FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Javën e kaluar, ndërsa udhëheqësit e vendeve të tjera perëndimore përdorën udhëtimet e tyre në Kombet e Bashkuara për të njoftuar njohjen e një shteti palestinez, Presidenti Donald Trump nuk mundi të bënte asgjë më shumë se sa tëshprehte mosmiratimin. Por tani që një çështje në lidhje me Izraelin po del në pah në një organizatë ndërkombëtare shumë të ndryshme, Trump e gjen veten potencialisht me shumë më tepër pushtet.
Javën e ardhshme, komiteti ekzekutiv i organit drejtues evropian të futbollit, UEFA-s, mund të votojë për të pezulluar Izraelin nga federata kontinentale ku ekipet e saj kanë garuar ndërkombëtarisht që nga vitet 1990.
Dhjetëra anëtarë të UEFA-s e kanë inkurajuar organizatën të rishqyrtojë statusin e Izraelit, gjë që mund të fillojë një proces të përjashtimit efektiv të vendit tërësisht nga futbolli ndërkombëtar, ashtu siç bënë UEFA dhe FIFA, analoge e saj globale, në vitin 2022 me Rusinë pas pushtimit të Ukrainës.
Trump, i cili ka propozuar heqjen e ndalimit rus si pjesë e një zgjidhjeje të mundshme për luftën e saj me Ukrainën, tani mund të jetë i vetmi udhëheqës botëror me ndikimin për ta mbajtur Izraelin larg të njëjtit fat.
Është një burim i papritur ndikimi për Trumpin në mandatin e tij të dytë, i cili rrjedh tërësisht nga pozicioni i përkohshëm i Shteteve të Bashkuara si organizatori kryesor i Kupës së Botës verën e ardhshme.
“Ne do të punojmë absolutisht dje do të bëjmë çdo përpjekje për të ndaluar ekipin kombëtar të futbollit të Izraelit nga Kupa e Botës”, tha një zëdhënës i Departamentit të Shtetit për Politico-n.
Trump e ka përdorur mundësinë për të konkurruar si një shpërblim të mundshëm për Rusinë për t'i dhënë fund luftës së saj në Ukrainë dhe pritet të zbatojë qëndrimin e tij armiqësor ndaj Iranit duke bllokuar udhëtimin e tifozëve të vendit në SHBA për të brohoritur ekipin e tyre.
Disa brazilianë të shquar kanë frikë se administrata e tij do të kufizojë vizat për spektatorët ose zyrtarët qeveritarë nga vendi i tyre, si një mënyrë për të fituar epërsi në negociatat tregtare.
“E dimë që futbolli është kaq i rëndësishëm për kaq shumë vende në të gjithë botën”, tha për POLITICO muajin e kaluar kreu i Task Forcës së Shtëpisë së Bardhë për Kupën e Botës FIFA, Andrew Giuliani.
“Presidenti e di këtë më mirë se kushdo dhe mendoj se ai është i gatshëm të përdorë gjithçka që ka në dorë për të krijuar paqe në të gjithë botën”.
Kur FIFA u dha Shteteve të Bashkuara detyrat e bashkë-organizimit të turneut të vitit 2026, Trump e festoi këtë si një konfirmim personal.
“Luftova shumë për ta fituar në SHBA, Meksikë dhe Kanada”, tha ai në qershor 2018, duke shtuar “jemi shumë të nderuar që jemi zgjedhur”.
Por Trump nuk priste të ishte në detyrë kur turneu u zhvillua në verën e vitit 2026. Tani që janë muaj larg, Trump po zbulon se të qenit në qendër të ngjarjes sportive më të shquar në botë dhe fuqia praktike dhe simbolike që e shoqëron atë , i siguron atij një mjet të ri dhe të papritur për t'u përdorur për të çuar përpara interesat amerikane.
Trump ka përdorur ndikimin në negociatat ndërkombëtare kudo që mund ta gjejë, duke përzier shpesh çështje që diplomatët tradicionalë do t'i mbanin në distancë. Ai kërcënoi të vendoste tarifa për verën franceze nëse vendi nuk do të ulte taksën mbi shërbimet dixhitale dhe për të gjitha importet nga Meksika nëse nuk do të frenonte migracionin jashtë vendit.
Ai foli për ndërhyrjen në ndjekjen penale të një ekzekutivi të Huawei për të ndihmuar në sigurimin e një marrëveshjeje tregtare me Kinën.
Trump shprehu gatishmërinë për të kombinuar sportin me diplomacinë në maj, kur mësoi gjatë takimit inaugurues të grupit të tij të punës në Shtëpinë e Bardhë se Rusisë i ndalohej pjesëmarrja në turne.
Vendi kishte qenë nën një ndalim të përbashkët nga FIFA dhe UEFA, që daton që nga ditët e para të pushtimit të Ukrainës në shkurt 2022, i cili përjashtoi ekipet ruse nga të gjitha garat ndërkombëtare .
Trump sugjeroi që lejimi i Rusisë për të konkurruar përsëri “mund të jetë një nxitje e mirë” për vendin që t’i japë fund luftës, një përparësi kryesore diplomatike që vazhdon t’i shmanget dhe ta frustrojë Trumpin.
“Duam t’i ndalojmë”, tha Trump, i ulur pranë presidentit të FIFA-s, Gianni Infantino, duke shtuar “5 mijë të rinj vriten çdo javë. Kjo nuk është as e besueshme”.
Gjatë një vizite tjetër në Shtëpinë e Bardhë nga Infantino tre muaj më vonë, Trump e përmendi përsëri Vladimir Putinin, këtë herë duke shfaqur një fotografi të të dy burrave së bashku, në një përpjekje për ta nxitur presidentin e Rusisë të rifillojë negociatat mbi një armëpushim të mundshëm.
“Ai ka qenë shumë respektues ndaj meje dhe vendit tonë, por jo aq respektues ndaj të tjerëve”, tha Trump në Zyrën Ovale, me trofeun e Kupës së Botës në krah.
“Ai mund të vijë dhe mund të mos vijë, varësisht nga ajo që ndodh. Kemi shumë gjëra që do të ndodhin në dy javët e ardhshme!”.
Një zyrtar i lartë i Shtëpisë së Bardhë, i cili nuk pranoi të identifikohej për të diskutuar mendimin e Trump mbi Kupën e Botës, tha se përparësia e presidentit është të shfaqë zgjuarsinë amerikane, të nxjerrë në pah infrastrukturën vendase dhe të nxjerrë në pah ndikimin ekonomik të politikave të tij në qytetet e vendit - jo të përdorë planet e turneut si levë në negociata të tjera.
Por nëse ato sjellin përparim drejt përfundimit të luftërave si një nënprodukt, tha zyrtari, Trump do ta pranonte me kënaqësi atë.
Pjesa më e madhe e ndikimit të ri të Trump vjen nga raporti i tij i ngushtë personal me Infantinon , i cili ka kaluar kohë të konsiderueshme duke u bërë i dashur me figurat politike amerikane dhe duke rritur profilin e tij publik.
Ai është takuar me Trump të paktën një duzinë herë dhe ka udhëtuar në vend në një turne fushate në qytetet pritëse të Kupës së Botës dhe Kupës së Botës për Klube të këtij viti.
Tani Departamenti i Shtetit mund të mbështetet në këtë marrëdhënie, ndërsa administrata Trump përpiqet të ndihmojë një aleat që po humbet mbështetjen nga vendet e tjera perëndimore, duke humbur edhe pozicionin e tij në fushën e futbollit.
Që nga themelimi i Izraelit në vitin 1948, vendi ka luftuar për të gjetur një vend të përhershëm në strukturën qeverisëse të futbollit ndërkombëtar.
Ndryshe nga shumica e ekipeve kombëtare, të cilat luftojnë për vende në Kupën e Botës kundër ekipeve të tjera në kontinentin e tyre, Izraeli nuk është funksionalisht në gjendje të luajë kundër fqinjëve të tij për shkak të një bojkoti nga Liga Arabe që është në fuqi që nga themelimi i vendit në vitin 1948. (Izraeli fitoi trofeun e tij të vetëm të madh ndërkombëtar, Kupën e Azisë në vitin 1964, vetëm pasi 11 nga 15 konkurrentët e tjerë u tërhoqën.)
Pas një periudhe të shkurtër duke garuar si një ekip i veçantë në Konfederatën e Futbollit të Oqeanisë, Izraeli iu bashkua Unionit të Shoqatave Evropiane të Futbollit në vitin 1991.
Në vend që të udhëtojnë për në Bejrut ose Kuala Lumpur për ndeshje të huaja, lojtarët izraelitë tani kanë më shumë gjasa të përfundojnë në Dublin ose Athinë.
Kjo e ka vënë Izraelin nën presione të reja politike që nga sulmet e Hamasit më 7 tetor 2023 dhe reagimi i tij ushtarak.
Më pas, duke përmendur shqetësime sigurie, UEFA vendosi të zhvendosë për një kohë të pacaktuar të gjitha ndeshjet ndërkombëtare nga Izraeli, duke i detyruar ekipet e vendit të luajnë në vende neutrale jashtë shtetit. Vendi ka luajtur ndeshjet e tij në shtëpi për kualifikueset e Kupës së Botës në Hungari.
Situata është bërë edhe më e ndërlikuar, ndërsa opinioni publik evropian është kthyer në mënyrë agresive kundër Izraelit gjatë rrethimit të Gazës.
Shumë klube evropiane nuk duan më të presin skuadra izraelite në turne në të gjithë kontinentin. Kur ekipi kombëtar izraelit ka udhëtuar për të luajtur ndeshje kualifikuese në vende të tjera, disa qeveri kombëtare kanë vendosur kufizime udhëtimi për lojtarët, ndërsa të tjera kanë kufizuar pjesëmarrjen në stadium për shkak të shqetësimeve për sigurinë.
Ekipi kombëtar, i cili mbetet në garë për të arritur në Kupën e Botës të vitit të ardhshëm, tani përballet me dy ndeshje vendimtare muajin e ardhshëm në vendet, udhëheqja e të cilave e futbollit ka qenë kritike ndaj veprimeve të saj në Gaza. Presidenti i federatës italiane ka thënë se "nuk ka askush që mund të jetë indiferent ndaj kësaj ndjenje vuajtjeje dhe dhimbjeje", ndërsa Federata Norvegjeze e Futbollit njoftoi në gusht se do të dhuronte të ardhurat nga ndeshja për organizatat që ofrojnë ndihmë në Gaza.
“As ne dhe as organizatat e tjera nuk mund të qëndrojnë indiferentë ndaj vuajtjeve humanitare dhe sulmeve joproporcionale që popullata civile në Gaza i është nënshtruar për një kohë të gjatë”, tha atëherë presidentja e federatës, Lise Klaveness.
Më shumë se gjysma e 55 shoqatave anëtare të UEFA-s i kanë bërë thirrje udhëheqjes së saj të ndërmarrë veprime kundër Izraelit, tha një zyrtar i lartë i UEFA-s për Politico, duke nxitur diskutime të vazhdueshme brenda organit drejtues të futbollit se si të veprohet me klubet izraelite dhe ekipin kombëtar.
Komiteti ekzekutiv i UEFA-s mund të votojë për të pezulluar ekipet izraelite të klubeve nga turnetë evropianë të klubeve. Maccabi Tel Aviv pa ndeshjen e saj të Europa League javën e kaluar në Selanik të Greqisë, dhe u takua me protestues që mbanin një banderolë që thoshte gjenocid.
Zyrtarët e UEFA-s, të cilëve u është dhënë anonimiteti për të diskutuar mbi diskutimet e brendshme, i justifikuan diskutimet për përjashtimin e Izraelit nga garat kontinentale duke përmendur shqetësime sigurie. "Ne jemi përgjegjës për sigurinë e tifozëve dhe lojtarëve në stadiume", tha një përfaqësues, duke vënë në dukje se organizatorët e ndeshjeve "kanë frikë nga viktimat".
Një vendim i UEFA-s për të pezulluar ekipet izraelite të klubeve mund të provokojë një fushatë të ngjashme duke e detyruar FIFA-n të rishqyrtojë vendin e ekipit kombëtar të vendit në kualifikueset e Kupës së Botës.
Një deklaratë e Departamentit të Shtetit tha se qeveria amerikane do të punojë për të bllokuar çdo "përpjekje për të ndaluar ekipin kombëtar të futbollit të Izraelit nga Kupa e Botës", por nuk trajtoi garat evropiane të klubeve nën juridiksionin e UEFA-s.
Nëse Shtetet e Bashkuara nuk do të ishin organizatore të turneut të vitit të ardhshëm, do të ishin vetëm një nga 208 vendet anëtare në FIFA, një pozicion më i dobët se ai që ka në Kombet e Bashkuara, ku të paktën SHBA- të mund të ushtrojnë një veto në këshillin e sigurisë për të lehtësuar presionin mbi Izraelin.
Por Infantino është shumë i motivuar për ta mbajtur Trumpin të lumtur si një mënyrë për të siguruar që përgatitjet për turneun e verës së ardhshme të vazhdojnë me mbështetje të plotë federale.
Nuk është e qartë nëse Trump i është drejtuar personalisht Infantinos në emër të Izraelit, i cili i ka kërkuar Presidentit të UEFA-s, Aleksander Čeferin, ta trajtojë çështjen me durim, sipas një zyrtari evropian të futbollit, duke përmendur mundësinë që një marrëveshje paqeje midis Izraelit dhe Hamasit mund ta hedhë poshtë çështjen.
“Duket sikur kemi një marrëveshje për Gazën dhe do t’ju njoftojmë. Mendoj se është një marrëveshje që do t’i kthejë pengjet. Do të jetë një marrëveshje që do t’i japë fund luftës”, u tha Trump gazetarëve para se të largohej nga Shtëpia e Bardhë të premten.
Gatishmëria e Trump për ta përzier Kupën e Botës me sfidat e tjera diplomatike po tërheq vëmendjen në mbarë botën nga ata që mendojnë se ai mund ta ushtrojë pushtetin më të lehtë në dispozicion, për të kontrolluar se kush hyn në Shtetet e Bashkuara gjatë turneut pesë-javor, si një shkop.
Irani është ndër 12 vendet, qytetarët e të cilave përballen me një ndalim total udhëtimi sipas një urdhri ekzekutiv që Trump nënshkroi në qershor. Dy të tjera, Guinea Ekuatoriale dhe Haiti, ende mund të kualifikohen për Kupën e Botës. (Ndalimi gjithashtu kufizon pjesërisht udhëtimin nga shtatë vende të tjera, asnjëra prej të cilave nuk është ende në garë për një vend në turne.)
Sipas këtij urdhri, tifozëve iranianë do t’u ndalohet hyrja në Shtetet e Bashkuara verën e ardhshme, pavarësisht precedentit historik ku organizatorët e Kupës së Botës u lejojnë mbajtësve të biletave hyrjen në kufij falas. “Do të keni problem me [vizat për] Iranin”, tha Giuliani për POLITICO.
Edhe pse ndalimi i udhëtimit përfshin një përjashtim për atletët, trajnerët dhe personelin thelbësor që merr pjesë në "ngjarje të mëdha sportive", përfshirë Kupën e Botës, ky përjashtim nuk shtrihet tek tifozët. Autoritetet amerikane do të duhet të miratojnë ende viza për krerët e shteteve, udhëheqësit e biznesit dhe zyrtarë të tjerë të shquar që shpresojnë të mbështesin ekipet e tyre.
“Ka biseda të tjera [rreth Iranit] që janë planifikuar për presidentin, Sekretaren Kristi Noem dhe Zëvendëspresidentin [JD] Vance, të cilat do t’i diskutojmë këtu në vjeshtë”, tha Giuliani, në një intervistë në selinë e Departamentit të Sigurisë Kombëtare.
Zyrtarët brazilianë shqetësohen se administrata mund t’i përdorë vizat e Kupës së Botës për tifozët sportivë të vendit si armë, pjesë e një konflikti në rritje që e ka origjinën në ndjekjen penale të ish-Presidentit Jair Bolsonaro dhe zbatimin agresiv të rregullatorit zgjedhor të vendit kundër fjalimit politik në internet.
CNN raportoi në korrik se Trump po shqyrton në mënyrë aktive bllokimin e vizave për tifozët brazilianë. Që atëherë, Departamenti i Shtetit ka vendosur kufizime vizash për zyrtarët gjyqësorë brazilianë dhe familjet e tyre dhe Trump ka vendosur një normë tarifore prej 50 përqind si hakmarrje për atë që ai e karakterizon si një "gjueti shtrigash" të Bolsonaros.
Një zyrtar i qeverisë braziliane paralajmëroi se nuk kishte gjasa që zyrtarët konsullorë amerikanë të refuzonin vizat në masë për shtetasit brazilianë që dëshironin të merrnin pjesë në Kupën e Botës dhe vuri në dukje se brazilianët tashmë hasin vonesa të gjata në marrjen e vizave për të hyrë në Shtetet e Bashkuara.
Por administrata Trump ka treguar tashmë gatishmëri për të ndërhyrë në ngjarjet sportive ndërkombëtare në shërbim të qëllimeve të saj diplomatike. Ekipit të meshkujve të Iranit iu mohuan vizat për të garuar në Kampionatin Botëror të Polos FIP Arena që do të zhvillohet muajin e ardhshëm në Virxhinia, raportoi Tehran Times këtë javë, ashtu siç u refuzuan një ekip i Ligës së Vogël të Venezuelës dhe një ekip kubanez i volejbollit për femra më herët gjatë vitit.
Këto ngjarje paralajmërojnë pikat e nxehta me rrezik më të lartë që mund të lindin ndërsa lista e 48 vendeve që do të dërgojnë ekipe në Kupën e Botës finalizohet këtë vjeshtë. Midis atyre që tashmë kanë siguruar një vend janë disa vende ku Trump mund të jetë duke kërkuar ndonjë avantazh të mundshëm gjeopolitik.
Për shembull, SHBA-të po përpiqen ende të arrijnë një marrëveshje të re tregtare me Korenë e Jugut, ndërsa Sekretari i Thesarit, Scott Bessent, ka thënë se Shtetet e Bashkuara “janë të gatshme të bëjnë atë që është e nevojshme”, ndërsa punojnë për të përmirësuar fatin e Presidentit të Argjentinës, Javier Milei, përpara zgjedhjeve të 26 tetorit.
“Shumë herë, është diplomacia sportive ajo që krijon mundësi për udhëheqësit e huaj, të cilët mund të mos i shohin gjërat e tjera ballë për ballë, që të ulen në të njëjtën mendje”, tha Giuliani. “Deri në fillim të Kupës së Botës në qershorin e ardhshëm, shpresojmë që disa nga këto luftëra të huaja t’i kemi zgjidhur.” /Përshtatur nga Politico/
Lini një Përgjigje