FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Russia, Cina e la crescente minaccia della Corea del Nord
Quando il presidente russo Vladimir Putin si recò a Pyongyang nel giugno 2024, la sua prima visita in Corea del Nord in quasi un quarto di secolo, le immagini che videro furono significative. Bandiere russe e ritratti di Putin adornavano la capitale, dove fu accolto con una grande cerimonia, completa di guardia d'onore militare e gruppi di bambini con palloncini. Questo tipo di spettacolo è una caratteristica comune della politica nordcoreana. Meno prevedibile fu il contenuto del suo incontro con il leader Kim Jong Un.
Il Trattato di partenariato strategico globale, firmato quel giorno, formalizzò una relazione che si stava delineando sin dall'invasione su vasta scala dell'Ucraina da parte della Russia nel 2022: un'alleanza militare tra due stati isolati e dotati di armi nucleari. Nell'ottobre del 2024, circa 11.000 soldati nordcoreani erano di stanza in Russia, principalmente nella regione di Kursk, vicino al confine nord-orientale dell'Ucraina, a supporto delle operazioni militari russe. Alla fine di aprile del 2025, le stime dell'intelligence sudcoreana indicavano un numero di circa 15.000, e almeno la metà di essi risultava ancora schierata.
Questa partnership ha influenzato in modo significativo lo sforzo bellico della Russia. Sebbene le forze armate convenzionali della Corea del Nord siano spesso considerate piccole e sottosviluppate, il Paese è diventato un importante fornitore di munizioni per artiglieria, alcuni tipi di missili e personale per la Russia. Nel febbraio 2025, il capo dell'intelligence militare ucraina ha dichiarato pubblicamente che la Corea del Nord ha fornito circa la metà delle munizioni utilizzate dalla Russia sul fronte. Secondo le stime di novembre 2025, Pyongyang ha fornito alle forze russe circa 6,5 milioni di proiettili di artiglieria dal 2023, nonché sistemi di artiglieria a lungo raggio avanzati e lanciarazzi multipli dalla fine del 2024.
Questa cooperazione rende anche la penisola coreana più pericolosa. La Corea del Nord non solo ha acquisito capacità ed esperienza militari grazie alla guerra in Ucraina, ma l'intensificarsi dei legami economici e diplomatici con la Russia ha allentato la pressione che per decenni ha mantenuto Pyongyang dipendente dalla Cina. Ora, con maggiore fiducia nelle proprie capacità militari e la capacità di bilanciare due grandi potenze, la Corea del Nord si trova ad affrontare meno vincoli rispetto al passato. Se Pyongyang dovesse lanciare un attacco contro il suo vicino meridionale, la guerra che ne conseguirebbe non si limiterebbe alle due Coree e ai loro alleati americani, ma coinvolgerebbe probabilmente anche Russia e Cina.
Politikëbërësit amerikanë kanë synuar të kalojnë një pjesë të përgjegjësisë për ruajtjen e paqes në Gadishullin Korean te Seuli. Megjithatë, sipas analizës, kjo detyrë ka ndryshuar rrënjësisht. Frenimi i Phenianit nënkupton tashmë edhe frenimin e Pekinit dhe Moskës, dhe Koreja e Jugut nuk mund ta përballojë këtë e vetme. Një tërheqje e SHBA në këtë moment të rrezikshëm do të rriste më tej rrezikun e luftës dhe do ta përfshinte Uashingtonin në një konflikt me tri fuqi bërthamore.
Konteksti historik
Gadishulli Korean mbetet një nga pikat më të rrezikshme të tensionit global që nga viti 1950, kur Koreja e Veriut, e mbështetur nga Kina komuniste dhe Bashkimi Sovjetik, pushtoi Jugun. SHBA udhëhoqi një forcë të OKB-së me 16 vende për të mbrojtur Korenë e Jugut, ndërsa Kina ndërhyri disa muaj më vonë në mbështetje të Veriut. Luftimet zgjatën tre vjet dhe përfunduan me një armëpushim që krijoi zonën e demilitarizuar (DMZ), kufirin aktual mes dy vendeve. Pa një traktat paqeje, ato mbeten teknikisht në luftë.
Gjatë dekadave, përplasje të drejtpërdrejta dhe provokime kanë testuar vazhdimisht këtë armëpushim. Në vitin 1968, Koreja e Veriut dërgoi një njësi komandoje prej 31 personash në Seul për të vrarë presidentin Park Chung-hee, ndërsa pak ditë më vonë marina e saj kapi anijen amerikane USS Pueblo. Në vitet 1970 u zbuluan tunele të fshehta nën DMZ, ndërsa ushtarë veriorë vranë dy oficerë amerikanë në zonën e sigurisë së përbashkët. Përplasjet në Detin e Verdhë çuan në incidente të përgjakshme në vitet 1999, 2002 dhe sidomos në 2010, kur Koreja e Veriut fundos anijen Cheonan dhe bombardoi ishullin Yeonpyeong.
Rreziku mori dimension bërthamor në vitet 1990, kur Koreja e Veriut njoftoi tërheqjen nga Traktati i Mospërhapjes së Armëve Bërthamore. Pas tërheqjes zyrtare në vitin 2003, vendi përshpejtoi zhvillimin e armëve, duke kryer gjashtë teste bërthamore midis 2006 dhe 2017. Testi i një rakete balistike ndërkontinentale në 2017 tregoi për herë të parë potencialin për të goditur territorin amerikan. Pas një periudhe të shkurtër dialogu në vitin 2018, testimet e raketave u përshpejtuan dhe arsenali bërthamor vazhdoi të zgjerohej. Siç deklaroi Kim në një fjalim në mars, vendi tashmë ka “fuqinë për të paraqitur kërcënim kur është e nevojshme”.
Sot, përvoja që Koreja e Veriut po fiton në Ukrainë po rrit aftësinë e saj për të kryer sulme të kufizuara, duke shtuar rrezikun e përshkallëzimit në një luftë të gjerë. Edhe pse një konflikt në Gadishullin Korean nuk do të ishte identik me luftën në Ukrainë, kjo përvojë i jep Phenianit përparësi të caktuara.
Koreja e Jugut mbetet një kundërshtar i fortë, me rreth gjysmë milioni trupa dhe pajisje moderne, dhe me mbështetje të mundshme nga rreth 28,500 trupa amerikane të stacionuara në vend. Megjithatë, Koreja e Veriut ka avantazhe të tjera: ajo mund të godasë Seulin pa avancuar, pasi qyteti me mbi 10 milionë banorë ndodhet rreth 50 kilometra nga DMZ dhe brenda rrezes së mijëra sistemeve të artilerisë veriore.
In caso di guerra, Pyongyang farebbe affidamento su un massiccio impiego di artiglieria per colpire obiettivi militari e interrompere il comando e il controllo. Le sue truppe utilizzerebbero la dispersione e il camuffamento per eludere gli attacchi aerei, mentre i missili a corto raggio verrebbero impiegati per colpire infrastrutture critiche e obiettivi strategici. L'esperienza acquisita dalle truppe russe, compreso l'uso di droni, lo sminamento e la guerra elettronica, sta migliorando significativamente le loro capacità.
Pyongyang sta cercando di istituzionalizzare queste esperienze. I soldati reduci addestrano altri, mentre la guerra in Ucraina funge anche da banco di prova per armi e tecnologie. I miglioramenti sono evidenti: i missili che all'inizio del 2024 avevano un alto tasso di fallimento, all'inizio del 2025 colpiscono i bersagli con molta più precisione.
Allo stesso tempo, la Corea del Nord sembra aver beneficiato anche di trasferimenti tecnologici dalla Russia, tra cui tecnologie satellitari che potrebbero migliorare le sue capacità di ricognizione e di individuazione degli obiettivi.
Secondo un'analisi pubblicata su Foreign Affairs, la crescente cooperazione tra Corea del Nord, Russia e Cina sta modificando significativamente gli equilibri strategici. La Corea del Nord non è più un attore isolato, ma parte di una più ampia configurazione di potenze, il che aumenta notevolmente il rischio di un conflitto con ampie ripercussioni regionali e globali. / Opuscolo adattato /
Lini një Përgjigje