When a Paris court handed Nicolas Sarkozy a five-year prison sentence for criminal conspiracy over a scheme to obtain election campaign funds from the regime of the late Libyan dictator Muammar Gaddafi, it was a historic moment for modern France.
The right-wing Sarkozy, who served as president between 2007 and 2012, was known in office not only for his tough stance on immigration and national identity but also for supporting harsher sentences for criminals. He is now expected to enter prison within months.
It is a spectacular decline and a turning point in France's long struggle to deal with corruption or criminal charges against politicians.
Sarkozy's sentence is the first time in modern French history that a former president has been ordered to appear at the prison gates and serve his sentence inside. Criminal investigations and trials of sitting and former French politicians are not new.
Voters' trust in the integrity of elected officials has been steadily declining, but the judges in Sarkozy's trial seemed to want to send a message that politicians will not have it easy.
As Sarkozy, 70, sat in court accompanied by his wife, singer Carla Bruni, and his three adult sons, judges surprised the courtroom by ordering a special, rather strict provision that means Sarkozy must be imprisoned at a future date no later than February 13. He has been summoned to a first meeting with the state prosecutor on October 13 to set a date.
The president of the court, Nathalie Gavarino, justified the sentence by saying that the facts of the case were of "exceptional importance" and "likely to undermine the trust of citizens."
Sarkozy was found guilty of criminal conspiracy over efforts by close aides to secure funds from Libya for his 2007 presidential bid during Gaddafi's time in power. Gaddafi was overthrown and killed in 2011.
Sarkozy has always denied the charges in the case. Although he will appeal his conviction by the court, the special provision means his prison sentence will remain in place while the appeal process continues. Sarkozy, insisting on his innocence, said bitterly outside the court that he would probably “have to appear in handcuffs at the appeals court.”
In 2011, right-wing politician Jacques Chirac, then 79, became the first former president to be convicted of corruption, following embezzlement charges in a party financing scandal linked to his time as mayor of Paris. In a landmark case, he was given a two-year suspended prison sentence.
Ai nuk mori pjesë në gjyqin e tij pasi mjekët deklaruan se ai vuante nga humbje të rënda të kujtesës. Por Chirac, “një mashtrues i vetëshpallur” dhe që kishte një nga karrierat më të gjata politike në Evropë, ruajti një nivel të lartë popullariteti pavarësisht dënimit deri në vdekjen e tij në moshën 86 vjeç.
Për Sarkozy, gjërat janë shumë të ndryshme. Trashëgimia e tij politike tani duket pothuajse e pamundur për t’u rindërtuar. “Në imagjinatën popullore, konspiracioni kriminal sugjeron vërtet sjellje mafioze”, – thotë Bruno Cautrès, një analist politik. “Është i lidhur me krim të organizuar serioz.”
Kur Sarkozy u tha gazetarëve jashtë gjykatës se ishte i pafajshëm, ai vuri në pikëpyetje sistemin e drejtësisë dhe sundimin e ligjit, duke e shtuar retorikën e tij për të sugjeruar se dënimi i tij ishte faji i “atyre që e urrejnë”, duke lënë të kuptohet një lloj konspiracioni “të shtetit të thellë”.
Kjo vjen teksa sistemi francez i drejtësisë është përpjekur gjatë vitit të kaluar të tregojë se do të jetë i prerë jo vetëm ndaj presidentëve të mëparshëm, por edhe ndaj atyre me ambicie presidenciale të ardhshme.
Pas një gjyqi 9-javor, udhëheqësja franceze e ekstremit të djathtë Marine Le Pen u shpall fajtore në mars për përvetësimin e fondeve parlamentare evropiane përmes një mashtrimi punësimesh të rreme në një shkallë dhe kohëzgjatje të paparë. Ajo u ndalua të kandidonte për poste publike për 5 vjet me efekt të menjëhershëm, gjë që mund ta pengojë të shpallte për herë të katërt kandidaturën për presidencën franceze në vitin 2027.
Fakti që dënimi i saj u dha me efekt të menjëhershëm ishte një tronditje për Le Pen, e cila protestoi kundër tij, duke akuzuar një “tirani gjyqtarësh” për marrjen e një “vendimi politik” kundër saj. Gjyqi i saj i apelit fillon në janar.
Kur Sarkozy u dënua të enjten, Le Pen gjithashtu nxitoi të kritikonte gjyqtarët për dhënien e një dënimi që duhet të hynte në fuqi menjëherë dhe nuk do të pezullohej gjatë një procesi apelimi.
Sarkozy tashmë ka një histori të konsiderueshme me sistemin francez të drejtësisë. Megjithëse akuzat për një pakt të fshehtë financimi të fushatës me regjimin libian ishin gjyqi më i madh për korrupsion me të cilin ai ishte përballur, ai ishte dënuar tashmë edhe në dy raste të ndara dhe ishte zhveshur nga çmimi më i lartë i Francës, “Legjioni i Nderit”.
Në rastin e parë, Sarkozy u dënua për korrupsion dhe ushtrim ndikimi mbi përpjekjet e paligjshme për të siguruar favore nga një gjyqtar. Ai u dënua me 1 vit burg, të cilin e vuajti këtë vit me një byzylyk elektronik për 3 muaj pa shkuar në burg, përpara se të lirohej me jepej kusht. Lirim i plotë i pari për një ish-kryetar shteti.
Në një rast të dytë, Sarkozy u dënua për fshehje të shpenzimeve të paligjshme në zgjedhjet presidenciale të vitit 2012, të cilat i humbi ndaj kandidatit socialist, François Hollande. Ai ka apeluar kundër të dy dënimeve.
Despite these convictions, Sarkozy has so far maintained his influence as a key figure in French politics. People still gather to meet and consult with him. He recently met with the new prime minister, Sébastien Lecornu, who has yet to form a new government. Over the summer, he met with far-right leader Jordan Bardella, president of Le Pen's National Rally party.
Once he enters prison, Sarkozy, like any other prisoner, will be able to apply for release or a sentence with an electronic bracelet. He would like to maintain his political influence and reputation during the appeal. But nothing is certain anymore. ©The Guardian
Lini një Përgjigje