TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota19 Shtator 2025, 12:30

SHBA pakt me Kinën, Trump shet Tajvanin për TikTok

Shkruar nga Pamfleti

Çështja TikTok ka një peshë të madhe sepse është simboli i konfliktit më të gjerë midis Shteteve të Bashkuara dhe Kinës. Udhëheqësit e dy ekonomive më të mëdha në botë do të flasin për herë të parë që nga qershori dhe telefonata mund të hapë rrugën për një takim ballë për ballë që muajin e ardhshëm.

SHBA pakt me Kinën, Trump shet Tajvanin për TikTok
Donald Trump dhe Xi Jinping

Donald Trump ka bërë një lëshim të rëndësishëm Kinës, në dëm të Tajvanit dhe Xi Jinping ia kthen "nderin" duke u shfaqur më fleksibël për çështjen e TikTok. 

Këto janë disa nga lëvizjet më të fundit që janë planifikuar të diskutohen një bisedën telefonike midis presidentëve të dy superfuqive ditën e sotme.

Në atë telefonatë ndër të tjera, Xi mund të konfirmojë ftesën e tij zyrtare për presidentin amerikan për një vizitë shtetërore në Pekin.

Mbi të gjitha, të dy do të shqyrtojnë progresin e negociatave dypalëshe tregtare. Në manovrat përgatitore para telefonatës së sotme, u dërguan disa sinjale interesante.

Në armëpushimin e brishtë midis Uashingtonit dhe Pekinit, secili udhëheqës duket se ka sinjalizuar disa lëshime. 

Sipas Washington Post, Trump refuzoi të miratojë mbi 400 milionë dollarë ndihmë ushtarake për Tajvanin.

Vendimi, i cili ende mund të anulohet, përfaqëson një kthesë 180 gradë në politikën e SHBA-së ndaj ishullit autonom që Kina e pretendon si territorin e vet (megjithëse është në përputhje me sjelljen e Trump në Ukrainë : jo më ndihmë, furnizimet me armë duhet të paguhen). 
Burimet anonime të cituara nga Washington Post shtuan se paketa e armëve do të ishte "më vdekjeprurëse" sesa ndihma e mëparshme e dhënë Tajvanit, duke përfshirë municione autonome dhe dronë. Nëse konfirmohet, ky është lloji i gjestit pajtues që Pekini shpreson. (E kundërta, megjithatë, është përpjekja amerikane për të rifituar aksesin nga talebanët në bazën ajrore të Bagramit në Afganistan. Trump e përmendi këtë në konferencën e tij për shtyp në Londër me kryeministrin Starmer .

Një nga atraksionet e bazës ajrore, shpjegoi Trump, është fakti se "është një orë fluturim nga vendi ku Kina prodhon armët e saj bërthamore".)

Lidhur me çështjen e TikTok , pas muajsh kërcënimesh, vendimesh dhe apelimesh, Shtëpia e Bardhë duket se ka gjetur një zgjidhje. Aplikacioni, i përdorur nga mbi 170 milionë amerikanë, nuk do të mbyllet. Ai do të mbetet i aksesueshëm, por në kushte të reja: me aksionarët amerikanë në një pozicion kontrollues dhe me garanci më të rrepta për sigurinë e të dhënave. Trump ka deklaruar: ne jemi "afër finalizimit" të marrëveshjes. 

Një sinjal i ri ka ardhur nga Pekini: qeveria kineze po flet për një marrëveshje "fitore për të dyja palët" . Kjo nuk është një arritje e vogël, duke pasur parasysh se algoritmi i TikTok - bërthama teknologjike që nxit suksesin e tij global - është trajtuar gjithmonë nga Pekini si një aset strategjik, i nënshtruar kontrolleve të eksportit sikur të ishte teknologji ushtarake. Kompromisi do të përfshinte hyrjen e një konsorciumi investitorësh të mëdhenj amerikanë, përfshirë Oracle, Silver Lake dhe Andreessen Horowitz . Ata do të marrin përsipër operacionet e TikTok në SHBA, ndërsa grupi kinez ByteDance do të mbajë një pjesë të aksioneve, por me fuqi të kufizuara. 
Për të qetësuar Uashingtonin, do të krijohen barriera më të forta midis të dhënave të përdoruesve amerikanë dhe kompanisë mëmë kineze, me servera të vendosur në SHBA dhe auditime të pavarura. Këto masa janë testuar tashmë në "Projektin Teksas", planin e sigurisë të zhvilluar vitet e fundit.
Kjo nuk është hera e parë që një president amerikan ka shënjestruar TikTok-un.

Trump, gjatë mandatit të tij të parë, kishte tentuar tashmë të detyronte një shitje; Biden vazhdoi në atë rrugë; Kongresi miratoi ligjin që e detyronte ByteDance të dorëzohej. Dallimi sot është se ndoshta Kina, pas vitesh të tëra ngritjeje muresh, do të kishte dhënë një dritë jeshile me kusht. Një pikë thelbësore mbetet: algoritmi. Pekini nuk dëshiron të heqë dorë nga kontrolli, ose në rastin më të mirë ta licencojë atë. Kjo është pika e vërtetë e ngërçit që mund të prishë gjithçka. Për momentin, ndalimi federal është i ngrirë deri më 16 dhjetor. Kjo është dritarja që Trump i dha vetes për të mbyllur marrëveshjen "në mënyrë të favorshme". Në lojë nuk është vetëm fati i një aplikacioni argëtimi. Në lojë është edhe parimi i sovranitetit dixhital: kush kontrollon të dhënat, kush menaxhon algoritmet që ndikojnë në debatin publik, kush vendos se cilat platforma kanë të drejtë të njihen në Perëndim.

Nëse arrihet një marrëveshje, ka të ngjarë të jetë një armëpushim. Përdoruesit do të vazhdojnë të shfletojnë videot e tyre, kryesisht të pavetëdijshëm për betejat gjeopolitike që zhvillohen pas ekranit. Por ato valle të shkurtra që janë specialiteti i TikTok janë bërë tashmë një kapitull në luftën e re të ftohtë teknologjike.

Çështja e TikTok ka marrë një peshë të madhe sepse simbolizon konfliktin më të gjerë midis Shteteve të Bashkuara dhe Kinës: kush kontrollon teknologjitë e së ardhmes, kush vendos rregullat e hapësirës kibernetike, kush ushtron ndikim kulturor përmes platformave dixhitale . 
Për Uashingtonin, rreziqet janë të dyfishta: mbrojtja e të dhënave të qytetarëve të saj dhe parandalimi i Pekinit nga të paturit e një kanali të drejtpërdrejtë për të ndikuar në opinionin publik amerikan, raporton Corriere.

Megjithatë, për Kinën, mbrojtja e ByteDance do të thotë të pohojë se kompanitë e saj nuk mund të trajtohen si të përjashtuara globalisht vetëm sepse janë kineze.
Në këtë mosmarrëveshje, algoritmi është në zemër të betejës .

Nuk është vetëm kodi kompjuterik: është mekanizmi që vendos se çfarë shohim, çfarë bëhet virale, cilat narrativa amplifikohen dhe cilat mbeten të fshehura . Këtu qëndron fuqia e TikTok-ut dhe kjo është arsyeja pse Pekini nuk dëshiron ta heqë dorë prej tij: kontrollimi i algoritmit është ekuivalent me kontrollin e një infrastrukture të padukshme, por jashtëzakonisht të fuqishme të ndikimit kulturor dhe politik.

Për Shtetet e Bashkuara, lënia e atij algoritmi në duart e kinezëve do të thoshte pranimi i një rreziku të përhershëm. E ardhmja e marrëveshjes varet nga kjo e panjohur.

trump shet tajvanin për tiktok

Lini një Përgjigje