FLASH
Shkruar nga Pamfleti
The ten-day blockade of the Southeast of the country as a result of the collapse of a road on an axis of Corridor VIII has, according to experts, caused incalculable economic and human damage in the country where road construction costs are the highest in the region.
On February 18, the Albanian government organized the Ministerial on Corridor VIII with the presence of state officials from Italy, North Macedonia, Bulgaria and Romania. Former Foreign Minister Elisa Spiropali described the project as a “strategic asset for European connectivity and security” and Albania’s role in this project as “one of the most reliable nodes.”
But before the glow of the photos of the event had faded, one of its main road axes, Librazhd-Pogradec, suffered severe damage, blocking communication with the southeast of the country for almost ten days.
Immediately after the event, the Elbasan Prosecutor's Office announced that it had set up an investigative group to investigate the circumstances that caused the blockage of this road and to initiate criminal proceedings for the criminal offenses of "Abuse of office", "Violation of equality in public tenders or auctions", "Destruction of the road" and "Pollution of air, water or land".
The government has not taken any responsibility for the event, blaming the geological composition of the land, while the collapse of this road axis adds to other infrastructure works invested in recent years, which have suffered damage.
The blockade of the national road to the Southeast has not only created problems for the people, but also for the economy and security of the country. According to the Confederation of Albanian Industries, this blockade was “the most severe blow in peacetime to the economy and national security.”
Economic experts also share the view that this blockage has major consequences for the country's economy and is related to mismanagement of infrastructure investments and the lack of a clear government strategy.
Zef Preçi, director of the Albanian Center for Economic Research, also calls the collapse "a real alarm for national security."
"There is a need for in-depth technical, political, and legal analyses of what is happening in public infrastructure as a whole and of the large funds that have been and are being given largely without competition and widely suspected of being corrupt," he said.
Strategic or propaganda asset?
Corridor VIII was conceived as a strategic East-West axis that would connect the Adriatic Sea with the Black Sea, functioning as a key economic driver for EU integration, regional stability and trade. For Albania, the benefits were projected to strengthen the country's role as a maritime gateway, transit hub and regional logistics hub.
Megjithatë, ekspertët besojnë se qeveria shqiptare e sabotoi këtë projekt, pavarësisht propagandës për rëndësinë e tij.
Sipas Irena Beqirajt, konsultente financiare, ky projekt fillimisht është dëmtuar nga zhvendosja e Portit të Durrësit në Porto Romano dhe nga devijimi i linjës rrugore të Korridorit VIII nga projekti fillestar në segmentin e fundit në pjesën shqiptare.
Këto dy lëvizje, thotë ajo, “jo vetëm kanë rritur kostot, por edhe do të vonojnë përfundimin e projektit, duke vonuar kuptohet edhe përfitimet ekonomike”.
Edhe analisti politik, Neritan Sejamini thotë se “shkatërrimi i Portit të Durrësit dhe mbetja pa një port të mirëfilltë edhe për disa vite të tjera” është jo vetëm dëmtim i integrimit ekonomik të vendit, por edhe goditje për vetë konceptin e Korridorit VIII – në të cilin porti i Durrësit ka një rol kyç dhe strategjik.
Gjithsesi, Sejamini e konsideron të tejkaluar rolin e Korridorit VIII, i konceptuar që në vitet ’90.
“Zhvillimet ekonomike dhe infrastrukturore të mëvonshme kanë ulur rëndësinë e këtij korridori. Tregtia me Italinë, Greqinë, Kosovën, Turqinë, Gjermaninë kanë më shumë vlerë për Shqipërinë se sa tregtia me Maqedoninë e Veriut, Bulgarinë dhe Evropën Lindore,” theksoi ai.
Zef Preçi po ashtu beson se trajtimi si aset strategjik i kësaj rruge për qeverinë shqiptare mbetet vetëm në terren deklarativ; pa bërë përpjekje të mjaftueshme për financimin e tij.
“Edhe aty ku është siguruar mbështetja e duhur financiare, siç tregojnë dëmtimet në këtë aks rrugor, korrupsioni ka cënuar rëndë efektivitetin e fondeve, duke kompromentuar kështu edhe qëllimet e mira të deklaruara nga qeveria Rama,” theksoi ai.
“Modus operandi”
Kryeministri Edi Rama dhe ministrat e kabinetit të tij parakalojnë në asfalte të shtruara rishtas në çdo fushatë elektorale, duke propaganduar investime qindramilionëshe – ndonëse një pjesë prej tyre janë prishur që me shiun e parë.
Sipas ekspertëve, dëmtimet e rrugëve lidhen me mungesën e projekteve, studimeve dhe mbikëqyrjen profesionale, ndërkohë që tenderat e tyre konsiderohen jotransparentë dhe pa konkurrencë.
Sipas Sejaminit, dëmtimet e rrugëve dëshmojnë mbi të gjitha “nivelin e mjerueshëm të qeverisjes”.
Në mungesë të vlerësimit të dëmeve në mënyrë direkte, Sejamini thotë në mënyrë indirekte mund të hamendësohet për miliarda lekë dëme me shkatërrimin dhe bllokimin e rrugës në aksin Librazhd- Pogradec.
“Miliarda lekë në investime në rrugë që tashmë janë zeruar, dhjetëra miliarda lekë kosto e ribërjes së këtyre investimeve dhe riparimeve të tjera të nevojshme dhe miliarda lekë dëme ekonomike për tregtarët, sektorin e turizmit, të transportit dhe bizneseve në përgjithësi,” tha ai, pa llogaritur koston njerëzore.
Sipas Irena Beqirajt, problematikat në infrastrukturë nxjerrin në pah mungesën e një strategji të qartë, ndërkohë që keqmenaxhimi është bërë “modus operandi”.
Based on a report by the Organization for Economic Cooperation and Development, OECD, Beqiraj says that Albania invests around 400 million euros annually in road construction at an average cost of 12.9 million euros per kilometer – the highest cost in the region. Paradoxically, Albania risks remaining on the periphery of infrastructure development and connectivity.
"The figures show a truth that is difficult to deny," says Beqiraj, adding that the average depreciation of public works is 20% or several times higher than the world average, which ranges from 4.25 to 10.4%.
“… the costs at which roads are built are extremely high and the roads are poorly constructed. As a result, the infrastructure is unstable, requiring more frequent reconstruction,” she stressed.
Even for Zef Preçi, the collapse of the road under construction on the Librazhd-Pogradec axis cannot be seen as an isolated episode, but as "a corrupt economic phenomenon at a sectoral level."
"The fact that mainly roads built during the last decade have been damaged is a public accusation about the corruption and misgovernance of the country during this period, about fraudulent and politically motivated projects, about the construction of electoral roads, about the companies of oligarchs who are clients of the government...," said Preçi./Reporter.al
Lini një Përgjigje