
Memorie publishes a study carried out by AIDSSH (Authority for the Information of Former State Insurance Documents), entitled; "I ZHNDUR - INSURANCE IN OWN WORDS", 19 INSURANCE BRANCH, 3299 LIFE, 1 HISTORY, in which the "History of State Insurance" is used, which belongs to a period of time from 1943 to 1991. which includes 19 branches of the State Security, from the districts of: Durrës, Kolonje, Burrel, Krujë, Lushnje, Dibër, Gramsh, Pogradec, Korçë, Tepelën, Elbasan, Lezhë, Saranda, Gjirokastër, Vlorë, Shkodër, Tropoja, Skrapar, Librazhdit and Tirana.
entry
INSURANCE IN YOUR OWN WORDS
Continued from last issue
Skrapar
Basement lights
A dog and a cellar. They meet a villager who hides and reports. Days later, another villager guards and reports. In the end, communism that knows no end and the victims of the two brothers.
In January 1945, the State Security learned through an associate that in the area of Tomorrica, in the village of Vidhan, the fugitive RB was seen, who had arranged a basement on the ground for living and as a security measure had used a dog, which when he was in the basement he let him go and when he went out he tied him up. "The informer's confidant called a villager from Vidhanji and charged him with the task of informing him when the fugitive was in the basement. After a few days, he informs, a siege was organized by the Popular Defense Forces, he was caught and executed, together with his brother".
The suicide of Dervish Kapllani
"Better dead than in the hands of the Security"! In January 1945, a villager from Zaloshnja informs the People's Protection Authority that Dervish Kapllani, who escaped to the mountains, was staying at SM's house. The security organized the operation to capture him, but it failed, as he ran away. During this time, one of the relatives of the host was arrested, who stated that Dervish Kapllani was at his house and then went to the village of Gradec, to S. Gj.
Called by the State Security, S. Gj., stated that Dervish Kapllani had left for the village of Faqekuq, but from the information received from the persons, the State Security learned that Kapllani was in Krastë with B. Gj., who announced immediately post. police office in Potom. "The People's Defense Forces organized a siege and the criminal was caught and, accompanying him to Çorovodë, on the way he cut his stomach with the razor he had with him and died.
The parachutes stopped near the bread
Në librin “Operacioni i CIA dhe MI16 në Shqipëri, 1949-1953”, Sefer Muço, një nga të arratisurit që u kthye fshehurazi në Shqipëri për të nxitur kryengritjen, rrëfen se një herë, kur hyri në vend me Sami Bardhën, Bardhën. shkoi për të parë nënën e saj, ajo foli me disa njerëz, Sigurimi e mori vesh dhe e vranë. “Më kapën edhe mua”, shton Muço. Shpjegimet e tij për situatën në Shqipëri përkojnë me Historinë e Sigurisë së Skraparit, për sa u përket të vrarëve, por jo varfërisë së skajshme.
“Ishte më e rrezikshme se në vitin 1949, më e rrezikshme se në vitin 1950. Nuk kishte bukë të mjaftueshme, gjithçka ishte e racionuar dhe njerëzit ishin të frikësuar”. Nga historianët e Sigurimit dalin disa herë informacionet për ardhjen e Ali Turbohovës me të tjerë. “Në shtator 1949, Discovery anglez, nëpërmjet Italisë, dërgoi bandën e drejtuar nga Ali Turbohova, e përbërë nga pesë persona, e cila qarkulloi për një kohë në Lushnjë dhe Berat. Ata u diktuan në fshatin Brezenckë, ku njëri prej anëtarëve MH kishte familjarët e tij. Për këtë bandë u organizua një pritë, por për shkak të organizimit të dobët dhe për shkak se të dy anëtarët e njihnin mirë zonën, arritën të largoheshin.
Më vonë është marrë informacion se MH ka mundur të shkojë në shtëpinë e tij për të takuar babanë dhe vëllanë e tij”.
Turbohova kishte qenë kapiten i milicisë, pastaj partizan. U akuzua se më 22 qershor 1943 kishte vrarë komisarin e detashmentit Ramis Aranitas, personazh kyç i Sigurimit gjatë Luftës. Më pas do të kalonte kohë me Ballin, për t'u kthyer disa herë me misione, në bashkëpunim me anglo-amerikanët.
Vrasja e vëllait
Sipas librit të botuar nga Nicholas Bethel, “Operacioni i CIA dhe MI16 në Shqipëri, 1949-1953”, në gusht 1951, një grup luftëtarësh që donin ta shihnin Shqipërinë të lirë, u dërguan në vend. “Tefik Kokla ishte drejtues dhe në grup ishin Ali Turbuhova, Muharrem Hito, Baki Ermenji dhe Muço Çeprati. Ata shkuan me varkë. Forcat komuniste u ndeshën, Kokla u vra, ndërsa Çeprati u kap”.
Sigurimi e rrëfen ngjarjen në prizmin e tij: “Vrasja e kreut të bandës, Tefik Kokla, nga forcat e Gramshit, si dhe ekzekutimi i dy anëtarëve të saj në zonën e Potomit, tregoi se ajo ishte e përfshirë në drejtime të ndryshme. Në kohën kur pritej të kapej në Turbohovë Aliu, Bp, “Dafina”, që punonte mullixhi në zonën e Çepanit, raportonte se në Blezenckë i diktohej i arratisuri Muharrem Hito. Për kapjen e tij u morën të gjitha pritat e mundshme dhe, në mbrëmje, mbi fshat, kur vëllai i tij Zaim Hito i solli ushqim dhe po kthehej te familja, ai u vra nga këto prita “sepse mendonin se ishte Muharrem Hito. Muharremi shfrytëzoi rastin dhe arriti të largohej”!
Faqeshënues
“Arma e Sigurimit të Shtetit është dora e çelikut e popullit që ndërton socializmin. Bëje të pathyeshme dhe ngrije lavdinë e saj gjithnjë e më lart.” Enver Hoxha
Likuidimet e luftës
Rrjeti informativ i organizuar gjatë Luftës Nacionalçlirimtare, e zhvilloi luftën brenda tipit, krahas asaj çlirimtare dhe asaj me 'Ballin'. Në këtë kuadër, duke e cilësuar si luftë për “ruajtjen e pastërtisë së radhëve të partizanëve nga depërtimi i elementëve armik dhe spiunëve, të cilët u vunë në shërbim të okupatorit”, ndjekin DZ nga fshati Farret, pjesë. të batalionit partizan të Bërzeshtës.
Për Sigurimin e Shtetit shpejt u bë armik, pasi gjatë operacionit të qershorit 1944, duke ndjekur udhëzimet që kishte marrë, filloi të propagandonte për pamundësinë e fitimit të Luftës Nacionalçlirimtare dhe të nxiste partizanët të dezertonin nga radhët e batalionit partizan. tha se gjermanët ishin të pathyeshëm dhe se do të dilnin fitimtarë. “Për rrjedhojë, u morën masa nga Sigurimi, për forcimin e rrjetit të informacionit, ku u bë e mundur zbulimi i veprimtarisë armiqësore të spiunit dhe me vendim gjykate, partizani u dënua me pushkatim.
"Rrënimi dhe rënia e kasapit"
Azem Çela ka mbetur i vrarë dhe i plagosur Jakup Çezma, kur njësiti i Mbrojtjes së Popullit ka rrethuar vendin ku ndodheshin. “Reparti kërkonte me këmbëngulje pastrimin e armiqve në zonën e Qarrishtes, ku kishin informacione se kishte lëvizje. Informatori “Kasapi”, i cili gjithashtu ishte i armatosur, u vendos në krye të forcave që ishin nisur drejt malit të Mirakut. Pasi krasitën pyllin, gjetën fjalët e gdhendura në një trung; “Rroftë Biçakçi!” dhe pak më tej “filloi përpjekja”, term që Sigurimi i Shtetit e përdor për përplasjet e armatosura mes kundërshtarëve të regjimit dhe Forcave të Ndjekjes së Sigurimit të Shtetit. “Në luftime u vra Halil Alla, ndërsa Isak Alla dhe Hazis Biçaku u plagosën dhe arritën të shpëtojnë. Udhëheqësi i tyre u vra nga Forcat e Ndjekjes”.
Kur filloi persekutimi i poetëve
Bardho (Feim) dhe Nergjize Leka patën një djalë në fshatin Bërzeshtë të Librazhdit, në vitin 1941. Nëntë vjet më vonë, në vitin 1950, Bardho Leka u arratis dhe u vendos në Prizren.
Sipas rrëfimeve të Bedri Blloshmit, Genci është rritur herë me bukë e herë pa bukë dhe vazhdimisht këmbëzbathur. Së bashku me dy motrat e varrosën në shkretëtirën e Tepelenës. Ai mundi të mbaronte shkollën pedagogjike në Elbasan, si i huaj, duke u pritur nga një mik i vjetër i familjes.
“Në vitin 1959 e hapën kartonin e Gencit dhe e ndoqën nga afër. Dosja e prokurorisë vazhdoi deri më 31 gusht 1976, kur Genc Leka u prangos, për të mos u hequr më”, thotë Blloshmi.
Në Historinë e Librazhdit del herë pas here emri i Bardho Lekës. Në vitin 1951, Sigurimi i Shtetit ka informacion se ai ka hyrë sërish në Shqipëri dhe është parë në Stravaj. Babai i shokut të tij RZ ka pranuar në hetuesi se kishte takuar djalin e tij të arratisur. Në vitin 1952, informatori i “spiunit të kuq” ka raportuar më 5 prill 1952 se Bardho Leka së bashku me shokët e tij DB dhe RZ ndodheshin në shtëpinë e DV dhe Sh. Z. Sigurimi i Shtetit hartoi një plan masash, duke studiuar edhe “elementët që u implikuan në veprimtarinë armiqësore, nga të cilët më aktivët ishin HB, KB, IB, së bashku me NLIB u konstatua kandidati më i përshtatshëm. , i cili në bazë të materialeve shtrënguese u tërhoq në bashkëpunim të fshehtë nga organet tona me pseudonimin “I dyshimti”.
Sigurimi pranoi se IB nuk dha asgjë, megjithëse ai "pranoi". Më 17 korrik 1977, në Librazhd, pushkatohen dy poetët, Vilson Blloshmi dhe Genc Leka. Historia e tyre filloi me luftën. “Nëse jam më i vdekur se çdo i gjallë, atëherë jam më i gjallë se çdo i vdekur”, Vilson Blloshmi.
TEPELLENA
Pinjolli i Pavarësisë, vdes në dhomën e izolimit
Nën titullin; “Zbulimi dhe kapja e veprimtarisë armiqësore të elementëve antiparti”, Historia e Sigurimit të Shtetit në Tepelenë, ndër të arrestuarit në fusha të ndryshme, përmend “Ahmet Jegenin, si hallkë e komplotistëve në fushën e ekonomisë, i cili vdiq në dhomat e izolimit”. Por një fjali e vetme nuk mund të fshehë një histori të tërë. Ahmet Jegeni rridhte nga një familje e pasur dibrane. Gjyshi i tij, Shaqir Beg Jegeni, kishte qenë delegat në Vlorë, për shpalljen e Pavarësisë në vitin 1912.
Ahmeti i ri studioi për Financë në Modena dhe në vitin 1939 nuk pranoi të bënte betimin fashist dhe së bashku me Abdyl Këllez u internuan në Ventottene dhe Gaeta. Në vitin 1942 kthehet në Shqipëri dhe bashkohet me Dali Ndreun, në çetën e Dibrës së Madhe. Pas luftës ka mbajtur poste të ndryshme në administratë. Nga viti 1949 deri në vitin 1971 ka punuar në Durrës ku për një kohë ka qenë drejtor i Portit Detar. Në vitin 1971 transferohet në Tiranë si Drejtor i Drejtorisë së Tregtisë së Jashtme dhe në vitin 1975 në Tepelenë. Pikërisht aty kur në Tiranë sulmohet “grupi diversant ekonomik”, në krye të të cilit janë dy zëvendëskryeministrat Abdyl Këllezi dhe Koço Theodhosi, si dhe Kiço Ngjela e Vasil Kati.
“Nevzat Hasnedari dhe një grup nga Tirana e prisnin në hotelin e qytetit. I vunë hekurat dhe e futën gjithë natën në birucat e burgut të Tiranës. Aty filloi kalvari i torturave mbi të, për të pranuar akuzat, por Ahmeti nuk i pranoi. Ai dhe Andrea Manço vdiqën në tortura gjatë hetimeve”, thotë dëshmia e të afërmve të tij, Tefik dhe Ardian Jegeni.
Në burg u shpreh se; “Një gabim që bëra në rini, se u bëra komunist”. Pas daljes nga burgu, Kiço Ngjela shkoi të takonte bashkëshorten e Ahmet Jegenit, Dhurata, duke i thënë se ndihej krenare për njeriun besnik dhe qëndrimin që ai kishte mbajtur në hetim.
Hito Sadiku, gropa e cekët buzë Vjosës
Një portret i papërfunduar i Hito Sadikut, tregon historinë e një njeriu që mbeti jetim në moshë të re, humbi motrën dhe vëllezërit e më pas iku në Amerikë për të ndjekur ëndrrën amerikane! Përtej oqeanit ai është pjesë e “Vatrës” dhe shumë shpejt njihet si “poet”. Miku i ngushtë i Faik Konicës, prej tij merr nervat për polemika, si dhe zbulon figurën e tij poliedrike. Nga sekretari i konsullatës shqiptare në Uashington, për 12 vjet, deri në vitin 1940, kur kishte nisur lufta, në vitin 1941 u gjend në Itali, jo vetëm si gazetar. Dy vjet më vonë, ai lidhet me misionet anglo-amerikane dhe është përkthyesi i misionit. Njohja me Harry Fultz-in e solli në Shqipëri në vitin 1944. Dhe mëmëdheu u bë toka e dhimbjes. Arrestohet më 15 maj 1947, në të njëjtën ditë me Petro Markon, si miku dhe miku i tij i Konicës.
E shoqja e Petro Markos, Safoja, e kujtoi me dhimbje. “Ai u arrestua në të njëjtën kohë me Petro dhe unë i ushqeva të dy në burg. Ndërsa ishte i izoluar, mora një letër nga gruaja me të cilën jetonte në Romë…! Ermioni Violet…. “Ju lutem më shpjegoni, ku është Hitua…?! I shkruaj dhe nuk me pergjigjet…?! Nuk iu përgjigja…! Nuk na lanë…! Ankthi dhe tmerri, ishin roje…”! Një natë, skuadra e pushkatimit e vendos përpara, derisa një bashkëfshatar e nxjerr nga dënimi me vdekje.
Kur del nga burgu është i pastrehë. Ai jeton në një xhami në Tiranë. I dëshpëruar për mbijetesë, ai kthehet në Bençë të Tepelenës, ku ka lindur dhe jeton vetëm. Ai është plakur shumë shpejt edhe pse është vetëm 53 vjeç. Trupi ka humbur fuqinë e tij. Ose i rrahur në rrethana të paqarta, ose për shkak të gjendjes në të cilën jetonte, një natë u dërgua në spitalin e Gjirokastrës me këputje të fshikëzës së tëmthit. Nuk funksionon. Bashkia i hap një gropë buzë lumit Vjosë dhe mendohet se shirat e vjeshtës do ta marrin trupin e tij me vete.
Kishte ende shpresa se Amerika do të ndërhynte, edhe pse do të ishte vonë, pasi sekretari amerikan i Shtetit që sapo kishte marrë detyrën, John Foster, kishte qenë mik i Faik Konicës. “Ai është për ndalimin e përparimit të pushtetit komunist…! Do ta shihni se çfarë do të bëjë kundër komunizmit. jo mua. Ky plan do të marrë vite që të realizohet…”! i tha Sherifi Delvinës. Hito Sadiku e dinte dhe shkruante në “New York Times” se “fati i kombeve të vogla zakonisht vendoset nga ndikimet e huaja. Në këtë drejtim, historia e Shqipërisë nuk bën përjashtim”.
“Atdheu është lakuriq” dhe poeti pa varr
"Nëse më jep një top, unë do të qëlloj regjimin tënd." Salla e gjyqit mpihet, ndërsa poeti Trifon Xhagjika e di se fundi është afër dhe nuk kishte asgjë për të humbur. Atdheun e kishit shpallur lakuriq, përmes poezive të tij. Ushtar dhe gazetar, punonjës i Ministrisë së Mbrojtjes dhe redaksia e “Luftëtarit”, rrugëtimi i tij kishte nisur në Peshtan të Tepelenës, drejt “Normales” në Elbasan, derisa Tirana u bë stacioni i tij dhe më pas varri.
Shokë gazetarë do të kishin edhe Vangjel Lezhon dhe Fadil Kokomani. Ndaj, kur Vangjeli akuzohet për arratisje, shumë shpejt, akuza ndërton një grup armiqësor, ku bëjnë pjesë edhe Kokomani, Thoma e Stavri Rafaeli, Franko Sara, Robert Vullkani dhe Trifon Xhagjika, të gjithë me prirje arratisjeje. Sapo kishte botuar librin me poezi “Gjurmë” dhe penën e tij e vlerësuan Dritëro Agolli dhe Drago Siliqi. Një ditë, mungesa e tij filloi të binte në sy. Familjarët e morën vesh vetëm pas disa ditësh se ai ishte arrestuar.
“Trifon, duket se arrestimin e kishte ndjerë edhe më parë. Atë ditë, si asnjëherë më parë, ai nuk e lejoi Babadimrin ta shoqëronte deri te porta e shtëpisë, me arsyetimin se e priste jashtë një vepre “Xhip”. Ai ju tha se do të shkonte në një shërbim në Vlorë. “Trifon u vu në pranga për agjitacion dhe propagandë kundër pushtetit popullor. E kishin arrestuar për literaturën dekadente që krijoi…”, tha para disa vitesh motra e tij, Sotira.
Ishte gushti i vitit 1963, kur u arrestua dhe u dënua me pushkatim, bashkë me Thoma Rafaelin. Vendimi u ekzekutua në dhjetor të vitit 1963. Ende nuk dihet se ku ndodhen eshtrat e tij.
Vëllezër, ju po kërkoni Atdheun,
E kam.
Ndihmojeni të qeshë,
Ndihmojeni atë të gëzohet,
Atdheu është lakuriq”
Trifon Xhagjika
Shtypja e një kryengritjeje
Historia e njeh si grupi kryengritës i Zhapokikës, Sigurimi i Shtetit si; “banda e Xhemal Ibrahimit dhe Bajram Kamberit”. Kryengritja e Zhapokikës ishte një revoltë e armatosur, e organizuar në jug të vendit, në muajt shtator-tetor 1948, nga një grup antikomunistësh nga zona e Tepelenës, të cilët të pakënaqur me pushtetin dhe shtypjen, u detyruan të sulmojnë regjimin diktatorial. Mes tyre kishte ish-partizanë, ish-nacionalistë, punonjës të administratës vendore të zonës. Kryengritja ishte ndër lëvizjet e para të forta antikomuniste në jug. Ajo drejtohej nga Xhemal Brahim Asllani, ish-partizan.
Sigurimi i Shtetit, në historinë e tij, e transmeton ngjarjen telegrafisht: “Pas 48 orësh luftime, ky grup reaksionar u mund plotësisht. Nga 37 persona që kishte kjo bandë reaksionare, 5 persona u vranë, 32 u kapën dhe vetëm një anëtar i kësaj bande, Xhemal Brahimi, mundi të arratisej dhe të arratisej jashtë vendit. Nga personat e kapur u dënuan nga Gjykata Popullore, me vendim 6.7.1949 – pushkatohen 2 veta, 25 deri në 2 vjet burg, sipas shkallës së fajit, 20 persona dhe 10 të tjerë u liruan. Seksioni i Sigurimit tërhoqi në shërbim 2 prej tyre, për të kontrolluar aktivitetin e tyre në të ardhmen”.
I mbetur në arrati, por brenda Shqipërisë, ishte krahu i djathtë i Brahimit, Bajram Kamberi. Për kapjen e tij, Sigurimi i Shtetit pranon se ka bërë një kombinim (term që do të thotë kurth me bashkëpunëtorë). Një shoku i tij, bari nga Përmeti, që kishte një tezgë, u tërhoq në shërbim. Komandant Bajram Kamberi u dënua me pushkatim dhe u ekzekutua më 21 korrik 1949, në Gjirokastër. Ndërsa familja e Brahimit dinte për internimin dhe burgjet.
Grupi armiqësor i priftit të Leklit
Kleriku ortodoks Gjergj Suli lindi në Lekël dhe pas studimeve në Zoisimea shkoi në SHBA, ku u shugurua meshtar. Njohja e Nolit dhe grupit të Vatrës, në vitet '30, kthehet në Shqipëri dhe shërben në disa fshatra. Kundërshtari i pushtimit fashist dhe skeptik i qasjes bolshevike që mbante erë në vend, ra shpejt në sy. Dokumentet e sigurisë akuzojnë një banor të fshatit, i cili ka denoncuar Gjergj Sulin si “kriminel”.
“Në vitin 1946 Kaso Ismaili iku nga fshati Dhemblan dhe krijoi një bandë me Ramadan Çaushin dhe Shefqet Hanën, të cilët u bashkuan me grupin e kryesuar nga Gjergj Suli. Kjo bandë u ndoq menjëherë nga organet e Sigurimit dhe në bashkëpunim me popullin u arrit të asgjësohej brenda vitit 1946”. Prifti u dënua me pushkatim dhe u ekzekutua në janar 1948.
“Si rezultat i luftës së organeve të Sigurimit të Shtetit, kundër kriminelëve të luftës dhe bandave të armatosura, u arrit të zbuloheshin dhe kapeshin 27 persona, nga 42, brenda vitit 1948. Nga këta, 21 u ekzekutuan dhe 6 u dënuan me të ndryshme. termat 12 persona kanë mundur të arratisen jashtë vendit, ndërsa 3 persona nuk dihet se çfarë ka ndodhur me ta”.
Shkatërrohen 7 diversantë, ndërsa 7 të tjerë me Izet Vrazhdon kthehen në Greqi. Mit'hat Maze, i plagosur dhe i ndarë nga grupi, shkon në fshatin Salari dhe kërkon strehim nga VB, i cili ishte i armatosur nga organet e brendshme. V. qëllon Mit'hatin dhe e plagos sërish. I plagosuri bie në kontakt me një farefisin e tij, i cili e strehon dhe e ndihmon, por i plagosur nuk ka mundur të qëndrojë gjatë në shpellë dhe farefisi i tij ka kërkuar ndihmë nga Bp, 'Armata', i cili bën me dije seksionin e Sigurimit. , për vendin ku ishte strehuar Mit'hati dhe për kapjen e tij u organizua një kombinim me PB “Ushtria”.
Qëllimi i veprimtarisë armiqësore ka qenë: të kundërshtojë direktivat e partisë dhe të qeverisë, të përpiqet të përçajë unitetin e popullit dhe të mbledhë pakënaqësi dhe pasiguri në ekzistencën e pushtetit popullor, me shpresën për ndryshimin e situatës. përmes ndërhyrjes së huaj, veçanërisht pas pushtimit të Çekosllovakisë.
Elementët armiq janë përpjekur ta shtrijnë veprimtarinë armiqësore edhe te të rinjtë, duke nxitur shthurje në shkollë, familje dhe akte endacake deri në tradhti ndaj atdheut. Në radhët e rinisë shkollore janë futur materiale me përmbajtje armiqësore, liberale e pesimiste, këngë të huaja etj., me synim degjenerimin.
Deri në vitin 1971, rezultatet në zbulimin, sulmin dhe parandalimin e veprimtarisë armiqësore dhe keqdashëse ishin të ulëta, ndaj u regjistruan vetëm 12 dhe këto u përpunuan nga agjentët 2/A, arrestimet ishin të pakta. 1 në 1967, 1968, pa hit, 2 në 1969 dhe 2 të tjera gjatë viteve 1970-1971.
9 people were exposed and 21 others were advised. In 1972 and later, an organized and efficient work was done both in the detection, as well as in the attack and prevention of hostile activity, where 19 processings were made with 2/A, 3 PP, (Preliminary Processing) 82 in operational control. 2/B and 229 people in the contingent. In 1973, there were 18 in processing agents 2/A, 11. PP 86 in 2/B and 236 in contingent./Memorie.al
Lini një Përgjigje