At least 92 ships have taken part in a network of covert oil transfers near the Strait of Hormuz, while the US military uses drones, unmanned naval vehicles and helicopters to protect the operation...
The US military has overseen dozens of covert ship-to-ship oil transfers to safeguard energy exports from the Persian Gulf, using aerial and naval drones, as well as helicopters, in an operation that guides naval convoys to supertankers waiting offshore.
The operation, conducted near the entrance to the Strait of Hormuz, uses an oil transfer technique that Iran has used for years to evade sanctions. Eleven people with knowledge of the operation identified two areas where the transfers are taking place: one off the coast of Fujairah in the United Arab Emirates and the other near the port of Sohar in Oman. The operation began in early May and at least 92 ships have taken part in the transfers, according to navigation data and satellite imagery reviewed by Reuters.
On June 11 alone, satellite images analyzed by Reuters showed 17 pairs of ships simultaneously transferring oil to and from these two locations. An Apache helicopter, shot down by Iran on June 9 and prompting a U.S. response, was part of the mission, according to four sources, including a former U.S. official familiar with the incident. Reuters also identified six pairs of tankers clustered near the port of Sohar on the day the helicopter went down.
Reuters was unable to independently confirm the Apache's role in the operation. A U.S. defense official said no U.S. Central Command (CENTCOM) forces are involved in offshore oil transfer operations. U.S. officials said the two crew members of the helicopter were rescued by an unmanned aerial vehicle.
The scale of these transfers, how they operate, and the Apache's possible role have not been previously reported. The White House referred questions to CENTCOM, while the Iranian government did not respond to requests for comment.
The two areas where the transfers take place are in the Gulf of Oman, near the exit of the Strait of Hormuz, close to the boundaries set by the Persian Gulf Strait Authority, a new Iranian institution created to administer the strait. Ships that do not comply with Iranian orders risk being attacked with drones or missiles by the Islamic Revolutionary Guard Corps.
Vetë porti i Fujairah ka qenë disa herë objekt i sulmeve iraniane gjatë zhvillimit të këtij operacioni. Fundjavën e kaluar, sipas kompanisë britanike të menaxhimit të rreziqeve detare Vanguard, një “predhë e paidentifikuar” goditi një tanker pranë brigjeve të Omanit. Kompania deklaroi se ekuipazhi ishte i sigurt dhe se goditja shkaktoi një rrjedhje të pjesshme të ngarkesës, por pa dëme mjedisore. Nuk u sqarua nëse tankeri ishte pjesë e transferimeve nga anije në anije.
Irani reagoi ndaj luftës SHBA-Izrael duke mbyllur praktikisht Ngushticën e Hormuzit, përmes së cilës zakonisht kalon rreth një e pesta e konsumit global të naftës. Kjo ka shkaktuar, sipas raportit, ndërprerjen më të madhe të furnizimit energjetik në histori dhe ka rritur ndjeshëm inflacionin në mbarë botën.
Transferimet nga anije në anije, ndonëse të rrezikshme dhe joefikase, duket se janë pjesë e përpjekjeve të administratës Trump për të rikthyer rrjedhën normale të naftës nga Gjiri Persik. Presidenti amerikan Donald Trump deklaroi se Ngushtica e Hormuzit do të rihapet të premten në bazë të një marrëveshjeje kornizë paqeje me Iranin, e shpallur këtë javë, megjithëse detajet mbeten të paqarta. Një hetim i Reuters i publikuar më 20 maj zbuloi se Irani ka krijuar sistemin e vet për kalimin e anijeve në anën tjetër të ngushticës, duke përfshirë pika kontrolli në ishuj, marrëveshje diplomatike dhe, në disa raste, tarifa kalimi.
Nisje të koordinuara dhe pika kontrolli
Operacionet amerikane të transferimit kontrollohen plotësisht nga ushtria amerikane, sipas tetë burimeve, përfshirë një kontraktor privat sigurie të përfshirë në mision. Tankerët lundrojnë drejt një pike takimi para se të arrijnë në ngushticë dhe më pas nisen me intervale të koordinuara, duke ruajtur distanca prej 3 deri në 4 kilometra mes tyre. Sipas katër burimeve, transponderët e anijeve fiken dhe ndriçimi reduktohet në minimum.
Një seri pikash referimi i lejon ushtrisë amerikane të monitorojë përparimin e tankerëve, ndërsa një nga burimet deklaroi se “amerikanët të ndjekin vazhdimisht”. Pasi kalojnë ngushticën dhe dalin nga zona që Irani e konsideron nën kontrollin e tij, tankerët afrohen me supertankerët VLCC për të nisur transferimin e naftës.
Procesi zgjat nga 24 deri në 40 orë. Pas transferimit, tankerët bosh kthehen përmes ngushticës, ndërsa VLCC-të e ngarkuara vazhdojnë drejt destinacioneve ndërkombëtare. Sistemi është bërë i nevojshëm sepse pak kompani janë të gatshme të lejojnë kalimin e anijeve të tyre nëpër Hormuz për të furnizuar supertankerët në pritje, për shkak të bllokadës iraniane.
Megjithatë, operacioni mbetet i rrezikshëm. Noah Raidan, studiues në Institutin e Uashingtonit dhe ekspert i sigurisë detare, tha se askush nuk mund të parashikojë nëse Irani do të vendosë të përdorë dronë apo anije luftarake për të penguar kalimin e tankerëve.
Teknika e transferimit nga anije në anije përdoret prej vitesh nga Irani për të fshehur origjinën e naftës dhe për të shmangur sanksionet. Zakonisht Irani operon me një çift anijesh në çdo rast, si për të shmangur zbulimin ashtu edhe për shkak të volumit relativisht të kufizuar të eksporteve të tij para luftës. Operacioni i drejtuar nga SHBA-ja përdor transferime masive, duke u ofruar prodhuesve të Gjirit mbrojtje më të madhe ndaj sulmeve iraniane dhe mundësi për të eksportuar naftë bruto, kondensate dhe produkte të tjera energjetike drejt tregjeve ndërkombëtare.
Reuters analizoi më shumë se një duzinë imazhesh satelitore të marra nga 2 maji deri më 11 qershor, të cilat tregojnë transferime mes tankerëve shtetërorë të vendeve të Gjirit dhe anijeve ndërkombëtare që marrin ngarkesën. Të dhënat e kompanive LSEG dhe Kpler treguan takime të përsëritura mes tankerëve gjatë së njëjtës periudhë.
Bazuar në këto imazhe, Reuters vlerëson se të paktën 90 milionë fuçi naftë bruto dhe produkte nafte mund të jenë transferuar përmes këtij rrjeti detar që nga fillimi i majit. Megjithatë, këto volume mbeten të vogla krahasuar me mesataren para luftës prej rreth 20 milionë fuçish në ditë që kalonin përmes Hormuzit.
Michael Froman, president i Këshillit për Marrëdhëniet me Jashtë, shkroi të premten se është ironike që SHBA-ja po ndjek tani praktika të ngjashme me ato të përdorura nga Kina, Rusia, Koreja e Veriut dhe Irani, flotat e të cilave përdorin shpesh lundrime pa transponderë për të shmangur sanksionet ndërkombëtare. Ai iu referua komenteve të Trump më 10 qershor pas rrëzimit të Apache.
Roli i Dynacom të Giorgos Prokopiou
Në anën e marrjes së ngarkesave dominojnë operatorët ndërkombëtarë të tankerëve. Një prej tyre është kompania greke Dynacom Tankers Management, e cila sipas Reuters ka kërkuar mënyra alternative për transportimin e naftës përmes Ngushticës së Hormuzit që nga fillimi i luftës më 28 shkurt.
“Liria e lundrimit është thelbësore dhe askush nuk mund të vendosë tarifa apo pengesa të tjera”, deklaroi themeluesi i Dynacom, Giorgos Prokopiou, gjatë një konference të Capital Link në Athinë më 1 qershor. Ai shtoi se industria detare greke ka traditë historike në kapërcimin e bllokadave detare, pa dhënë më shumë detaje.
Burime të industrisë detare paralajmëruan se sistemi i ri krijon rreziqe shtesë, pasi mungojnë të dhënat e besueshme për pozicionet e anijeve. Me transponderët e fikur dhe raportimin jashtë kanaleve tradicionale, rritet rreziku i përplasjeve mes anijeve që lundrojnë natën me ndriçim të kufizuar dhe me shpejtësi që vështirësojnë manovrat.
Sipas burimeve të njohura me procedurat, kompanitë që kërkojnë të përdorin sistemin duhet t’i nënshtrohen verifikimeve të hollësishme përpara se të marrin leje kalimi. Kjo përfshin paraqitjen e historikut të plotë të lëvizjeve të anijes, identifikimin e pronarit përfitues, dokumentacionin e ngarkesës dhe pranimin e inspektimeve të saj.
Once approved, participating ships are assigned specific passage intervals and maintain constant contact with the US maritime cooperation office in Bahrain throughout the journey. Six sources said the UAE's state oil company, ADNOC, is among the most active participants in the operation.
Kuwait Oil Tanker Company has also been involved in the transfers. According to data from TankerTrackers.com, on June 6, one of its ships transferred about 2.3 million barrels of crude oil near Sohar, one of the busiest days of the operation. The receiving ship, the Sea Ruby, was identified five days later off the southwest coast of India, en route to China, where it was expected to unload its cargo. /Adapted from Pamphlet /
Lini një Përgjigje