FLASH
Shkruar nga PamfletiA Facebook page managed from Vietnam holds a "funeral" for one or two famous Albanians almost every day, through fake news and bait headlines that lure readers into a deceptive marketing scheme for the sale of herbal supplements.
A Facebook page managed from Vietnam holds a "funeral" for one or two famous Albanians almost every day, through fake news and bait headlines that lure readers into a deceptive marketing scheme for the sale of herbal supplements.
"Pain/ Famous singer dies," the Facebook post reads. The text is accompanied by a photo collage of one of the most famous Albanian singers. The page says she has passed away and suggests you read the news in a "link" hidden in the comments.
The link takes you to a website with text generated by artificial intelligence, filled with exclamation points and question marks and often with meaningless words. "She has left a legacy etched in the music industry," it reads.
But the singer is not dead and the purpose of the bait link is to show you a bunch of ads that accompany the text of the alleged news and that promise you "miracle cures" for the prostate, moles, rheumatism and sexual problems.
In order to share these ads with deceptive content, an Albanian-language Facebook page called "Jetë & Yje", administered from Vietnam and with texts produced through artificial intelligence, has "killed" or "declared dead" more than a dozen "showbiz" or political figures in Albania, Kosovo or North Macedonia.
BIRN found that news is often accompanied by YouTube videos that have thousands of views every day, also produced with artificial intelligence and false information.
The process known as "Affiliate Marketing Scams" is a form of cybercrime, where fraudsters abuse the legitimate marketing model to make money dishonestly.
By luring visitors through fake news and videos and pushing them to click on advertising links for uncertified medical cures, various companies sell herbal supplements that claim to cure various diseases.
When victims of advertising register their data online, they are subjected to psychological pressure from marketers and, if they buy the product, they pay when it is delivered to their home.
The products are often preparations without any effect.
The fraud model
The “Jetë & Yje” page was only created in mid-November last year, but it already has 13,000 followers and posts “shocking news” almost every hour. The posts are often repeated. The page, which plays the role of intermediary in this scheme, has twice announced tragic accidents involving former MP Lulzim Basha, using the names Luiz and Lulzim Basha, and, in one case between these accidents, it has also made news of his escape from prison.
Gjuha e përdorur është shqipe e shkruar keq. “TRAGJEDI QË MPREH GJAKUN‼️”, shkruhet me shkronja kapitale titulli pa kuptim.
Por edhe pse informacioni, si në këtë rast, është shpesh dukshëm i rremë, numri i personave që ndërveprojnë në faqe është i madh. Për shembull, në lajmin për Bashën që u publikua më 15 janar, në 20 minuta pas postimit u bënë 18 pëlqime dhe 12 komente.
Komentuesit shpesh janë të revoltuar pasi e kuptojnë se janë gënjyer, por kjo, nga ana tjetër, e ndihmon faqen t’u shfaqet edhe më shumë personave, çka është edhe qëllimi i botuesve. Numri i atyre që klikojnë është i pamatshëm, por ndërveprimi tregon se shumë persona e klikojnë linkun.
Këta, përpos materialit të rremë e grotesk, përballen pastaj me linqe reklamash që i dërgojnë në faqet e kompanisë që tregton kryesisht “kurat mrekullibërëse”, të cilat përgjithësisht janë pak a shumë ujë me ngjyrë apo vajra e kremra të thjeshtë të shitur shtrenjtë.
Për ta bërë skemën të besueshme, faqet që hapen janë kopjime të faqeve serioze dhe kanë format apo logo mediash të njohura. Në një rast të ndarë nga “Jetë & Yje” uebfaqja ka vjedhur logon e “Sky News”, një media e njohur britanike. URL-të e përdorura tregojnë për hostim të lirë dhe shpesh për përdorimin e formateve blog me hostim falas.
Në faqen e rreme, lexuesit përballen me informacion shtesë tronditës. Ky zakonisht përmban emra të rremë ose të vërtetë doktorësh dhe sugjeron blerjen e ilaçeve me emra të çuditshëm. Viktima e mundshme vihet para presionit përmes kohës që po mbaron për të fituar ofertën e të ngjashme. Produktet zakonisht janë me çmime të përballueshme, mes 3 mijë dhe 4 mijë lekë të reja. Nëse viktima lë numrin e telefonit, ai kontaktohet për adresën, produkti dorëzohet me postë dhe i mashtruari e mëson të vërtetën vetëm pasi ka paguar. Kjo e mbyll skemën.
Përhapja e skemës në YouTube
BIRN gjeti se faqja në fjalë nuk është e vetme. Përmes postimeve të ngjashme në Facebook gjenden edhe 3 faqe të tjera që riprodhojnë të njëjtin material apo materiale të ngjashme dhe që të dërgojnë në faqe reklamash. Faqet kanë emra që tingëllojnë seriozë, “Gjithçka Shqip”, “Mërgimi shqiptar” apo “Media Shqiptare”, dhe kanë dhjetëra mijëra ndjekës. Ky grup faqesh ka disa vite që vepron dhe përbëhet kryesisht nga faqe të menaxhuara në Maqedoninë e Veriut e Shqipëri.
Për t’i bërë të besueshme, apo për t’i detyruar ndjekësit të klikojnë edhe më tej, faqet ofrojnë po ashtu linqe në video të prodhuara po me inteligjencë artificiale dhe të publikuara në YouTube.
Me një kërkim të thjeshtë, BIRN gjeti 8 profile në YouTube që së bashku kanë rreth 350 mijë ndjekës, ndërsa kanë video që kanë marrë mbi 175 milion shikime. Përmbajtja varion nga informacioni mbi kurat e çajërat, te materiale pornografike audio apo lajme të rreme shokuese.
Video e rreme për Bashën, e publikuar më 2 janar, ka marrë 75 mijë shikime dhe ka 167 komente nga ndjekës të revoltuar.
Unlike the Facebook pages, the YouTube channels that publish the same material with robotic voices and photos are located in the UK or the US, from where the views can be monetized. The pages appear to be related due to sharing similar content, but it is not clear whether they are managed by the same people.
Ironically, most uninformed followers believe that the pages in question or YouTube channels are media sites.
But even though they fall into the category of fake news, the people behind these schemes are neither journalists nor propagandists. The reason behind the macabre headlines about the deaths or arrests of VIPs is not politics or information, but financial commission. For every product sold at the standard price of 3900 lek, as in the case in question, the seller shares a hefty profit with the intermediary. This entire process is automatically monitored through tracking links and “cookies”, digital codes that tell the seller that the customer came specifically from the scammer’s channel.
To accomplish this, technical tactics are used such as masking the real page from Google/Facebook security robots, false testimonials from fictitious doctors, and the "open and burn" strategy, i.e. creating and deleting pages in a short time./ Reporter.al
Lini një Përgjigje