FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Fitimet e forta dhe të dhënat ekonomike mbështesin tregjet, pavarësisht rreziqeve nga konflikti në Lindjen e Mesme…
Tregjet e aksioneve e mbyllën muajin prill në rritje, ndërsa investitorët përballen me dy zhvillime të kundërta: nga njëra anë, rrezikun që lufta në Iran të shkaktojë ndërprerje të zgjatura në furnizimin me karburant nga Lindja e Mesme, dhe nga ana tjetër, rezultatet e forta të kompanive dhe treguesit pozitivë të rritjes ekonomike.
Indeksi S&P 500 e mbylli prillin në një nivel rekord. Investitorët u inkurajuan veçanërisht pasi një raport tregoi rritje modeste të ekonomisë amerikane në tremujorin e parë të vitit, e nxitur nga investimet në infrastrukturën e nevojshme për funksionimin e inteligjencës artificiale, shkruan The New York Times.
Edhe raportet mbi fitimet e korporatave konfirmojnë një fillim të fortë të vitit 2026. Alphabet, Amazon, Microsoft dhe Meta njoftuan se kanë shpenzuar së bashku rreth 130 miliardë dollarë për ndërtimin dhe zgjerimin e qendrave të të dhënave.
Të enjten, S&P 500 u rrit me 1 për qind, duke e çuar fitimin total të muajit mbi 10 për qind, performanca më e mirë mujore që nga nëntori 2020. Indeksi shënoi gjithashtu javën e pestë radhazi në rritje, për herë të parë që nga vjeshta e vitit 2024.
Megjithatë, ky optimizëm në tregjet e aksioneve qëndron në kontrast të fortë me paqëndrueshmërinë në tregjet e energjisë. Të enjten, çmimet e naftës arritën përkohësisht kulmin më të lartë gjatë kohës së luftës, ndërsa bllokada detare ndaj porteve iraniane vazhdon pa shenja përfundimi.
Presidenti Donald Trump ka mbajtur qëndrimin se bllokada do të vazhdojë derisa Teherani të heqë dorë nga programi i tij bërthamor. Nafta Brent, standardi ndërkombëtar, arriti mbi 120 dollarë për fuçi, niveli më i lartë në katër vjet, përpara se të bjerë gjatë tregtimit të paqëndrueshëm.
Çmimi mesatar i benzinës në Shtetet e Bashkuara ka ndjekur këtë rritje, duke arritur në 4.3 dollarë për gallon, një rritje prej 27 centësh brenda një jave, sipas të dhënave të klubit automobilistik AAA.
Bob Savage, drejtues i strategjisë makro të tregjeve në BNY, theksoi se tregjet po ndikohen nga forca të kundërta: rritja e çmimeve të naftës dhe rreziqet gjeopolitike nga njëra anë, dhe fitimet e forta të sektorit të teknologjisë së bashku me optimizmin për inteligjencën artificiale nga ana tjetër.
Pas vendimit të Rezervës Federale për të mbajtur të pandryshuara normat e interesit, kryetari Jerome H. Powell deklaroi se autoritetet duhet të jenë “shumë të kujdesshme” për shkak të pasigurive të mëdha mbi perspektivën ekonomike.
Ai theksoi se qytetarët po përballen tashmë me rritjen e çmimeve të karburantit në të gjithë vendin dhe paralajmëroi se nëse kostot e energjisë mbeten të larta, ndikimi do të shtrihet edhe në çmime të tjera, si biletat ajrore dhe shërbimet që varen nga nafta.
Sipas Bernard Yaros, ekonomist kryesor për SHBA në Oxford Economics, çmimet e larta të energjisë dhe efektet e vazhdueshme të tarifave tregtare pritet të mbajnë inflacionin të lartë gjatë pjesës tjetër të vitit. Ai theksoi se inflacioni mund të përkeqësohet përpara se të përmirësohet.
Yaros shtoi se efektet e goditjeve në energji mund të duhen disa muaj për t’u reflektuar plotësisht në ekonomi, veçanërisht në tregun e punës, i cili aktualisht ndodhet në një ekuilibër të brishtë me nivele të ulëta punësimi dhe largimesh nga puna.
Banka Botërore vlerëson se lufta në Iran do të rrisë çmimet e energjisë me rreth 24 për qind këtë vit, sipas një indeksi që përfshin naftën, gazin dhe qymyrin. Si pasojë, perspektiva për rritjen ekonomike globale është dobësuar ndjeshëm.
Ekonomisti kryesor i Bankës Botërore, Indermit Gill, deklaroi se konflikti po ndikon ekonominë globale në disa valë të njëpasnjëshme: fillimisht përmes rritjes së çmimeve të energjisë, më pas të ushqimeve dhe në fund përmes inflacionit më të lartë, që çon në rritje të normave të interesit dhe kostove të borxhit.
Konflikti po rrezikon gjithashtu rimëkëmbjen ekonomike në disa vende. Në Evropë, ekonomia e 21 vendeve të eurozonës u rrit vetëm me 0.1 për qind në tremujorin e parë, nga 0.2 për qind në fund të vitit të kaluar, sipas të dhënave të publikuara të enjten.
Banka Qendrore Evropiane dhe Banka e Anglisë vendosën të mbajnë të pandryshuara normat e interesit, por sinjalizuan se përballen me vendime të vështira në të ardhmen, ndërsa përpiqen të balancojnë inflacionin në rritje me rrezikun e ngadalësimit ekonomik.
Gjatë dy javëve të fundit, çmimi i naftës Brent është rritur me rreth 30 për qind. Kontrata për dorëzim në qershor, e cila është drejt skadimit, arriti përkohësisht mbi 126 dollarë për fuçi, niveli më i lartë që nga viti 2022, përpara se të binte në 114.01 dollarë për fuçi, një rënie prej më shumë se 3 për qind brenda ditës. Para fillimit të luftës, çmimi i Brent ishte rreth 72 dollarë për fuçi.
Një pjesë e rritjes së fortë të çmimeve lidhet me skadimin e kontratës së qershorit, që i detyron tregtarët të sigurojnë furnizim në afat të shkurtër. Megjithatë, edhe kontratat për muajt pasues, si ajo e korrikut që tregtohej rreth 110 dollarë për fuçi, mbeten në nivele të larta.
Nafta amerikane West Texas Intermediate u stabilizua lehtë në 105.07 dollarë për fuçi.
Vëmendja e investitorëve dhe analistëve është përqendruar te ndërprerjet e vazhdueshme në Ngushticën e Hormuzit, një rrugë detare e ngushtë midis Iranit dhe Omanit, përmes së cilës kalon deri në një të pestën e furnizimit global me naftë.
Konsumatorët kanë filluar të ndiejnë efektet zinxhir të krizës së furnizimit me energji, duke ushtruar presion mbi ekonominë amerikane. Familjet amerikane kanë përfituar rimbursime më të mëdha tatimore këtë vit për shkak të një uljeje të madhe taksash, por rritja e fundit e çmimeve të karburantit ka përthithur tashmë rreth gjysmën e këtij përfitimi, sipas analistëve të Bank of America.
Ata paralajmërojnë se nëse nuk ka lehtësim në çmimet e karburantit, kostot e larta do të fillojnë të rëndojnë gjithnjë e më shumë mbi konsumatorët në muajt në vijim. /Përshtati Pamfleti/
Lini një Përgjigje