FLASH
Shkruar nga Pamfleti
The clash over Vlora Airport raises questions about the security of investments in Albania…
A dispute over one of Albania's major infrastructure projects is emerging as a new test of the country's institutional credibility, just as Tirana is trying to accelerate its path to European Union membership by 2030.
At the heart of the case is the Vlora International Airport, a concession project that Prime Minister Edi Rama’s government has repeatedly presented as key to Albania’s economic development and its European ambitions. The airport was intended to open a new international access to Albania’s Adriatic coast. Instead, it remains unfinished, with a February 2026 completion deadline long past and its two shareholders battling for control through the Albanian judicial system, which one of them now claims was used against him.
A 98% investor excluded by a 2% partner
The concessionaire Vlora International Airport Sh.PK (VIA) is majority owned by the Swiss company Mabco Constructions SA, which holds 98% of the shares and has served as the main financier and general contractor of the project. The remaining 2% belongs to 2A Group Sh.pk, a local contractor initially engaged for the runway works and not as a strategic investor.
According to Mabco, this ownership relationship has been overturned through the Albanian courts. In August 2025, Mabco discovered that 2A was claiming ownership of 47% of VIA’s shares, relying on an alleged share transfer agreement, which Mabco considers invalid and unauthorized. Both the Ministry of Infrastructure and Energy and the National Business Registry have subsequently confirmed that such a transfer was never requested or approved, a step required by the concession agreement for any transfer to produce legal effects.
Despite this, Albanian courts have issued a series of interim measures, often without first hearing the company, suspending its voting rights in VIA. Mabco claims that each time it has won an appeal against these measures, a first-instance court has issued a new interim measure, reinstating the restrictions that had just been struck down. On 26 May 2026, Mabco won in the High Court, but just a few days later 2A secured new interim measures from a lower court, again preventing Mabco from regaining operational control.
Rezultati praktik është se një aksionar në pakicë, që zotëron 2% të kompanisë, ka larguar nga kontrolli investitorin që zotëron 98% të projektit të tij, duke përdorur sistemin gjyqësor si mekanizëm.
Qeverisja e bllokuar, projekti i ndalur
Pasojat në terren kanë qenë të prekshme. Mabco është përjashtuar nga qeverisja e VIA-s, i është mohuar qasja në kantier dhe përfaqësuesit e saj janë larguar në prani të zyrtarëve të Ministrisë. DAA International, e angazhuar për certifikimin dhe përgatitjen operacionale të aeroportit, raportohet se është penguar të hyjë në kantier, ndërsa pajisjet zjarrfikëse të nevojshme për certifikim kanë qëndruar për muaj të tërë të bllokuara në doganë.
Mabco ka kërkuar vazhdimisht kryerjen e një auditimi të pavarur dhe të njohur ndërkombëtarisht për të përcaktuar faktet financiare dhe kontraktuale të mosmarrëveshjes, një hap që do të konsiderohej praktikë standarde në një konflikt të kësaj përmase mbi një koncesion me rëndësi strategjike. Këto kërkesa kanë mbetur pa përgjigje dhe, sipas kompanisë, Ministria e Infrastrukturës dhe Energjisë, si partneri shtetëror në koncesion, nuk është angazhuar në mënyrë domethënëse për zgjidhjen e ngërçit për pjesën më të madhe të një viti.
Mabco ka dorëzuar tashmë një njoftim zyrtar për mosmarrëveshje kundër shtetit shqiptar, në bazë të traktatit dypalësh për mbrojtjen e investimeve ndërmjet Zvicrës dhe Shqipërisë. Janë zhvilluar konsultime, por Shqipëria deri tani e ka cilësuar çështjen si një mosmarrëveshje private mes aksionarëve dhe jo si një çështje që kërkon angazhim në nivel shtetëror.
Pjesë e një modeli?
Mosmarrëveshja për aeroportin zhvillohet në një kontekst të njohur për vëzhguesit e Shqipërisë në Bruksel. Investimet në media dhe energji të investitorit italian Francesco Becchetti në Shqipëri u përfshinë në hetime penale, sekuestrime asetesh dhe heqje licencash pas përplasjes me qeverinë Rama. Më vonë, Becchetti fitoi një vendim arbitrazhi në ICSID kundër Shqipërisë me një vlerë mbi 100 milionë euro për shkelje të detyrimeve që rridhnin nga traktati i investimeve. Ndërkohë, kompanisë çeke të energjisë CEZ iu hoq licenca e shpërndarjes së energjisë elektrike në vitin 2013 pas një mosmarrëveshjeje me autoritetet rregullatore, duke shkaktuar arbitrazh ndërkombëtar që përfundoi me marrëveshje, por jo pa dëmtuar reputacionin e Shqipërisë te investitorët në infrastrukturë.
Questions have also been raised about the history of 2A Group itself. The company was founded by Valon Ademi, a former honorary consul of Albania in Kosovo, who is also the legal representative of Alko-Impex, a Kosovo construction company majority-owned by his father. Alko-Impex’s Albanian subsidiary has won 52 contracts with local governments worth around 25 million euros and has faced public accusations of tender violations and document falsification, including in relation to a consortium contract to build a segment of the Tirana Ring Road, at a cost of around 450 million euros.
This Ring Road project is involved in one of the most high-profile corruption cases in Albania.
Why it matters to Brussels
None of the above proves that the Vlora Airport issue is anything more than a commercial dispute between shareholders. However, the pattern that emerges — a foreign investor with a majority stake sidelined through repeated interim court measures, an unresolved request for independent verification, and a state partner that has refused to engage — is precisely the kind of institutional uncertainty that EU officials have identified as a concern in Albania’s accession process.
As Tirana seeks European Union membership later this decade, episodes like this will be closely watched in European capitals not just as a dispute over an airport but also as concrete evidence of whether Albanian courts, regulators and ministries can be trusted to treat foreign capital impartially when a project becomes the subject of dispute. For now, the airport remains unfinished and Mabco's investment remains, in practice, outside its control. /Adapted from ' Eu Reporter '
Lini një Përgjigje