TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota 2 Mars 2026, 09:05

Cari në pozicion të vështirë; pse vrasja e Khameneit është një tjetër shuplakë në fytyrë nga Trump për Putinin

Shkruar nga Pamfleti

Udhëheqësi i Kremlinit i dërgoi ngushëllime presidentit iranian pas njoftimit të vdekjes së Khameneit. Por asgjë më shumë.

Cari në pozicion të vështirë; pse vrasja e Khameneit
Putin dhe Khamenei

Nëse është e vërtetë që "miqtë takohen në kohë nevoje", atëherë Vladimir Putin ka dështuar në mënyrë spektakolare.

Të shtunën në mëngjes, ndërsa Teherani po bombardohej nga raketat amerikane dhe izraelite, Ministri i Jashtëm iranian Abbas Araghchi i telefonoi homologut të tij rus, Sergei Lavrov, për të kërkuar ndihmë. 

Por e tëra çfarë mori ishte solidariteti dhe premtimi për mbështetje verbale, së bashku me një dënim të ashpër dhe të qartë të sulmit.

Moska nuk i beson, ose nuk mund t’i besojë, lotët iranianë.

Dje, pas konfirmimit të vdekjes së Ajatollah Khameneit, edhe udhëheqësi i Kremlinit ndoqi shembullin e Lavrovit.

“Ju lutem pranoni ngushëllimet e mia më të thella për vrasjen e Udhëheqësit Suprem të Republikës Islamike të Iranit, Seyed Ali Khamnei, dhe anëtarëve të familjes së tij, të kryer në shkelje cinike të të gjitha normave të moralit njerëzor dhe të drejtës ndërkombëtare”, shkroi Putin në një shënim drejtuar Presidentit iranian Masoud Pezeshkian.

Khamenei, sipas udhëheqësit rus, “do të mbahet mend në vendin tonë si një burrë shteti i shquar që dha një kontribut të madh dhe të mëshirshëm në zhvillimin e marrëdhënieve miqësore midis Rusisë dhe Iranit, duke i ngritur ato në nivelin e bashkëpunimit strategjik”. 

Asgjë më shumë.
Që nga nisja e luftës së tij të agresionit në Ukrainë në vitin 2022, Putini ka promovuar narrativën e një kampioni dhe mbrojtësi të një bote shumëpolare , një bote që hedh poshtë diktatet e Perëndimit të udhëhequr nga amerikanët. Por në momente vendimtare, Cari është zhdukur gjithmonë. Ku është Kremlini në orën e tij të nevojës ? Për herë të tretë në pak më shumë se 15 muaj, Putini ka braktisur një aleat besnik në dorë të fatit të tij.

Presidenti sirian Bashar al-Assad pagoi çmimin për miqësinë e dobët të Rusisë në dhjetor 2024 , kur Putini lejoi rebelët të përparonin deri në Damask, duke përshpejtuar rrëzimin e diktatorit dhe fundin e një satrapie familjare, të mbështetur fillimisht nga BRSS dhe më pas nga Rusia, që kishte zgjatur më shumë se gjysmë shekulli.

Basharit nuk i mbeti gjë tjetër veçse të pranonte ofertën e azilit në Moskë, ku jeton në luks.

Disa javë më parë ishte radha e presidentit venezuelian Nicolas Maduro , i cili deri atëherë ishte mbështetur dhe armatosur nga Rusia, por që megjithatë qëndroi duarkryq dhe shikoi sulmin amerikan teksa e çoi direkt nga pallati i tij në SHBA, ku ai i kaloi ditët në një burg në Manhattan.
Tani është radha e Iranit, shembulli më i fundit dhe më i qartë i mospërputhjes së madhe midis retorikës së Putinit kundër hegjemonisë së papranueshme amerikano-perëndimore mbi botën dhe realitetit, ku kjo hegjemoni po vepron para syve të të gjithëve.

Fyodor Lukyanov, redaktor i Rusisë në Globel Politics dhe një analist i lidhur ngushtë me Kremlinin, e krahasoi vrasjen e Khameneit me atë të Muamar Gadafit në vitin 2011, e cila ishte një goditje e rëndë për reputacionin e Putinit.

Në të vërtetë, në rastin e Iranit, përgjigjja e dobët e Rusisë ishte e pritshme. Që gjatë Luftës 12-Ditore në qershor 2025, kur Izraeli kreu një bombardim të gjatë të Iranit që kulmoi me veprimin e SHBA-së kundër centraleve të tij bërthamore, Putin mbrojti qëndrimin neutral të Rusisë në Forumin e Shën Petersburgut, madje duke përmendur faktin se "dy milionë ish-qytetarë rusë tani jetojnë në Izrael". Që atëherë, e pavullnetshme për të sfiduar Donald Trump, Moska ka kërkuar kontrollin e dëmeve, duke u përpjekur të nxisë marrëdhëniet me Teheranin pa e tepruar: ajo mbrojti shtypjen e protestave të brendshme dhe dhjetorin e kaluar njoftoi shitjen e raketave të lëshuara nga supi me vlerë 500 milionë dollarë për Iranin. Për më tepër, marinat e të dy vendeve kryen një stërvitje të përbashkët detare, megjithëse Moska mori pjesë simbolikisht vetëm me një anije.

Kur filluan negociatat midis SHBA-së dhe Iranit, Putin gjithashtu e akreditoi veten si ndërmjetës , duke ofruar të ruante uraniumin e pasuruar iranian në tokën ruse, siç kishte bërë tashmë në vitin 2015.

Por gjithçka ishte vetëm një histori qesharake. Ndërsa Trump realizoi një tjetër grusht shteti  dramatik, mundësia që Rusia të nxitonte në ndihmë të miqve të saj ajatollahë as nuk u ngrit për t'u përjashtuar.

Formalisht, është e vërtetë që ajo nuk ka asnjë detyrim, duke pasur parasysh se Traktati i Bashkëpunimit midis dy vendeve, i nënshkruar në vitin 2025, nuk përmban asnjë klauzolë për ndihmë të ndërsjellë ushtarake në rast të agresionit të jashtëm. Por nuk ka dyshim se prerja e kokës së regjimit shiit është një tjetër shuplakë në fytyrë për Carin dhe një goditje për reputacionin e Rusisë, duke zbuluar ambiciet jorealiste të Putinit për të luajtur në Ligën e Kampionëve të Superfuqive.

Sigurisht, Putini do të përfitojë menjëherë nga kriza iraniane: rritja e çmimeve të naftës do t'i lejojë të paktën të marrë frymë, duke rritur të ardhurat që i nevojiten me dëshpërim për të vazhduar luftën në Ukrainë. Megjithatë, cari tani e gjen veten "në një pozicion të vështirë", siç tha analisti i Qendrës Carnegie, Alexander Baunov, për France Presse, duke shtuar se "dy herë në dy muaj, Putini nuk ka arritur të shpëtojë jetën e të paktën një diktatori aleat.

Dhe vrasësi është miku i tij Trump". Siç thotë shprehja, "me miq si këta, kujt i duhen armiq?"

Corriere della Sera

pse vrasja e khameneit shuplakë në fytyrë nga trump për putinin

Lini një Përgjigje