FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Një miliard euro shtesë në javë për arkat e Putinit...
Gjatë javës që i parapriu sulmit të SHBA-së dhe Izraelit ndaj Iranit të shtunën, më 28 shkurt, Ministri rus i Financave Anton Siluanov tha diçka që mund të kishte çuar në shkarkimin e tij. Ose më keq. Siluanov shpjegoi se qeveria duhej të ndryshonte diçka, sepse buxhetit të Moskës i mungonin burimet. Të ardhurat nga nafta dhe gazi në janar, ekuivalente me 5.1 miliardë dollarë, ishin gjysma e atyre në të njëjtin muaj në vitin 2025; shkurti premtoi të mbaronte në të njëjtën mënyrë dhe Rusia rrezikoi të shteronte burimet e fondit të saj sovran të pasurisë në pak më shumë se një vit, i cili supozohej të kompensonte nevojat e paplotësuara të shpenzimeve. Qëndrueshmëria e luftës kundër Ukrainës ishte gjithnjë e më shumë në dyshim.
Një miliard euro shtesë në javë për arkat e Putinit
Kanë kaluar pak më shumë se dy javë, por historia ka ndryshuar faqe që atëherë. Së pari, Donald Trump nisi Luftën e tretë të Gjirit dhe më pas, me dy urdhra ekzekutivë, ai gradualisht hoqi sanksionet mbi blerjet e naftës ruse. Për buxhetin e Moskës, kjo vazhdimësi veprimesh do të thotë që të ardhurat në dy javët e fundit janë tashmë afërsisht 2.4 miliardë dollarë më të larta se sa do të kishin qenë ndryshe, ekuivalente me 1 miliard euro shtesë në javë.
Rezervat e tepërta bëhen të vlefshme
Se sa do të jetë në gjendje të përfitojë Rusia nga Lufta e Gjirit dhe mbyllja e Ngushticës së Hormuzit varet, sigurisht, nga kohëzgjatja e konfliktit. Por disa aspekte janë tashmë të qarta. Kur filluan luftimet në Gjirin Persik dy javë më parë, afërsisht 150 milionë fuçi naftë ruse u bllokuan në det në dhjetëra anije cisternash pa licencë në flotën në hije. Këto ishin në thelb rezerva të tepërta, të pashitura dhe të ruajtura në det. Me çmimet e naftës ruse të asaj kohe (rreth 39 dollarë për fuçi), ato mund të ishin shitur për pak më pak se 6 miliardë dollarë. Megjithatë, blerësit e zakonshëm, disa rafineri indiane dhe ruse, ngurronin: mbifurnizimi dhe rënia e çmimeve që rezultoi e bënë fitimprurëse për ta blerjen e fuçive të ligjshme, pa rrezikun e hakmarrjes amerikane.
Blerjet indiane dhe kineze
Situata ndryshoi me Luftën e Gjirit dhe mbylljen e Hormuzit. Mungesa (relative) e naftës së papërpunuar fizike në treg dhe rritja e çmimeve e bënë menjëherë furnizimin rus, i cili kishte mbetur i bllokuar në cisterna në det për javë të tëra, më tërheqës. Indianët dhe kinezët kanë rifilluar blerjet masive, dhe urdhrat ekzekutivë të Donald Trump thjesht kanë formalizuar dhe legalizuar atë që po ndodhte tashmë. Më 6 mars, presidenti amerikan kishte pezulluar përkohësisht ndalimin ndaj Indisë (e cila në fakt tashmë po blinte 30 milionë fuçi naftë ruse); duke filluar nga sot, pezullimi zgjatet për një muaj për të gjitha vendet për naftën ruse që ishte listuar si "në tranzit" të enjten.
Sa peshon mbyllja e Ngushticës së Hormuzit?
Sipas Sergey Vakulenko, bashkëpunëtor i lartë në Qendrën Carnegie Eurasia dhe ish-ekzekutiv i lartë në GazpromNeft (dega e naftës e Gazprom), asgjë nga këto nuk ndryshon shumë në thelb. "Është thjesht mënyra e Trump për të qetësuar tensionet e tregut dhe për të mbajtur çmimet", thotë ai. Por urdhrat ekzekutivë të Shtëpisë së Bardhë në fakt konfirmojnë blerjet e naftës bruto ruse që kinezët dhe indianët tashmë i kishin rifilluar. Edhe për buxhetin rus, asgjë nga këto nuk ndryshon shumë në të ardhmen e afërt, sepse ajo naftë bruto tashmë ishte shitur te ndërmjetësit.
Hendeku me vlerën e Brent po ngushtohet
Ajo që po ndryshon për Kremlinin, dhe në mënyrë domethënëse, është vetë lufta dhe mbyllja e Ngushticës së Hormuzit. Ndërprerja e papritur e furnizimeve nga Gjiri ka një përfitim të dyfishtë për naftën ruse: jo vetëm që rritet çmimi i vetë lëndës së parë, por nafta bruto ruse është më e kërkuar, dhe kështu çmimi i saj po i afrohet atij të Brent. Varieteti i Moskës më parë shiste me 25 dollarë për fuçi, më lirë se Brent dhe për këtë arsye nën 35 dollarë ndonjëherë, por tani ky hendek është ngushtuar në 13 dollarë.
Burime të reja për luftën në Ukrainë
Këtu qëndron efekti i dobishëm për arkën e Kremlinit dhe për aftësinë e Vladimir Putinit për të vazhduar agresionin e tij kundër Ukrainës. Buxheti i Moskës nuk financohet nga sasia e naftës bruto të shitur, por nga një taksë (proporcionale me çmimin aktual) mbi sasinë e nxjerrë. Çdo rritje çmimi prej 10 dollarësh për fuçi sjell 2.8 miliardë dollarë shtesë në sistemin rus dhe 1.6 miliardë dollarë në buxhetin publik çdo muaj. Duke pasur parasysh rritjet mesatare të çmimeve të dy javëve të fundit, Putini tani ka afërsisht 2.4 miliardë dollarë më shumë për të shpenzuar në luftën e tij: të dobishme për Kremlinin, megjithëse, për momentin, jo vendimtare.
60 miliardë dollarë më shumë në një vit
Nëse kjo situatë do të vazhdonte për një vit, kjo do të thoshte 60 miliardë dollarë shtesë. Kjo mund të ndryshojë rrjedhën e luftës në Ukrainë. Prandaj, kohëzgjatja e mbylljes së Hormuzit do të bëhet faktori vendimtar: sa më gjatë të zgjasë, aq më shumë burime do të ketë Rusia për të shkatërruar vendin që ka sulmuar./Përshtati "Pamfleti" nga "Corriere della Sera"
Lini një Përgjigje