TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota 4 Tetor 2025, 14:22

Zgjedhje vendimtare në Çeki, rikthehet miliarderi Babiš?

Shkruar nga Pamfleti

Zgjedhje vendimtare në Çeki, rikthehet miliarderi Babiš?

Çekia votoi sot, 4 tetor, në ditën përfundimtare të zgjedhjeve parlamentare që pritet të rikthejnë miliarderin populist Andrej Babiš në pushtet.

Babiš ka premtuar rritje të pagave, mbështetje për rritjen ekonomike dhe një qasje më të kufizuar ndaj ndihmës për Ukrainën, duke sfiduar kabinetin aktual të kryeministrit Petr Fiala.

Ky ndryshim mund të fuqizojë krahun populist dhe politikat kundër emigrantëve në Evropë dhe të forcojë kundërshtimin ndaj objektivave të Bashkimit Evropian.

Pasojat ekonomike dhe politikat e qeverisë Fiala

Çekët përjetuan një rritje të inflacionit pas pandemisë globale dhe pushtimit rus të Ukrainës në 2022, dhe rikuperimi nga rënia e të ardhurave reale ka qenë i ngadaltë.

Skandalet e shumta të korrupsionit dobësuan koalicionin Spolu të kryeministrit Fiala dhe aleatët e tij liberalë, të cilët kishin fokus gradual në uljen e deficitit buxhetor.

Babis dhe lidhjet me Evropën

Partia e Babiš, ANO, ka udhëhequr sondazhet me mbi 30% mbështetje dhe është aleate e kryeministrit nacionalist hungarez Viktor Orbán në grupin “Patriotët për Evropën” në Parlamentin Evropian.

Babiš, kryeministër më parë nga 2017-2021, ka një qëndrim të ashpër për ndihmën ndaj Ukrainës, duke u larguar nga politika aktive e qeverisë Fiala, e cila ka mbështetur vazhdimisht Kievin.

Nën drejtimin e Fiala, kishte nisur “Iniciativën Çeke”, për të siguruar miliona predha artilerie për Ukrainën, me financim nga vendet perëndimore.

Babiš, 71 vjeç, ka premtuar ta ndalë këtë projekt, duke thënë se është i shtrenjtë. ANO synon që ndihma për Ukrainën të menaxhohet nga NATO dhe BE, dhe ka abstenuar në disa votime në Parlamentin Evropian që mbështesin Kievin dhe anëtarësimin e saj në BE, të cilin Babiš e ka kundërshtuar publikisht më parë.

Koalicione dhe sfidat për shumicën

Sondazhet tregojnë se ANO mund të fitojë mbi 30% të votave, 10 pikë më shumë se koalicioni Spolu, por ende larg një shumice absolute. Për të formuar kabinetin e preferuar njëpartiak, Babiš mund të ketë nevojë për mbështetjen e partive radikale anti-BE dhe anti-NATO, si SPD (e djathta ekstreme) dhe Stacilo (e majta ekstreme).

Babis duhet të përballet me ligjet për konflikt interesi si pronar i një “perandorie” kimike dhe ushqimore, si dhe akuza të vjetra për mashtrim në lidhje me një subvencion të BE-së para 15 vitesh, të cilat ai i mohon. Nëse disa parti më të vogla nuk arrijnë pragun 5% për t’u futur në parlament, kjo mund të favorizojë partitë qeverisëse.

Lini një Përgjigje