Ekonomia globale po riorganizohet rreth blloqeve me përmasa kontinentale, ku fuqia buron nga madhësia, niveli i integrimit dhe dinamizmi i ekonomisë së brendshme...
Çdo disa muaj, një tronditje e re godet Evropën dhe, po aq shpesh, ne i rikthehemi të njëjtave përgjigje të vjetra: një samit për menaxhimin e krizës dhe, në fund, një paketë emergjente. Një zgjidhje e përkohshme për të mbajtur situatën nën kontroll deri sa të vijë goditja e radhës. Çdo reagim është reaktiv, shpesh i pashmangshëm dhe, në fund të fundit, i pamjaftueshëm.
BE-ja duhet të pranojë se aktualisht po kalojmë një ndryshim sistemik. Ekonomia globale po riorganizohet rreth blloqeve me përmasa kontinentale, ku fuqia buron nga madhësia, niveli i integrimit dhe dinamizmi i ekonomisë së brendshme. Në këtë kontekst, dobësia kryesore e BE-së nuk është mungesa e talenteve, kapitalit apo ideve. Ajo është fragmentimi.
Në një botë ku pesha ekonomike përkthehet drejtpërdrejt në ndikim gjeopolitik, përçarjet e brendshme të Evropës e shtyjnë atë në periferi të vendimeve që do të formësojnë të ardhmen tonë dhe thellojnë varësinë nga të tjerët për teknologjitë dhe burimet që u nevojiten ekonomive tona. Fragmentimi është një dobësi strategjike dhe konkurrentët tanë e kuptojnë këtë më mirë se ne.
Askund kjo nuk është më e dukshme, dhe askund dëmi nuk është më shumë i vetëshkaktuar, sesa në sektorin financiar. Evropës nuk i mungojnë kursimet. Por ajo mbetet kronikisht e paaftë t'i vërë ato në funksion.
Vit pas viti, pasuria e familjeve evropiane largohet jashtë kontinentit për të financuar rritjen ekonomike diku tjetër, mbi të gjitha në Shtetet e Bashkuara, ndërsa kompanitë tona detyrohen të kërkojnë kapital jashtë Evropës për t'u zgjeruar. Në ekonominë reale, blloqet e SHBA-së dhe BE-së ende i përkasin afërsisht të njëjtit nivel. BE-ja përfaqëson rreth 18 për qind të PBB-së globale, kundrejt rreth 25 për qind të SHBA-së. Por në tregjet e kapitalit hendeku është shumë më i madh. Kompanitë amerikane përbëjnë më shumë se 60 për qind të kapitalit të investueshëm në botë, ndërsa kompanitë evropiane vetëm rreth 10 për qind.
Asgjë nga kjo nuk është rastësi. Pas krizës së fundit financiare, Evropa e bëri stabilitetin përparësinë e saj kryesore, dhe me të drejtë. Ne rindërtuam një sistem që ishte pranë kolapsit. Ky stabilitet ka qenë një arritje e madhe dhe duhet të mbetet në qendër të gjithçkaje që bëjmë.
Megjithatë, vetëm stabiliteti nuk ka krijuar një sistem financiar që nxit rritjen ekonomike. Evropa vazhdon të financojë ekonominë e saj kryesisht përmes bankave, ndërsa arkitektura rregullatore e ngritur pas krizës, e cila i bëri ato më të sigurta, u hartua mbi të gjitha për të ruajtur stabilitetin, për të kufizuar rrezikun dhe për të parandaluar një tjetër kolaps sistemik. Kjo mbetet thelbësore, por i njëjti kuadër sot kufizon edhe kapacitetin huadhënës që bizneset kanë nevojë për të investuar, për të inovuar dhe për t'u zgjeruar.
Ky kuadër nuk ka nevojë të çmontohet, por të rikalibrohet, në mënyrë që një sistem bankar i ndërtuar për të qenë i sigurt të mund të financojë njëkohësisht investimet, inovacionin dhe zgjerimin e bizneseve. Një raport i kohëve të fundit vlerëson se thjeshtimi i kërkesave për kapitalin bankar në BE mund të zhbllokojë triliona euro kredi shtesë për ekonominë reale.
Ky është premtimi i Unionit të Kursimeve dhe Investimeve (SIU). Qëllimi i tij është t'i shndërrojë kursimet e familjeve evropiane, burimin më të nënshfrytëzuar të kontinentit, në investime për të ardhmen e vetë Evropës dhe jo të ekonomive të tjera. Kjo nënkupton t'u krijohet bankave më shumë hapësirë për të dhënë kredi dhe të ndërtohen tregje kapitali mjaftueshëm të thella dhe të integruara, në mënyrë që kapitali të shkojë aty ku nevojitet më shumë, duke ruajtur njëkohësisht mekanizmat mbrojtës që e bëjnë ekonominë tonë elastike. Një ekonomi që financon ambiciet e veta dhe ndan përfitimet është një ekonomi më e fortë dhe më autonome sesa një ekonomi që eksporton kursimet e saj dhe importon varësinë.
Shumica e propozimeve për SIU-në janë të njohura dhe shumë prej tyre ndodhen tashmë në tryezë. Ajo që ka munguar është vullneti për t'i trajtuar ato si pjesë të një zgjedhjeje të vetme strategjike, në vend që të shihen si një listë çështjesh për negociata, derisa çdo ambicie të zbehet në heshtje.
Pikërisht për këtë arsye koha ka rëndësi. Këtë muaj, Irlanda ka marrë për herë të tetë presidencën e Këshillit të BE-së, nën moton e vjetër irlandeze: nuk ka forcë pa unitet. Pak vende e kuptojnë më mirë se çfarë mund të arrihet përmes integrimit sesa Irlanda, e cila e ka parë ekonominë e saj të transformohet brenda një brezi falë hapjes dhe tregut të vetëm.
Irlanda ka tani një mundësi të rrallë për të çuar përpara axhendën ambicioze "Një Evropë, Një Treg", të miratuar nga institucionet e BE-së në prill. Ky është një plan veprimi me afate të qarta për përfundimin e tregut të vetëm, mbi bazën e traktateve që tashmë janë në fuqi. Ai duhet të zbatohet me vendosmëri dhe të përfundojë plotësisht.
Zgjedhja që kemi përpara është më e qartë sesa do të donim ta pranonim. Ose Evropa ndërton një fuqi financiare që përputhet me peshën e saj ekonomike, ose pranon një rënie të ngadaltë dhe të menaxhuar drejt varësisë dhe humbjes së ndikimit. Në një botë të fragmentuar, madhësia është fuqi. Dhe për BE-në, kjo fuqi mund të vijë vetëm përmes unitetit./Përshtati "Pamfleti" nga "FinancialTimes"
Lini një Përgjigje