FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Nga Vatikani vjen sinjali më i fortë: fuqia globale po humbet autoritetin etik përballë përplasjes me Iranin.
Në kohë lufte, zërat që kërkojnë paqe shpesh tentojnë të mbyten nga zhurma e armëve, nga propaganda shtetërore dhe nga logjika brutale e forcës. Por ka momente kur një deklaratë morale arrin të depërtojë më thellë se një ofensivë ushtarake, pikërisht sepse nuk flet me gjuhën e frikës, por me gjuhën e ndërgjegjes.
Pikërisht në këtë nivel duhet lexuar qëndrimi i fortë i kreut të Kishës Katolike përballë përshkallëzimit të konfliktit mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit.
Mesazhi i Vatikanit nuk është një reagim rutinë diplomatik, as një formulë neutrale për konsum ndërkombëtar. Ai është një ndërhyrje e drejtpërdrejtë morale në një nga krizat më të rrezikshme të momentit dhe, në thelb, një refuzim i hapur i idesë se lufta mund të paraqitet si instrument legjitim i rendit.
Forca e këtij pozicioni qëndron te fakti se Vatikani nuk po flet thjesht kundër dhunës në kuptimin abstrakt. Ai po sfidon vetë mënyrën se si fuqitë e mëdha po e ndërtojnë sot politikën ndërkombëtare: si një sistem ku autoriteti demonstrohet me goditje parandaluese, ku siguria kërkohet përmes përshkallëzimit dhe ku rendi pretendohet të ruhet përmes kërcënimit permanent.
Pikërisht këtu qëndrimi i Papës merr peshë të veçantë. Ai i heq konfliktit çdo lloj aureole morale dhe e zhvesh nga justifikimet që zakonisht përdoren për të veshur luftën me gjuhë të bukur: stabilitet, siguri, përgjegjësi, mbrojtje e vlerave.
Në thelb, mesazhi që vjen nga Selia e Shenjtë është i qartë: nuk mund të ketë legjitimitet etik aty ku prodhohet shkatërrim i qëllimshëm, destabilizim rajonal dhe frikë globale.
Kjo e bën pozicionin e kreut të Kishës Katolike shumë më tepër sesa një apel fetar. Është një akt kritik ndaj rendit aktual ndërkombëtar, një rend që po tregon çdo ditë e më shumë se mbështetet jo te parimet, por te raporti i forcës. Dhe kur një autoritet moral me peshë globale e artikulon këtë kritikë në një moment kaq të ndezur, ndikimi nuk kufizohet vetëm te besimtarët. Ai depërton në vetë debatin politik, diplomatik dhe strategjik. Për herë të parë pas shumë kohësh, çështja nuk shtrohet vetëm nëse një superfuqi ka kapacitetin për të goditur, por nëse ajo mund ta mbrojë moralisht këtë zgjedhje përpara botës.
Ka një element edhe më delikat që e bën këtë zhvillim politikisht të ndjeshëm: fakti që Papa Leo XIV vjen nga vetë Shtetet e Bashkuara. Kjo rrethanë e ngarkon qëndrimin e tij me simbolikë shtesë. Ai nuk mund të lexohet lehtësisht si një figurë e largët që kritikon Amerikën nga jashtë, as si një zë i zakonshëm antiamerikan. Përkundrazi, pesha e deklarimeve të tij rritet pikërisht sepse vijnë nga një figurë që, në planin kulturor dhe historik, lidhet me të njëjtën hapësirë nga e cila vjen edhe pushteti që ai po sfidon moralisht. Në këtë kuptim, mesazhi i tij është më i vështirë për t’u shpërfillur. Ai nuk tingëllon si sulm ideologjik, por si një qortim etik që vjen nga brenda vetë botës perëndimore.
Në një klimë globale ku pothuaj çdo deklaratë lexohet sipas interesit gjeopolitik, zëri i Vatikanit përpiqet të rikthejë në qendër një pyetje që diplomacia moderne e shmang me kujdes: a ka kufij moralë pushteti?
Kjo pyetje është shqetësuese për çdo fuqi të madhe, sepse e detyron të japë llogari jo vetëm për objektivat e saj, por edhe për mjetet që përdor.
Në rastin e përplasjes SHBA-Iran, kjo bëhet edhe më e rëndë, sepse rajoni mbart tashmë trauma të shumta, ekuilibra të brishtë dhe një histori të gjatë ndërhyrjesh që kanë prodhuar më shumë paqëndrueshmëri sesa rend. Çdo përshkallëzim i ri nuk është më thjesht operacion ushtarak; është rikthim i pasigurisë në një hapësirë që ka paguar mjaftueshëm koston e politikave të forcës.
Në këtë kuadër, qëndrimi i fortë i kreut të Kishës Katolike nuk duhet parë si naivitet pacifist. Nuk kemi të bëjmë me një mohim të realitetit të ashpër ndërkombëtar, por me një përpjekje për t’i vendosur atij një kufi. Pikërisht sepse bota po bëhet më cinike, ky lloj pozicioni bëhet më i rëndësishëm. Vatikani nuk ka flotë ushtarake, nuk vendos embargo dhe nuk dikton koalicione. Por ai ka diçka që shumë aktorë shtetërorë e kanë humbur ose e përdorin gjithnjë e më pak: autoritetin për të thënë se jo çdo gjë që është e mundur është edhe e pranueshme. Në një epokë ku legaliteti shpesh shtrembërohet nga interesi dhe ku morali relativizohet nga strategjia, kjo lloj ndërhyrjeje ka peshë të veçantë.
Është pikërisht kjo që e shqetëson edhe më shumë politikën e forcës. Sepse një ofensivë ushtarake mund të menaxhojë terrene, objektiva apo infrastrukturë, por e ka shumë më të vështirë të menaxhojë perceptimin moral global. Kur Vatikani ngre zërin, lufta del nga korniza e justifikimeve teknike dhe hyn në fushën e gjykimit etik. Aty nuk mjaftojnë më argumentet për siguri kombëtare, për frenim apo për interes strategjik. Aty pyetja bëhet më e thjeshtë dhe më e rrezikshme: kush e mban përgjegjësinë për pasojat njerëzore, për destabilizimin e rajonit dhe për precedentët që krijohen?
Në fund, fuqia e mesazhit të Papës nuk qëndron te aftësia për të ndalur menjëherë luftën. Ajo qëndron te fakti se ai po sfidon normalizimin e saj. Në një kohë kur shumë qendra pushteti përpiqen ta paraqesin përshkallëzimin si një rrjedhojë të pashmangshme të realpolitikës, Vatikani po kujton se asgjë nuk është e pashmangshme kur ekziston zgjedhja politike për të mos rrëshqitur drejt katastrofës. Ky është edhe thelbi i qëndrimit të fortë të kreut të Kishës Katolike: jo thjesht kundërshtim i një lufte të caktuar, por refuzim i një bote ku forca kërkon të zëvendësojë ndërgjegjen./Pamfleti
Ik ore pirdhu. se ju mashtruesit e feve qe te gjitha kane lindur ne Azi e keni bere e beni boten kazan plehrash. Sa te pafytyre na luajne edhe engjellin keta mashtrues qe u del perdite boja si paedofile e maskarenj universale.
Te BIBLA, LUKE 14:26 ''Nëse ndokush vjen tek unë dhe nuk urren babanë e vet dhe nënën e vet, gruan dhe fëmijët, vëllezërit dhe motrat, madje edhe jetën e vet, nuk mund të jetë dishepulli im.