![]()
In reality, the joint gathering of the two governments for the first time in such a meeting is clear evidence. Both from the demonstrative-protocol aspect that speaks volumes, but also in the substantive aspect of the agreements that were signed.
The "love" between Tirana and Rome, where a close relationship more than friendly between Edi Rama and Giorgia Meloni prevails, has been going on for three years. The Albanian prime minister himself calls his counterpart "sister" and in the Italian media, more than once he has said that he considers himself a "Fratello D'Italia". Thus making a direct connection with the name of Meloni's party, a right-wing party.
These relations have been intensifying, and it is clear that beyond appearances there is a development or several important developments.
These relations have immediately created great confusion, even deeper in the circles of the Italian opposition. Specifically, the circles of the left part of the colorful conglomerate of that opposition.
Which, from the beginning of the Gjadri agreement, reacted strongly by demanding the exclusion of the Socialist Party from the European Socialist Party, but later the reaction faded. The influence of the head of the Socialist International and the most powerful left in Europe, Spanish Prime Minister Pedro Sanchez, a classic leftist, who has very good and close relations with Edi Rama, was clearly visible.
But the Italian opposition, namely the left-wing circles of Elly Shclein's Democratic Party and especially the 5 Star Movement, has not stopped attacking Edi Rama and the Albanian government. The media close to it, especially Il Fatto Quotidiano directed by Marco Travaglio, has frequent attacks and accusations against the Albanian government, while Raitre's Report show is also considered close to these political circles.
Nello Trochia, the Italian journalist who wrote about the “famous Aruba meeting”, is quite close to Travaglio and was a regular of the newspaper Il Fatto Quotidiano. Trochia, before publishing his sensational book, came to Albania for a short visit with two stops; one in Vlora and one in Tirana. Where the most important stop was a meeting with Sali Berisha.
Whose house and office have become a stopover for Italian journalists belonging to left-wing media. This unnatural political mobilization, as the Rama-Meloni tandem may seem in ideological form, shows that there is a concern about the relationship between the two prime ministers. Which does not seem so shallow and so formal, but more than that.
In reality, the joint gathering of the two governments for the first time in such a meeting is clear evidence. Both from the demonstrative-protocol aspect that speaks volumes, but also in the substantive aspect of the agreements that were signed.
Ku më e rëndësishmja është krijimi i një joint-venture për ndërtimin e anijeve ushtarake në bazën e Pashalimanit. Një aset strategjik i Shqipërisë, i cili gjithmonë ka qenë i dëshirueshëm nga mjaft aktorë botërorë e rajonale, që nga Bashkimi Sovjetik i dikurshëm e deri pas viteve 90, Turqia apo Greqia.
Në të vërtetë, Italia gjithmonë ka dashur që të ketë një marrëdhënie më të rëndësishme me Shqipërinë, e cila nuk ka qenë aty ku ka dashur Roma. Në vitet e para pas rrëzimit të komunizmit, qeveria e PD-së nuk pati marrëdhënie të afërta me Italinë, ndërkohë përtej tensioneve të shpeshta me Athinën, u arrit firmosja e një pakti miqësie. Në vitin 1997, kur në krye të qeverisë italiane ishte Romano Prodi, Roma luajti një rol protagonist në Shqipëri, aq sa u caktuar nga OKB për të drejtuar misionin paqeruajtës ushtarak Alba, për krijimin e një mjedisi të qetë për zgjedhjet parlamentare.
Prodi, bëri në atë kohë një lëvizje mjaft të fuqishme diplomatike, kur qeverinë shqiptare e drejtonte Bashkim Fino. I cili ndërsa po nisej për një vizitë në Athinë, Prodi mbërriti në aerodromin e Gjirokastrës me urgjencë për të takuar kryeministrin socalist. Një sinjal i qartë i konkurrencës diplomatike të dy vendeve të BE-së në lidhje me influencën në Shqipëri.
Pas zgjedhjeve të 1997, të tre kryeministrat socialistë; Fatos Nano, Pandeli Majko dhe Ilir Meta, vizitën e parë jashtë vendit e kryen në Athinë dhe i dhanë prioritet shumë të madh marrëdhënieve me Greqinë. E cila në atë kohë mori në dorë asetet strategjike ekonomike shqiptaret; nga telekomunikacioni, bankat, hidrokarburet, tregtia, drithërat etj etj.
Ndërkaq në vitin 1999, me shpërthimin e luftës së Kosovës, në politikën italiane pati një dalje të hapur të qarqeve që mbështetën Milosheviçin. Si nga e majta-komunistët ekstremë, centristët-Lamberto Dini, ministër i Jashtëm dhe djathtas Lega Nord e Umberto Bossit.
Marrëdhëniet e afërta të Shqipërisë me SHBA hasën mjaft xhelozi e keqkuptime nga mediat dhe politika italiane, gjë që u manifestua shpesh, deri edhe në takime publike.
Fatos Nano, në kohën kur ishte kryeministër, që e kuptonte mirë hatërmbetjen e Romës për relacionin e tij me qeveritë e PASOK-ut në Athinë, përdori një manovër të fortë, po që s’pati përgjigjen e duhur. Në një intervistë për La Repubblica-n, një gazetë e rëndësishme pranë së majtës italiane, Nano propozoi një protektorat të Italisë ndaj Shqipërisë. Ndërkohë që në takime joformale Nano përdori një shprehje kolorite: “na vendosni një prezervativ”.
Lëvizja e Nanos, në një farë mënyre ishte një “thirrje për ndihmë”, natyrisht e koduar, për ta larguar nga ajo marrëdhënie "e detyruar" dhe jo kimike me Athinën.
Në intervistën e tij, jo pa qëllim Nano shkoi larg, duke theksuar se në Tiranë investimet e bëra në kohën e fashizmit ishin më të mirat e më të qëndrueshmet. Një top i hedhur qartë tek e djathte italiane. Por nuk pati një reagim nga Roma, madje edhe kur në krye të qeverisë erdhi Silvio Berlusconi.
I cili gjithsesi pati një afrim me Tiranën, e posaçërisht me Fatos Nanon. Megjithatë këto marrëdhënie shkuan më shumë tek problemet pragmatike të ditës, siç ishte ndalja e gomoneve që vinin nga Vlora në Puglia, sesa një afrim më strategjik.
Me riardhjen e Sali Berishës në 2005, Roma sërish nuk pati një avancim, edhe pse qeveriste e djathta e Berlusconit, pasi Tirana zgjodhi Athinën si partner të ngushtë, me të cilin firmosi paktin famëkeq të detit.
Gjithsesi nuk ka qenë vetëm Tirana fajtorja e kësaj marrëdhënie ngriva-shkriva. Edhe Roma vetë, e cila ka më shumë se një qendra politike gravitacionale, nuk ka pasur ndonjë prioritet të një afrimi më të madh me Shqipërinë. Romano Prodi, ish-kreu i BE dhe ish-kryeministri i qendrës së majtë, përkatësisht mentori politik i kreut të sotëm të PD-së, Elly Shclein, deklaroi 4 vite më parë se Roma duhet të kthehej tek influence mbi Shqipërinë.
Prodi, në një intervistë të tijën deklaroi se influenca italiane në Mesdhe po zihej me zgjuarsi nga Turqia e Erdoganit, duke përmendur Libinë dhe Shqipërinë. Në këtë moment, ka nisur të përmendet edhe në qendrat studimore dhe mediatike italiane, riafrimi i influencës së Romës në Ballkan, e posaçërisht në Shqipëri.
Dario Fabri, një nga ekspertët më të spikatur të gjeopolitikës në Itali, që drejton revistën prestigjoze “Domino”, tha para disa muajsh se Roma duhet të lëvizë. Fabri e shpjegoi këtë me një logjikë të thjeshtë. Ai tha se edhe pse Italia e kishte pushtuar Shqipërinë, përshtypja në popullin shqiptar e italianëve nuk ishte negative përkundrazi. Ndërsa gjatë komunizmit, soft power-i italian u përhap thellë në Shqipëri nëpërmjet televizionit. Fabri shtoi gjithashtu se ndryshe nga Italia, Turqia po e shfrytëzonte me zgjuarsi influencën e saj nëpërmjet një soft poweri që ekzistonte që nga periudha otomane.
Në këtë kontekst, simbolika që nënvizoi Giorgia Meloni në konferencën me Edi Ramën, ku të gjithë ministrat shqiptaret folën italisht, nuk ishte aspak një rastësi. Ky fakt u përmend edhe në intervistën e Edi Ramës me Bruno Vespa-n. Kryeministri shqiptar, në realitet ka qenë gjithmonë një partizan i afrimit, duke bërë deklarata të forta, si “italianët janë shqiptarë të veshur me Versache” etj etj. Ky afrim, duket ka nisur realisht përpara dy vjetësh, kur Meloni bëri një pushim të gjatë me familjen e saj në Vlorë. Kohë kur relacionet mes Tiranës dhe Athinën arritën pikun e tyre më të ashpër si pasojë e çështjes Beleri. Prej asaj kohe e deri më sot, këto relacione kanë arritur në një pikë që nuk duket se janë një relacion sipërfaqësor apo një marrëdhënie ekonomike.
Italia me Shqipërinë ka marrëdhënie të mira natyrale në aspektin ekonomik, duke qenë partneri i parë tregtar. Por Industria italiane nuk ka një shtrirje që lidhet me politikën në aktivitetin e saj. Ajo është e përhapur në gjithë botën, sipas një nuhatje të mirë historike tregtare dhe jo pjesë e influencës që vjen nga Roma.
However, Giorgia Meloni is not a politician who came to the top of the country by chance. Two years before winning the elections, Meloni's Fratelli D'Italia party received 4%. But it was the heart of the Italian center and moderate right, namely the industrial lobby that strongly supported and oriented her as a leader of the right.
A large part of this support comes from the Italian military industry lobby, which is one of the technological excellences and with an advancement in its exports and products. Meloni's Defense Minister, Guido Crosetto, her right-hand man in the FDL, has been an important protagonist in the military industry throughout his career. With a strong influence in the industrial lobby and that of the influence of the center-right circles, especially in northern Italy. His arrival when the Kuçova airport was opened was a clear signal that Tirana-Rome relations will also have their military concept.
Meanwhile, in political terms, the Italian Prime Minister has strongly increased her power in the European and global arena, although she has not had an easy path, as a result of the competition of her French "cousins" or the power of Berlin.
Her excellent relations with Donald Trump, but also with the Arabs of the Middle East, North Africa and of course with Erdogan, who in confidence asked her to quit smoking, are nothing more than signs of Italian empowerment and advancement in the global arena.
And in the current case where French competitors are in a difficult economic and political situation, Meloni is taking advantage of the opportunity to advance the influence of her country, especially where Rome has this natural thing, such as Albania. A relationship that in all likelihood will not be either a personal chemistry or a temporary love.
Mbeshtetja e qeverise Italiane ndaj qeverise Shqiptare eshte gjeja me vyer per poopullin shqiptar. Marrdheniet dy palshe forcojne lidhjet ekonomike dhe politike midis dy shteteve. Kete e tregon fakti i punsimit te mira shqiptareve ne Itali me ose pa dekomenta. Kjo mbeshtetje duhet te rritet e forcohet sa me shume...Selimi nga Durresi
Nderkohe qe Greqia kerkon copa, Italia po na jep nje dore. Kryeministrat gjirokastrite dhe korcare (Nano, Fino, Majko) jane normalisht afer qarqeve greke.. Ndikimi politik i juglindjes favorizon antishqipetaret dhe progreket.