kur kohezioni qeveritar është dëmtuar seriozisht.
Kriza u shkaktua nga vendimi i Partisë Socialdemokrate, forca më e madhe në koalicionin qeverisës, për të tërhequr mbështetjen e saj politike nga Ilie Bolojani. Ministrat e partisë nuk morën pjesë në mbledhjen e qeverisë dhe paraqitën dorëheqjet e tyre. Midis tyre ishin zëvendëskryeministri Marian Neacsu dhe ministrat Florin Barbu për Bujqësinë, Bogdan Ivan për Energjinë, Petre Florin Manole për Punën, Radu Marinescu për Drejtësinë, Alexandru Rogobete për Shëndetësinë dhe Ciprian Serban për Transportin.
Për të plotësuar vakancat, partnerët e mbetur të koalicionit propozuan zgjidhje të përkohshme. Dragos Pislaru u propozua për Ministrinë e Punës, Cseke Attila për Shëndetësi, Tanczos Barna për Bujqësi, Catalin Predoiu për Drejtësi, vetë Ilie Bolojan për Energji dhe Radu Miruta për Transport. Ndërkohë, përgjegjësitë e Marian Neacsu pritet t'i transferohen Oana Gheorghiu, ndërsa Sekretari i Përgjithshëm i qeverisë Radu Oprea gjithashtu ka dhënë dorëheqjen, thuhet në një analizë të Indipendent Balkan News Agency.
Nicusor Dan po kërkon të veprojë si ndërmjetës kushtetues, duke ftuar udhëheqësit e partive pro-evropiane dhe kreun e grupit parlamentar të pakicave kombëtare në konsultime. Bisedimet do të përqendrohen në programet kryesore evropiane, duke përfshirë Planin Kombëtar të Rimëkëmbjes dhe Rezistencës dhe SAFE, pasi pasiguria politike rrezikon të ndikojë në zbatimin e angazhimeve të ndërmarra në nivel të BE-së.
Qëndrimi i Presidentit mbart një rëndësi më të gjerë politike. Nicusor Dan e ka bërë të qartë se nuk do të pranojë një qeveri minoritare të mbështetur në parlament nga Aleanca për Bashkimin e Rumunëve, partia e ekstremit të djathtë që është njëkohësisht forca më e madhe opozitare dhe grupi i dytë më i madh parlamentar. Duke vepruar kështu, ai synon të parandalojë që e djathta ekstreme të dalë si një vendimtare në sistemin politik të Rumanisë.
Kjo ndërhyrje, në logjikën e saj institucionale, i bën jehonë epokës së Klaus Iohannis, kur Presidenca luajti një rol aktiv në formimin e qeverisë dhe në bllokimin e zgjidhjeve politike të konsideruara problematike për stabilitetin e vendit ose orientimin evropian. Megjithatë, konteksti i sotëm mbart një peshë të ndryshme, pasi ngritja e Aleancës për Bashkimin e Rumunëve e bën më të ndjeshme çështjen se kush mund të mbështesë një qeveri minoritare në parlament.
Në të njëjtën kohë, opozita po rrit presionin. Petrisor Peiu, kreu i senatorëve të Aleancës për Bashkimin e Rumunëve, njoftoi se partia e tij do të paraqesë një mocion mosbesimi kundër qeverisë Bolojane në fillim të majit. Ai akuzon qeverinë se nuk është në gjendje të menaxhojë ekonominë, duke argumentuar se Rumania është në krizë, me rënie në industri, shërbime dhe standarde jetese.
Narrativa ekonomike e paraqitur nga Aleanca për Bashkimin e Rumunëve i shton një dimension social krizës politike. Partia e lidh politikën qeveritare me taksat më të larta të konsumit, presionin mbi familjet dhe një ngadalësim në sektorët kryesorë të ekonomisë. Edhe pse të dhënat që citon janë pjesë e retorikës së saj opozitare, debati ekonomik po e gërryen më tej pozicionin politik të qeverisë.
Ilie Bolojan nuk tregon ndërmend të japë dorëheqjen dhe po shqyrton vazhdimin e detyrës me një qeveri minoritare. Ky opsion mbështetet nga Unioni Shpëtoni Rumaninë dhe Aleanca Demokratike e Hungarezëve në Rumani. Megjithatë, tërheqja e Partisë Socialdemokrate e bën çdo votim parlamentar më të vështirë dhe rrit rrezikun e pengesave politike.
Kriza nuk ka të bëjë vetëm me mbijetesën e një qeverie. Ajo ka të bëjë edhe me drejtimin më të gjerë strategjik të Rumanisë, ndërsa vendi kërkon të ruajë kursin e tij evropian, të zbatojë programe kyçe financimi dhe të shmangë paralizën politike në një kohë presioni ekonomik. Mocioni i mosbesimit i shpallur nga Aleanca për Bashkimin e Rumunëve do të jetë prova e parë e madhe e qëndrueshmërisë së qeverisë Bolojane dhe e ekuilibrit midis forcave pro-evropiane, Social Demokratëve dhe të djathtës anti-sistem.
Nëse qeveria humbet mbështetjen parlamentare, Rumania mund të shtyhet ose në një raund të ri negociatash mbi një formulë qeverisëse ose në një krizë më të thellë institucionale. Nga ana tjetër, nëse Ilie Bolojani mbijeton politikisht, ai do të qeverisë me hapësirë të kufizuar për manovrim dhe varësi të shtuar nga kompromiset e brishta parlamentare.
Lini një Përgjigje