FLASH
Shkruar nga Diplomatico | Pamfleti.net
Nga rënia ekonomike te skandalet morale, lideri hungarez po nxit frikën e luftës për të shmangur humbjen historike në zgjedhjet e 2026...
Në një moment kritik për pushtetin e tij 16-vjeçar, kryeministri i Hungarisë Viktor Orbán po përballet me rënien më të thellë të mbështetjes politike që prej ardhjes në pushtet. Me zgjedhjet parlamentare të planifikuara për 12 prill 2026, sondazhet tregojnë një përmbysje të madhe: partia e tij Fidesz ka kaluar në opozitë ndaj një force të re centristo-liberale, “Tisza”, e udhëhequr nga Péter Magyar, një ish-insider i qeverisë që tani përfaqëson zërin e kundërt ndaj korrupsionit dhe autoritarizmit. Në vend të një platforme politike me programe konkrete, Orbán ka vendosur të ndezë alarmin: sipas tij, zgjedhjet nuk janë më mes partive, por mes luftës dhe paqes. Dhe objektivi i sulmit është Ukraina.
Që nga janari, Orbán ka përdorur një retorikë të pashoqe, duke akuzuar pa prova qeverinë ukrainase për ndërhyrje në zgjedhjet e brendshme të Hungarisë, duke thirrur ambasadorin ukrainas për “sqarime” dhe duke paralajmëruar se, nëse opozita fiton, “fëmijët hungarezë do të dërgohen të luftojnë në Donbas”. Kjo është një taktikë politike e qëllimshme për të krijuar panik, për të mobilizuar bazën nacionaliste dhe për të zhvendosur vëmendjen nga dështimet e qeverisjes. Strategjia nuk është e re për regjimet autoritare në krizë: kur pushteti dobësohet nga brenda, kërkohet një armik i jashtëm.
Arsyeja e frikës është e qartë. Në dy vitet e fundit, themeli mbi të cilin Orbán ka ndërtuar sundimin e tij ka nisur të shembet. Prosperiteti ekonomik është zbehur: sipas Eurostat, në vitin 2025, Hungaria kishte nivelin më të ulët të konsumit familjar në Bashkimin Evropian, vetëm 72% e mesatares së BE-së. Rritja ekonomike ishte minimale, me 0.5% dhe pagat reale kanë rënë ndjeshëm. Rrjedhimisht, kontrata sociale midis qytetarit dhe qeverisë, ku stabiliteti ekonomik justifikonte kufizimet demokratike, është thyer.
Për më tepër, moraliteti i pretenduar i qeverisë është goditur rëndë nga skandale tronditëse. Një institucion korrektues për fëmijë në Budapest u përfshi në një rast të rëndë të abuzimit, të mbuluar nga autoritetet. Presidentja e atëhershme Katalin Novák, e afërt me Orbánin, falte një zyrtar të përfshirë në fshehjen e abuzimeve. Ky skandal shkatërroi narrativën e Fidesz si mbrojtës i “vlerave familjare” dhe zbuloi çarje të thella në sistemin e sundimit moral të regjimit.
Në këtë vakuum të legjitimitetit, Ukraina është shndërruar në “kauzën e re” që i jep kuptim pushtetit të Orbánit. Por nuk është hera e parë. Që nga viti 2022, ai ka përdorur pozitën e Hungarisë në BE për të penguar ndihmën për Ukrainën, duke vendosur veto mbi ndihma financiare dhe duke kërkuar lëshime politike. Kjo linjë jo vetëm e dallon nga shumica e liderëve evropianë, por e paraqet si “mbronjësin e paqes” për elektoratin e tij.
Megjithatë, në thelb, kjo është një luftë për mbijetesën politike të një lideri që nuk ofron më shpresë, por vetëm frikë. E vetmja mënyrë që Orbán të ruajë pushtetin është të paraqesë çdo alternativë si rrezik kombëtar. Në këtë kontekst, zgjedhjet e prillit nuk janë vetëm për të ardhmen e Hungarisë, por edhe një test historik për vetë projektin iliberal të Orbánit në zemër të Evropës. Nëse ai bie, bie me të edhe modeli i një Europe që mund të ketë demokraci vetëm me emër, ndërsa në realitet funksionon si një autokraci e centralizuar./Pamfleti
Lini një Përgjigje